I OZ 738/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 619/08 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/WA 619/08 o odrzuceniu skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 619/08 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy materialnej postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 20 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 619/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił M. S. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/WA 619/08 o odrzuceniu skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 619/08 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy materialnej. W uzasadnieniu wskazano m.in., że stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd podał, że w sprawie nie zostały wykazane przesłanki wskazujące na brak winy M. S. w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Wskazano, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, zgodnie z którym przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ani podeszły wiek ani stan zdrowia nie stanowią przesłanek wykluczających istnienie winy. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2007 r., II OSK 479/07). Z wystawionego przez lekarza medycyny zaświadczenia lekarskiego na które powołuje się M. S. wnosząc o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia wynika, że skarżący jest leczony od pół roku z powodu zdiagnozowanej u niego przewlekłej choroby serca. Badając całokształt okoliczności w sprawie stwierdzić należało, że argumenty, które wskazał we wniosku M. S. nie mogą stanowić przesłanki wystarczającej do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Z treści ww. zaświadczenia lekarskiego wynika, że choroba wskazana pojawiła się u M. S. na pół roku przed datą wystawienia zaświadczenia to jest przed dniem 24 sierpnia 2006 r. Schorzenie to wyklucza dokonywanie przez M. S. czynności w postępowaniu przez sądem administracyjnym co najmniej od 24 sierpnia 2006 r., aż do 2 grudnia 2008 r. to jest do dnia w którym zakończył swój bieg termin do wniesienia zażalenia, którego dotyczy wniosek. Tymczasem w okresie tym skarżący złożył osobiście skargę na decyzję, która zainicjowała przedmiotowe postępowanie (skarga złożona została w dniu 2 kwietnia 2008 r.), jak też osobiście dokonywał szeregu innych czynności np. w dniu 27 maja 2008 r. złożył w Biurze Podawczym Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy, a w dniu 13 października 2008 r. wniosek o doręczenie mu uzasadnienia wyroku z dnia 10 października 2008 r., zaś w dniu 22 grudnia 2008 r. nadał w urzędzie pocztowym w Warszawie skargę kasacyjną. Skoro więc, mimo trwającej u niego przewlekłej choroby serca, był on w stanie dokonywać ww. czynności to, w żaden sposób nie można zgodzić się ze stroną, że choroba ta nie pozwoliła mu również na zachowanie terminu do wniesienia zażalenia od ww. postanowienia Sądu z dnia 5 lutego 2009 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie M. S. wniósł o rozpoznanie wniesionej w przedmiotowej sprawie skargi kasacyjnej. Wskazał, że uzasadnienie do niniejszego zażalenia prześle, kiedy jego stan zdrowia ulegnie poprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przewiduje możliwość przywrócenia uchybionego terminu, jednakże przy zachowaniu określonych przepisami warunków, tj. wynikających z art. 87 § 1 - 4. Jednym z nich, przewidzianym w § 2 art. 87 p.p.s.a. jest uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu. Oznacza to, że przywrócenie uchybionego terminu możliwe jest jedynie w sytuacji powstania przeszkody uniemożliwiającej zachowanie terminu przez stronę. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002r., sygn. akt V SA 793/03, publik.: Monitor Prawniczy 2002r., nr 23, s. 1059). Podnieść przy tym natomiast należy, że przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W warunkach sprawy podzielić należy ocenę dokonaną przez Sąd Wojewódzki, że wnioskodawca nie wykazał braku zawinienia po swojej stronie. Okoliczności bowiem podane we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie mogą zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego świadczyć o braku winy strony w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, gdyż nie są to okoliczności, którym można przypisać charakter przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. Należy przychylić się do stanowiska Sądu I instancji, który stwierdził, że za taką okoliczność nie można uznać choroby M. S., w sytuacji, gdy w okresie jej trwania (tj. w dniach 24 sierpnia 2006 r. - 2 grudnia 2008 r.) skarżący dokonywał szeregu innych czynności w postępowaniu przez sądem administracyjnym, m.in. złożył osobiście skargę w dniu 2 kwietnia 2008 r., w dniu 27 maja 2008 r. złożył w Biurze Podawczym Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy, w dniu 13 października 2008 r. złożył wniosek o doręczenie mu uzasadnienia wyroku z dnia 10 października 2008 r., jak również dnia 22 grudnia 2008 r. nadał w urzędzie pocztowym w Warszawie skargę kasacyjną. Jest rzeczą oczywistą, że skoro choroba nie przeszkadzała mu w dokonywaniu w/w czynności procesowych, to również nie stała na przeszkodzie do złożenia w terminie przedmiotowego zażalenia. W takim stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.