II GSK 2015/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-09

Skład orzekający: Maria Jagielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma sądowego poprzez pozostawienie go w placówce pocztowej z jednoczesnym zawiadomieniem, a następnie nieodebranie go przez adresata, skutkuje fikcją doręczenia, nawet jeśli istnieją wątpliwości co do prawidłowości adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych było zgodne z prawem. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 73 PPSA, który przewiduje fikcję doręczenia w przypadku nieodebrania pisma pozostawionego w placówce pocztowej. Skarga kasacyjna nie wykazała, aby adnotacje doręczyciela były niezgodne z rzeczywistością lub aby adresat nie otrzymał awiza, co uniemożliwiłoby skuteczne doręczenie.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę S. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. dotyczącą zwrotu dotacji, ponieważ strona nie uiściła wpisu sądowego ani nie przedstawiła dokumentu umocowania do reprezentacji, mimo wezwania sądu. Przesyłka z wezwaniami została pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. S. wniosło skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów o doręczeniach i przyjęcie fikcji doręczenia bez podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 18 maja 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 100/15 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi S. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu powiatu postanawia: oddalić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z dnia 18 maja 2015 r. o sygn. akt III SA/Wr 100/15 orzekając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę S. w L. (dalej jako S.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] listopada 2014 r. w przedmiocie ustalenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu powiatu. Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że S. nie wykonało wezwania Przewodniczącego Wydziału III WSA we W. z dnia [...] lutego 2015 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1500 zł i wezwania z tej samej daty do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania (odpis z KRS, statut S.), w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłkę zawierającą oba wezwania Sąd pozostawił w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia w dniu 16 marca 2015 r. (pierwsze awizo dnia 3 marca 2015 r., drugie awizo dnia 11 marca 2015 r.) i uznał, że skoro strona skarżąca w wyznaczonym terminie, który upływał dnia 23 marca 2015 r. nie uzupełniła braków skargi, to skarga musiała zostać odrzucona. W skardze kasacyjnej S., reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, adwokata, domagało się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 18 maja 2015 r., zarzucając naruszenie art. 65 i nast. p.p.s.a. w zw. z art. 73 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie fikcji doręczenia z dniem 16 marca 2015 r. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] lutego 2015 r. w sprawie usunięcia braków formalnych skargi, z uwagi na brak dowodów wskazujących w sposób niebudzący wątpliwości, że skarżący został prawidłowo powiadomiony o pozostawieniu pisma, miejscu i terminie jego odbioru zwłaszcza, że odbiór korespondencji leżał w "interesie" S., które uruchomiło procedurę kontroli decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu dotacji wraz z odsetkami, podnosząc merytoryczne zarzuty w tej sprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zwrócono uwagę na nierzetelne adnotacje doręczyciela na dokumencie zwrotnego potwierdzenia odbioru (ZPO), a także fakt, że S. nie miało interesu w nieodbieraniu korespondencji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. nie odpowiedziało na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W stanie prawnym właściwym dla sprawy od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego o odrzuceniu skargi przysługiwała skarga kasacyjna. Skarga kasacyjna S. nie zasługuje na uwzględnienie. Przewodniczący Wydziału III WSA we W. skierował do S. dwa wezwania, obydwa z dnia [...] lutego 2015 r., pierwsze dotyczące uiszczenia wpisu sądowego od skargi i drugie dotyczące złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania (odpis z KRS, statut S.). W wezwaniach określono rygor odrzucenia skargi, jeżeli nie zostaną one wykonane w terminie 7 dni, liczonym od dnia doręczenia S. odpisów wezwań. Przesyłkę zawierającą odpisy obu wezwań Sąd pozostawił w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia dnia 16 marca 2015 r. i uznał, że termin na ich wykonanie mijał w dniu 23 marca 2015 r. S. nie uzupełniło braków skargi, więc skarga podlegała odrzuceniu. Zdaniem NSA kontrolowane postanowienie Sądu I instancji odpowiada prawu, bo Sąd – co do zasady – prawidłowo odczytał treść art. 73 p.p.s.a. i płynące z niego skutki prawne dla właściwego rozstrzygnięcia sprawy, choć w uzasadnieniu postanowienia nie powołał tego artykułu i nie objaśnił jego znaczenia dla istoty sprawy. Zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2 art. 73 ustawy). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, o czym stanowi § 4 art. 73 p.p.s.a. W okolicznościach sprawy znaczenie ma przede wszystkim to, że po upływie ostatniego dnia terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., przyjmuje się fikcję prawną doręczenia, która polega na tym, iż w razie nieodebrania pisma złożonego w urzędzie pocztowym za datę doręczenia pisma przyjmuje się datę, w której upłynął termin jego odbioru. Tak dokonane doręczenie stwarza domniemanie doręczenia pisma i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Sąd nie może przyjąć na podstawie formularza potwierdzenia odbioru, że doręczenie pisma sądowego na podstawie art. 73 było skuteczne, jeżeli doręczyciel nie wskazał w tym formularzu przyczyny uniemożliwiającej doręczenie właściwe lub zastępcze (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1999 r. o sygn. akt III CKN 621/99, publik. OSNC z 2000 r. nr 3, poz. 52). Ponadto należy mieć na uwadze, że domniemanie faktyczne doręczenia pisma w myśl art. 73 może być obalone, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia są niezgodne z rzeczywistością. Podkreślenia wymaga, że w aktach sprawy (k. 34 akt sądowych) znajduje się koperta listu poleconego, zawierająca odpis obydwu wspomnianych wyżej zarządzeń Przewodniczącego Wydziału III z dnia [...] lutego 2015 r. oraz zwrotne potwierdzenie odbioru, które opatrzono właściwymi adnotacjami w myśl objaśnionego art. 73 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw aby uznać, że skutek doręczenia w myśl art. 73 § 3 w zw. z § 4 p.p.s.a. nie wystąpił w dniu 17 marca 2015 r., to jest w ostatnim dniu okresu 14 dni, licząc od dnia pierwszego awizo (3 marca 2015 r.). Powyższe oznacza, że siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków skargi rozpoczął bieg dnia 17 marca 2015 r. i bezskutecznie upłynął z dniem 24 marca 2015 r. Zauważyć należy, że dokonując obliczenia wskazanych terminów Sąd I instancji pomylił się w rachunkach, bo skutek doręczenia wskazał na dzień 16 marca 2015 r., a upływ terminu na dzień 23 marca 2015 r., jednak to jednodniowe "przesunięcie", chociaż błędne, nie ma żadnego wpływu na wynik sprawy. Obydwa wezwania i tak nie zostały wykonane, a to obligowało Sąd do odrzucenia skargi zarówno na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. (wezwanie o wpis od skargi), jak i na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi). W ocenie NSA w skardze kasacyjnej nie wykazano dlaczego sporządzone przez doręczyciela adnotacje na ZPO nie są zgodne z rzeczywistością ani z jakiego powodu do adresata nie dotarły obydwa awiza skoro przesyłka była podwójnie awizowana. Z wymienionych powodów i mając na uwadze, że uzasadnienie objętego skargą kasacyjną postanowienia mimo nieprecyzyjnego uzasadnienia odpowiada prawu, NSA na postawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło