II FSK 1595/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Rypina (sprawozdawca), Sędziowie: NSA Krystyna Nowak, WSA del. Hanna Kamińska, Protokolant Katarzyna Pawłowska, po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej W. i I. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 maja 2007 r. sygn. akt I SAB/Łd 8/07 w sprawie ze skargi W. i I. K. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (sygn. akt I SA/Łd 8/07) odrzucił skargę W. K. i I. K. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w L. W uzasadnieniu odrzucenia skargi Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący wnieśli skargę po upływie terminu zakreślonego do jej wniesienia. Jak wynika z akt sprawy odpis odpowiedzi na ponaglenie dotyczące Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. został doręczony pełnomocnikowi skarżących w dniu 11 lipca 2005 r. Pismo to, sporządzone przez Dyrektora Izby Skarbowej, związane było z brakiem wydania na podstawie art. 273 § 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926, ze zm.) postanowienia o zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał w dniu 10 sierpnia 2005 r. Zatem jak stwierdził Sąd, skarga nadana w urzędzie pocztowym w dniu 12 sierpnia 2005 r. została wniesiona po upływie terminu przewidzianego w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a). Zgodnie bowiem z § 2 art. 52 p.p.s.a. w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i § 4 cytowanej ustawy skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Na powyższe postanowienie skargę kasacyjną złożyli skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania polegające na zastosowaniu w postępowaniu przepisów: - art. 53 § 2 w związku z art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarga dotyczy aktów i czynności opisanych w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. i w związku z tym należy stosować wobec skargi termin określony w art. 53 § 2 cytowanej ustawy; - art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi jako wniesionej po upływie terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a. w sytuacji gdy skarga dotyczy bezczynności organu podatkowego, a tym samym przepis w.w. artykułu nie powinien mieć zastosowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazuje, że przedmiotem skargi nie była, jak błędnie przyjął Sąd pierwszej instancji, odpowiedź na ponaglenie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 6 lica 2005 r. Skarżący zaskarżali wyłącznie bezczynność organu podatkowego jakim jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. poprzez uchylanie się od wydania postanowienia, o którym mowa w art. 273 § 1 Ordynacji podatkowej, do wydania którego organ był zobowiązany z mocy ustawy. Dalej wskazuje, że pismo, o którym mowa wyżej, nie zawierało żadnego pouczenia o możliwości jego zaskarżenia w terminie zawitym. Powoduje to, iż wniesienie skargi na bezczynność organu podatkowego w terminie późniejszym, tj. po upływie 30 dni od daty otrzymania, nie może szkodzić stronie i zostać przez Sąd uznane za uchybienie terminu do jej wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest uzasadniona. Stosowanie do art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenie skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Ratio legis tego przepisu jest niedopuszczenie do nieograniczonego czasowo kwestionowania "rozstrzygnięć w sprawie" oraz "aktu lub innej czynności". Wyraźnie więc przepis ten nawiązuje do skarg z art. 3 § 2 pkt 1-4 cytowanej ustawy. Natomiast celem skargi na bezczynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy, jest wymuszenie na organie administracji publicznej zachowań określonych w tych przepisach. Oznacza to, że skargę na bezczynność można wnieść aż do czasu załatwienia przez właściwy organ sprawy przez wydanie dochodzonego orzeczenia (por. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Komentarz. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk, M. Romańska, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 89). Wniesienie skargi powinno być poprzedzone ponagleniem wniesionym do organu podatkowego wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie. Jest to wniosek formalny i nie może być traktowany jako odrębne i samodzielne postępowanie administracyjne. Do tego ponaglenia nie mają zastosowania przepisy dotyczące odwołań. Stanowisko organu wyższego stopnia ma charakter incydentalny i nie służy na nie środek odwoławczy. Strona ma obowiązek wyczerpania powyższego środka (ponaglenia). Jego niewyczerpanie powoduje odrzucenie skargi (art. 141 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.