II FW 1/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-04-17
Skład orzekający: Tomasz Zborzyński, Zbigniew Kmieciak, Nina Półtorak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organem właściwym do udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych na wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w celu ustanowienia hipoteki przymusowej, jest wójt gminy czy starosta?Ratio decidendi
Organem właściwym do udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych na podstawie art. 299 Ordynacji podatkowej jest organ prowadzący akta danej sprawy podatkowej. Wniosek ZUS dotyczył udostępnienia informacji z akt spraw podatkowych, a nie z ewidencji gruntów, dlatego właściwy do jego rozpatrzenia jest wójt gminy.Stan faktyczny
Starosta Bielski wniósł do NSA o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Wójtem Gminy Buczkowice. Spór dotyczył wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o udostępnienie informacji o średniej wartości 1m² powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego z akt spraw podatkowych, potrzebnych do ustanowienia hipoteki przymusowej. Starosta uważał się za niewłaściwego, wskazując na właściwość wójta, natomiast wójt uważał się za niewłaściwego, wskazując na właściwość starosty.Rozstrzygnięcie
Wskazano Wójta Gminy Buczkowice jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Bielsku-Białej z dnia 6 listopada 2013 r. o udostępnienie informacji zawartych w aktach spraw podatkowych.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia del. WSA Nina Półtorak (sprawozdawca), Protokolant Joanna Bańbura, po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej wniosku Starosty Bielskiego z dnia 28 listopada 2013 r. nr GK.6620.2.48.2013.PA o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Bielskim a Wójtem Gminy Buczkowice w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu o właściwość postanawia: wskazać Wójta Gminy Buczkowice jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Bielsku-Białej z dnia 6 listopada 2013 r. o udostępnienie informacji zawartych w aktach spraw podatkowych.
Wnioskiem z dnia 28 listopada 2013 r. Starosta B. na podstawie art. 22 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm., dalej: K.p.a.) wniósł do sądu administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego między Wójtem Gminy B. a Starostą B. w sprawie rozpatrzenia wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w B., nr [...] z dnia 6 listopada 2013 r.
Z uzasadnienia wniosku wynika, że w dniu 25 listopada 2013 r. wpłynęło do Starostwa Powiatowego w B. pismo nr [...] z Urzędu Gminy w B. przekazujące w załączeniu wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do rozpatrzenia zgodnie z kompetencją. Wniosek ZUS dotyczy udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych na podstawie art. 299 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p.), tj. średniej wartości 1m² powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego zlokalizowanego na nieruchomości nr [...] w B. będących własnością K.W.. Jak wynika z pisma, informacje te potrzebne są Oddziałowi ZUS do dokonania wpisu hipoteki przymusowej zgodnie z zasadą proporcjonalności między kwotą wierzytelności a wartością nieruchomości. Zdaniem Starosty B. dane dotyczące średniej wartości 1m² powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego zlokalizowanego na nieruchomości w B. są elementem ewidencji podatkowej nieruchomości, na podstawie § 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie ewidencji podatkowej nieruchomości (Dz. U. Nr 107, poz. 1138), którą prowadzi Wójt Gminy.
W odpowiedzi na wniosek, Wójt Gminy B. pismem z dnia 25 marca 2014 r. wniósł o wskazanie Starosty B. jako właściwego do rozpatrzenia wniosku ZUS. W uzasadnieniu podkreślono, że żądanych przez ZUS danych nie zawierają ani akta podatkowe ani ewidencja podatkowa nieruchomości, o której mowa w art. 7a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613, ze zm.). Mając to na uwadze, organ podatkowy przekazał pismem z dnia 20 listopada 2013 r. wniosek ZUS do załatwienia Staroście B.. Przekazując wniosek organ podatkowy miał na uwadze przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 193, poz. 1287, ze zm.). Zgodnie z art. 7d pkt 1 tej ustawy do zadań starosty należy m.in. prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ewidencji gruntów i budynków. Zakres informacji objętych ewidencją gruntów wskazuje art. 20 ust. 2 pkt 4, z którego wynika, że w ewidencji tej wskazuje się wartość nieruchomości. Z kolei art. 4 ust. 1a stanowi, że dla obszaru całego kraju zakłada się i prowadzi w systemie teleinformatycznym bazy danych obejmujące zbiory danych dotyczące m.in. rejestru cen i wartości nieruchomości. Zdaniem Wójta Gminy B. § 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. nie jest podstawą do udzielenia żądanych informacji, ponieważ z przepisu tego wynika, że w ewidencji podatkowej w odniesieniu do budynków lub ich części wskazuje się m.in. powierzchnię użytkową, określoną zgodnie z ustawą o podatkach i opłatach lokalnych. Z art. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że podstawę opodatkowania stanowi dla budynków powierzchnia użytkowa, którą określa podatnik w deklaracji lub informacji podatkowej. Organ podatkowy podniósł również, że podatkowa ewidencja nieruchomości nie jest podstawą do podejmowania decyzji podatkowych. Ma ona charakter wtórny w stosunku do ewidencji gruntów i budynków.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., dalej: P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny jest sądem właściwym m.in. do rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej. Przez spór kompetencyjny należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) albo, jak to ma miejsce w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia tej sprawy (spór negatywny).
Należy również zwrócić uwagę, że podstawowe znaczenie dla wskazania przez Naczelny Sąd Administracyjny organu właściwego do załatwienia sprawy ma poczynienie ustaleń co do stanu faktycznego wywołującego spór o właściwość pomiędzy organami administracji publicznej, o których mowa w art. 4 P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 299 O.p. zwrócił się do Urzędu Gminy w B. o "udostępnienie informacji zawartych aktach spraw podatkowych poprzez podanie średniej wartości 1m² powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego" położonego na nieruchomości nr KW [...] w B. będącej własnością K.W.. Z uzasadnienia pisma ZUS wynika, że informacje te potrzebne są do ustanowienia hipoteki przymusowej na tej nieruchomości z zachowaniem zasady proporcjonalności między kwotą wierzytelności a wartością obciążanej nieruchomości.
Zgodnie z art. 299 § 1 O.p. organy podatkowe udostępniają informacje zawarte w aktach spraw podatkowych. Stosownie zaś do art. 13 § 1 pkt 1 O.p. organem podatkowym, stosownie do swojej właściwości, jest naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego, wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa - jako organ pierwszej instancji.
Skoro zatem wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych został wystosowany w trybie art. 299 O.p. i dotyczył on udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych, to winien być rozpatrzony w trybie tego przepisu, przez właściwy do tego organ, co w tym przypadku oznacza Wójta Gminy B.. Dla rozpatrzenia wniosku złożonego w trybie art. 299 O.p. i dotyczącego udostępnienia informacji z akt sprawy podatkowej, właściwy jest organ prowadzący akta danej sprawy podatkowej.
Natomiast uznanie, że Starosta powinien wniosek rozpatrzyć na zasadach ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i przepisów wykonawczych, prowadziłoby do zmiany treści wniosku złożonego przez ZUS. Tymczasem wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyraźnie wskazywał tryb rozpatrzenia sprawy (wynikający z art. 299 O.p.), jak i źródło żądanych informacji (akta sprawy podatkowej). Nie dotyczył on w żadnym razie informacji z ewidencji gruntów prowadzonej na podstawie Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz przepisów wykonawczych, które to przepisy przewidują zupełnie odmienny, od wynikającego z art. 299 O.p., tryb i zakres udostępnianych informacji.
Wobec tych ustaleń Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygając spór kompetencyjny w sprawie wskazanej we wniosku Starosty B., na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a., wskazał Wójta Gminy B. jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 6 listopada 2013 r. o udostępnienie informacji zawartych w aktach spraw podatkowych.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło