II FSK 2835/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Protokolant Marta Wyszkowska, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 lipca 2012 r. sygn. akt I SA/Kr 735/12 w sprawie ze skargi T. [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. oddala skargę kasacyjną. 1. Wyrokiem z dnia 12 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w sprawie o sygn. akt I SA/Kr 735/12, oddalił skargę T. Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 lutego 2012 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. Z uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji wynika, że postanowieniem z dnia 25 lutego 2010 r. Prezydent Miasta K. odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości. Organ wskazał, że podatnik złożył wniosek 21 grudnia 2009 r. a wpłynął on do organu 4 stycznia 2010 r. W przedmiotowej sprawie nie miało miejsca ani przerwanie, ani zawieszenie biegu terminu przedawnienia, zatem termin do złożenia wniosku w sprawie podatku od nieruchomości za 2004 r. upłynął dnia 31 grudnia 2009 r. W wyniku rozpoznania zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji zaznaczając, że organ otrzymał wniosek 4 stycznia 2010 r., zatem zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie. 2. W wyniku rozpoznania skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 1883/10 uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnienie rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że spółka była uprawniona do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. z zachowaniem pięcioletniego terminu od dnia złożenia deklaracji, a nie jak twierdziły w toku postępowania organy podatkowe, do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Kolejno Sąd podniósł, że w aktach administracyjnych brak jest wzmianki o dacie złożenia pierwotnej deklaracji do organu podatkowego. Okoliczność ta nie została także ustalona ani w postanowieniu wydanym w pierwszej, ani w drugiej instancji. Bez tych danych nie można prawidłowo ustalić, kiedy upływał spółce pięcioletni termin wskazany w art. 79 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej "Ordynacja podatkowa"). Przepis ten uzależniał początkową datę biegu terminu od faktycznej daty złożenia deklaracji. Zdaniem Sądu, w zakresie rozumienia pojęcia "złożenie wniosku o stwierdzenie nadpłaty" w kontekście zachowania terminu mającego znaczenie dla oceny ewentualnego wygaśnięcia uprawnienia do ubiegania się o zwrot nadpłaty, organy obydwu instancji dokonały błędnej wykładni, co miało oczywisty wpływ na wynik sprawy, podobnie jak powołanie się na przepis prawa w brzmieniu niemogącym mieć zastosowania do sytuacji faktycznej spółki. Organy nie dokonały, bowiem w ocenie Sądu żadnej wykładni przepisu art. 79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej w jego brzmieniu z 2004 r., który winien mieć zastosowanie w niniejszej sprawie. Nie zbadały, więc przesłanek warunkujących możliwość merytorycznego rozpoznania wniosku spółki o stwierdzenie nadpłaty a co za tym idzie przedwcześnie wydały rozstrzygnięcie w oparciu o art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Nie wyjaśniły także istoty sprawy, czym naruszyły przepisy postępowania to jest art. 122 i art. 187§1 Ordynacji podatkowej. Reasumując Sąd wskazał, że obowiązkiem organów przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zbadanie w jakiej dacie spółka złożyła pierwotną deklarację na podatek od nieruchomości za 2004 r. i dokonanie oceny terminowości złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty z uwzględnieniem wykładni przepisu art. 79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w 2004 r. 3. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, organ pierwszej instancji postanowieniem z 28 października 2011 r. odmówił spółce wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. W motywach rozstrzygnięcia podniesiono, że spółka złożyła pierwotną deklarację na podatek od nieruchomości za 2004 r. w dniu 16 stycznia 2004 r. a ostatnią korektę deklaracji 16 grudnia 2009 r. tymczasem wniosek o stwierdzenie nadpłaty wpłynął do organu 4 stycznia 2010 r. a więc po wygaśnięciu prawa do jego złożenia. Rozpoznając zażalenie spółki Samorządowe Kolegium odwoławcze utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie. 4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyjaśniła, że na tym etapie postępowania kwestią sporną nie jest wysokość wnioskowanej nadpłaty, lecz kwestia obowiązku merytorycznego rozpatrzenia przez organ złożonego wniosku w zakresie, jaki dotyczy 2004 r. 5. Wojewódzki Sąd Administracyjny, po krótkiej wzmiance na temat zasad kontroli sądowoadministracyjnej wskazał, że w niniejszej sprawie uwzględniono ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 1883/10. Organ zbadał, że pierwotna deklaracja na podatek od nieruchomości za 2004 r. została złożona 16 stycznia 2004 r. Następnie uwzględnił wskazania zawarte w wyroku z 9 marca 2011 r. i ustalił (biorąc pod uwagę art. 79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w 2004 r.), że upłynął termin 5 lat od dnia złożenia pierwotnej deklaracji zatem należało odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. gdyż wniosek o stwierdzenie nadpłaty nadany w placówce pocztowej 29 grudnia 2009 r. został złożony już po upływie terminu do złożenia powyższej deklaracji. 6. W skardze kasacyjnej spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W oparciu o art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej "p.p.s.a."), autor skargi kasacyjnej podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania tj.: - art. 151 w zw. z art. 153 i art. 171 p.p.s.a., poprzez przyjęcie, iż Sąd jest związany całą treścią uzasadnienia wyroku z dnia 9 marca 2011 r., w tym także w zakresie, w jakim Sąd w uzasadnieniu odniósł się do kwestii zastosowania właściwego brzmienia art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej z uwagi na wejście w życie ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy- Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2008 r. Nr 209, poz. 1318, dalej "ustawa nowelizująca") z dniem 1 stycznia 2009 r., - art. 145 § 1 pkt lit. c) w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 oraz art. 151 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi i nieuchylenie zaskarżonego postanowienia, mimo mającego wpływ na wynik sprawy naruszenia prawa materialnego tj. art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 10 ustawy nowelizującej, poprzez jego niezastosowanie w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r. i w konsekwencji niezasadne uznanie, iż wniosek spółki z dnia 29 grudnia 2009 r. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2004 - 2008 został złożony po wygaśnięciu prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w zakresie, w którym dotyczy 2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest niezasadna. Podstawowe znaczenie w rozpoznanej sprawie ma okoliczność, że już uprzednio orzekał w niej sąd administracyjny. Uchylając, prawomocnym wyrokiem, zaskarżoną doń decyzję sąd w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia przedstawił wykładnię oraz ocenę możliwości stosowania przepisów prawa podatkowego w przedmiocie wygaśnięcia prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku oraz w związku z tym wskazał określony sposób i zakres dalszego prowadzenia sprawy. Jeżeli strona nie zgadzała się z tymi interpretacjami, ocenami i zaleceniami, mogła zgodnie z prawem wnieść od powyższego wyroku skargę kasacyjną, poddając je instancyjnej ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, czego jednak nie uczyniła. Na podstawie art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wykładnia oraz ocena możliwości zastosowania określonych przepisów materialnego prawa podatkowego dotyczących wygaśnięcia prawa do złożenia wniosku o stwierdzenia nadpłaty podatku a także związanych z nimi regulacji ustawy nowelizującej, które, jak trafnie skonstatował sąd, wprost w tym przedmiocie nie stanowiły, to oceny prawne wiążące na podstawie art. 153 p.p.s.a., którego to przepisu przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd pierwszej instancji niewątpliwie nie naruszył i stanowisko swoje uzasadnił zgodnie z wymogami i standardami unormowania wynikającego z art. 141 § 4 p.p.s.a. Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił.