II FSK 466/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia NSA Jerzy Rypina, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Protokolant Joanna Bańbura, po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 lipca 2014 r. sygn. akt I SA/Lu 281/14 w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 10 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. Stan sprawy Sąd przedstawił w sposób następujący: Burmistrz Z. decyzją z dnia 19 lutego 2009 r. ustalił skarżącemu podatek od nieruchomości za 2009 r. w łącznej kwocie 30.578 zł. Przedmiot opodatkowania stanowiły grunty działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...], położone w Z. przy ul. B. oraz posadowione na tych gruntach budynki i budowle. Wnioskiem z dnia 22 października 2013 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: O.p.) w związku z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (obecnie: Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm., dalej: u.p.o.l.), podnosząc, że prawo wieczystego użytkowania gruntu wraz z posadowionymi na nim budynkami i budowlami w dniu 29 września 1997 r. nabył W. P. (jego ojciec). Jego spadkobiercami, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego P. z dnia 14 stycznia 2009 r. ([...]), są: T. P., M. P., H. Z., I. Z., Z. N. i M. D., w równych częściach, po 1/6. W ocenie skarżącego solidarny obowiązek podatkowy współwłaścicieli przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości powinien być stosowany do wszystkich współużytkowników wieczystych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu nie znajdując podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 19 lutego 2009 r., przedstawiło argumentację przemawiającą za uznaniem, że skarżący w 2009 r. był posiadaczem samoistnym spornych nieruchomości, wykorzystywał ich składniki w prowadzonej działalności gospodarczej, a charakter posiadania wskazywał na zamiar władania całą nieruchomością jak właściciel W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 10 marca 2014 r. utrzymało w mocy swe rozstrzygnięcie wydane w pierwszej instancji, wskazując, że o spełnieniu przez skarżącego w 2009 r. przesłanek posiadania samoistnego budynków, określonego w art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (obecnie: Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm., dalej: K.c.), przemawia jego zachowanie oraz oświadczenia, w których wykazywał, że nieruchomości te od 1998 r. użytkuje w całości w celu związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie handlu i obróbki drewna. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący zarzucił naruszenie art. 247 § 1 pkt 3 i 5 O.p. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 u.p.o.l. oraz art. 336 K.c.; art. 247 § 1 pkt 3 O.p. w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie: Dz. U. z 2015 r., poz. 520 ze zm., dalej: P.g.k.); art. 120, art. 121, art. 122 i art. 187 § 1 oraz art. 210 § 4 O.p., podnosząc, że niesłusznie uznano go za posiadacza samoistnego nieruchomości, a tym samym za podatnika w świetle u.p.o.l. Oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, że nie zachodziły przesłanki, o których mowa w art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 O.p., pozwalające na stwierdzenie nieważności decyzji wymiarowej w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2009. W dniu 25 listopada 2003 r. skarżący złożył bowiem informację w sprawie podatku od nieruchomości za 2003 r., w której wskazał, że jest posiadaczem samoistnym nieruchomości położonej w Z., przy ul. B. i podał dane dotyczące przedmiotów opodatkowania. Przeprowadzone w 2004 r. oględziny wskazanej nieruchomości potwierdziły, że właścicielem (użytkownikiem wieczystym) gruntów jest W. P. (ojciec skarżącego), zaś nieruchomość ta jest w całości użytkowana przez skarżącego, który od 1998 r. prowadzi na niej działalność gospodarczą w zakresie handlu i obróbki drewna. W 2005 r., przeprowadzono kolejne oględziny, których przedmiotem było ustalenie powierzchni budynków i gruntów zajętych pod działalność gospodarczą skarżącego i podczas których nie wniósł on zastrzeżeń do poczynionych w ich toku ustaleń. Ustalenia te potwierdzają także oświadczenia uczestniczek postępowania I. Z. i Z. N., złożone w postępowaniu sądowym oraz dołączony akt notarialny (umowa pomiędzy W. P. i B. P. o częściowy dział spadku). Ustaleń odnośnie zakresu podmiotowego podatku od nieruchomości na 2009 r. nie zmienia wskazana we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wymiarowej okoliczność, że spadkobiercami W. P. jest sześć osób i że osoby te zostały wpisane w charakterze współużytkowników wieczystych gruntów oraz współwłaścicieli budynków do księgi wieczystej oraz ewidencji gruntów i budynków, gdyż ostateczna decyzja z dnia 19 lutego 2009 r. została skierowana do skarżącego jako podatnika, o którym mowa w art. 3 ust. 3 u.p.o.l. W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wskazanego wyroku skarżący wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a. zarzucił: 1. naruszenie prawa materialnego, a to: - art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 O.p. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 u.p.o.l. przez uznanie za prawidłowe stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sytuacji, gdy skarżący w 2009 r. nie był samoistnym posiadaczem prawa wieczystego użytkowania nieruchomości gruntowej, położonej w Z. przy ul. B.; - art. 247 § 1 pkt 3 O.p. w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz art. 21 ust. 1 P.g.k. przez utrzymanie w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sytuacji, gdy Burmistrz Z. wydając decyzję z dnia 19 lutego 2009 r. ustalił przedmiot opodatkowania niezgodnie z informacją w sprawie podatku od nieruchomości złożoną przez skarżącego, jak również sprzecznie z danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostę Z.; 2. naruszenie przepisów postępowania: - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i § 2 P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121, art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p. przez brak dostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego i oparcie rozstrzygnięcia na dowodach nieaktualnych i niemających znaczenia w sprawie, jak również własnych nieudowodnionych osądach i przypuszczeniach oraz pominięcie istotnych dowodów, o których istnieniu skarżący sygnalizował w odwołaniu od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 listopada 2013 r. - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i § 2 P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121, art. 122 i art. 187 § 1 O.p. przez zaniechanie przeprowadzenia postępowania w kierunku stwierdzenia, czy w chwili wydawania decyzji wymiarowej w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. Burmistrz Z. dysponował jakimkolwiek dowodem, na podstawie którego mógł uznać skarżącego za samoistnego posiadacza; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. przez uznanie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie naruszyło art. 210 § 4 O.p. przez nieodniesienie się w uzasadnieniu decyzji do argumentacji przedstawionej w odwołaniu; - art. 141 § 4 P.p.s.a. przez brak właściwego przedstawienia w uzasadnieniu wyroku oraz merytorycznego odniesienia się w nim do zawartych w skardze zarzutów naruszenia art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 O.p. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 u.p.o.l, a także art. 120, art. 121, art. 122, art. 187 § 1 O.p. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie złożyło odpowiedzi na skargę kasacyjną ani nie wypowiedziało się na temat jej zasadności w żadnej innej formie procesowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Brak jest podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Przedmiotem postępowania administracyjnego skontrolowanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego wyroku nie było określenie bądź ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r., lecz ocena prawna odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie wymienionego podatku za wskazany okres podatkowy. Wymiar podatku i stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej to nie tylko terminologicznie, ale pojęciowo i prawnie dwa różne, odrębne przedmioty odpowiednich postępowań administracyjnych, unormowanych w O.p. Przedmiot rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie konstytuowała wyłącznie ocena (wystąpienia, bądź nie) przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, wymienionej w art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 O.p. Jak trafnie przyjął ten Sąd, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu słusznie stwierdziło, że decyzja została skierowana do strony – posiadacza samoistnego, będącego podatnikiem od nieruchomości, a organy podatkowe w trakcie postępowania nie dopuściły się rażącego naruszenia prawa. Skarga kasacyjna wniesiona od zaskarżonego wyroku w gruncie rzeczy nie odnosi się do oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie niewystępowania przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji; zawiera natomiast zarzuty odnoszące się do przeprowadzonego postępowania wymiarowego w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. i nie są one, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, adekwatne do analizowanej sprawy. Skarżący kwestionuje bowiem postępowanie dowodowe przeprowadzone przez Burmistrza Z. i dokonane na jego podstawie ustalenia faktyczne, z których wynikało, że skarżący był posiadaczem samoistnym gruntów działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...], położonych w Z. przy ul. B. oraz posadowionych na tych gruntach budynków i budowli. Ustalenia te doprowadziły wymieniony organ podatkowy do konstatacji, że w świetle art. 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 u.p.o.l. skarżący był podatnikiem podatku od nieruchomości w 2009 r., zobowiązanym z tego tytułu do zapłaty kwoty 30.578 zł. Podatnik nie może w ramach postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji domagać się skontrolowania przez sąd administracyjny postępowania wymiarowego, z którego wyniku jest niezadowolony. Ponadto – jak trafnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny (s. 8 uzasadnienia) - nie kwestionował ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu wymiarowym; nie skorzystał też z prawa do wniesienia odwołania od decyzji pierwszej instancji, przysługującemu mu na podstawie art. 220 § 1 i § 2 O.p. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok jest zgodny z prawem, jego uzasadnienie spełnia wymogi, o których mowa w art. 141 § 4 P.p.s.a., a postawione w skardze kasacyjnej zarzuty, zarówno naruszenia prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, są oczywiście nieadekwatne do zakreślonego wnioskiem o stwierdzenie nieważności przedmiotu sprawy. Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. O kosztach postępowania nie orzeczono wobec braku stosownego wniosku od strony wygrywającej sprawę w postępowaniu kasacyjnym.