II FZ 239/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-09

Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego?
Ratio decidendi
Na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ustawodawca nie przewidział takiej możliwości zaskarżenia, a katalog postanowień podlegających zaskarżeniu do NSA jest zamknięty i nie obejmuje tego typu rozstrzygnięć. Wniesienie zażalenia na orzeczenie, od którego nie przysługuje taki środek zaskarżenia, skutkuje jego odrzuceniem jako niedopuszczalnego.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił zażalenie P. B. na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie, argumentując znacznym spadkiem dochodów i niemożnością uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalić zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2315/15 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 6 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za kwiecień 2015 r. postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 14 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2315/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił zażalenie P. B. na postanowienie z dnia 23 lutego 2016 r. o sygn. akt I SA/Po 2315/15 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Od powyższego rozstrzygnięcia Skarżący wywiódł zażalenie, w którym wniósł o uchylenie postanowienia z dnia 14 marca 2016 r. W uzasadnieniu podniesiono, że dochody Skarżącego znacząco spadły i nie jest on w stanie uiścić wpisu od skargi w wyznaczonej kwocie. Naczelny Sąd Administracyjny zważa co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Należy powtórzyć, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, modyfikująca – w sprawach wszczętych po tym dniu, a taką bez wątpienia jest rozpoznawana sprawa – m.in. zasady rozpoznawania w postępowaniu sądowoadministracyjnym wniosków o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt I FZ 45/16, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl). Znacznej zmianie uległ m.in. art. 260 p.p.s.a., przed dniem 15 sierpnia 2015 r. stanowiący, że wniesienie sprzeciwu (jeśli nie jest on odrzucony) skutkuje utratą mocy przez zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został ten sprzeciw wniesiony, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie sądu wydane w tym trybie przysługiwało zażalenie (por. art. 260 p.p.s.a. in fine, w brzmieniu sprzed dnia 15 sierpnia 2015 r.). Obecnie w świetle art. 260 p.p.s.a. sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzeń lub postanowień referendarza, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a., wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza zmienia albo utrzymuje w mocy, orzekając jako sąd drugiej instancji i stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Przepis art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu obecnie obowiązującym nie wskazuje na zaskarżalność postanowienia wydanego na jego podstawie. Wymaga przypomnienia również to, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie oraz na postanowienia, których przedmiotem są kwestie określone bezpośrednio w art. 194 § 1 pkt 1-10 p.p.s.a. Postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu nie zostały ujęte w tym katalogu, brak jest też innego przepisu ustawy wskazującego na możliwość wniesienia zażalenia na takie postanowienie, jak to wydane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 23 lutego 2016 r. W konsekwencji należy stwierdzić, że ustawodawca nie przewidział możliwości zaskarżenia wydanego na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego o zmianie lub utrzymaniu w mocy postanowienia/zarządzenia referendarza sądowego z zakresu prawa pomocy. Zażalenie wniesione na orzeczenie, od którego nie przysługuje taki środek zaskarżenia, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Z tego powodu słuszne jest rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło