II GSK 2700/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Czesława Socha (spr.) Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Kacper Tybuszewski po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. F. T. Spółki z o.o. z siedzibą we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 23 września 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1785/14 w sprawie ze skargi W. F. T. Spółki z o.o. z siedzibą we W. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Ministra Gospodarki z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od W. F. T. Spółki z o.o. z siedzibą we W. na rzecz Ministra Gospodarki kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 września 2014 r. o sygn. V SA/Wa 1785/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę W. F. T. Sp. z o.o. z siedzibą we W. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Ministra Gospodarki z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Sąd I instancji przyjął, że ocena wniosku pod nazwą "Wdrożenie innowacyjnej koncepcji wielkogabarytowych elektrowni powietrzno-pneumatycznych o pionowej osi obrotu" o przyznanie dofinansowania na realizację projektu pt. "Wdrożenie innowacyjnej technologii wytwarzania cienkiej folii z tworzyw sztucznych o właściwościach antyseptycznych" sporządzona przez Instytucję Wdrażającą - Polskią Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości odnośnie kryterium 5 i 7, została dokonana z poszanowaniem zasad postępowania w takich sprawach, określonych w przepisach prawa krajowego i wspólnotowego. Ocena ta jest wyczerpująca i nie przekroczyła zasad dopuszczalnej swobody w ocenie materiału dowodowego. Chodzi o art. 30b ust. 7 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.) zmienionej z dniem 28 czerwca 2013 r. ustawą z dnia 19 kwietnia 2013 r. o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2013 r. poz. 714), dokonanej na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2011 r., którym stwierdzono niezgodność z art. 87 Konstytucji art. 5 pkt 11, art. 30b ust. 1 zdanie pierwsze i ust. 2 oraz art. 30c ust. 1 w zakresie, w jakim prawa i obowiązki uczestnika konkursu, a także służące mu środki odwoławcze, warunkujące dopuszczalność skargi do sądu, są uregulowane w aktach znajdujących się poza systemem prawa powszechnie obowiązującego; art. 60 lit. a/ rozporządzenia z dnia 11 lipca 2006 r. Rady (WE) nr 1083/2006, a także art. 125 ust. 3 lit. a/ (w całości) rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2013 r. Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013, jak również § 7 ust. 1 podpunkt 2), 5) i 9) oraz ust. 3 pkt 5 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Priorytet 4: Inwestycje w innowacyjne przedsiębiorstwa Działanie 4.4: Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym, a także Przewodnika po kryteriach wyboru operacji finansowanych w ramach POIG. Oceny spornego kryterium nr 5 i 7 dokonano zgodnie z opisem kryterium zawartym w Przewodniku po kryteriach wyboru operacji finansowanych w ramach POIG. W ocenie Sądu I instancji, celem kryterium nr 5 jest premiowanie projektów posiadających potencjał i możliwości skutecznego konkurowania na rynkach zagranicznych, w tym w szczególności na rynku międzynarodowym. Należało zatem na podstawie pkt 17.6 przedstawić co najmniej trzy cechy nowego produktu wytworzonego w wyniku realizacji projektu. Wskazane cechy mogły dotyczyć funkcjonalności i użyteczności produktu, rozwiązań technicznych zastosowanych nowych lub znacząco ulepszonym produkcie, a dobór rodzajów tych cech leży po stronie wnioskodawcy. W związku z tym, że strona nie podała konkretnych danych umożliwiających dokonanie oceny produktu, a wskazane w zakresie użyteczności i przewagi konkurencyjne projektu są problematyczne i niejednoznaczne, to trafnie przyjęto, że nie wykazano konkurencyjności w jakimkolwiek zakresie w stosunku do energii produkowanej ze źródeł odnawialnych. Za brakiem spełnienia tego kryterium przemawia również to, że porównywane parametry produktu nie mają punktu odniesienia, stosując przy tym niemiarodajne cechy bez podania jednostek miary. Ocena powyższa dokonywana była w zakresie "Nowy lub zasadniczo ulepszony produkt będący wynikiem realizacji projektu będzie konkurencyjny na rynku europejskim lub międzynarodowym". Sąd I instancji przyjął, że trafna jest także ocena kryterium 7. Chodzi o zdolność kredytową, a tym samym zdolność do finansowania projektu. Należało w kryterium tym wskazać "informacje zawarte we wniosku lub załączone dokumenty (np. promesa kredytowa) potwierdzają zdolność wnioskodawcy do sfinansowania projektu". Kryterium to zostało poddane procesowi oceny za pomocą czterech wskaźników odnoszących się do sytuacji finansowej przedsiębiorcy: o płynność bieżąca, o rentowność, o wykorzystanie funduszy obcych, o zwrot na aktywach ROA. Zdaniem Sądu trafnie wskazano, że w ostatnim roku trwałości projektu trzy wskaźniki wykazują akceptowalne wartości, jednak nie przesądza to o spełnieniu kryterium, gdyż wartości wskaźników są wirtualne i wynikają z założeń - prognoz poczynionych przez wnioskodawcę. Oznacza to, że nie wyjaśniono w jaki sposób będzie finansowany wkład własny w kwocie 9.524.100 zł i nie uwiarygodniono dopłat do kapitału, które są kluczowe dla realizacji projektu. Brak posiadania historii kredytowej, straty w bieżącej działalności, kłopoty z utrzymaniem płynności finansowej potwierdza przyjętą ocenę. Nie dopatrzył się Sąd I instancji naruszenia art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), gdyż wydany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2014 r. (sygn. akt II GSK 1038/14) dotyczył rozpoznania wniosku złożonego w 2013 r. w ramach POIG Działanie 4.4 "Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym". Ocenie podlegało kryterium 9 i związanie stanowiskiem Sądu nie wiąże organu. Dokonane oceny są niezależne od siebie. Powyższe wskazuje, że ocena projektu była zgodna z prawem i dlatego skarga została oddalona. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Spółka z o.o. we W. W. F. T. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji z uwzględnieniem zwrotu kosztów na rzecz strony wnoszącej skargę kasacyjną od Ministra Gospodarki, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wskazując na naruszenie przepisów, odwołała się do art. 134 § 1, 141 § 4, 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), a nadto art. 30b ust. 9 pkt 1, 30c ust. 3 pkt 1 i 2, 30e, 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.). W uzasadnieniu podała, że ocena projektu została dokonana wadliwie, skoro pominięto przy ocenie zapadły już między stronami wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2014 r. o sygn. II GSK 1034/14. Projekt jest ten sam i ocena jego powinna uwzględniać ocenę dokonaną w powyższej sprawie. Chodzi zarówno o kryterium 5 i 7 zawarte w powyższej sprawie. Wynika to także z treści Przewodników w tym zakresie. Brak jednoznacznej analizy ekspertów przeprowadzonej z uwzględnieniem zarzutów i uwag powoduje, że ocena projektu nie jest przejrzysta, rzetelna, bezstronna, zawiera cechy pełnej dowolności. W ocenie kasatora uzasadnienie wyroku Sądu I instancji jest niepełne, gdyż Sąd nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów skargi. W konsekwencji doszło do zaniechania wskazania jaki stan faktyczny i dlaczego został przyjęty za podstawę orzekania. Ocena ta jest konsekwencją braku uwzględnienia wniosków zawartych w wyżej wymienionym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku tym jednoznacznie oceniono, że wniosek jest wysoce innowacyjny, obszerny i bardzo starannie przygotowany. Sąd I instancji znał treść uzasadnienia tego wyroku ale przy ocenie pominął te wnioski. Brak zastosowania procedury wyjaśnień określonej w regulaminie konkursu jest konsekwencją powyższych uchybień. Z tego też powodu wyrok Sądu I instancji jest wadliwy a zarzuty skargi kasacyjnej w związku z tym zasługują na uwzględnienie. Pełnomocnik organu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Podał, że zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie, a wydany wyrok przez Sąd I instancji i jego argumentacja są zgodne z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona. Zgodnie z art. 30d ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712) wnioskodawca lub właściwa instytucja pośrednicząca lub zarządzająca może wnieść skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W art. 30e tej ustawy ustawodawca wskazuje, w zakresie w niej nieuregulowanym, odpowiednie stosowanie do postępowania przed sądami administracyjnymi przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 powyższej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wymienia przepisy tej ustawy, których stosowanie jest wyłączone. Wskazać należy, że przy rozpoznawaniu skarg kasacyjnych wnoszonych na podstawie art. 30d ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju znajdują zastosowanie między innymi art. 174, 184 § 1 i 2, 184 powyższej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jako przepisy, których stosowanie nie zostało wyłączone a także jako przepisy poświęcone materii, która w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju unormowana nie została. Zgodnie z art. 174 powyższej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z regulacji zawartej w art. 183 § 1 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Zatem zakres badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczają zarzuty objęte podstawami kasacyjnymi. Jak wskazano wyżej, skarga kasacyjna w niniejszej sprawie powołuje przepisy proceduralne, których naruszenie w sposób istotny miało wpływ na wynik sprawy. Istota ich sprowadza się do zakwestionowania podstaw do oddalenia skargi w oparciu o przepis art. 151 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Chodzi o pominięcie przy ocenie tego samego projektu dokonanej już między tymi samymi stronami przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie o sygn. II GSK 1038/14 w zakresie spełnienia obligatoryjnego Kryterium nr 5 i 7. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania obejmują naruszenie art. 134 § 1, 141 § 4, 151 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także art. 30b ust. 9 pkt 1, 30c ust. 3 pkt 1 i 2, 30e i 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2009 r. 84.712), jako pozostającymi w związku z przepisami ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosząc się do powyższych zarzutów, w pierwszej kolejności należy rozważyć zasadność naruszenia art. 141 § 4, a więc braków w uzasadnieniu wyroku. W myśl tego przepisu ustawodawca określił niezbędne składniki uzasadnienia wyroku. Zaliczył do nich zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Elementy te mają służyć wyjaśnieniu powodów rozstrzygnięcia i umożliwić kontrolę instancyjną. Wbrew twierdzeniom kasatora, Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku prawidłowo wskazał stan faktyczny sprawy, który przyjął za podstawę swojego rozstrzygnięcia zawartego w sentencji wyroku, mając na uwadze zakres ustaleń niezbędnych do wyjaśnienia sprawy w oparciu przepisy materialnoprawne. Przedstawienie stanu faktycznego sprawy w uzasadnieniu wyroku jest pełne i wyczerpujące, a tym samym zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu II instancji zastosowana przez Sąd I instancji technika przedstawienia w uzasadnieniu stanu faktycznego sprawy oraz oceny umożliwia kontrolę instancyjną. Wbrew twierdzeniom kasatora, z uzasadnienia wyroku jednoznacznie wynika, że Sąd I instancji prawidłowo odniósł się do każdego z zarzutów złożonych na decyzję skargi. Podkreślić należy, że odwołanie się do tych zarzutów spowodowane jest próbą wykazania braku poprawnych ustaleń faktycznych i oceną dowodów dokonaną przez Sąd I instancji. Kwestionowanie ustaleń stanu faktycznego kasator upatruje w innej ocenie tych samym dowodów, a odwołanie się do nich spowodowane jest próbą wykazania, że w sprawie zachodziły podstawy do przyjęcia spełnienia wymogów w zakresie Kryterium nr 5 i 7. Odwołanie się przez kasatora do naruszenia wymienionych wyżej przepisów cytowanej wyżej ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nie mogło wpłynąć na inną ocenę prawidłowo przyjętego przez Sąd I instancji stanu faktycznego sprawy. Nie znajduje też uzasadnienia naruszenie art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a więc działanie Sądu I instancji z urzędu. Zarzut ten został ujęty jako nierozpoznający istotę skargi. Odwołanie się do tego zarzutu spowodowane jest próbą wykazania w sprawie, że zachodziły podstawy do przyjęcia spełnienia obligatoryjnego Kryterium nr 5 i 7 w związku z oceną tego samego projektu dokonaną już między tymi samymi stronami przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie o sygn. II GSK 1038/14. Podkreślić przy tym należy, że kasator odwołując się do tego zarzutu nie wskazał na czym polega naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji, w sytuacji gdy Sąd I instancji w ramach zgłoszonego zarzutu naruszenia art. 170 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dokonał jego oceny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji dokonał trafnej oceny zakresu związania powyższym prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wydany nieprawomocny wyrok przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 3 października 2014 r. o sygn. V SA/Wa 2208/14 stanowisko to potwierdza. Oznacza to, że każdy wniosek wbrew twierdzeniom kasatora, podlega samodzielnej ocenie. Nie jest też uzasadniony zarzut naruszenia art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o ile kasator wiąże jego naruszenie z wymienionymi wyżej przepisami ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Odwołanie się kasatora do przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju pozostaje jedynie w związku z oddaleniem skargi, w sytuacji gdy podniesione zarzuty zasługiwały na uwzględnienie. Ocena Sądu I instancji co do naruszenia art. 31 ust. 1 zasługuje także w pełni na aprobatę. Powyższe wskazuje, że trafnie Sąd I instancji przyjął ocenę Kryterium 5 i 7 z poszanowaniem zasad postępowania w takich sprawach określonych w powołanych przepisach prawa krajowego i wspólnotowego. Ocena ta jest wyczerpująca i nie przekroczyła zasad dopuszczalnej swobody w ocenie materiału dowodowego. Skarga kasacyjna wobec powyższego podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o kosztach znajduje swoje podstawy w treści art. 204 pkt 1 tej ustawy.