II GSK 1428/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-21

Skład orzekający: Hanna Kamińska, Gabriela Jyż, Małgorzata Korycińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnik może otrzymać jednolitą płatność obszarową, jeśli część zadeklarowanej działki rolnej o powierzchni co najmniej 1 ha jest zadrzewiona, zakrzaczona lub zabudowana, a faktycznie użytkowana rolniczo powierzchnia jest mniejsza niż 1 ha?
Ratio decidendi
Rolnik nie może otrzymać jednolitej płatności obszarowej, jeśli łączna powierzchnia użytków rolnych kwalifikujących się do płatności jest mniejsza niż 1 ha, nawet jeśli całkowita powierzchnia działki rolnej wynosi co najmniej 1 ha. W przypadku, gdy część działki jest zabudowana, zadrzewiona lub zakrzaczona, a faktycznie użytkowana rolniczo powierzchnia jest mniejsza niż 1 ha, nie jest spełniony wymóg minimalnej powierzchni kwalifikującej się do płatności, co skutkuje odmową przyznania płatności.
Stan faktyczny
Rolniczka złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich, deklarując do płatności działki o łącznej powierzchni 1,02 ha, w tym działkę B o powierzchni 0,17 ha. W wyniku kontroli stwierdzono, że działka B była częściowo zadrzewiona, zakrzaczona i zabudowana, co zmniejszyło faktycznie użytkowaną rolniczo powierzchnię do 0,98 ha. Organy odmówiły przyznania płatności, argumentując niespełnienie wymogu minimalnej powierzchni 1 ha. WSA uchylił decyzje organów, opierając się na wcześniejszym orzecznictwie NSA. Dyrektor ARiMR złożył skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 20 lutego 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 710/12, oddalił skargę A. R. oraz zasądził od A. R. na rzecz Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędziowie NSA Gabriela Jyż Małgorzata Korycińska (spr.) Protokolant Agata Próchniewska po rozpoznaniu w dniu 21 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 20 lutego 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 710/12 w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od A. R. na rzecz Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 280 (słownie: dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. I Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. wyrokiem objętym skargą kasacyjną, po rozpoznaniu skargi A. R. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] marca 2012 r. w przedmiocie przyznania płatności uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Relacjonując stan sprawy Sąd I instancji przyjął, że w dniu [...] kwietnia 2011 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej na rok 2011, obejmujący jednolitą płatność obszarową (JPO), uzupełniającą krajową płatność bezpośrednią do powierzchni upraw innych roślin (UPO) i płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych (ST). We wniosku zadeklarowała do płatności działki rolne o następujących powierzchniach: 1,02 ha do JPO, 0,68 ha do UPO oraz 0,10 ha do ST. Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. odmówił skarżącej przyznania wnioskowanych płatności, przyjmując, że powierzchnia faktycznie użytkowana rolniczo nie spełniła wymogu minimalnej całkowitej powierzchni - 1 ha. W toku kontroli stwierdzono bowiem, że działka B, zgłoszona do płatności w deklarowanej powierzchni 0,17 ha, w północnej części terenu jest zadrzewiona i zakrzaczona, a w części południowej zabudowana, skutkiem czego wskazano różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a stwierdzoną kontrolowanych działek rolnych. Konsekwencją odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej była także odmowa przyznania płatności UPO i ST, gdyż zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.; dalej: ustawa o płatnościach bezpośrednich) płatności te przysługują rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. z dnia [...] marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. uwzględniając skargę, stwierdził, że badane w rozpoznawanej sprawie zagadnienie było przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 998/11 (orzeczenie dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W uzasadnieniu tego wyroku NSA przesądził, że "przepisy art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich regulujące kwestię przyznania rolnikowi prawa do jednolitej płatności obszarowej, m.in. ze względu na fakt posiadania działki rolnej o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, nie wymagają, aby cała przestrzeń tego minimalnego obszaru działki była wyłącznie przeznaczona dla rolniczego wykorzystania. Powołany przepis nie stanowi także podstawy do zmniejszenia lub pozbawienia rolnika jednolitej płatności obszarowej, jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono mniejszy niż 1 ha, jak to deklarował rolnik, obszar rolniczego wykorzystania działki, gdyż to stanowi przedmiot regulacji przepisów art. 58 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE.L Nr 316 z 2009 r., poz. 65; dalej: rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009)". W pełni podzielając pogląd zaprezentowany w powołanym wyroku, Sąd I instancji uznał za błędne stanowisko organów, że minimalny obszar działki rolnej, o której mowa w przepisie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, uprawniający do otrzymania omawianej płatności, winien być w całości przeznaczony pod uprawy rolne. Wbrew temu poglądowi, kwestie związane z określeniem powierzchni działek szczegółowo normują przepisy art. 34 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, który w ust. 2 stwierdza, że niektóre obiekty, takie jak żywopłoty, rowy oraz mury, tradycyjnie stanowią element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi. WSA zauważył ponadto, że w świetle przepisu art. 2 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 dla celów tego rozporządzenia "działka rolna" oznacza jedynie zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw. Przepis ten nie wymaga od rolnika, aby na potrzeby uzyskania płatności zadeklarował pełne wykorzystanie przestrzeni działki rolnej, toteż, w świetle przepisów tego rozporządzenia, przepis art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich nie mógłby być interpretowany w taki sposób, aby charakter działki rolnej dyskwalifikowały obiekty, o których mowa w przepisie art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Tym samym, w ocenie Sądu I instancji, istnieje możliwość przyznania płatności do działki rolnej, której powierzchnia bezpośrednio przeznaczona na rolnicze wykorzystanie jest mniejsza niż całkowita wielkość działki rolnej, również w granicach jej minimalnej wielkości, tj. 1 ha. Niemniej, jak zauważył WSA, nie można objąć wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej tej części działki rolnej, która nie została bezpośrednio wykorzystana pod uprawę rolną, gdyż byłoby to trudne do pogodzenia z celem płatności rolnej, którym jest dofinansowanie produkcji rolnej danego rodzaju. Jednocześnie Sąd I instancji przyjął, że stan faktyczny sprawy jest bezsporny, a w podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji powołał art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 134 p.p.s.a. II Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. zaskarżył wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu: I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie: a) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c) p.p.s.a, poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji pomimo braku naruszenia prawa materialnego i procesowego. II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie poprzez: 1) błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich w zw. z niezastosowaniem art. 124 ust. 2 akapit 3 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, załącznika nr VII do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do systemów wsparcia dla rolników, ustanowionych w jego tytułach IV i V (Dz. U. UE L z dnia 2 grudnia 2009 r. ze zm.; dalej: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1121/2009), pkt 22 wstępu do Rozporządzeniem Rady (WE) nr 73/2009, tj. przepisów prawa powszechnie obowiązującego, uzależniających możliwość otrzymania płatności obszarowych od użytkowania rolniczego określonego obszaru minimalnego, tj. obszaru 1 ha, - poprzez błędne przyjęcie, że przepis ten: nie stanowi podstawy do wykluczenia działki (a właściwie powinno być - gospodarstwa rolnego) z jednolitej płatności obszarowej w wyniku ustalenia wielkości powierzchni kwalifikowanej poniżej 1 ha, nie stanowi podstawy do odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej do działki (a właściwie - gospodarstwa rolnego) o powierzchni gruntów mniejszej niż 1 ha i błędne przyjęcie, że można skutecznie zadeklarować do płatności działkę rolną (a właściwie - gospodarstwo rolne), której powierzchnia bezpośrednio przeznaczona na rolnicze wykorzystanie jest mniejsza niż 1 ha, co skutkowało zakwestionowaniem przez Sąd możliwości zastosowania przez organ artykułu art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich w przedmiotowymi przypadku; 2) niewłaściwe zastosowanie art. 34 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, tj. zastosowanie ww. przepisu w sytuacji, gdy: nie stwierdzono na obszarze przedmiotowego gospodarstwa obiektów wymienionych w ww. przepisie, tj. np. żywopłotów, rowów, murów, gdy nie było podstaw do zakwalifikowania do dopłat powierzchni wykluczonych przez organ i uznania, iż w przedmiotowym przypadku nie cała powierzchnia deklarowana działki musi być uprawiana rolniczo; 3) błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 poprzez przyjęcie, iż jedynie on stanowi podstawę do odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej, również w sytuacji, gdy powierzchnia gospodarstwa uprawniona do płatności (zatwierdzona) nie przekracza 1 ha - co skutkowało zakwestionowaniem przez Sąd możliwości zastosowania przez organ art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do odmowy przyznania płatności, z uwagi na zatwierdzenie powierzchni poniżej 1 ha, podczas gdy zastosowanie art. 58 jest niezależne od możliwości wykluczenia powierzchni z dopłat na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich w zw. z art. 124 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 i w zw. z załącznikiem nr VII do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009, jak również może mieć miejsce wówczas, gdy powierzchnia gospodarstwa zatwierdzona przekracza 1 ha. Podnosząc te zarzuty skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia tylko przepisów prawa materialnego o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie skargi oraz o zasądzenie na rzecz organu administracji kosztów postępowania według norm przepisanych. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionej podstawie, o której stanowi art.174 pkt 1 p.p.s.a. Przed odniesieniem się do zagadnienia prawnego objętego zarzutami postawionymi w obrębie tej podstawy kasacyjnej niezbędne jest podkreślenie, że stan faktyczny ustalony w tej sprawie przez organy, a przyjęty przez Sąd I instancji jest bezsporny. Istotne dla subsumcji przepisów prawa materialnego elementy stanu faktycznego obejmują ustalenia, że strona ubiegała się o jednolitą płatność obszarową i zadeklarowała we wniosku działki o powierzchni 1,02 ha, w tym działkę rolną B obejmującą, według deklaracji, powierzchnię 0,17 ha. Działka ta, co zostało ustalone w toku kontroli administracyjnej i przyjęte przez Sąd I instancji, w części obejmującej 0,04 ha była zadrzewiona, zakrzaczona i zabudowana, a zatem obszar użytkowany rolniczo wynosił w odniesieniu do całej zadeklarowanej powierzchni 0,98 ha. Ustalenia co do sposobu zagospodarowania działki B, jak wskazał Sąd I instancji, zostały oparte na materiale fotograficznym ("zdjęcia lotnicze") oraz wynikały z danych ewidencji gruntów i budynków. Ustalenia te nie pozwalają na przyjęcie, że na działce B były obiekty, o których mowa w art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji ( WE) nr 1122/2009. Przepis art. 34 ust. 2 tego rozporządzenia stanowi, że można uwzględnić całkowitą powierzchnię działki rolnej pod warunkiem, że jest ona w pełni użytkowana zgodnie z normami zwyczajowymi danego państwa członkowskiego lub regionu. W innych przypadkach uwzględnia się powierzchnię faktycznie użytkowaną. Stosownie do akapitu 2 tego przepisu, w przypadku regionów, w których niektóre obiekty, takie jak żywopłoty, rowy oraz mury, tradycyjnie stanowią element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi, państwa członkowskie mogą uznać, że powierzchnię, którą te obiekty zajmują, zalicza się do powierzchni w pełni użytkowanej, pod warunkiem jednak, że jej szerokość nie przekracza łącznej szerokości określonej przez państwa członkowskie. Szerokość ta musi odpowiadać tradycyjnej w danym regionie szerokości obiektów i nie może przekraczać 2 metrów. Przenosząc te elementy stanu faktycznego na stan prawny wiążący w tej sprawie wskazać najpierw należy na treść art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. W myśl tego przepisu rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, jeżeli posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha. W zacytowanym przepisie odwołano się najpierw do art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w aspekcie gruntów rolnych kwalifikujących się do objęcia płatnością, a przepis ten w zakresie istotnym dla rozważanego zagadnienia stanowi, że do celów przyznania pomocy w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji (kod CN ex 0602 90 41), które były utrzymane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r. Natomiast minimalna powierzchnia działek rolnych (nie mniejsza niż ...), które, stosownie do omawianego przepisu prawa krajowego, musi posiadać rolnik ubiegający się o jednolitą płatność obszarową określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009, wynosi 1 ha. Załącznik ten określa minimalną powierzchnię przypadającego na gospodarstwo rolne obszaru kwalifikującego się w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej. Z zestawienie art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 oraz załącznika nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009 wynika, że w odniesieniu do Rzeczypospolitej Polskiej dla celów przyznania pomocy w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne o powierzchni niemniejszej niż 1 ha spełniające kryteria określone w art. 124 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. W powołanym art. 124 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 mowa jest natomiast o wykorzystywanej części powierzchni użytków rolnych objętej systemem jednolitej płatności obszarowej, a w akapicie 2 tego przepisu wyjaśniono, dla potrzeb tego tytułu, pojęcie "wykorzystania powierzchni użytków rolnych", które oznacza "całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty rolne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe określoną przez Komisję dla celów statystycznych". Do tej definicji odsyła art. 2 pkt 16 ustawy o płatnościach bezpośrednich stanowiąc, że grunty rolne to grunty, o których mowa w art. 124 ust. 1 akapit drugi, oraz grunty obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji, o których mowa w art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. Dodać także należy, że w art. 2 pkt h rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 zdefiniowano pojęcie "powierzchni użytków rolnych" w ten sposób, że jest to każda powierzchnia zajmowana przez grunty orne, trwałe użytki zielone lub uprawy trwałe. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z przytoczonych regulacji prawa unijnego wynika, że minimalna powierzchnia działek rolnych, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, obejmuje powierzchnię działek kwalifikujących się do płatności, a więc powierzchnię wykorzystywanych użytków rolnych w rozumieniu wyżej omówionych przepisów rozporządzeń unijnych. Taki wniosek wypływa wprost z załącznika nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009 określającego w tabeli "minimalną powierzchnię przypadającą na gospodarstwo obszaru kwalifikującego się, o której mowa w art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009". W wyroku objętym skargą kasacyjną Sąd I instancji dokonując wykładni art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich stwierdził, że z przepisu tego nie wynika, "aby minimalna łączna wielkość działki wynosząca w polskich warunkach 1 ha, była w całości przeznaczona pod uprawy, zgodnie z obowiązującymi normami", a tak według Sądu I instancji wyłożyły ten przepis organy. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa więc, że ani organ pierwszej, ani też organ drugiej instancji nie wiązały wymogu minimalnej powierzchni z powierzchnią przeznaczoną na uprawy, tylko z powierzchnią użytkowaną rolniczo, a powierzchnia użytkowana rolniczo to, stosownie do omówionych przepisów prawa unijnego, powierzchnia kwalifikująca się do płatności, jeżeli zajmuje obszar nie mniejszy niż 1 ha. Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni, a w jej efekcie niewłaściwego zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Stwierdził także, że wykładając ten przepis pominął w procesie wykładni przepisy prawa unijnego w nim wymienione – art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 oraz załącznika nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009, a to czyni usprawiedliwionymi zarzuty skargi kasacyjnej obejmujące naruszenie tych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny oczywiście dostrzega to, że Sąd I instancji oparł się na poglądzie wyrażonym w wyroku z dnia 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 998/11 przyjmując stanowisko w nim zaprezentowane jako "własne". Zauważyć zatem należy, że wyrok ten zapadł w innych okolicznościach faktycznych sprawy, istotnych dla odczytania tezy w nim zawartej. Ta istotna różnica obejmowała istnienie na minimalnej powierzchni uprawniającej do płatności obiektów, o których mowa w art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/09 i to w związku z treścią tego przepisu NSA najpierw stwierdził, że "art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich nie mógłby być interpretowany w taki sposób, aby charakter działki rolnej dyskwalifikowały obiekty, o których mowa w przepisie art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009", a następnie wyraził pogląd , że "tym samym wchodzi w rachubę możliwość istnienia działki rolnej, której powierzchnia bezpośrednio przeznaczona na rolnicze wykorzystanie jest mniejsza niż całkowita wielkość działki rolnej, również w granicach jej minimalnej wielkości, tj. 1 ha". W tej sprawie, co już podkreślono, na zgłoszonych przez stronę do płatności działkach rolnych nie występują obiekty wymienione w art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, a uogólnienie tezy zawartej w powołanym wyroku NSA i przeniesienie jej na stan faktyczny sprawy, w którym niespornie ustalono, że część działki zgłoszonej do płatności jest zabudowana, a inna jej część zadrzewiona i zakrzaczona było nieuprawnione. Konsekwencją tego było, rzecz upraszczając, powtórzenie za NSA, że w sprawie powinien mieć zastosowanie art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 stanowiący podstawę do zmniejszenia płatności. W efekcie zatem WSA przyjął, że w sytuacji, gdy rolnik zgłasza do płatności działki rolne o minimalnej powierzchni 1 ha, przy czym wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych jest mniejsza niż 1 ha, to nie istnieje prawna przeszkoda do przyznania płatności (brak minimalnej powierzchni), a jedynie płatność należy obliczyć z uwzględnieniem art. 58 powołanego rozporządzenia (obszar zatwierdzony pomniejszony o dwukrotność stwierdzonej różnicy). Z poglądem tym, z przyczyn wyżej przedstawionych nie sposób się zgodzić. Zauważyć także należy, że pogląd Sądu I instancji w praktyce oznaczałby, że każdy posiadacz działek rolnych o powierzchni 1 ha, wykorzystujący powierzchnię użytków rolnych w niewielkiej jedynie części – np. 1 ara – byłby (przy spełnieniu pozostałych przesłanek) uprawniony do płatności obszarowych. W skardze kasacyjnej w obrębie podstawy kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji naruszenie art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut ten za usprawiedliwiony z powodu niewłaściwego przyjęcia, że przepis ten w tej sprawie mógłby mieć zastosowanie. W rozpoznawanej sprawie, o czym już była mowa, stan faktyczny sprawy jest niesporny. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uznał natomiast, że doszło do naruszenia wyżej omówionych przepisów prawa materialnego. To uprawniało Sąd II instancji do zastosowania art. 188 p.p.s.a. Rozpoznając skargę A. R. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia. Z dotychczasowych rozważań wynika, że zgłoszone przez skarżącą do płatności działki rolne kwalifikują się do objęcia płatnością jedynie w odniesieniu do powierzchni 0,98 ha, a zatem mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009. To oznacza, że nie została spełniona przesłanka do uzyskania jednolitej płatności obszarowej określona w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Przyznanie pozostałych płatności objętych wnioskiem uzależnione jest od spełnienia warunków do przyznania jednolitej płatności obszarowej. W odniesieniu do płatności uzupełniającej (UPO) stanowił o tym, w stanie wiążącym w sprawie art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich, a w stosunku do płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowych (ST) art. 7 ust. 2b pkt 1 tej ustawy. Skoro więc skarżąca nie spełnia warunków do przyznania jednolitej płatności to tym samym nie może uzyskać pozostałych płatności objętych wnioskiem, a to oznacza, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a., a także art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dni 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło