I OZ 1808/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Prezydenta Miasta C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2638/15 w sprawie ze skargi Prezydenta Miasta C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 października 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2638/15 odrzucił skargę Prezydenta Miasta C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że Prezydent Miasta C. wniósł do Sądu skargę na w/w decyzję. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 sierpnia 2015 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej – radcę prawnego D.C. do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości w wysokości 3363 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 3 września 2015 r. Termin do uiszczenia wpisu upłynął bezskutecznie w dniu 10 września 2015 r. Sąd pierwszej instancji podał, że z informacji uzyskanych z Oddziału Finansowo-Budżetowego tego Sądu wynika, że skarżący do dnia 21 września 2015 r. nie uiścił należnego wpisu sądowego. Stosownie do treści art. 220 § 1 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W przypadku nieuiszczenia wpisu od skargi przewodniczący wzywa skarżącego do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu, skarga podlega odrzuceniu przez sąd. W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarżący nie uiścił wpisu od skargi i na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia Prezydenta Miasta C., reprezentowanego przez radcę prawnego A.T., do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 220 § 1 i § 3 w związku z art. 67 § 5, art. 76 § 3 i art. 73 p.p.s.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na doręczeniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi pełnomocnikowi innemu, niż pełnomocnik wskazany w skardze jako pełnomocnik do doręczeń, a w konsekwencji odrzucenie skargi jako nieopłaconej. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia podał, że stronę skarżącą reprezentowało przed Sądem pierwszej instancji w niniejszej sprawie dwóch pełnomocników – radca prawny D.C. oraz radca prawny A.T. (na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez pierwszego z nich). Podkreślił, że strona skarżąca w sposób jednoznaczny wskazała w skardze, iż adresem właściwym dla doręczeń korespondencji w niniejszej sprawie jest adres pełnomocnika substytucyjnego, tj. [...], a nie adres Kancelarii Radców Prawnych [...], pod który błędnie wysłano wezwanie do uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Zgodnie z treścią art. 67 § 5 p.p.s.a., w przypadku gdy ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom. W niniejszej sprawie Prezydenta Miasta C. reprezentowało dwóch pełnomocników: radca prawny D.C. (pełnomocnictwo – karta nr 7 akt sądowych) oraz radca prawny A.T. jako pełnomocnik substytucyjny (pełnomocnictwo substytucyjne – karta nr 10 akt sądowych). Z uwagi na treść art. 76 § 3 p.p.s.a. wszelkie pisma należało kierować tylko do jednego z nich. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie precyzują, któremu pełnomocnikowi należy doręczać pisma. Wobec tego uznać należy, że sąd – zgodnie z art. 76 § 3 p.p.s.a. – może dokonać wyboru konkretnego pełnomocnika dopiero wtedy, gdy strona w treści udzielonego pełnomocnictwa procesowego lub w inny jednoznaczny sposób nie wskazała, któremu z ustanowionych przez nią pełnomocników należy dokonywać doręczeń (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2005 r. sygn. akt FSK 2538/04; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2009 r. sygn. akt I FSK 232/09; podobnie B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Zakamycze 2005, str. 197). Tożsamy pogląd, tyle że na tle art. 141 § 3 Kodksu postępowania cywilnego wyraził również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 lutego 2004 r. sygn. akt IV CK 269/02, wskazując, że udzielenie substytucji powoduje, że substytuta i stronę łączy taki sam stosunek, jaki łączy stronę z pełnomocnikiem, ale nie uchyla kompetencji pełnomocnika, co oznacza, że od chwili udzielenia substytucji strona ma dwóch lub więcej równoprawnych pełnomocników. W takiej sytuacji ma zatem zastosowanie art. 141 § 3 K.p.c. nakazujący doręczanie pism sądowych tylko jednemu pełnomocnikowi. Powinien nim być pełnomocnik, którego adres, jako adres dla doręczeń, wskazała strona. Dopiero wówczas, gdy strona w sposób wyraźny nie wskaże, któremu pełnomocnikowi należy dokonywać doręczeń, wybór należy do sądu lub przewodniczącego. Z akt sądowych niniejszej sprawy wynika, że na stronie pierwszej skargi wskazano jedynie radcę prawnego A.T. jako pełnomocnika Prezydenta Miasta C. i podano konkretny adres do korespondencji. Skarga została podpisana również przez w/w pełnomocnika. Skoro zatem z treści skargi wyraźnie wynika, iż strona skarżąca w jednoznaczny sposób określiła, któremu z ustanowionych przez nią pełnomocników należy dokonywać doręczeń, to wszelka korespondencja sądowa w niniejszej sprawie powinna być kierowana właśnie na adres ustanowionego w tym celu pełnomocnika, tj. radcy prawnego A.T. Tym samym przesłanie odpisu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 sierpnia 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi na adres radcy prawnego D.C., a nie na adres wyznaczonego w tym celu drugiego z pełnomocników, było nieprawidłowe. Konsekwencją tego uchybienia było naruszenie przez Sąd pierwszej instancji art. 220 § 3 p.p.s.a., a w konsekwencji odrzucenie skargi. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za uzasadnione i na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.