II GZ 14/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. L., J. L., J. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 10 października 2007 r. sygn. akt II SA/Gl 726/05 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi E. L., J. L., J. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu do ewidencji producentów postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 726/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. odrzucił zażalenie E. L., J. L. i J. L. na postanowienie tego Sądu z dnia 12 lutego 2006 r., którym odrzucono zażalenie skarżących na postanowienie Sądu I instancji z dnia 27 listopada 2006 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że skarżący zostali wezwani na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 22 marca 2007 r. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie tegoż Sądu z dnia 12 lutego 2007 r. Na powyższe zarządzenie skarżący wnieśli zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 maja 2007 r., sygn. akt II OZ 401/07. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 28 sierpnia 2007 r. ponownie wezwano skarżących do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł pod rygorem odrzucenia tego środka zaskarżenia. Powyższe wezwanie zostało skarżącym doręczone w dniu 5 września 2007 r. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu upłynął w dniu 12 września 2007 r. W terminie tym skarżący nie uiścili wspomnianego wpisu. Z uwagi na to, zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 12 lutego 2007 r. zostało odrzucone. Sąd I instancji podał ponadto, że pismem z dnia 6 września 2007 r. skarżący wnieśli pismo zatytułowane "wniosek-zażalenie wraz ze skargą", w którym nie zgodzili się z wezwaniem do uiszczenia wpisu i zaskarżyli je w całości. Powyższe pismo pozostawiono w aktach bez nadawania mu biegu z uwagi na niedopuszczalność powtórnego zaskarżenia zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Zażalenie na powyższe postanowienie Sądu I instancji z dnia 10 października 2007 r. o odrzuceniu zażalenia wnieśli: E. L., J. L. i J. L. Domagali się zmiany, unieważnienia wszystkich postanowień i zarządzeń dla nich niekorzystnych, a także naprawienia zaistniałej szkody, wypłaty dopłat do gruntów oraz zadośćuczynienia za doznane krzywdy ze strony organów państwowych. Podali, że Sąd I instancji błędnie twierdzi, że nie podejmuje się żadnych czynności, gdy strona nie dokona opłaty, skoro samo wydanie zaskarżonego postanowienia świadczy o podjęciu przez Sąd czynności. Stwierdzili, że ponieśli już koszty opłat w wysokości 300 zł i nie będą ponosić dalszych. Koszty te powinien uiścić organ, który doprowadził do nieprawidłowości i wydał błędne decyzje. Skarżący zarzucili ponadto, że Sąd I instancji nie uwzględnił ich zarzutów i dowodów przytoczonych w piśmie z dnia 6 września 2007 r. skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a także nie przekazał wspomnianego pisma do adresata. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, mimo częściowo błędnego uzasadnienia. Na wstępie należy zaznaczyć, że przedmiotem kontroli instancyjnej na tym etapie postępowania jest postanowienie Sądu I instancji odrzucające zażalenie z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od tego środka zaskarżenia. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejsze zażalenie nie był uprawniony do oceny zasadności skargi, skargi kasacyjnej oraz innych środków zaskarżenia i wniosków składanych przez skarżących. Podstawowy problem w sprawie na podstawie prawnej powołanej w zaskarżonym postanowieniu sprowadza się do oceny – czy dopuszczalne było odrzucenie przez Sąd I instancji zażalenia z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego. Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie siedmiu dni. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z akt sprawy wynika, że na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 22 marca 2007 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie Sądu I instancji z dnia 12 lutego 2007 r., którym Sąd ten odrzucił wcześniejsze ich zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Zażalenie skarżących na powyższe zarządzenie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 14 maja 2007 r., sygn. akt II OZ 401/07. Powyższe postanowienie doręczono skarżącym w dniu 30 maja 2007 r. Zatem tego dnia ustała przyczyna zawieszająca skutek doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu w zakresie zapoczątkowania biegu terminu do uiszczenia opłaty (por. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II GZ 14/06, niepubl.). Przyjąć zatem należy, że bieg terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie Sądu I instancji z dnia 12 maja 2007 r. rozpoczął się 30 maja 2007 r. a zakończył 6 czerwca 2007 r. Skoro we wspomnianym przedziale czasowym skarżący nie uiścili przedmiotowego wpisu sądowego, to wniesione przez nich zażalenie podlegało odrzuceniu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, po oddaleniu zażalenia na zarządzenie z dnia 22 marca 2007 r. Sąd I instancji nie miał obowiązku ponownego wzywania skarżącego do uiszczenia wpisu od zażalenia w terminie ustawowym. W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że art. 6 powołanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakłada na sąd administracyjny obowiązek udzielania stronom występującym bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać je o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Wykonaniem powyższego obowiązku było pismo Sądu I instancji z dnia 31 sierpnia 2007 r. sporządzone na podstawie zarządzenia z dnia 28 sierpnia 2007 r., które należy traktować jako pouczenie stron o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego. Nie stanowiło ono natomiast zarządzenia o jakim mowa w art. 220 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a więc nie było zaskarżalne na podstawie art. 227 § 1 tej ustawy. Zaskarżalne nie są także zarządzenia wydane w ramach realizacji obowiązków sądu określonych w powołanym wyżej art. 6 ustawy. Wobec powyższego Sąd I instancji zasadnie uznał pismo skarżących z dnia 6 września 2007 r. jako niedopuszczalne zażalenie na zarządzenie. Zażalenie to należało zatem odrzucić. Uchybienie Sądu I instancji polegające na pozostawieniu zażalenia z dnia 6 września 2007 r. w aktach bez nadawania dalszego biegu nie miało, z powodów wyżej wskazanych, wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego bezzasadne jest twierdzenie skarżących, że wpisy sądowe od wnoszonych przez nich środków zaskarżenia winny być opłacane przez organy administracji, które wydały zaskarżone decyzje. Zgodnie z treścią art. 214 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Zatem skoro to skarżący wnieśli zażalenie na postanowienie Sądu I instancji odrzucające ich wcześniejszy środek zaskarżenia, to właśnie oni zobowiązani byli do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł. Z powyższych względów, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 cytowanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. PG