II FZ 793/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Babiarz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lipca 2012 r. sygn. akt I SA/Łd 589/11 w zakresie odmowy uzupełniania wyroku co do zwrotu kosztów w sprawie ze skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 21 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 14 lipca 2011 r., I SA/Łd 589/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił A. M. uzupełnienia wyroku z dnia 28 czerwca 2011 r., I SA/Łd 589/11, co do zwrotu kosztów, w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 21 lutego 2011 r. w przedmiocie uchylenia w całości postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania. 2. W uzasadnieniu podniesiono, że wyrokiem z dnia 28 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 21 lutego 2011 r. w przedmiocie uchylenia w całości postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania. Skarżący pismem z dnia 4 lipca 2011 r. wniósł o uzupełnienie powyższego wyroku w zakresie kosztów postępowania. Odwołując się do treści art. 157 § 1 i § 2 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwana dalej: p.p.s.a. wskazał, że skoro skarga A. M. została oddalona to wniosek skarżącego o uzupełnienie wyroku w zakresie kosztów postępowania był oczywiście bezzasadny. 3. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie, a co najmniej zmianę, jako rażąco naruszającego prawo oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że na rozprawie w dniu 4 lipca 2012 r. skarżący złożył wniosek o zwrot kosztów postępowania sądowego, a w przypadku nieprzyznania mu racji o zwolnienie z kosztów postępowania. W ocenie skarżącego sąd powinien był rozstrzygnąć całość przedstawionych we wniosku żądań w dniu rozprawy, nie powinno mieć miejsca jego rozpatrzenie po terminie, w innym trybie, w sposób niejawny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. 4. Odnosząc się do złożonego przez skarżącego wniosku należy wskazać, że zgodnie z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego treść i wykładnia powyższego przepisu nie budzą wątpliwości. Zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw należy się skarżącemu od organu tylko wtedy, gdy sąd uzna zasadność wniesionej skargi. A zatem skarżącemu nie przysługuje zwrot kosztów postępowania, zarówno wtedy, gdy jego skarga okazała się bezzasadna, jak i w przypadku, gdy orzeczenie sądu nie wypowiada się w kwestii zasadności skargi, bo była ona niedopuszczalna albo postępowanie sądowe okazało się bezprzedmiotowe (por. postanowienia NSA: z dnia 17 stycznia 2012 r., I OZ 5/12, LEX nr 1120758; z dnia 8 lipca 2010 r., II OZ 666/10, LEX nr 663768). Skoro zatem w niniejszej sprawie skarga A. M. została oddalona to sąd pierwszej instancji nie miał żadnych podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na jego rzecz. 5. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącego dotyczących nierozpoznania wniosku o zwolnienie z kosztów postępowania należy wskazać, że są one nietrafne. W przypadku bowiem oddalenia skargi podatnika na decyzję, brak jest podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz organu, którego decyzja została zaskarżona. W tej sytuacji w przypadku oddalenia skargi, podatnik nie ponosi żadnych kosztów postępowania przed sądem administracyjnym z tego powodu. Złożony natomiast do protokołu wniosek o zwolnienie z kosztów postępowania na podstawie zarządzenia z dnia 12 lipca 2011 r. przekazany referendarzowi sądowemu, jako wniosek o prawo pomocy. Należy bowiem zauważyć, że zgłoszony do protokołu rozprawy wniosek skarżącego nie spełniał wymogów określonych w art. 252 § 2 p.p.s.a. tzn. nie został złożony na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Dlatego też podjęte przez sąd pierwszej instancji czynności dotyczące rozpoznania tego wniosku należy uznać za prawidłowe na obecnym etapie postępowania. Warto jedynie na marginesie wskazać, że wbrew wywodom skarżącego do skargi w niniejszej sprawie nie został dołączony wniosek o przyznanie prawa pomocy, ani nie został on sformułowany w jej treści. 6. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia