II OSK 1777/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 1142/16 w sprawie ze skargi M. M. i W. R. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. Nr [...] znak: [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w sprawie obowiązku przedłożenia dokumentów oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 1142/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, oddalił skargę M. M. i W. R. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] lipca 2016 r., nr [...], znak: [...], w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w sprawie obowiązku przedłożenia dokumentów. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli M. M., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, jak również o zasądzenie koszów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi skarżąca zarzuciła naruszenie: na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez oddalenie skargi, w sytuacji gdy postanowienie organu II instancji zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 113 § 1 K.p.a. przez jego błędne zastosowanie, tj. sprostowanie z urzędu treści rozstrzygnięcia w taki sposób, iż sprostowanie to ma merytoryczny wpływ na zakres podstawowych obowiązków stron oraz powoduje, że zachodzą poważne wątpliwości co do tożsamości rozpoznawanej sprawy oraz jej wszechstronnego zbadania, a co za tym idzie zakres nieprawidłowości nie ma charakteru oczywistej omyłki pisarskiej do której zastosowanie ma art. 113 § 1 K.p.a., lecz jest poważnym błędem merytorycznym, który powinien prowadzić do uchylenia postanowień, które są nimi obarczone i ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy; b) art. 7 i 8 K.p.a. przez wydanie postanowienia, którego analiza prowadzi do stwierdzenia, że w zasadzie dotyczy ono innej sprawy niż podlegająca rozpoznaniu, gdyż organ posługuje się w treści rozstrzygnięcia innym oznaczeniem nieruchomości, co dowodnie świadczy o tym, iż wbrew podstawowym zasadom postępowania administracyjnego organ nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a prowadzone postępowanie narusza zaufanie obywateli do organów władzy publicznej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca wskazała, że wskazanym wyżej wyrokiem sąd oddalił jej skargę na postanowienie Wojewódzkiego Małopolskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] lipca 2016 r. utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie PINB z dnia [...] kwietnia 2016 r. prostujące z urzędu rzekomą oczywistą omyłkę pisarską polegającą na wskazaniu nowego oznaczenia nieruchomości, której dotyczył nałożony, przez organ obowiązek, co miało wpływ na merytoryczne rozpoznanie sprawy i eo ipso wykluczało stosowanie instytucji z art. 113 K.p.a. Co więcej, sprostowanie nastąpiło już po upływie wyznaczonego dla stron terminu na wywiązanie się z tego obowiązku. Wbrew twierdzeniom Sądu l instancji, iż wskazany błąd dla przedmiotowego postanowienia nie miał istotnego znaczenia, zdaniem skarżącej kasacyjnie jest wprost przeciwnie, gdyż dotyczył okoliczności istotnej z punktu widzenia nałożonego obowiązku i miał wpływ na ocenę jego wykonania. Tak daleko idący błąd merytoryczny prostowany w trybie oczywistej omyłki podważa zaufanie obywateli do organów administracji publicznej i daje nieodparte wrażenie, że sprawy nie są w sposób dostateczny badane, a orzeczenia, niekiedy o fundamentalnym znaczeniu dla stron (jak w niniejszej sprawie), konstruuje się bez rzetelnej analizy sprawy. M. M. wskazała, że zakres i charakter popełnionego uchybienia nie może być konwalidowany w drodze zastosowania instytucji sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej, lecz wymaga wyeliminowania z obrotu prawnego orzeczenia, które zostało tym błędem obarczone. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że niedopuszczalne jest sprostowanie w trybie art. 113 K.p.a. oznaczenia nieruchomości, albowiem jest to parametr, który indywidualizuje nieruchomość. Numer budynku (błędnie oznaczony w postanowieniu) zostaje nadany w drodze administracyjnej, a przedmiotowe postępowanie dotyczy właśnie robót budowlanych wykonanych przy tym konkretnym zindywidualizowanym budynku, którego numer jest jego nazwą własną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) – zwanej dalej: p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Zauważyć należy, że skarga kasacyjna jest w zasadzie identyczna jak skarga do sądu wojewódzkiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w obszernym i trafnym uzasadnieniu wyroku wyjaśnił dlaczego art. 113 § 1 k.p.a. nie został naruszony i Naczelny Sąd Administracyjny w pełni tę argumentację podziela. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy w trybie art. 113 § 1 k.p.a. można było sprostować omyłkę pisarską w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat G. z dnia [...] sierpnia 2014 r. (znak: [...]), w którym nałożono na inwestorów M. M. i W. R. obowiązek przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat G. dokumentów zgodnie z art. 48 ustawy prawo budowlane, w związku z budową obiektu budowlanego, zlokalizowanego na dz. nr [...], obr. [...] N., położonego przy ul. [...] w K. w taki sposób, że w wierszu 22 na stronie 1 ww. postanowienia: zamiast: - przy ul. [...] 54 A w K., powinno być: - przy ul. [...] 57 A w K. Na tak zadane pytanie należy odpowiedzieć twierdząco gdyż jest to oczywista omyłka w rozumieniu powołanego wyżej przepisu. Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że stronami postępowania w sprawie samowolnej budowy na nieruchomości przy ul. [...] 57A w K., na terenie działki oznaczonej nr ew. [...] obr. [...] N. są M. M. i W. R. Postępowanie w sprawie toczy się od 2008 roku i początkowo prowadzone było w sprawie istotnych odstępstw od zatwierdzonego [...] lutego 2007 r. przez Prezydenta K. projektu budowlanego, a aktualnie w trybie postępowania legalizacyjnego. Z całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym licznie wydanych w sprawie rozstrzygnięć zarówno przez organy nadzoru budowlanego jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie jednoznacznie wynika, że przedmiotem postępowania jest budynek znajdujący się pod adresem "ul. [...] 57A" w K., a nie zaś "ul. [...] 54A". Ponadto oczywistość tej omyłki wynika także z porównania ww. rozstrzygnięcia z treścią wniosku skarżących o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów z dnia [...] stycznia 2015 r., w następstwie którego zostało wydane prostowane postanowienie. We wniosku tym skarżący wskazali wyraźnie, że postanowieniami Powiatowego Inspektora z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz z dnia [...] listopada 2014 r. zostali zobowiązani do dostarczenia zaświadczenia Prezydenta Miasta K. o zgodności inwestycji "przy ul. [...] 57a", nie "przy ul. [...] 54a", zlokalizowanej na dz. nr [...], obr. [...] N., z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz do sporządzenia na jego podstawie projektu zamiennego. Skarżąca kasacyjnie nie ma wątpliwości na jakiej działce i przy jakiej ulicy położony jest budynek, który jest przedmiotem postępowania legalizacyjnego. W samej też treści prostowanego postanowienia w innym wierszu podano prawidłowy adres inwestycji. Dlatego jednokrotne nieprawidłowe podanie w treści postanowienia numeru ulicy [...], wynikłej z zamiany cyfr ( 7 na 4 ) uznać należy za oczywistą omyłkę, którą należało sprostować. Przedmiotowa oczywista omyłka, sprostowana przez organ w drodze postanowienia nie doprowadziła do zmiany kwalifikacji prawnej sprawy, ani do zmiany stanu faktycznego. Wydanie postanowienia o sprostowaniu nie doprowadziło także do ponownego rozstrzygnięcia sprawy odmiennego od pierwotnego gdyż omyłka nie dotyczyła decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, a postanowienia zmieniającego wcześniejsze postanowienie dowodowe, wydanego w następstwie pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżących. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw i w związku z tym na podstawie art. 184 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w wyroku. Wniosku M. M. z [...] maja 2019 r. o odroczenie rozprawy Sąd nie uwzględnił z uwagi na brak przesłanek wynikających z art. 109 p.p.s.a.