II GSK 2992/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-12-10
Skład orzekający: Gabriela Jyż, Mirosław Trzecki, Cezary Kosterna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy prawidłowo oddalił wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, uznając, że istnieją ważne powody nieużywania znaku, mimo że postępowanie dotyczyło wyłącznie produktów farmaceutycznych, a znak był zarejestrowany dla szerszej kategorii towarów z klasy 5?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję Urzędu Patentowego. NSA stwierdził, że organ patentowy naruszył przepisy postępowania, ograniczając analizę ważnych powodów nieużywania znaku towarowego wyłącznie do produktów farmaceutycznych, podczas gdy znak był zarejestrowany dla szerszej gamy towarów z klasy 5. W związku z tym wniosek nie został rozpoznany w pełni, co uzasadnia uchylenie decyzji.Stan faktyczny
Spółka B. złożyła wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na międzynarodowy znak towarowy N. dla towarów z klasy 5, argumentując, że uprawniony nie wprowadza go do obrotu w Polsce. Urząd Patentowy oddalił wniosek, uznając, że uprawniony miał ważne powody nieużywania znaku, tj. niemożność uzyskania rejestracji leku pod tą nazwą z powodu wcześniejszej rejestracji przez wnioskodawcę. WSA uchylił decyzję Urzędu Patentowego, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, gdyż organ ograniczył analizę do produktów farmaceutycznych, pomijając inne towary z klasy 5. NSA rozpoznał skargę kasacyjną uprawnionego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia del. WSA Cezary Kosterna Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. AD w S., B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 1021/16 w sprawie ze skargi B. Spółki z o.o. w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S. AD w S., B. na rzecz B. Spółki z o.o. w P. 600 (sześćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 10 lutego 2017 r. uwzględnił skargę B. Sp. z o.o. w P. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2016 r. w przedmiocie, wygaszenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej prawa ochronnego na znak towarowy, uchylając tą decyzję oraz orzekając co do kosztów postępowania sądowego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
skarżąca spółka złożyła w dniu 6 sierpnia 2015 r., do Urzędu Patentowego wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku towarowego N. o numerze [...] udzielonego na rzecz S. AD z siedzibą w S.. Wnioskodawca podniósł, że uprawniony nie wprowadza do obrotu na terenie Polski leków pod nazwą N., ani też nie podjął żadnych działań zmierzających do uzyskania rejestracji leku pod tą nazwą. Uzasadniając interes prawny strona wskazał, że postępowanie w sprawie [...] zostało wszczęte na skutek wezwania uprawnionego do znaku, pismem z dnia 13 kwietnia 2012 r. do zmiany nazwy handlowej produktu N. przez wnioskodawcę.
Powołaną decyzją Urząd Patentowy oddalił wniosek B. Sp. z o.o. w P. o stwierdzenie wygaśnięcia na terytorium RP ochrony międzynarodowego znaku towarowego N. o numerze [...].
Organ uznał, że wnioskodawca miał interes prawy w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, co wynikało z fakt otrzymania przez skarżącą spółkę od uprawnionego pisma z dnia 13 kwietnia 2012 r., w którym uprawniony wezwał go do dobrowolnej zmiany nazwy produktu handlowego N. na inną nazwę handlową, która nie będzie identyczna ani podobna do słownego znaku towarowego N..
Za bezsporną organ uznał okoliczność, że sporny znak nie jest przez uprawnionego na terenie Polski używany. Sam uprawniony wskazał na nieużywanie znaku towarowego z powodu zaistnienia ważnych powodów - prowadzonego postępowania w sprawie unieważnienia spornego znaku towarowego pomiędzy tymi samymi stronami, które obecnie toczy się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz na okoliczność niemożliwości uzyskania pozwolenia na wprowadzenie do obrotu leku pod nazwą N., gdyż takie pozwolenie uzyskał już wcześniej wnioskodawca.
Organ stwierdził, że prowadzone przed NSA postępowanie nie mogło stanowić ważnego powodu nieużywania spornego znaku towarowego.
W ocenie Urzędu podniesiona przez uprawnionego okoliczność nieużywania tego oznaczenia stanowiła ważną przeszkodę. Wskazał, że uprawniony nie może otrzymać pozwolenia na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego o nazwie N., gdyż takie pozwolenie uzyskał już w dniu [...] marca 2008 r. wnioskodawca mocą decyzja Ministra Zdrowia [...]z dnia [...] marca 2008 r. Decyzja ta potwierdzała, że dany produkt leczniczy może być przedmiotem obrotu na terytorium RP, zatem produkt leczniczy, który nie posiada pozwolenia nie może zostać wprowadzony do obrotu na terytorium RP.
Niemożliwość uzyskania pozwolenia na wprowadzenie do obrotu produktu pod nazwą N. była, w ocenie organu, przeszkodą prawną, niezależną od decyzji uprawnionego. Nieużywanie znaku towarowego były związane z restrykcjami, które wypływały wprost z braku decyzji stosownego organu, bez której podmiot nie miał prawnej możliwości wprowadzenia towaru na rynek. W związku z tym uprawniony, pomimo zachowania należytej staranności (uzyskanie prawa ochronnego) nie miał prawnej możliwości używania znaku towarowego N. [...] na terenie Polski. Organ wskazał, że uprawniony nie mógł dokonać zmiany nazwy znaku towarowego, ponieważ stałoby to w sprzeczności z art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1410 ze zm., dalej: p.w.p.). Okoliczność wskazana przez uprawnionego jako niemożliwość używania znaku spornego, zdaniem organu, stanowiła ważny powód nieużywania spornego oznaczenia i uzasadniała nieużywanie tego znaku na terytorium RP.
Sąd I instancji uwzględniając skargę na tą decyzję stwierdził, że organ naruszył przepisy postępowania w tym w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Wskazał, że całość postępowania przeprowadzonego przez organ została ograniczona do produktów farmaceutycznych (leków) podczas gdy sporny znak został zarejestrowany dla towarów z klasy 5 obejmującej: produkty farmaceutyczne, produkty weterynaryjne, środki sanitarne do celów medycznych, substancje dietetyczne do celów leczniczych, żywność dla niemowląt, plastry, opatrunki gipsowe, materiały opatrunkowe, materiały do plombowania zębów, wosk dentystyczny, środki odkażające, środki do zwalczania robactwa, fungicydy, herbicydy. Wniosek skarżącej spółki dotyczył natomiast wygaśnięcia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ochrony spornego międzynarodowego znaku towarowego - znaku w stosunku do wszystkich produktów nim objętych w zgłoszeniu dla klasy 5.
Powyższe oznaczało, że zaskarżona decyzja podlegał uchyleniu gdyż wniosek skarżącej nie został rozpoznany w pełni.
Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, że uprawniony nie wykazał, aby znak towarowy N. był przez niego używany w obrocie w sposób rzeczywisty dla objętych prawem ochronnym towarów tj: produktów farmaceutycznych, produktów weterynaryjnych, środków sanitarnych do celów medycznych, substancji dietetycznych do celów leczniczych, żywności dla niemowląt, plastrów, opatrunków gipsowych, materiałów do plombowania zębów, w ciągu nieprzerwanego okresu pięciu lat po dniu wydania decyzji o udzielenie prawa ochronnego na ten znak.
Zdaniem Sąd nie zostało wykazane przez stronę uprawnioną do znaku, aby istniały ważne powody nieużywania tego znaku. Za takie, w ocenie Sądu I instancji, nie można było uznać okoliczności związanych z niemożliwością dokonania rejestracji leku, gdzie wcześniej został zarejestrowany w Rejestrze Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, na rzecz skarżącej, lek o nazwie N. (pozwolenie nr [...] udzielone decyzją z dnia [...] marca 2008 r.). Wobec tego uprawniona niewątpliwie zdawała sobie sprawę składając wniosek o rejestrację znaku, iż inny przedsiębiorca ma zarejestrowany na swoją rzecz produkt leczniczy o nazwie N. co oznaczało w świetle obowiązujących przepisów prawa farmaceutycznego, że produkt o takiej samej nazwie nie zostanie drugi raz zarejestrowany. Zatem już w momencie rejestracji uprawniona niewątpliwie zdawała sobie sprawę, że nie będzie w stanie wprowadzić na teren Polski produktów farmaceutycznych o tej samej nazwie. Tym samym zarejestrowany znak będzie nieużywany.
Podjęcie decyzji o rejestracji znaku mimo niemożności uzyskania rejestracji pod tą nazwą produktu leczniczego, zdaniem Sądu było decyzją podjętą w ramach ryzyka gospodarczego związanego z działalnością tego przedsiębiorstwa. Tym samym nie mogło być ono uznane za ważny powód do nie używania zarejestrowanego znaku. W tym zakresie Sąd wskazał, że uprawniona do znaku nie podejmowała nawet próby rejestracji produktu leczniczego - nie był składany w tym zakresie wniosek, zatem niewątpliwie od początku uprawniona była świadoma, że nie jest możliwe dokonanie rejestracji produktu leczniczego o takiej samej nazwie jak już zarejestrowany.
Sąd stwierdził ponadto, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wykazywał aby inne towary z klasy 5 dla których sporny znak został również zarejestrowany były wprowadzone na rynek polski pod tym znakiem lub aby organ rozważał istnienie ważnych powodów po stronie uczestnika do niewprowadzenia pozostałych towarów oznaczonych przedmiotowym znakiem towarowym.
Wobec tego Sąd I instancji zgodził się ze stroną skarżącą, że w takiej sytuacji rejestracja znaku towarowego o nazwie N. nosiła znamiona blokowania tego znaku przez uprawnioną oraz naruszała przepisy postępowania, a także art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p.
W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji podał art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 200 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Uczestnik postępowania S. AD w S., skargą kasacyjną zaskarżyła wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie:
1. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP w sposób nieprawidłowy oraz błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, co zaskutkowało stwierdzeniem, że uczestnik postępowania zdawał sobie sprawę, a przynajmniej powinien zdawać sobie sprawę, składając wniosek o rejestrację znaku towarowego, iż inny przedsiębiorca ma zarejestrowany na swoją rzecz produkt leczniczy o nazwie N. (str. 12 i 13 wyroku; powinno być N.) co oznacza w świetle obowiązujących przepisów farmaceutycznych, że produkt o takiej samej nazwie nie zostanie drugi raz zarejestrowany, a także uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy, w aktach przedmiotowej sprawy nie ma dowodu wskazującego, że uczestnik postępowania taką wiedzę posiadał, a przynajmniej powinien ją mieć;
2. przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez sporządzenie przez Sąd I instancji wadliwego uzasadnienia zaskarżonego wyroku, nie zawierającego wskazań co do dalszego postępowania, a mianowicie wskazań, że Urząd Patentowy ponownie rozpatrując sprawę powinien ustalić czy uczestnik postępowania zdawał sobie sprawę składając wniosek o rejestrację znaku towarowego, że inny przedsiębiorca ma zarejestrowany na swoją rzecz produkt leczniczy o nazwie N., co oznacza w świetle obowiązujących przepisów prawa farmaceutycznego, że produkt o takiej samej nazwie nie zostanie drugi raz zarejestrowany, w wyniku sytuacji gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku powinno wskazywać konieczność ustalenia czy uczestnik taką wiedzę posiadała przed zgłoszeniem spornego znaku towarowego lub czy powinien ją posiadać, a także jakie te okoliczności mają znaczenie dla rozpatrywanej sprawy;
3. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, co zaskutkowało stwierdzeniem, że uczestnik postępowania nie podejmował nawet próby rejestracji produktu leczniczego o nazwie N., co zaskutkowało uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy uczestnik postępowania podjął stosowną próbę;
4. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz sporządzenie wadliwego uzasadnienia, w którym Sąd I instancji nie ocenił argumentów donoszących się do tego, że uczestnik postępowania podjął próbę rejestracji produktu leczniczego o nazwie N., co skutkowało uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy podjęcie takiej próby przemawia za dołożeniem starań nakierowanych na używanie znaku towarowego, a w konsekwencji uzasadnia jego nieużywanie;
5. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a. , poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz poprzez sporządzenie wadliwego uzasadnienia, w którym Sąd I instancji nie wyjaśnił dlaczego sprawdzenie w rejestrze leków (Rejestr Produktów Leczniczych) czy uzyska się pozwolenie na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego o nazwie N. nie stanowi podjęcia wystarczających starań o używanie znaku towarowego, a także dlaczego wyłącznie wszczęcie postępowania przed urzędem rejestracji leków (Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych) nakierowanego na uzyskanie pozwolenia na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego o nazwie N. stanowiłoby wystarczające staranie o używanie znaku towarowego, co zaskutkowało uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy nie ma prawnego obowiązku, zwłaszcza przed zgłoszeniem znaku towarowego, weryfikowania w urzędzie rejestrującym leki czy uzyska się pozwolenie na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego objętego znakiem towarowym;
6. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz sporządzenie przez Sąd I instancji wadliwego uzasadnienia zaskarżonego wyroku, zawierającego wskazanie, że organ, ponownie rozpatrując sprawę winien ponownie przeanalizować w oparciu o zebrany materiał dowodowy czy w niniejszej sprawie istnieją ważne powody nieużywania znaku towarowego w stosunku do wszystkich towarów objętych znakiem, co zaskutkowało uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy Sąd już przesądził, że w odniesieniu do produktu farmaceutycznego nie istnieją ważne powody nieużywania spornego znaku towarowego, co uniemożliwia ponowną analizę sprawy w zakresie dokonanej, wiążącej oceny;
7. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy i sporządzenie wadliwie uzasadnienia, w którym Sąd I instancji nie ocenił argumentów odnoszących się do tego, że nie ma prawnego obowiązku weryfikowania, przed zgłoszeniem znaku towarowego w zakresie towarów w klasie 5 (m.ni. produkty farmaceutyczne) czy uzyska się pozwolenie na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego objętego znakiem towarowym, a także, że nie ma prawnego obowiązku nakazującego zgłoszenie znaku towarowego dla produktów farmaceutycznych w klasie 5 dopiero po uprzednim uzyskaniu pozwolenia na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego (produktu farmaceutycznego), co zaskutkowało uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy brak omawianych obowiązków oznacza, że brak omawianej weryfikacji nie może stanowić okoliczności przemawiających za wygaszeniem ochrony znaku towarowego z powodu nieużywania, a także przemawiających za możliwością postawienia zarzutów dotyczących braku wiedzy o wcześniejszej rejestracji produktu leczniczego i należytej staranności;
8. przepisów postępowania, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz sporządzenie wadliwie uzasadnienia, w którym Sąd I instancji nie ocenił argumentów odnoszących się do tego dlaczego uczestnik postępowania nie używał spornego znaku towarowego dla towarów innych niż produkty farmaceutyczne, co zaskutkowało uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy uczestnik postępowania przedstawił stosowne argumenty, zarówno na etapie postępowania przed Urzędem Patentowy jak i Sądem I instancji;
9. prawa materialnego, tj. art. 169 ust. 1 pakt 1 w zw. z art. 15215 p.w.p. poprzez jego błędną wykładnię, co przejawiało się uznaniem, że niemożliwość używania znaku towarowego wynikająca z tego, że inny podmiot uzyskał rejestrację leku (pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego) nie stanowi ważnego powodu nieużywania znaku towarowego w odniesieniu do produktu farmaceutycznego, co zaskutkowało uwzględnieniem skargi i uchyleniem decyzji Urzędu Patentowego, w sytuacji, gdy niemożliwość używania znaku towarowego wynikającego z tego, że inny podmiot uzyskał rejestrację leku (pozwolenia na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego) stanowi ważny powód nieużywania znaku towarowego w odniesieniu do produktów farmaceutycznych, a w konsekwencji, że skargę należało oddalić;
10. przepisów postępowania, tj. art. 138 p.p.s.a. w zw. z art. 15215 w zw. z art. 169 § 1 p.w.p., poprzez błędne sporządzenie sentencji wyroku, mianowicie błędne określenie przedmiotu zaskarżenia co przejawiało się wskazaniem, że przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest wygaszenie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej prawa ochronnego na znak towarowy w sytuacji gdy przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest wygaszanie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku towarowego;
11. przepisów postępowania, tj. art. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz sporządzenie wadliwego uzasadnienia (wyjaśnienia) wyroku, co przejawiało się przyjęciem, że sprawa dotyczy znaku towarowego N. lub N. uprawnionego oraz rejestracji leku N. uprawnionego (uczestnika postępowania) oraz rejestracji leku N. na rzecz wnioskodawcy (skarżącej).
Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie strona wniosła o uchylenie w całości wyroku Sądu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie oraz o zasadzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługują na uwzględnienie, choć nie wszystkie zawarte w niej zarzuty są niezasadne.
Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Urzędu Patentowego RP w przedmiocie oddalenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na międzynarodowy znak towarowy stwierdził, że decyzję tą należy uchylić, gdyż narusza ona prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ w tej sprawie nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i nie wykazał należytej dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, czym naruszył art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.
Rozpatrując w pierwszej kolejności pomieszczone w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał je w większości za niezasadne.
Nie znajduje uzasadnienia zarzut pomieszczony punkcie 10) petitum skargi kasacyjnej, tj. zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, tj. art. 138 p.p.s.a. w zw. z art. 15215 w zw. z art. 169 § 1 p.w.p.: "poprzez błędne sporządzenie sentencji wyroku, mianowicie błędne określenie przedmiotu zaskarżenia co przejawiało się wskazaniem, że przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest wygaszenie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej prawa ochronnego na znak towarowy w sytuacji gdy przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest wygaszanie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku towarowego". Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie Spółki określenie przedmiotu rozpatrywanej sprawy w sentencji wyroku jest prawidłowe poprzez wskazanie na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], z której to decyzji jasno wynika, iż dotyczy ona stwierdzenia wygaśnięcia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku towarowego N. o nr [...].
Za niezasadny należy także uznać zarzut z punktu 11) petitum analizowanej skargi kasacyjnej, w którym zarzuca się Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, tj. art. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a.: "poprzez dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego w sposób nieprawidłowy oraz sporządzenie wadliwego uzasadnienia (wyjaśnienia) wyroku, co przejawiało się przyjęciem, że sprawa dotyczy znaku towarowego N. lub N. uprawnionego oraz rejestracji leku N. uprawnionego (uczestnika postępowania) oraz rejestracji leku N. na rzecz wnioskodawcy (skarżącej)". Istotnie ma rację skarżąca kasacyjnie , iż w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji znalazły się omyki w zakresie nazwy znaku towarowego (s. 12, s.13 i s. 14 uzasadnienia wyroku WSA), jednak niewątpliwie są to oczywiste omyłki, które w żaden istotny sposób nie wpłynęły na wynik sprawy, tym bardziej, że jak wskazano w akapicie poprzednim prawidłowa nazwa i nr międzynarodowego znaku towarowego, będącego przedmiotem postępowania, wynika z decyzji Urzędu Patentowego, wymienionej prawidłowo w sentencji wyroku. Na marginesie zauważyć jedynie można, że także i autor skargi kasacyjnej w uzasadnieniu swojej skargi takich omyłek się nie ustrzegł (por. s. 18 uzasadnienia skargi kasacyjnej).
Odnosząc się do pozostałych zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania w stopniu istotnym, mającym wpływ na wynik sprawy, a pomieszczonych w punktach od 1) do 8) petitum analizowanej skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ich nie podzielił. Po pierwsze za niezasadny uznał NSA powtarzający się w tych punktach skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez sporządzenie wadliwego uzasadnienia wyroku, w którym to uzasadnieniu Sąd I instancji: a) nie zawarł wskazań co do co do dalszego postępowania, (pkt 2) petitum skargi kasacyjnej); b) Sąd I instancji nie ocenił argumentów donoszących się do tego, że uczestnik postępowania podjął próbę rejestracji produktu leczniczego o nazwie N., (pkt 4) petitum skargi kasacyjnej); c) WSA nie wyjaśnił dlaczego sprawdzenie w rejestrze leków (Rejestr Produktów Leczniczych) czy uzyska się pozwolenie na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego N. nie stanowi podjęcia wystarczających starań o używanie znaku towarowego (pkt 5) petitum skargi kasacyjnej; d) Sąd I instancji zamieścił wadliwe wskazanie co do ponownego rozpatrzenia sprawy, w sytuacji gdy Sąd ten przesadził, że w odniesieniu do produktu farmaceutycznego nie istnieją ważne powody nieużywania (pkt 6 petitum skargi kasacyjnej); e) Sąd I instancji nie ocenił argumentów odnoszących się do tego, że nie ma prawnego obowiązku weryfikowania przed zgłoszeniem znaku towarowego w zakresie towarów w klasie 5 (m.in. produkty farmaceutyczne) czy uzyska się pozwolenie na wprowadzenie ich do obrotu (pkt 7) petitum skargi kasacyjnej); f) Sąd I instancji nie ocenił argumentów odnoszących się do tego dlaczego uczestnik postępowania nie używał spornego znaku dla towarów innych niż produkty farmaceutyczne (pkt 8) petitum skargi kasacyjnej).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw aby uznać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów określonych przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39), po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie nie występuje żaden z wymienionych przypadków. Uzasadnienie zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn skarga Spółki B. zasługuje na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń Sądu I instancji w kwestionowanym zakresie. To natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska Sądu, czy też jego ocena, iż uzasadnienie wyroku jest dla niego nieprzekonywujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia tego zarzutu (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt II GSK 470/14).
Natomiast odnosząc się do zarzutu dotyczącego braku zawarcia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazań co do dalszego postępowania - art. 141 § 4 p.p.s.a. in fine, to stwierdzić trzeba, iż zarzuty w tym zakresie nie mogły odnieść spodziewanego skutku, skoro na podstawie całokształtu uzasadnienia wyroku Sądu I instancji wskazania te dają się uchwycić, choć nie zostały umieszczone w wydzielonej, końcowej części uzasadnienia wyroku Sądu I instancji. Podkreślenia wymaga, że przepisy p.p.s.a. nie określają bynajmniej, by wskazania te miały znajdować się w wyodrębnionej jednostce tekstu uzasadnienia, czy też by miały być sformułowane w szczególny sposób.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej zawartych w punktach 1) - 8) petitum skargi kasacyjnej, tj. do zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. (szczegółowo zacytowanych wyżej) Naczelny Sąd Administracyjny ich nie podzielił. W ocenie NSA ma rację Sąd I instancji, iż w tej sprawie organ patentowy ocenę ważnych powodów nieużywania spornego znaku towarowego ograniczył jedynie do produktów leczniczych, nie podjął się w toku postępowania wyjaśnienia nieużywania znaku co do innych towarów z klasy 5, dla których został on zarejestrowany. Klasa 5 obejmuje: produkty farmaceutyczne, produkty weterynaryjne, środki sanitarne do celów medycznych, substancje dietetyczne do celów leczniczych, żywność dla niemowląt, plastry, opatrunki gipsowe, materiały opatrunkowe, materiały do plombowania zębów, wosk dentystyczny, środki odkażające, środki do zwalczania robactwa, fungicydy, herbicydy. A zatem zasadnie Sąd I instancji uznał, iż w tej sprawie organ naruszył przepisy postępowania w tym w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ w istocie całość postępowania przeprowadzonego przez UP RP została ograniczona do produktów farmaceutycznych (leków). Ma rację Sąd I instancji, stwierdzając, że już choćby tylko z tego względu przedmiotowe orzeczenie organu patentowego winno podlegać uchyleniu bowiem wniosek skarżącej Spółki B. nie został rozpoznany w pełni.
Nadto Naczelny Sąd Administracyjny uznaje, iż zasadnie Sąd I instancji zauważył, że: "niewątpliwie przepisy Prawa farmaceutycznego w dniu uzyskania przez skarżącą decyzji Ministra Zdrowia nr [...] z dnia [...] marca 2008 r. (pozwolenie na wprowadzenie do obrotu produktu leczniczego o nazwie N.), a także wskazany przez organ w decyzji Komunikat Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia [...] marca 2008 r. w sprawie nadawania oraz zmiany nazwy produktu leczniczego, w dacie wydawania w/w decyzji jednoznacznie wskazywały, iż nie jest możliwe uzyskanie rejestracji produktu o identycznej lub podobnej nazwie (z w/w Komunikatu wynikało, że nazwa produktu leczniczego powinna się różnić co najmniej 3 literami od nazwy uprzednio zarejestrowanej). Jednak wskazany m. in. w w/w Komunikacie wymogi uległy pewnej modyfikacji (złagodzeniu) w kolejnych latach, bowiem w Komunikacie Prezesa z dnia 27 stycznia 2011 r. w sprawie wytycznych dotyczących nazewnictwa produktów leczniczych przeznaczonych dla ludzi dopuszczone zostało zarejestrowanie dwóch podobnych nazw leków po dodatkowej weryfikacji. Organ nie dokonał jednak rozważenia przyjętych przez siebie ważnych powodów nieużywania znaku nawet w tym kontekście tj. zmian prawnych w zakresie rejestracji leku." (s. 14 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA).
Wskazane wyżej powody są, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wystarczające dla uchylenia decyzji UP RP w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. jak uczynił to Wojewódzki Sąd Administracyjny w rozpatrywanej sprawie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z wyżej wymienionych powodów przedwczesnym było natomiast rozstrzyganie przez Sąd I instancji w kwestii materialnoprawnej, tj. ewentualnego naruszenia przez organ patentowy w niniejszej sprawie art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. w zw. z art. 15215 p.w.p. i tym samym niezasadnym było uchylenie zaskarżonej decyzji organu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. Kwestia ta może być rozstrzygnięta przez Urząd Patentowy RP dopiero po przeprowadzeniu wnikliwego postępowania administracyjnego, z poszanowaniem przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., co w tej sprawie nie miało miejsca. Zatem trzeba uznać, iż w tej sytuacji procesowej także Naczelny Sąd Administracyjny nie może odnieść się do zarzutu skarżącego kasacyjnie naruszenia przez WSA prawa materialnego, zawartego w punkcie 9) petitum skargi kasacyjnej, gdyż byłoby to przedwczesne.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjna w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 2) lit b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1) lit b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło