II FSK 1721/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-02-25
Skład orzekający: Jerzy Rypina, Jacek Brolik, Ludmiła Jajkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, gdy zarzuty kasacyjne nie spełniają wymogów formalnych, a uzasadnienie skargi jest sprzeczne z zakresem zarzutów?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 174 i 176 p.p.s.a. Jeśli zarzuty kasacyjne nie spełniają tych wymogów, a uzasadnienie jest sprzeczne z zakresem zarzutów, skarga kasacyjna podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.Stan faktyczny
Podatnicy wnieśli o wznowienie postępowań podatkowych dotyczących podatku od nieruchomości za lata 2000-2002, wskazując na niezgodność decyzji wymiarowych z przepisami oraz na stan techniczny budynków uniemożliwiający prowadzenie działalności gospodarczej. Po uchyleniu przez WSA decyzji odmawiających wznowienia, SKO wznowiło postępowania, ale ostatecznie odmówiło uchylenia decyzji ostatecznych, uznając, że stan techniczny budynków nie miał wpływu na wymiar podatku w obowiązującym wówczas stanie prawnym. WSA oddalił skargi podatników, a następnie NSA oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jerzy Rypina, Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Ludmiła Jajkiewicz, Protokolant Paweł Koluch, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 lipca 2007 r. sygn. akt I SA/Ke 249/07 w sprawie ze skarg T. R. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 11 kwietnia 2007 r. nr [...]; [...]; [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznych w sprawach podatku od nieruchomości za listopad i grudzień 2000 r., za 2001 r. i za 2002 r. oddala skargę kasacyjną.
Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że decyzjami z dnia 4 listopada 2002 r. Prezydent Miasta S. ustalił T. R. i M. R. podatek od nieruchomości za listopad i grudzień 2000 r., za 2001 r., za 2002 r., jako wieczystym współużytkownikom gruntu Skarbu Państwa o powierzchni 10.794 m² i posiadaczom budynków o powierzchni użytkowej wynoszącej 3.868 m² położonych przy ul. R. w S.
Decyzjami z dnia 9 stycznia 2003 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcia.
Wnioskami z dnia 4 lutego 2004 r. podatnicy wnieśli o wznowienie powyższych postępowań, wskazując, że decyzje wymiarowe są niezgodne z art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm., zwanej dalej u.p.o.l.), bowiem nieruchomość położona przy ul. R. nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Na poparcie swoich twierdzeń przedłożyli opinie techniczne J.K. oraz E.K. (obie z sierpnia 2003 r.) oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z 22 grudnia 2003 r. o zakazie używania budynku (hali produkcyjnej) do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Jako podstawę wznowienia podatnicy wskazali art. 145 § 1 pkt 5 kodeksu postępowania administracyjnego, którą organy podatkowe oceniły i rozważały na podstawie analogicznego brzmienia adekwatnego do procedury podatkowej przepisu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 8 listopada 2005 r., sygn. akt I SA/Ke 212/05, a następnie wyrokiem z dnia 23 sierpnia 2006 r., sygn. akt I SA/Ke 181/06, uchylił decyzje SKO w K. (odpowiednio) z dnia 28 czerwca 2004 r. oraz z dnia 8 maja 2006 r. odmawiające wznowienia postępowań.
Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2007 r. SKO w K. wznowiło postępowania podatkowe zakończone decyzjami ostatecznymi z dnia 9 stycznia 2003 r.
Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzjami z dnia 11 kwietnia 2007 r. utrzymało w mocy własne rozstrzygnięcia z dnia 1 marca 2007 r., którymi odmówiono uchylenia decyzji ostatecznych z dnia 9 stycznia 2003 r. Organ drugiej instancji odnosząc się do powołanych przez stronę opinii rzeczoznawców oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stanie technicznym budynków stwierdził, iż ich zaistnienie nie ma wpływu na ustalony za 2000 r., 2001 r. i 2002 r. wymiar podatku od nieruchomości, bowiem zostały wydane w 2003 r. Podniesiono też, że art. 1 a ust.1 pkt 3 u.p.o.l. upoważniał organy podatkowe od 2003 r. włącznie, do opodatkowania nieruchomości, które nie mogą być i nie są wykorzystywane do działalności gospodarczej, łagodniejszą stawką podatkową, przewidzianą w art. 5 ust. 1, pkt 2, lit. "e" u.p.o.l., dla tzw. pozostałych budynków. Przepis ten, nawet w okresie od 2003 r., nie przewiduje zwolnienia od opodatkowania ze względu na stan techniczny obiektu.
W odniesieniu do zarzutu o nie braniu udziału w postępowaniu bez własnej winy, organ podatkowy drugiej instancji, powołując się na pełnomocnictwo udzielone przez M.R. i T. R. K. J. N. do wykonywania wszelkich czynności związanych z zarządem, podpisywania wszelkich umów związanych z działalnością spółki, do reprezentowania spółki na zewnątrz oraz do składania wszelkich oświadczeń woli, dodatkowo stwierdził, że istniały dostateczne podstawy do odebrania od pełnomocnika wyjaśnień dotyczących prowadzonego przez strony P. oraz przeprowadzenia przy jego udziale oględzin nieruchomości przy ul. R.
W skargach skierowanych do Sądu administracyjnego T. R. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 120,122, 136,137, 240 § 1 pkt 1,2,4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 8, poz. 60 ze zm., zwanej dalej: Ordynacja podatkowa) i art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), oraz przepisów prawa materialnego w postaci art. 2 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 3 ust 1 pkt 2 u.p.o.l.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 25 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Ke 249/07, oddalił skargi T. R. na w/w decyzje.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organów podatkowych, że wszystkie dokumenty przedłożone przez stronę we wniosku o wznowienie postępowań nie istniały w dniu wydawania decyzji - opinie techniczne J.K. oraz E. K. z sierpnia 2003 r., jak też decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z 22 grudnia 2003r. o zakazie używania budynku hali produkcyjnej do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Z kolei opinia techniczna J. K. z grudnia 2000 r., jak i okoliczności wynikające z pozostałych dokumentów - w ocenie Sądu - nie posiadały waloru istotności dla sprawy, bowiem w stanie prawnym obowiązującym w latach 2000, 2001, 2002 podmiot prowadzący działalność gospodarczą posiadający nieruchomość (budynek), bez względu na jego zły stan techniczny, obowiązany był uiścić podatek od nieruchomości według stawek podwyższonych zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.
Sąd pierwszej instancji zaakcentował także, że w rozstrzygnięciach drugoinstancyjnych organ odniósł się także do okoliczności podnoszonych przez stronę zarówno w odwołaniach, jak i postępowaniach wcześniejszych, a mających świadczyć o tym, że strona bez własnej winy nie brała udziału w prowadzonym postępowaniu podatkowym. Zdaniem Sądu, w zaskarżonej decyzji został rozpoznany i rozstrzygnięty tylko wniosek o wznowienie postępowania w oparciu o przepis art. 240 § 1 pkt 5, a nie art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej; organ powinien jednak i tę podstawę wznowienia rozpatrzyć w odrębnym postępowaniu.
W skardze kasacyjnej T. R., opierając się na podstawie art.174 p.p.s.a., wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, zarzucając naruszenie:
- art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
(Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., zwanej dalej p.u.s.a.) w ten sposób, iż Sąd nie dokonał prawidłowo kontroli skarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem;
- art. 133 p.p.s.a. w zw. z art. 122 Ordynacji podatkowej i 134 p.p.s.a. w ten sposób, iż Sąd zamknął rozprawę, uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną, mimo niedokonania w pełni tego wyjaśnienia, a także orzekając na podstawie jedynie części akt sprawy, nie rozstrzygając w granicach danej sprawy;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nieuchylenie skarżonych decyzji mimo dokonanych ustaleń, iż organ wypełnił całkowicie dyspozycji tego przepisu w postępowaniu.
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że, zdaniem wnoszącego ją podmiotu, Sąd I instancji winien merytorycznie rozważyć również zarzut naruszenia art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej i związku z tym uchylić zaskarżoną decyzję.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Brak jest podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej.
Stanowisko skarżącego odnośnie naruszenia przez Sąd I instancji – poprzez zaniechanie oceny możliwości zastosowania – art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, nie znajduje dostatecznego odzwierciedlenia w zarzutach kasacyjnych rozpoznanej skargi; przepis ten nie został w nich nawet wymieniony. Przywołuje się go tylko, niezasadnie zamiennie z normującym w innym przedmiocie art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, w uzasadnieniu kasacji. Uzasadnienie to jest więc sprzeczne z zakresem zarzutów kasacyjnych, z czego wynika, że nie spełnia w przywołanym kontekście standardów prawnych wynikających z art. 176 p.p.s.a.
Taki sposób sformułowania, przedstawienia i uzasadnienia zarzutów kasacyjnych jest już dostateczną podstawą oddalenia skargi kasacyjnej w obszarze dochodzonej przez nią oceny naruszenia art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Zważyć bowiem należy, że, na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a., poza przypadkami nieważności postępowania sądowego unormowanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a., których wystąpienia w sprawie nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 174 i art. 176 p.p.s.a.
Nietrafne są również zarzuty kasacyjne odnoszące się w sposób bardzo ogólny do zakresu rozpoznania sprawy przez Sąd I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i ocenił, że organy podatkowe rozpatrywały sprawę w obszarze podstawy wznowienia administracyjnego postępowania podatkowego unormowanej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, która została wskazana we wniosku wszczynającym postępowanie w sprawie. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, ażeby przed wznowieniem postępowania uprawniony podmiot zmienił – rozszerzył swoje roszczenie procesowe w tym przedmiocie, wskazując inną podstawę prawna wznowienia, w obszarze której winno, jego zdaniem, toczyć się (również) postępowanie.
Ocena ta, bądź zaniechania w jej przedmiocie, nie zostały zaskarżone mogącym być ewentualnie odpowiednim w tej mierze zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Stanowiska takiego nie przedstawia także w sposób czytelny, to jest niewątpliwy i jednoznaczny, skarga kasacyjna. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma więc dostatecznych podstaw do uzasadnionej oceny, że Sąd I instancji nie rozpoznał sprawy w granicach w jakich toczyła się w postępowaniu przez organami podatkowymi, a które wyznaczał obszar wskazanego we wniosku o wznowienie postępowania unormowania art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło