II OSK 2151/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-04-15
Skład orzekający: NSA Leszek Kamiński, NSA Anna Łuczaj, del. WSA Sławomir Pauter
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna zameldowania na pobyt stały może zostać uchylona w trybie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jeśli osoba zameldowana w dacie zameldowania faktycznie nie przebywała pod wskazanym adresem z zamiarem stałego zamieszkiwania?Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna zameldowania nie ma cech ostateczności ani prawomocności, a organ administracji ma obowiązek skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego w trybie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Aby uchylenie było możliwe, organ musi ustalić, że osoba zameldowana w dacie zameldowania faktycznie nie przebywała pod wskazanym adresem z zamiarem stałego zamieszkiwania, a jedynie wykonywała tam prace remontowe, koncentrując swoje centrum życiowe w innym miejscu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania A. L. na pobyt stały. A. L. został zameldowany w 2010 r., będąc współwłaścicielem nieruchomości. Jego syn, P. L., wnioskował o anulowanie zameldowania, twierdząc, że jest ono fikcyjne i nie wyraża na nie zgody jako współwłaściciel. Organy administracji, a następnie WSA, uznały, że A. L. w dacie zameldowania nie przebywał pod wskazanym adresem z zamiarem stałego zamieszkiwania, a jedynie przygotowywał pomieszczenia do zamieszkania, mieszkając u matki. NSA rozpatrywał skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego skargę A. L. na decyzję uchylającą zameldowanie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kamiński sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia del. WSA Sławomir Pauter (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 29 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Ke 157/13 w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania oddala skargę kasacyjną.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 157/13, którym to wyrokiem po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2013 roku sprawy ze skargi A. L. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] grudnia 2012 roku nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania wnoszącego skargę na pobyt stały w lokalu mieszkalnym położonym w miejscowości Z. nr [...], oddalono skargę
Powyższy wyrok został wydany w oparciu o następujące ustalenia:
W dniu 7 czerwca 2010 roku A. L. zgodnie z złożonym przez siebie wnioskiem został zameldowany na pobyt stały w miejscowości Z nr [...]. W chwili składania wniosku był współwłaścicielem nieruchomości, na której położony był powyższy lokal.
Wnioskiem z dnia 6 lipca 2010 r. P. L. domagał się "anulowania zameldowania" jego ojca A. L. w lokalu położonym w miejscowości Z. na nieruchomości oznaczonej jako działki nr ewid. [...] i [...] "lub wydania decyzji w tym przedmiocie". W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że przedmiotowe zameldowanie ma charakter fikcyjny, podnosząc że jako współwłaściciel nieruchomości nie wyraża na nie zgody.
Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2010 roku Sąd Rejonowy w Busku-Zdroju po rozpatrzeniu wniosku P. L. o zniesienie współwłasności, zniósł współwłasność nieruchomości położonej w Z. gm. B., zabudowanej budynkami warsztatowo- magazynowymi składającej się z działek o nr [...], zapisanej w księdze wieczystej [...] oraz działki o nr [...] zapisanej w księdze wieczystej [...] Sądu Rejonowego w Busku- Zdroju w ten sposób, że nieruchomość tę przyznał na wyłączną własność P. L., zobowiązując A. L. do wydania w terminie jednego miesiąca P. L. w/w działek. Zasądzono jednocześnie od P. L. na rzecz A. L. stosowną spłatę oraz zasądzono w punkcie III koszty postępowania na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. I. M. Postanowieniem z dnia 8 listopada 2010 roku Sąd Okręgowy w Kielcach rozpatrując apelację A. L. uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w Busku-Zdroju z dnia 3 sierpnia 2010 roku w punkcie III (punkt ten dotyczył kosztów zasądzonych na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. I. M.) i sprawę w tym zakresie przekazano sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a w pozostałym zakresie apelację oddalono.
Ostateczną decyzją z dnia [...] marca 2011r. znak: [...] Burmistrz Miasta i Gminy w Busku-Zdroju, po rozpatrzeniu wniosku P. L. z 7 czerwca 2010r., orzekł o uchyleniu decyzji o zameldowaniu A. L. na pobyt stały w lokalu w miejscowości Z. – na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.). W uzasadnieniu wskazano, że w niniejszej sprawie nie został spełniony warunek faktycznego zamieszkiwania osoby zameldowanej pod wskazanym adresem w momencie zameldowania.
Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. znak: [...] organ I instancji orzekł o uchyleniu w/w decyzji własnej z dnia [...] marca 2011 r. (pkt 1) oraz o uchyleniu czynności materialno-technicznej polegającej na zameldowaniu A. L. na pobyt stały w lokalu w miejscowości Z. (pkt 2). W podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 154 § 1 i 2 k.p.a. i art. 47 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Uzasadniając podjęte w pkt I rozstrzygnięcie wskazano, że organem właściwym do stwierdzenia nieważności jest organ wyższego stopnia, w związku z czym decyzja z dnia [...] marca 2011 r. obarczona jest błędem rzutującym istotnie na jej dalszy byt w obiegu prawnym. W rezultacie podjęto "działania korygujące" na podstawie art. 154 k.p.a., dotyczące uchylenia decyzji administracyjnej, na mocy której strona nie nabyła prawa, argumentując że jest to możliwe z uwagi na deklaratoryjny charakter decyzji w sprawie czynności materialno-technicznej zameldowania/wymeldowania. Natomiast co do orzeczenia z pkt 2 organ stwierdził, że wobec uchylenia decyzji z dnia [...] marca 2011 r. niniejsza sprawa powróciła do stanu sprzed jej wydania, wobec czego niezbędne było jej ponowne rozstrzygnięcie tj. rozpatrzenie wniosku P. L. w przedmiocie anulowania zameldowania A. L. W tym zakresie, opierając się na art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, umożliwiającym odwrócenie skutków prawnych dokonanej wadliwie w ewidencji ludności czynności materialno-technicznej, orzeczono o uchyleniu zameldowania A. L.
Odwołanie od w/w rozstrzygnięcia wniósł A. L.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r. znak: [...] Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] maja 2011r., podzielając ustalenia organu I instancji co do braku zaistnienia przesłanki do zameldowania odwołującej się strony. Organ podkreślił, że w dacie zameldowania A. L. nie przebywał w przedmiotowym lokalu z zamiarem stałego w nim przebywania, a zatem nie powinien być w nim zameldowany. Z uwagi na powyższe uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania odpowiada regulacji art. 47 ust. 2 ustawy.
W wyniku wniesionej skargi przez A. L. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012r. w sprawie II SA/Ke 781/11 stwierdził nieważność decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] sierpnia 2011 roku oraz decyzji organu I instancji z dnia [...] maja 2011 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził również nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w Busku-Zdroju z dnia [...] marca 2011 roku. Podstawą takiego rozstrzygnięcia było połączenie w niniejszej sprawie w sposób niedopuszczalny w jednym postępowaniu nadzwyczajnego postępowania określonego w art. 156, art. 154 k.p.a. (zmiana przez organ własnej decyzji ostatecznej) z postępowaniem zwykłym dotyczącym anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania A. L. z pobytu stałego. Przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie art. 156 k.p.a.- w przeciwieństwie do zwykłego postępowania głównego, którego celem jest orzeczenie co do istoty sprawy – jest weryfikacja w trybie nadzoru przez organ wyższego stopnia samej decyzji pod kątem zaistnienia przesłanek o jakich mowa w art. 156 k.p.a. Z kolei postępowanie o jakim mowa w art. 154 k.p.a., ma na celu ustalenie czy za zmianą (uchyleniem) decyzji ostatecznej, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa – przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Sąd stwierdził, że czynność materialno-techniczna jaką jest zameldowanie, nie nosi cech ostateczności ani prawomocności, a organ administracji właściwy w sprawach meldunkowych ma obowiązek skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego, celem jego wyeliminowania w trybie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Organ I instancji, po ponownym przeanalizowaniu materiału dowodowego, decyzją z dnia 20 września 2012 r. na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, orzekł o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania w dniu 7 czerwca 2010 r. A. L. na pobyt stały pod adresem Z.
W uzasadnieniu tego stanowiska organ wskazał, że w momencie czynności materialno-technicznej dotyczącej zameldowania A. L. nie przebywał pod adresem Z. Ustaleń tych organ dokonał w oparciu o zeznania J. L. - brata skarżącego, zeznania P. L. - syna skarżącego jak również zeznania samego skarżącego A. L., który stwierdzili, że na dzień zameldowania i dalszy okres nie mieszkał pod adresem Z., lecz u swojej matki M. L. Organ ponadto stwierdził, że na dzień zameldowania skarżący jedynie przygotowywał pomieszczenia do zamieszkania, a w dniu zameldowania na przedmiotowej nieruchomości istniały jedynie pomieszczenia magazynowo-techniczne.
W odwołaniu od ww. decyzji A. L. wskazał na naruszenie prawa i zarzucił, że orzeczenie zawarte w decyzji organu pierwszej instancji jest sprzeczne z jej uzasadnieniem. Wskazał ponadto, że w dacie zameldowania zamieszkiwał z zamiarem stałego przebywania pod adresem Z..
Organ II instancji, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, podzielił w całości przedstawione w niej stanowisko podkreślając, że z analizy materiału dowodowego wynika, że A. L. w dniu 7 czerwca 2010r. nie przebywał z zamiarem stałego zamieszkiwania w miejscowości Z.. Wskazano przy tym, powołując się na art. 47 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, że zameldowanie jest czynnością materialno-techniczną organu ewidencji ludności i może być dokonane jedynie wówczas, gdy zostanie spełniona niezbędna przesłanka do zameldowania, tj. faktyczne przebywanie osoby w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie. Organ odwoławczy uznał stanowisko organu pierwszej instancji, że A. L. nie zamieszkiwał w dacie zameldowania w spornym lokalu za prawidłowe.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł A. L. wnosząc o uchylenie decyzji Wojewody Świętokrzyskiego jak również decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Busko-Zdrój i "ustalenie właściwego terminu zameldowania, które powinno nastąpić z urzędu w dniu eksmisji tj. 28 listopada 2008 r. lub w dniu uprawomocnienia się decyzji z dnia 27 lipca 2009 r. którą został wymeldowany z poprzedniego miejsca zamieszkania tj. ul. W.".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 29 maja 2013 roku oddalił skargę stwierdzając w uzasadnieniu, że nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności decyzji organu I lub II instancji. Podkreślono, że zasadnicze znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy ma kwestia związania Sądu wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Ke 781/11. Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Jest to szczególnie istotne przy orzeczeniach kasatoryjnych, gdzie fundamentalne znaczenie ma uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, w wyniku którego następuje ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy w nowym postępowaniu administracyjnym. Są tam bowiem zawarte wskazania co do dalszego postępowania organów administracyjnych, jak również stosowna ocena prawna dotychczasowych działań. Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości okoliczność zrealizowania przez organy administracji – w ponownym prowadzonym postępowaniu – powyższych zaleceń w całości. Przechodząc do oceny zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia sąd stwierdził, że w stanie faktycznym istniejącym w dacie dokonania czynności materialno-technicznej zameldowania (tj. w dacie 7 czerwca 2010 r.), skarżący A. L. nie przebywał w miejscowości Z. z zamiarem stałego zamieszkiwania co wynika w sposób nie budzący wątpliwości z zeznań zarówno świadków w osobach J. L., P. L. jak i samego skarżącego A. L., który przyznał, że przygotowywał miejsce do zamieszkania, ale faktycznie mieszkał u swojej matki M. L. Odnosząc się stwierdzeń skarżącego podnoszonych w kolejnych odwołaniach, w których kwestionuje fakt zamieszkiwania gdzie indziej powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 grudnia 2009 r. w sprawie IV SA/Wa 671/08 podniesiono, że kwestia miejsca przebywania nie może być powiązana wyłącznie ze sferą subiektywnych odczuć konkretnej osoby, lecz musi znajdować potwierdzenie w faktycznych uwarunkowaniach. Podkreślono, że celem postępowania o zameldowanie lub wymeldowanie jest odzwierciedlenie faktu przebywania stałego osoby w oznaczonym miejscu, a więc zapewnienie zgodności między stanem faktycznym a dokonanym wpisem w ewidencji ludności (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 września 2007 r. w sprawie III SA/Wr 219/07). Sam zamiar stałego pobytu pod oznaczonym adresem nie stanowi jeszcze o zamieszkiwaniu tam osoby, lecz musi on być połączony z przebywaniem, które polega na skoncentrowaniu w nim swoich osobistych i majątkowych interesów (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 13 lutego 2002 r. w sprawie II SA/Gd 646/2000).
W świetle powyższego nie budziła wątpliwości Sądu prawidłowość stanowisk organów obu instancji w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania w dniu 7 czerwca 2010 roku A. L. na pobyt stały w lokalu pod adresem Z. Zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku co skutkowało oddaleniem skargi w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
W złożonej skardze kasacyjnej podniesiono następujące zarzuty:
- naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie tj. art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych, poprzez przyjęcie, że A. L. nie zamieszkiwał na stałe a jedynie przebywał w lokalu położonym w miejscowości Z. nr [...], zaś na stałe zamieszkiwał w lokalu swojej matki w Busku – Zdroju,
- naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) poprzez niewzięcie pod uwagę szczegółowych, uzupełniających wyjaśnień A. L. zawartych w jego piśmie z dnia 17 maja 2013 roku doręczonego Sądowi I instancji na rozprawie w dniu 29 maja 2013 roku, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie art. 47 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych,
- naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że Sąd orzekając w dniu 29 maja 2013 roku był związany wyrokiem WSA w Kielcach z dnia 26 stycznia 2012 roku sygn. akt II SA/Ke 781/11 w sytuacji, gdy wyrok ten orzekał w kwestii formalno- prawnej, a nie merytorycznej kwestii zameldowania, a nadto sąd nie dysponował nowym dowodem w postaci pełnych wyjaśnień zawartych w piśmie A. L. doręczonego Sądowi na rozprawie w dniu 29 maja 2013 roku.
W uzasadnieniu skargi strona stwierdziła jedynie, że zaistniała istotna niezgodność ustaleń sądu z treścią zgromadzonego materiału dowodowego oraz nie dokonano oceny okoliczności i dowodów dotyczących szczególnych warunków zamieszkiwania skarżącego w miejscowości Z. po dokonanej jego eksmisji wraz z ruchomościami do lokalu pod ten adres.
W konkluzji skargi kasacyjnej A. L. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Dokonując oceny zasadności zarzutów złożonej w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej, w pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny nie kontroluje ponownie legalności zaskarżonego aktu lub czynności w takim zakresie, w jakim może i powinien to czynić Sąd I instancji. Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Poza przypadkami wymienionymi w art. 183 § 2 powołanej powyżej ustawy, które w rozpoznawanej sprawie nie występują, kierunek badawczej działalności tego sądu determinują przytoczone podstawy kasacyjne. Naczelny Sąd Administracyjny nie może więc zastępować stron i w jakikolwiek sposób uzupełniać czy modyfikować za nie podstaw kasacyjnych. Nie jest też uprawniony do podjęcia własnej inicjatywy w celu ustalenia innych wad zaskarżonego orzeczenia. Rola tego Sądu w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się zatem wyłącznie do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów autora skargi kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając w granicach określonych przepisem art. 183 § 1 p.p.s.a. zasadność wniesionej kasacji, zauważyć należało, iż wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie, że czynność materialno-techniczna zameldowania nie ma cech ostateczności ani prawomocności, a organ administracji właściwy w sprawach meldunkowych ma obowiązek skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego, celem jego wyeliminowania w trybie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodowych osobistych. Stwierdzenie przy tym nieważności (anulowanie) czynności materialno-technicznej jest instytucją wyjątkową, mającą zastosowanie w sytuacjach oczywistych, to znaczy wtedy, gdy wątpliwości, o których mowa w ww. przepisie ujawniły się już po dokonanej czynności materialno-technicznej związanej z zarejestrowaniem faktu zameldowania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2008 r. sygn. akt II OSK 1189/07, oraz z dnia 20 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1376/10). Powyższe uwagi są o tyle istotne z punktu widzenia przedmiotu sprawy, że dotyczą niejako trybu kontrolnego prawidłowości dokonanej czynności materialno-technicznej. Dla jego zastosowania podstawowe znaczenie ma przede wszystkim ustalenie przez organ właściwy w sprawie niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego sprawy, na dzień dokonania tej czynności (w niniejszej sprawie jest to data 7 czerwca 2010 roku). Powyższe zasadnie podkreślił w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji. Niemożność jego wyjaśnienia ze względu na niedające się rozstrzygnąć wątpliwości, wyłączałaby możliwość anulowania (stwierdzenia nieważności) czynności materialno-technicznej, gdyż nie można przesądzić o wadliwości takiej czynności. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zaistniała.
Jak trafnie stwierdziły organy administracji, a Sąd pierwszej instancji zasadnie podzielił ten pogląd, ze zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności zeznań złożonych przez stronę postępowania tj. A. L., jego syna P. L. jak i przez świadka J. L. (brat skarżącego) wynika, że w chwili dokonywania zameldowania skarżącego pod adresem Z. nr [...] tj. 7 czerwca 2010 roku pod w/w adresem nie mieszkał na stałe, miejsce to nie było jego pobytem stałym w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a jedynie tam przebywał, aby przystosować znajdujące się tam pomieszczenia do zamieszkania. Wykonując powyższe prace remontowe mieszkał wspólnie ze swoją matką w miejscowości Busko-Zdrój. Skarżący kasacyjnie przesłuchiwany w dniu 16 listopada 2010 roku zeznał, że na spornej nieruchomości na stałe zamieszkał w lipcu 2010 roku, by w trakcie składania zeznań w dniu 7 lutego 2011 roku datę tą określił na dzień 17 czerwca 2010 roku. A. L. zeznał natomiast, że skarżący zamieszkał na spornej nieruchomości w sierpniu 2010 roku, co z kolei potwierdził w swoich zeznaniach świadek J. L. Zarówno P. L. jak i J. L. zgodnie zeznali, że do tego czasy skarżący zamieszkiwał u swojej matki. Powyższy materiał dowodowy pozwalał przyjąć Sądowi I instancji, że organy dokonały prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i przyjęcie na jego podstawie, że w dniu zameldowania skarżącego na pobyt stały pod adresem Z. nr [...] pod tym adresem faktycznie nie mieszkał. W tym miejscu należy podkreślić, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod określonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Definiując pojęcie pobytu stałego w orzecznictwie zarówno Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i wojewódzkich sądów administracyjnych podkreśla się, że miejsce stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencji. Sam fakt wykonywania prac remontowych danego pomieszczenia celem późniejszego w nim zamieszkania nie stanowi podstawy do przyjęcia, że zostały spełnione przesłanki zameldowania na pobyt stały. Zasadnie zatem przyjął Sąd I instancji jaki organy administracji w oparciu o zaprezentowany wyżej materiał dowodowy, że w chwili zameldowania skarżący jedynie wykonywał pracę remontowe na spornej nieruchomości, a jego centrum życiowe w tym okresie znajdowało się w innym miejscu. Powyższe ustalenie stanowiło podstawę do wydania przez organy w oparciu o art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych decyzji o uchyleniu czynności materialno-technicznej z dnia 7 czerwca 2010 roku w przedmiocie zameldowania A. L. na pobyt stały w lokalu położonym w miejscowości Z. nr [...]. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zasadnie zaskarżonym wyrokiem oddalił skargę złożoną na decyzję organu odwoławczego. Wobec powyższego zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez przyjęcie, że skarżący kasacyjnie nie zamieszkiwał na stałe pod adresem Z. nr [...] należy uznać za nieuzasadniony.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 50 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy wskazać, że w myśl tego przepisu wojewoda jest organem odwoławczym od orzeczeń administracyjnych wydawanych przez organy gminy na podstawie tejże ustawy. Decyzję jako organ II instancji po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez A. L. wydał Wojewoda Śląski. Tym samym decyzja w postępowaniu odwoławczym została wydana przez właściwy organ. Brak więc jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia naruszenia w trakcie postępowania administracyjnego przepisu art. 50 ust. 3 w/w ustawy.
Odnośnie zarzutu nieuwzględnienia przez Sąd I instancji dodatkowych wyjaśnień zawartych w piśmie noszącym datę 17 maja 2013 roku należy stwierdzić, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest ocena zasadności wykonania orzeczenia w przedmiocie eksmisji, czy też dokonania zniesienia współwłasności. Powyższe sprawy należą do właściwości sądów powszechnych. W postępowaniu administracyjnym dotyczącym spraw meldunkowych Sąd nie bada tytułu prawnego danej osoby do lokalu a jedynie dokonuje ustaleń dotyczących faktycznego, aktualnego miejsca jej zamieszkiwania. Ewidencja ludności ma jedynie charakter ewidencyjny. Skarżący podnosząc w piśmie tym, że stale na spornej nieruchomości przebywał od 20 maja 2010 roku nie poparł powyższego stwierdzenia żadnymi dowodami. Stwierdzenie to stoi w sprzeczności nie tylko z zeznaniami P. L. i J. L., ale także z zeznaniami składanymi przez samego skarżącego.
Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organy, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził nieważność decyzji Wojewody Śląskiego z dnia 2 sierpnia 2011 roku i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] maja 2011 roku oraz decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w Busku-Zdroju z dnia [...] marca 2011 roku. Jak wynika z uzasadnienie tego wyroku przyczyną powyższego rozstrzygnięcia było niedopuszczalne połączenie w jednym postępowaniu nadzwyczajnym postępowania określonego w art. 156, art. 154 k.p.a. z postępowaniem zwykłym, oraz niedopuszczalność stwierdzenia w trybie art. art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. nieważności czynności materialno-technicznej zameldowania. Nadto Sąd wskazał, że zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a jest organ wyższego stopnia. Naruszenie powyższych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego stanowiło postawę stwierdzenia nieważności rozstrzygnięć wydanych przez organy administracji (decyzji). Wskazując powyższe uchybienia w postępowaniu organów administracyjnych Sąd wskazał, że właściwym trybem załatwienia wniosku P. L. z dnia 6 lipca 2010 roku jest tryb określony w art. 42 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Organy ponownie rozpatrując wniosek P. L. do powyższego wskazania zastosowały się. W tym kontekście w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji nawiązał do instytucji określonej w art. 153 p.p.s.a. W uzasadnieniu wyroku z dnia 26 stycznia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach nie zawarł oceny merytorycznej wniosku P. L., ani też wskazań co do dalszego postępowania w zakresie takiej oceny wniosku.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesioną skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło