II GSK 2223/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Korycińska po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 11 września 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 466/13 w sprawie ze skargi R. K. na informację Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Sz. I Postanowieniem objętym skargą kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. odrzucił skargę R. K. na informację Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego z dnia [...] marca 2013 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej. Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji przedstawiał się następująco: pismem z dnia 7 lutego 2013 r. Samorząd Województwa Zachodniopomorskiego odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej, pouczając go, stosownie do treści art. 14 ust. 5 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju usług sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 72, poz. 619 ze zm., dalej: ustawa o wspieraniu rozwoju sektora rybackiego) o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz., po uprzednim wezwaniu na piśmie do usunięcia naruszenia prawa w terminie 14 dni od dnia otrzymania rozstrzygnięcia. Pouczono skarżącego, że pismo w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa należy złożyć w organie, w którym rozpatrywany był wniosek. Skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeśli odpowiedzi nie udzielono, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do sunięci naruszenia prawa. Pismem z dnia 19 lutego 2013 r. skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi pismem z dnia 20 marca 2013 r. nazwanym "informacją o negatywnym wyniku rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa" organ poinformował skarżącego, że nie doszło do naruszenia prawa wyjaśniając ponownie przyczyny odmowy przyznania pomocy finansowej. Jednocześnie pouczono skarżącego, że przysługuje mu prawo wniesienia skargi na zasadach i w trybie określonym dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), którą należy wnieść w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeśli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszeń prawa. W dniu 24 kwietnia 2013 r. skarżący za pośrednictwem organu złożył skargę do Sądu na informację z dnia [...] marca 2013 r. utrzymującej w mocy "pismo" z dnia [...] lutego 2013 r. o odmowie przyznania pomocy, wnosząc o uchylenie rozstrzygnięcia z [...] lutego 2013 r. i związanej z nim informacji z [...] marca 2013 r. Sąd I instancji odrzucając skargę wskazał na treść art. 52 § 1 – 3 p.p.s.a. i na tej podstawie uznał, że czynnością, która podlegała zaskarżeniu do Sądu powinna być czynność Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 7 lutego 2013 r., zaś skargę powinno poprzedzać wezwanie skierowane przez skarżącego do organu do usunięcia naruszenia prawa. Wskazał również na obowiązek skarżącego oznaczenia zaskarżonego aktu, wynikający z art. 57 § 1 p.p.s.a.. Stwierdził, że skarżący, będąc reprezentowanym przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył skargę na czynność organu z dnia 20 marca 2013 r. w postaci odpowiedzi na wezwanie do usunięci naruszenia prawa. Był przy tym dwukrotnie pouczany przez organ o sposobie i terminie wniesienia skargi na rozstrzygnięcie z dnia 7 lutego 2013 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej. Wobec tego w ocenie Sądu I instancji nie było podstaw do zastosowania art. 6 i art. 49 p.p.s.a., gdyż skarga jednoznacznie określała zaskarżoną czynność zaś skarżący reprezentowany był przez profesjonalnego pełnomocnika. W podstawie prawnej postanowienia Sąd I instancji powołał art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. II Skargą kasacyjną R. K. zaskarżył postanowienie Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie: 1. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi z uwagi na fakt, iż jej wniesienie jest niedopuszczalne; 2. art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez brak wezwania skarżącego do uzupełnienia lub poprawienia braków formalnych skargi poprzez jednoznaczne wskazanie przedmiotu zaskarżenia. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest uzasadniona. Podstawą objętego kontrolą Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienia odrzucającego skargę R. K., było stwierdzenie przez Sąd I instancji, że skarga wniesiona w oparciu o art. 14 ust. 5 ustawy o wspieraniu sektora rybackiego, skierowana została przeciwko czynności Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego, która nie podlegała zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Sąd I instancji dokonując kontroli prawidłowości pod względem formalnym skargi uznał, że czynnością podlegającą zaskarżeniu powinno być pismo organu z dnia [...] lutego 2013 r., nie zaś odpowiedz tego organu z dnia [...] marca 2013 r., na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Sąd wskazując przy tym na wymogi stawiane skardze w art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uznał, że nie było podstaw do zastosowania art. 49 § 1 tej ustawy i wzywania skarżącego do sprecyzowania, który z wymienionych aktów jest jej przedmiotem. Stanowisko to jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego błędne. Skarżący wnosząc stosowanie do art. 14 ust. 5 ustawy o wspieraniu sektora rybackiego, skargę w trybie i na zasadach określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a więc z zastosowaniem wymogów określonych w art. 52 § 2 i 3, co do konieczności wyczerpania środków zaskarżenia oraz art. 53 § 2 p.p.s.a., co do terminów wniesienia skargi, w sposób niewadliwy wypełnił przesłanki niezbędne do zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec zaś treści samej skargi, a więc oznaczenia zaskarżonego aktu, podniesionych zarzutów, wniosków co do żądanego rozstrzygnięcia oraz jej uzasadnienia, zastosowanie powinien mieć art. 49 § 1 p.p.s.a.. Niewątpliwym jest bowiem, że w komparycji skargi, jako czynność przeciwko której skierowana została skarga wskazano informację Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego z dnia [...] marca 2013 r. utrzymującą w mocy "pismo" o odmowie przyznania pomocy z dnia [...] lutego 2013 r.. We wnioskach skargi, jej autor domagał się uchylenia "decyzji" organu z dnia [...] lutego 2013 r. oraz związanej z nim informacji z dnia [...] marca 2013 r. Wywód zawarty w uzasadnieniu skargi odnosi się natomiast do odmowy przyznania skarżącemu pomocy finansowej, a więc pisma organu z dnia 7 lutego 2013 r. i prowadzony został w kierunku wykazania błędności stanowiska organu co do negatywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia. Skoro skarga jako kompletny środek zaskarżenia, nie precyzuje w sposób jednoznaczny, co jest jej przedmiotem, rzeczą Sądu I instancji było podjęcie czynności zmierzających do usunięcia tej wątpliwości poprzez zastosowanie art. 49 § 1 p.p.s.a. i wezwanie skarżącego do poprawienia lub uzupełnienia braków formalnych skargi, przez wyjaśnienie powstałej rozbieżności w zakresie kwestionowanego aktu organu (por. postanowienia NSA z dnia 24 kwietnia 20013 r., sygn. akt II GSK 531/13 i z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt 535/13). Jeśli złożona skarga wymaga doprecyzowania w zakresie wskazania w niej aktu, który skarżący chce zaskarżyć, to niewezwanie przez sąd do dokonania tej czynności stanowi uchybienie, które może mieć wpływ na wynik sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 531.13). Niewezwanie skarżącego w tej sprawie do doprecyzowania poprzez określenie, co jest przedmiotem skargi, ma niewątpliwy wpływ na wynik sprawy albowiem prowadzić może do niezasadnego pozbawienia strony prawa do sądu i obrony jej praw. Oceny tej nie zmienia podniesiona w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia okoliczność, że skarżący został przez organ prawidłowo pouczony o sposobie wniesienia skargi na czynność organu w postaci pisma z dnia [...] lutego 2013 r.. Treść pouczeń zawartych w pismach z [...] lutego 2013 r. i [...] marca 2013 r. w sposób prawidłowy wskazywała skarżącemu w jaki sposób i w jakich terminach może on wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Nie sposób jednak wywieść z ich treści, w szczególności z treści pouczenia zawartego w piśmie organu z dnia [...] marca 2013 r., że przedmiotem skargi powinno być poprzednie rozstrzygnięcie, tj. pismo z dnia [...] lutego 2013 r.. Również fakt reprezentowania skarżącego przez profesjonalnego pełnomocnika nie może stanowić przeszkody w rozpoznaniu jego skargi, albowiem poza nieprecyzyjnością we wskazaniu skarżonego aktu, który to brak formalny podlegał uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., skarga nie była obarczona innymi brakami lub błędami uniemożliwiającymi jej rozpoznanie. Zasadnie wobec tego zarzucono w skardze kasacyjnej naruszenie art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przez niewezwanie skarżącego do poprawienia braków formalnych skargi, a w konsekwencji zastosowanie art. 58 § 1 pkt 6 tej ustawy i jej odrzucenie. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 w zw. z art. 182 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.