II FSK 3883/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-07-15
Skład orzekający: Beata Cieloch, Jacek Brolik, Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powinien zostać uchylony, a postępowanie umorzone, w sytuacji gdy przepis prawa materialnego, na którym oparto decyzje organów, został uznany za niezgodny z Konstytucją, a postępowanie podatkowe zostało następnie umorzone przez organ odwoławczy?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA i umorzył postępowanie, ponieważ przepis art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, stanowiący podstawę materialnoprawną decyzji organów, został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją. Dodatkowo, organ odwoławczy umorzył postępowanie podatkowe, co uczyniło postępowanie sądowe bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, ustalając podatek w wysokości 188.966,00 zł z tytułu dochodów w wysokości 251.955,00 zł nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatniczki, która zarzucała naruszenie przepisów procedury podatkowej i błędną wykładnię art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pełnomocnik podatniczki wniósł skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości i umorzenie postępowania w sprawie. Odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Protokolant Joanna Bańbura, po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 17 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Go 299/13 w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 8 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i umarza postępowanie w sprawie, 2) odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Wyrokiem z dnia 17 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Go 299/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę L. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 8 kwietnia 2013 r., w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Ze stanu faktycznego przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że wzmiankowaną wyżej decyzją z dnia 8 kwietnia 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 22 czerwca 2012 r. i orzekł, że zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za 2006 r. wynosi 188.966,00 zł z tytułu dochodów w wysokości 251.955,00 zł nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego Skarżąca wniosła od niej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając w niej naruszenie przepisów procedury podatkowej, w szczególności art. 120, art. 121 §1, art. 122, art. 181, art.188, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej: O.p.). Podniesiono również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.; dalej: u.p.d.o.f.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako niezasadną. W motywach wyroku Sąd administracyjny pierwszej instancji wyjaśnił, że ustalenia organów znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym, a sformułowane na jego podstawie wnioski są spójne i logiczne. Sąd pierwszej instancji nie znalazł podstaw do uznania zarzutów naruszenia przepisów postępowania dowodowego i podzielił stanowisko organów podatkowych, że Skarżąca poniosła wydatki, które nie znajdowały pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub mieniu zgromadzonym przed ich poniesieniem, a pochodzącym z przychodów uprzednio opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania (art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f.).
W skardze kasacyjnej pełnomocnik Skarżącej wniósł o uchylenie w całości powyższego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f.
W piśmie procesowym z dnia 30 czerwca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze wskazał, że decyzją dnia 17 czerwca 2014 r. uchylił w całości decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 8 kwietnia 2013 r. oraz decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 22 czerwca 2012 r. i umorzył postępowanie w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, przeto zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do sformułowanych w niej zarzutów należy zaznaczyć, iż mieści się wśród nich zarzut naruszenia art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. Przepis, o którym mowa, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2006 r., został uznany wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09 (sentencję ogłoszono w dniu 27 sierpnia 2013 r. w Dz. U. poz. 985) za niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP. Fakt ten zwalnia z oceny zasadności pozostałych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej i stwarza podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 17 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Go 299/13. Jest bowiem rzeczą bezsporną, że podstawą materialnoprawną decyzji, których sprawa dotyczy, był art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. Fakt uchylenia przez Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze, w wyniku wznowienia postępowania podatkowego, decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 8 kwietnia 2013 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 22 czerwca 2012 r., sprawił, że bezprzedmiotowe stało się postępowanie sądowe. Okoliczność ta uzasadnia zatem jego umorzenie (art. 282 § 2 in fine p.p.s.a.).
W tym stanie rzeczy, z mocy art. 188 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Odstępując – na podstawie art. 207 § 2 tej ustawy – od zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości, za "przypadek szczególnie uzasadniony" w rozumieniu wymienionego przepisu Sąd uznał to, że w dacie orzekania zarówno przez organ podatkowy, jak i sąd administracyjny I instancji, art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. pozostawał w obrocie prawnym i korzystał z domniemania zgodności z Konstytucją.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło