II OPP 15/06

Sygn. akt II OPP 15/06 POSTANOWIENIE Dnia 21 kwietnia 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca) Sędziowie NSA: Maria Rzążewska Elżbieta Stebnicka po rozpoznaniu w dni u 21 kwietnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi S. Ż. ؀ࠂ࠰࠲࠴࠸࠺ࡦࡪ࡬ࡰࡲࡶ࢐࢔na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w sprawie ze skargi S. Ż. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] grudnia 2004 r., Nr [...] w przedmiocie wymeldowania, sygn. akt III SA/Wr 4/05 postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania. S. Ż. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w sprawie ze skargi S. Ż. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 3 grudnia 2004 r. w przedmiocie wymeldowania G. K. z miejsca zameldowania na pobyt stały, domagając się odszkodowania w kwocie 10 000 zł. Z akt sprawy wynika, że skarga na decyzję Wojewody Dolnośląskiego wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu dnia 7 stycznia 2005 r. wraz z odpowiedzią na skargę. Postanowieniem z dnia 7 marca 2005 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Dnia 28 lutego 2006 r. skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wraz z wnioskiem po przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zarządzeniem z dnia 3 kwietnia 2006 r. wyznaczono termin rozprawy na 29 maja 2006 r. Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2006 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika i umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Dnia 13 kwietnia 2006 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego została przekazana skarga na przewlekłość postępowania w powyższej sprawie wraz z aktami sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843, zwanej dalej "ustawą"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływ oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Stosownie do przepisu § 31 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 września 2003 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 169, poz. 1646) sprawy wniesione do sądu rozpoznaje się według kolejności wpływu chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasada rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oznacza, że sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana (nie można wyznaczyć terminu rozprawy) przed rozpoznaniem spraw, które zostały wniesione do sądu wcześniej. Liczba spraw wniesionych do sądów jest przyczyną oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy. Istnieją jednak podstawy do szybszego rozpoznawania spraw wynikające bądź to wprost z przepisów ustawy, które określają terminy rozpoznawania spraw przez sąd, bądź to z przepisów ustawy, które określają terminy rozpoznawania spraw przez sąd, bądź to z przepisów regulujących tryb postępowania umożliwiający rozpoznanie sprawy poza kolejnością. Ma to szczególne znaczenie w sprawach, w których stopień faktycznej i prawnej zawiłości nie jest znaczny, a ich charakter prawny i znaczenie dla strony przemawia za szybszym rozpoznaniem sprawy. Takie możliwości stwarza zarządzenie rozpoznania sprawy poza kolejnością przez prezesa sądu, jeżeli strona przedstawi powody uzasadniające rozpoznanie sprawy poza kolejnością (§ 31 ust. 2 powołanego rozporządzenia) oraz tryb uproszczony, o którym mowa w art. 119-122 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Postępowanie uproszczone pozwala na szybsze rozpoznanie sprawy bez wyznaczania rozprawy, jednakże w przypadku, o którym mowa w art. 119 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, konieczny jest wniosek strony o rozpoznanie w trybie uproszczonym. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie wystąpił do Prezesa Sądu z wnioskiem o rozpoznanie sprawy poza kolejnością, ani nie wystąpił z wnioskiem o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a tym samym skarżący nie wykorzystał środków prawnych pozwalających na szybsze rozpoznanie sprawy, bez konieczności oczekiwania na rozpoznanie sprawy według kolejności wpływu. Po prawidłowym i terminowym wykonaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wstępnych czynności sądowych, w pierwszej kolejności został rozpatrzony wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Następnie sprawa oczekiwała na wyznaczenie terminu rozprawy zgodnie z kolejnością jej wpływu. Zarządzeniem z dnia 3 kwietnia 2006 r. wyznaczono termin rozprawy na 29 maja 2006 r. Długość oczekiwania wywołana była dużym wpływem spraw do tego Sądu, przekraczającym możliwości ich szybszego rozpoznawania przez ten Sąd. Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. W niniejszej sprawie od dnia rozpoznania przez Sąd pierwszego wniosku o przyznanie prawa pomocy do dnia wyznaczenia terminu rozprawy upłynął okres niecałych 13 miesięcy, wobec czego nie można mówić o przewlekłym prowadzeniu sprawy. Ponadto należy zauważyć, że w marcu 2006 r. wpłynął ponowny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, co dodatkowo opóźniło wyznaczenie terminu rozprawy, gdyż taki wniosek musiał być rozpoznany w pierwszej kolejności. Mając na uwadze powyższe względy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę na przewlekłość postępowania stwierdzając, że w przedmiotowym postępowaniu nie można mówić o przewlekłości w rozumieniu przepisów ustawy. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia