II FZ 326/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II Izby Finansowej zażalenia J. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 lipca 2009 r., sygn. akt I SA/Go 22/09 odrzucające skargę kasacyjną J. D. od wyroku tego Sądu z dnia 26 marca 2009 r. wydanego w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 31 października 2008 r., nr ... w przedmiocie straty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za 2004 r. p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie Wyrokiem z dnia 26 marca 2009 r. (sygn. akt I SA/Go 22/09) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 31 października 2008 r. określającą J. D. wysokość straty z działalności gospodarczej za 2004 r. Wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 13 maja 2009 r. Dnia 12 czerwca 2009 r. pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, tj.: • art. 1 § 1 i 2 oraz art. 141 § 4 w związku z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a.", poprzez przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia błędnego stanu faktycznego, sprowadzającego się do stwierdzenia, że organy I i II instancji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy w zakresie rozchodowania przez skarżącego w 2004 r. elementów wizualizacji stacji benzynowych o łącznej wartości 195.909 zł; analogiczny zarzut został sformułowany w odniesieniu do statusu podatkowego prawa wieczystego użytkowania gruntów położonych w Ż. przy ul. K. 5 oraz udziału w takim prawie, które uznano za wykorzystywane przez skarżącego w całości na potrzeby działalności gospodarczej. • wynikające z obu wskazanych wyżej naruszeń naruszenie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w związku z: a) art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.) – poprzez przyjęcie, że organy podatkowe prawidłowo odmówiły skarżącemu prawa do potraktowania jako kosztu podatkowego wartości elementów wizualizacji stacji benzynowych, które ujawnione jako różnice remanentowe; b) art. 14 ust. 2 pkt 1 wyżej cytowanej ustawy – poprzez przyjęcie, że całość ceny uzyskanej ze sprzedaży prawa wieczystego użytkowania gruntów oraz udziału w takim prawie stanowi przychód z działalności gospodarczej. • art. 200 w związku z art. 206 p.p.s.a., poprzez zasądzenie rażąco niskiej kwoty zwrotu kosztów postępowania w stosunku do wartości przedmiotu sporu, co do której Sąd uznał skargę za zasadną. W konsekwencji autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skargę kasacyjną zakończył zdaniem, że uzasadnienie zostanie dołączone w najbliższym czasie. Dnia 29 czerwca 2009 r. pełnomocnik skarżącego nadał w urzędzie pocztowym pismo adresowane do sądu i zatytułowane "Uzupełnienie uzasadnienia do skargi kasacyjnej ...". Postanowieniem z dnia 8 lipca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że wymóg podania uzasadnienia przytoczonych podstaw kasacyjnych należy do wymogów materialnych skargi kasacyjnej. Niespełnienie któregoś z tych wymogów czyni ją niedopuszczalną, nakazując jej odrzucenie. Braki w zakresie materialnych elementów skargi kasacyjnej nie mogą być uzupełniane po upływie terminu do jej wniesienia. W ocenie Sądu, skarga kasacyjna J. D. nie spełniała ustawowych wymogów, ponieważ nie zawierała uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Była zatem niedopuszczalna w świetle art. 178 p.p.s.a. Natomiast pismo zawierające uzasadnienie skargi kasacyjnej wpłynęło po upływie terminu do wniesienia tej skargi. W zażaleniu na opisane postanowienie pełnomocnik skarżącego podniósł, że przepisy p.p.s.a. nie określają, co jest uzasadnieniem skargi kasacyjnej i jak powinno ono wyglądać. W szczególności nie wskazują, jakie są "warunki brzegowe" do uznania danej części tekstu za uzasadnienie. Dlatego może ono przybrać w początkowej fazie formę szczątkową, a następnie zostać uzupełnione po terminie przewidzianym dla wniesienia skargi kasacyjnej. W opinii autora zażalenia, podstawy kasacyjne to przytoczenie przepisów prawa, które zostały naruszone przez Sąd pierwszej instancji. Każdy tekst, który występuje po tym elemencie i rozwija (wyjaśnia) treść zarzutów, stanowi uzasadnienie. Skarga kasacyjna złożona w przedmiotowej sprawie takie elementy zawierała. Autor zażalenia dodał, że Sąd pierwszej instancji przekroczył swoje kompetencje, gdyż nie był władny badać kwestii merytorycznej, jaką jest kompletność uzasadnienia. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Już pobieżny rzut oka na skargę kasacyjną wniesioną w rozpatrywanej sprawie nie pozostawia wątpliwości, że nie ma w niej uzasadnienia nawet w formie szczątkowej. Oceny tej nie zmienia analiza opisu podstaw kasacyjnych, w którym autor zażalenia usiłuje dostrzec elementy, nazywane przez niego uzasadnieniem. Nie ma charakteru uzasadnienia teza negująca prawidłowość przyjęcia przez Sąd, że organy obu instancji prawidłowo oceniły materiał dowodowy w zakresie "...rozchodowania elementów wizualizacji stacji benzynowych". Teza ta ma charakter gołosłownego twierdzenia. Jej autor nie wyjaśnił dlaczego wspomniana ocena jest nieprawidłowa, na czym polegał rzekomy błąd i jakie stanowisko byłoby właściwe. Taka formuła nie pozwoliłaby w ogóle rozpoznać zarzutu. To samo dotyczy kwestii rzekomego błędu ustaleń co do "statusu podatkowego prawa wieczystego użytkowania...". Podobnie zarzuty dotyczące tego, co było albo nie było kosztem lub przychodem mają charakter twierdzeń bez uzasadnienia. Wbrew zatem wywodom zażalenia, treść skargi kasacyjnej nie wyjaśniała wcale o co skarżącemu chodzi, a brak ten był tak widoczny, że jego wykrycie nie wymagało merytorycznych badań. Wojewódzki Sąd Administracyjny władny był wziąć go pod uwagę w ramach formalnej kontroli skargi kasacyjnej, przewidzianej w art. 178 p.p.s.a. Należy z naciskiem podkreślić, że samo sformułowanie zarzutu naruszenia prawa nie może zastąpić jego uzasadnienia. Czym innym też jest dopuszczone przez art. 183 § 1 p.p.s.a. przytoczenie w późniejszym czasie nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych, a czym innym opóźnione przesłanie samego uzasadnienia. To drugie nie jest dopuszczalne, gdyż prowadziłoby do obejścia art. 177 § 1 p.p.s.a., zakreślającego termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 tej ustawy.