II GZ 123/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 listopada 2023 r., sygn. akt III SA/Lu 561/23 w zakresie odrzucenia skargi i zwrotu wpisu sądowego w sprawie ze skargi R.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 4 sierpnia 2023 r., nr SKO.4041.RU/700/23 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej: WSA, sąd pierwszej instancji), postanowieniem z 15 listopada 2023 r., sygn. akt III SA/Lu 561/23, działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę R.D. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej (dalej: SKO, Kolegium) z 4 sierpnia 2023 r. w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oraz stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o zwrocie 100 zł uiszczonych tytułem wpisu od skargi. Wyjaśniając przyczyny rozstrzygnięcia sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z 12 października 2023 r. Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do uzupełnienia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wysokość wpisu ustalono na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535), zgodnie z którym w sprawach skarg niewymienionych w ust. 1-5 wpis stały wynosi 200 zł. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 23 października 2023 r. W zakreślonym terminie, który upłynął 30 października 2023 r., skarżący nie uzupełnił wpisu zgodnie z wezwaniem. Natomiast w piśmie z 25 października 2023 r. skarżący oświadczył, że żądana opłata została wniesiona w całości w dniu 7 września 2023 r. Do pisma skarżący załączył potwierdzenie przelewu z 7 września 2023 r. na kwotę 100 zł. W ocenie WSA skarżący prawidłowo został wezwany do uzupełnienia wpisu od skargi, który uiścił w niepełnej wysokości, przez wpłacenie kwoty 100 zł. W związku niewykonaniem wezwania w terminie sąd obligowany był odrzucić skargę na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. i zwrócić kwotę 100 zł uiszczoną tytułem wpisu. W zażaleniu skarżący zaskarżył powyższe postanowienie w całości i wniósł o jego uchylenie w całości oraz zaliczenie uiszczonej przez niego opłaty na poczet skargi do WSA z 5 września 2023 r. jako opłaty prawidłowej i nadanie sprawie dalszego biegu, lub uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i wezwanie strony w sposób prawidłowy do uiszczenia dodatkowej opłaty z jednoznacznym wskazaniem łącznej kwoty wpisu oraz uzasadnieniem dlaczego opłata od skargi została zakwalifikowana jako wyższa niż opłata stała od skargi na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: 1. naruszenie przepisów zawartych w art. 220 § 3 i art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 i § 3 p.p.s.a. poprzez niesłuszne odrzucenie skargi z powodu jej niepełnego opłacenia mimo wadliwego wezwania do uzupełnienia wpisu sądowego bez jednoznacznego wskazania łącznej kwoty wpisu oraz bez uzasadnienia dlaczego opłata zakwalifikowana została jako wyższa niż uiszczona opłata stała od skargi na postanowienie w postępowaniu administracyjnym, dodatkowo z udzieleniem błędnej informacji telefonicznej pod numerem informacyjnym WSA w Lublinie z której wynikało, że sąd z uwagi na omyłkę (wynikającą z tego, że opłata od skargi została uiszczona z konta bankowego mojej matki noszącej inne nazwisko) nie odnotował, że należny wpis został wniesionym wraz z ze skargą, wobec czego brak jest konieczności dokonywania opłaty bo faktycznie została ona już wniesiona; 2. naruszenie przepisów postępowania zawartych w art. 220 § 3 i art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 oraz § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535; dalej rozporządzenie z 16 grudnia 2003 r.), polegające na odrzuceniu skargi mimo uiszczenia od niej opłaty stałej w kwocie 100 zł w przewidzianym ku temu terminie, stwierdzając – wbrew udzielonej telefonicznie informacji oraz wbrew sensowi wadliwego wezwania do zapłaty wpisu sądowego – że należna opłata od skargi powinna wynosić 200 zł, mimo że skarga dotyczyła postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym (decyzja Starosty Łukowskiego z 29 marca 2023 r. o nr K.5430.6.7.2023 o skierowaniu na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami); 3. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżący nie opłacił skargi do WSA z 5 września 2023 r. w terminie, podczas gdy opłata została dokonana dnia 7 września 2023 r. z rachunku bankowego matki skarżącego D.S. - z uwagi na problemy jakie skarżący miał z własnym rachunkiem bankowym zaś sytuacja ta po wystosowaniu do niego wadliwego wezwania do uzupełnienia wpisu (wezwanie bez uzasadnienia, bez wskazania pełnej wysokości należnego wpisu, bez wyjaśnienia dlaczego żądana opłata została powiększona i tak naprawdę musi on zapłacić) była wyjaśniana telefonicznie z sekretariatem WSA w Lublinie, zaś z udzielonej podczas rozmowy informacji wynikało, że sąd omyłkowo przeoczył dokonana wpłatę w kwocie 100 zł na poczet wpisu stałego od skargi ponieważ była dokonana z rachunku bankowego osoby o innych danych osobowych (matki strony D.S.) wobec czego zapewniono, że faktycznie oplata od skargi została zaksięgowana przez sąd i brak jest potrzeby zaskarżenia wezwania do zapłaty wpisu, ani też ponownego opłacania skargi, poproszono jedynie o przesłanie pisma z informacją, że strona opłaciła już skargę opłatą w kwocie 100 zł, co tez skarżący uczynił; 4. ograniczenie drogi sądowej oraz prawa do sprawiedliwego procesu z uwagi na odrzucenie skargi mimo uiszczenia opłaty tytułem wpisu stałego oraz dostosowaniu się do informacji udzielonych telefonicznie pod numerem WSA w Lublinie, w oparciu o wadliwe i niejasne zarządzenie o wezwaniu do uzupełnienia wpisu sądowego z 12 października 2023 r. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 6 rozporządzenia z 16 grudnia 2003 r. wpis w sprawie powinien wynieść 100 zł. Dlatego, w ocenie skarżącego, uiścił on wpis w prawidłowej wysokości, o czym poinformował sąd przedkładając potwierdzenie uiszczenia tej kwoty tytułem wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Natomiast zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z akt sprawy wynika, że w związku z wniesieniem skargi Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni od daty otrzymania odpisu zarządzenia, pod rygorem jej odrzucenia, poprzez uzupełnienie wpisu sądowego o kwotę 100 zł, wraz ze wskazaniem § 2 ust. 6 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r. z którego w sposób niepozostawiający wątpliwości wynika stosowna wysokość wpisu w sprawie skarżącego. Powyższe wezwanie zostało prawidłowo doręczone skarżącemu 23 października 2023 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 34 akt sądowych). W zakreślonym terminie siedmiu dni, który upłynął 30 października 2023 r., skarżący nie uiścił brakującej części wymaganego wpisu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA, sąd drugiej instancji), nie ulega wątpliwości, że skarżący – pomimo, że został prawidłowo wezwany do uzupełnienia wpisu od skargi – będąc jednocześnie poinformowany, jakie skutki wynikają z niewykonania wezwania, w wyznaczonym terminie nie uzupełnił braku fiskalnego skargi. Skoro zatem wpis od skargi nie został uiszczony w prawidłowej wysokości w terminie zakreślonym w wezwaniu, skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Oceny tej nie podważa argumentacja podniesiona w zażaleniu, bowiem zdaniem NSA wskazane w nim zarzuty są całkowicie nieuzasadnione. Po pierwsze chybiony jest zarzut naruszenia przepisów zawartych w art. 220 § 3 i art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 i § 3 p.p.s.a. poprzez niesłuszne, zdaniem skarżącego, odrzucenie skargi z powodu jej niepełnego opłacenia mimo wadliwego wezwania do uzupełnienia wpisu sądowego. W ocenie NSA zarządzenie o wezwaniu do uzupełnienia wpisu sądowego skarżącego z 12 października 2023 r. było prawidłowe. We wspomnianym wezwaniu, Przewodniczący Wydziału wzywał skarżącego do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi (nie zaś do uiszczenia wpisu) o kwotę 100 zł wraz ze wskazaniem stosownego przepisu z którego wynikała przewidziana rozporządzeniem wysokość wpisu w sprawie. Odwołując się do wskazanego w wezwaniu § 2 ust. 6 rozporządzenia z 16 grudnia 2003 r. NSA zauważa, iż wyraźnie określona jest w nim wysokość wpisu stałego w kwocie 200 zł. Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia przepisów postępowania zawartych w art. 220 § 3 i art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 oraz § 2 ust. 6 rozporządzenia z 16 grudnia 2003 r., polegającego na odrzuceniu skargi mimo uiszczenia od niej opłaty stałej w kwocie 100 zł w przewidzianym ku temu terminie. NSA zauważa, że wysokość wpisu w sprawie skarżącego wynosiła 200 zł, spełniając przesłanki § 2 ust. 6 rozporządzenia z 16 grudnia 2003 r., o czym skarżący powiadomiony był w zarządzeniu z 12 października 2023 r. Wobec nieuzupełnienia przez skarżącego kwoty wpisu w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, tj. do 30 października 2023 r. skarga podlegała odrzuceniu. Nieusprawiedliwiony jest również zarzut błędu w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżący nie opłacił wpisu od skargi w terminie, podczas gdy opłata została dokonana 7 września 2023 r. z rachunku bankowego matki skarżącego D.S. NSA zauważa, że toku postępowania nie było kwestionowane, że opłata dokonana z rachunku bankowego matki skarżącego dokonana była na poczet opłaty za wpis skarżącego. Przeciwnie, opłata ta została prawidłowo zaksięgowana przez sąd pierwszej instancji, jednak wymagała ona uzupełnienia o kwotę 100 zł, stosownie do wskazanego przez WSA § 2 ust. 6 rozporządzenia z 16 grudnia 2003 r., o czym skarżący poinformowany został zarządzeniem z 12 października 2023 r. Zdaniem NSA, nieuzasadniony jest również zarzut ograniczenia drogi sądowej oraz prawa do sprawiedliwego procesu podniesiony przez skarżącego. Odrzucenie skargi nastąpiło na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. po upływie terminu na uzupełnienie wpisu, zgodnie z zarządzeniem z 12 października 2023 r. oraz dołączonym do niego pouczeniem. Wobec powyższego, NSA na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.