II OSK 2131/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-07-28
Skład orzekający: Anna Łuczaj, Andrzej Gliniecki, Mariola Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie dwóch postępowań administracyjnych w tej samej sprawie, dotyczących legalności robót budowlanych, stanowi podstawę do uchylenia decyzji organów administracji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż tożsamość sprawy, wyznaczana przez elementy podmiotowe i przedmiotowe, jest przesłanką do umorzenia jednego z postępowań jako bezprzedmiotowego. Sąd podkreślił, że samo oznaczenie dwóch pism identycznym numerem nie jest naruszeniem prawa, o ile w tej samej sprawie nie toczą się jednocześnie dwa postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej D. P. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Wielkopolskiego WINB utrzymującą w mocy decyzję PINB o umorzeniu postępowania administracyjnego. Postępowanie zostało wszczęte z urzędu w związku z budową garażu i zmianą sposobu użytkowania budynku inwentarskiego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W trakcie postępowania doszło do dwukrotnego wszczęcia postępowania w sprawie legalności budynku garażowo-gospodarczego, co organ odwoławczy uznał za błąd proceduralny, a WSA za tożsamość sprawy skutkującą bezprzedmiotowością jednego z postępowań.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj Sędzia NSA Andrzej Gliniecki /spr./ Sędzia del. WSA Mariola Kowalska Protokolant Aleksander Jakubowski po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Poznaniu z dnia 26 sierpnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 170/10 w sprawie ze skargi D. P. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Po 170/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę D. P. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
Jak wynika z akt sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. poinformował D. P. o wszczęciu z urzędu w dniu 19 grudnia 2008 r. postępowania w sprawie rozbudowy budynku gospodarczego garażu, kurnika oraz o wiatę konstrukcji stalowej, a także zmianę sposobu użytkowania budynku inwentarskiego na budynek gospodarczy i garażowy przez D. P., zlokalizowanego w [...] gmina K., przy ul. [...], na działce ewid. geod. nr [...], bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia organu administracji architektoniczno-budowlanej.
Następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie działając na podstawie art. 81c ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) w zw. z art. 123 k.p.a. nałożył na właściciela D. P. obowiązek dostarczenia dokumentów dotyczących budowy i rozbudowy budynku inwentarskiego oraz zmiany sposobu użytkowania budynku inwentarskiego na budynek gospodarczy i garażowy zlokalizowany w [...] gmina K., przy ul. [...], na działce ewid. geod. nr [...] w terminie do 28 lutego 2009 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 19 grudnia 2008 r. przedstawiciele organu dokonali kontroli nieruchomości położonej przy ul. [...], podczas której ustalono, że D. P. nabyła gospodarstwo wraz z zabudowaniami w dniu [...] maja 1980 r. na podstawie umowy przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego nr [...]. Właścicielka oświadczyła również, że nie dobudowywała niczego do istniejących obiektów, wykonywała jedynie roboty konserwacyjne oraz rozebrała część obiektów ze względu na zły stan techniczny.
Zawiadomieniem z dnia 19 czerwca 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie wszczął z urzędu postępowanie w sprawie budowy budynku garażowo - gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] PINB zobowiązał D. P. do dostarczenia ekspertyzy technicznej budynku garażowo - gospodarczego (szer. 3,70m; dług. ok. 5,99 m) wybudowanego na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]w terminie do 30 września 2009 r.
Pismem z dnia 24 lipca 2009 r. D. P. wniosła zażalenie do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na powyższe postanowienie.
Postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. nr [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżone postanowienie uchylił w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uwagi na błędy proceduralne. W uzasadnieniu organ wskazał, że nieprawidłowym działaniem organu I instancji było dwukrotne wszczęcie postępowania w sprawie przedmiotowego budynku gospodarczo-garażowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...], na podstawie art. 105 § 1 i art. 104 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne wszczęte zawiadomieniem z dnia 19 czerwca 2009 r. w sprawie budowy budynku garażowo-gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] należącej do D. P. ze względu na bezprzedmiotowość postępowania.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła D. P. W wyniku rozpatrzenia odwołania Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzją zgodnie z zaleceniami organu odwoławczego zawartymi w postanowieniu z dnia [...] października 2009 r. Nie jest dopuszczalne prowadzenie równolegle dwóch postępowań dotyczących tego samego przedmiotu, podmiotu i interesu prawnego. Bezprzedmiotowe było ponowne wszczęcie postępowania dotyczącego budynku gospodarczo-garażowego, skoro postępowanie wszczęte w dniu [...] grudnia 2008 r. obejmowało już swym zakresem ww. budynek.
Pismem z dnia 28 stycznia 2010 r. D. P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Po 170/10, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., oddalił skargę D. P.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie stronom postępowania skutecznie doręczono zawiadomienia o wszczęciu z urzędu dwóch postępowań. Pierwsze zawiadomienie (znak [...]) dotyczyło rozbudowy budynku gospodarczego o garaż, kurnik oraz o wiatę konstrukcji stalowej, a także zmiany sposobu użytkowania budynku inwentarskiego na budynek gospodarczy i garażowy na działce nr [...] w [...]. Wszczęcie tego postępowania nastąpiło w dniu 19 grudnia 2008 r. Natomiast drugie zawiadomienie (znak [...]) dotyczyło budowy budynku garażowo-gospodarczego (szer.ok.3,70 m; dług około 5,99 m bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...] w [...].
W przedmiotowej sprawie doszło więc do wszczęcia drugiego postępowania administracyjnego w tej samej sprawie. Zawiadomienie wydane 19 czerwca 2009 r., wydano, bowiem w sprawie znak [...] i dotyczyło ono wyłącznie legalności robót budowlanych. Tymczasem, wszczęte 19 grudnia 2008 r. postępowanie prowadzono w sprawie znak [...] i dotyczyło nie tylko legalności robót budowlanych, ale również zmiany sposobu użytkowania. Wbrew argumentom skarżącej nie można przyjąć, iż nastąpiło wyłącznie przypadkowe – ponowne – skierowanie zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie legalności budynku garażowo-gospodarczego na działce nr [...]. Ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji wynika, że postępowanie w sprawie znak [...] było prowadzone, a w jego toku zapadło postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...], które następnie zostało uchylone postanowieniem Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu. Nie może budzić wątpliwości, iż rzeczywiście toczyło się odrębne postępowanie, w sprawie już zawisłej.
Sąd również nie podzielił wątpliwości skarżącej, co do tego czy zawiadomienie z dnia 19 czerwca 2009 r. wywołało skutki, ponieważ załączona do akt sprawy dokumentacja potwierdza, że pierwszą czynnością postępowania w sprawie [...] było zawiadomienie o wszczęciu tego postępowania, o czym strony postępowania zostały skutecznie zawiadomione. Z tą też chwilą nastąpiło wszczęcie odrębnego, od toczącego się już od grudnia 2008 r., postępowania w sprawie legalności robót budowlanych na działce nr [...] w [...].
Zdaniem Sądu obydwa wszczęte postępowania w zakresie dotyczącym legalności robót budowlanych na działce nr [...] położonej w [...] pozostawały tożsame. Tożsamość sprawy jest wyznaczana przez element podmiotowy (ta sama strona lub strony postępowania) oraz elementy przedmiotowe – niezmieniony stan faktyczny, z którego wynikają prawa lub obowiązki stron oraz ta sama podstawa prawna rozstrzygnięcia. Tożsamość sprawy jest natomiast jedną z przesłanek bezprzedmiotowości postępowania. Zagadnienie to nie może budzić wątpliwości, bowiem niedopuszczalnym jest wszczęcie i prowadzenie tożsamego postępowania administracyjnego w identycznym przedmiocie przy niezmienionym stanie faktycznym.
Pismem z dnia 20 września 2009 r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 170/10 złożyła D. P. zaskarżając wyrok w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a naruszenie:
1) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na przemilczeniu w uzasadnieniu wyroku faktu opatrzenia zawiadomienia z dnia 19 czerwca 2009 r. identyczną sygnaturą co zawiadomienie z dnia [...] stycznia 2009 r. informujące o wszczęciu postępowania w dniu 19 grudnia 2008 r. [...];
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. polegające na nieuchyleniu zaskarżonych decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie i Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, pomimo tego że decyzje te nie odpowiadały prawu.
W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 sierpnia 2010 r. w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi oraz zasądzenie kosztów postępowania w wysokości 470 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, czego również nie można odnaleźć w uzasadnieniu.
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż zawiera wszystkie elementy tam wymienione. To co się skarżącej wydaje, że jest kluczowym dowodem w sprawie, nie musi takim być w ocenie Sądu. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie musi więc w uzasadnieniu wyroku opisywać wszystkich szczegółów sprawy, które nie zawsze znajdują konsekwencje w rozstrzygnięciu. Oznaczenie dwu pism (zawiadomień) w postępowaniu identycznym numerem, czy znakiem nie jest samo w sobie naruszeniem prawa, chociaż w praktyce może utrudniać kontrolę postępowania. Ważne jest aby w tej samej sprawie, w tym samym czasie i przed tymi samymi organami nie toczyły się jednocześnie dwa postępowania, gdyż w takim przypadku należy umorzyć jedno z nich jako bezprzedmiotowe.
Zarzuty skargi kasacyjnej ani też ich uzasadnienie nie dają podstaw do uznania, że zaskarżonym wyrokiem zostały naruszone przepisy art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., jak wywodzi w skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło