II OSK 454/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-08-21
Skład orzekający: Włodzimierz Ryms, Marzenna Linska-Wawrzon, Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył art. 138 § 2 K.p.a., jeśli przesłanką zastosowania tego przepisu nie była konieczność dokonania ponownej oceny prawnej przeprowadzonego postępowania?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zinterpretował art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i nie naruszył art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd nie miał obowiązku z urzędu oceniać ważności wcześniejszych decyzji o pozwoleniu na budowę i ustaleniu lokalizacji inwestycji, gdyż ocena taka należy do organów administracji w odrębnym postępowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla budynku mieszkalnego, w którym dokonano istotnych odstępstw od pierwotnego pozwolenia na budowę. Po wielokrotnych postępowaniach przed organami administracji i Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, skarżący E.T. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jego skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów Prawa budowlanego i P.p.s.a., w tym dotyczące nieważności wcześniejszych decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński /spr./ Protokolant: starszy asystent sędziego Anna Sidorowska-Ciesielska po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 538/12 w sprawie ze skargi E. T. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 29 października 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 538/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E.T. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Otwocku decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008 r. na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 156 poz. 1118 z 2006r.) – zatwierdził J. C. projekt budowlany zamienny uwzględniający zmiany wykonane przy budowie budynku mieszkalnego położonego przy ul. P. [...] w O. z jednoczesnym nałożeniem obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie wykazał, iż budynek mieszkalny położony przy ul. P. [...] w O. został zrealizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 1987 r., wydanej przez Urząd Miejski w Otwocku. Z ustaleń dokonanych przez pracowników Urzędu Rejonowego w Otwocku wynika, że przedmiotowy budynek został wybudowany z istotnymi odstępstwami od warunków ww. pozwolenia na budowę tj., zmieniono formę architektoniczno-budowlaną budynku – wykonano budynek parterowy z wysokim dachem zamiast budynku piętrowego ze stropodachem. Na powyższe odstępstwa nie została przedłożona przez inwestora stosowna dokumentacja zatwierdzona przez właściwy organ.
W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2007 r., inwestor przedłożył projekt adaptacji strychu w ww. obiekcie budowlanym na cele mieszkalne, stanowiący załącznik do decyzji z dnia [...] maja 1993 r., L.dz. [...]. Organ podkreślił, że dysponowanie przez inwestora ww. decyzją odnoszącą się jedynie do adaptacji strychu spornego budynku na cele mieszkalne, nie zmienia faktu, że wcześniej wykonane roboty budowlane zostały przeprowadzone niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 1987 r.
W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Otwocku decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał inwestorowi w wyznaczonym terminie sporządzenie i przedłożenie projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie realizacji ww. obiektu budowlanego, który to projekt inwestor przedłożył.
Po rozpatrzeniu odwołania E.T. i L. D. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji jest przedwczesna, bowiem organ ten nie przeprowadził analizy oceny przedłożonego projektu zamiennego zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Po rozpoznaniu skargi na ww. decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 września 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 659/09 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd wskazał na naruszenie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 K.p.a., bowiem przesłanką jego zastosowania nie może być konieczność dokonania ponownej oceny prawnej przeprowadzonego postępowania w sprawie.
Po ponownym rozpatrzeniu odwołania Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wykonane przy budowie w części dotyczącej budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Jednocześnie nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Po rozpatrzeniu skargi E.T. i L. D. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1824/10 uchylił zaskarżoną decyzję. W ocenie Sądu postępowanie na podstawie, którego wydano zaskarżoną decyzję obarczone było wadami, gdyż organ orzekający nie dopełnił obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stopniu koniecznym do jego rozstrzygnięcia.
Zdaniem Sądu organ administracji publicznej naruszył art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, bowiem organ ten był zobowiązany wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 659/09 do dokonania samodzielnej oceny projektu zamiennego stosownie do art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Tymczasem Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał analizy projektu zamiennego, a także nie odniósł się do zarzutów skarżących zgłoszonych w odwołaniu, dotyczących naruszenia w złożonym projekcie bezwzględnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych. Lakoniczne uzasadnienie decyzji sprowadzające się do stwierdzenia, że projekt zamienny został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach ustawy Prawo budowlane oraz, że projektant złożył oświadczenie, iż projekt został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej nie może być uznane, zdaniem Sądu, za właściwą ocenę tego projektu będącą obowiązkiem organu w świetle art. 35 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, a tym samym za wykonanie wytycznych Sądu wskazanych w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 września 2009 r.
Po ponownym rozpatrzeniu odwołania E.T. od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Otwocku z dnia [...] września 2008 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. i na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane i zatwierdził projekt budowlany zamienny uwzględniający zmiany wykonane przy budowie budynku mieszkalnego położonego przy ul. P. [...] w O. w części dotyczącej budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce o nr ew. [...] (wydzielonej z dawnej działki o nr ew. [...]) obr. [...] przy ul. P. w O. oznaczonego nr [...] w planie zagospodarowania przestrzennego działki.
Badając decyzję organu pierwszej instancji organ odwoławczy stwierdził, że posiada ona wady, jednakże mogą one być wyeliminowane w postępowaniu odwoławczym.
Po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie organ odwoławczy uznał, że projekt budowlany zamienny jest kompletny oraz zgodny z przepisami zarówno technicznymi, jak i przepisami dotyczącymi zagospodarowania przestrzennego.
Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, że przedłożony projekt budowlany zamienny sporządzony został przez osobę ze stosownymi uprawnieniami i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego. Projektant – mgr inż. architekt A. Z. złożyła oświadczenie, że projekt budowlany zamienny został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.
W ocenie organu drugiej instancji rozwiązania przyjęte w projekcie zamiennym nie naruszają uzasadnionych i chronionych przepisami interesów osób trzecich, w tym skarżącego i czynią zadość warunkom określonym w przepisach. Organ wskazał, że projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 1987 r. przez Kierownika Urzędu Rejonowego w Otwocku zezwalał na usytuowanie w ścianie zachodniej (od strony skarżącego) otworów okiennych w liczbie siedmiu. Inwestor wykonał siedem otworów okiennych od powyższej strony zmieniając usytuowanie poszczególnych otworów okiennych w związku z dokonanymi odstąpieniami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Zmiana usytuowania ww. otworów nie stanowi istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36 a ust. 5 Prawa budowlanego.
Organ zauważył, że w 2004 r. Sąd Rejonowy w Otwocku I Wydział Cywilny zniósł współwłasność działki o nr ew. [...] oraz dokonał jej podziału. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, ze granica pomiędzy działką inwestora, a działką skarżącego przebiega w odległości ok. 1 m od spornego budynku oraz że postanowieniem z dnia 28 lutego 1991 r., sygn. akt I Ns 56/89 Sąd Rejonowy w Otwocku dokonał podziału nieruchomości położonej przy ul. P. [...] w O. Od strony P. T. granica podziału przebiega w następujący sposób: "(...) w odległości 1 m od ściany budynku na odcinku linii niebieskiej oznaczonej literami B-C na szkicu (...) oraz po ścianie budynku zajmowanego przez E. T. po odcinku linii D-A jak na ww. szkicu oraz od pkt A do pkt B odcinek pod kątem 45° na odległości 2m". W związku z tym, że granica pomiędzy nieruchomościami nie pokrywa się ze ścianą budynku, skarżący nie będzie miał możliwości dobudowy do tego budynku.
Organ wskazał, że organy nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania dotyczącego istotnych odstępstw mają obowiązek prowadzenia postępowania i badania dokumentacji odnośnie tych zmian. Natomiast postępowanie naprawcze nie dotyczy tej części inwestycji, która została wykonana zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją. Otwory okienne nie powstały w warunkach samowoli budowlanej ani nie stanowią istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu. Tak więc, nie było podstaw do podejmowania w tym zakresie czynności zmierzających do nakazania ich zamurowania.
Organ wskazał, że w dokumentacji pierwotnej została zawarta adnotacja podpisana przez osobę z uprawnieniami, tj. autora projektu: "Dokonano adaptacji" autorskiej w styczniu 1988 r. dotyczącej:
1. stolarki okiennej (zmiany elewacji)
2. posadowienia budynku (wyniesienie piwnic) ze wzglądu na występujące trudne warunki, gruntowe, ruchome piaski.
Organ wyjaśnił kwestię usytuowania linii energetycznej podnoszoną w odwołaniu, a mianowicie stwierdził, że z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że pierwotny projekt budowlany przewidywał usytuowanie obiektu w pobliżu słupa energetycznego. Ponadto z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynika, aby kable linii energetycznej podparte były na krawędzi dachu budynku, na co wskazuje skarżący. Z treści pisma PINB w Otwocku z dnia [...] grudnia 2011 r., znak; [...] oraz z materiału zdjęciowego wynika, że przewody nad krawędzią dachu podparte są na dodatkowej sztycy energetycznej. Natomiast z treści pisma J. K. z dnia [...] grudnia 2011 r. wynika, że ww. słup zostanie wkrótce przeniesiony i postawiony w granicy z działką skarżącego bliżej ulicy.
Organ odwoławczy wskazał też, że projekt budowlany zamienny zawiera również rozwiązania odnośnie do "prowizorycznego garażu". Z treści projektu wynika, że wiata garażu znajduje się w złym stanie technicznym. W dokumentacji tej wskazano roboty budowlane jakie należy wykonać w celu doprowadzenia ww. wiaty do użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. W związku z tym, że wiata garażowa nie była objęta przedmiotowym postępowaniem, zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego powinien rozważyć, czy odnośnie do tego obiektu nie należy wszcząć odrębnego postępowania administracyjnego.
W związku z powyższym Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł merytorycznie w sprawie zatwierdzając projekt budowlany w części dotyczącej budynku mieszkalnego oznaczonego w planie zagospodarowania przestrzennego działki nr 1 (załącznik do projektu budowlanego zamiennego) z wyłączeniem garażu oznaczonego cyfrą 2 w projekcie zagospodarowania działki.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E.T. podnisł, że organ odwoławczy nie wykonał wytycznych Sądu zawartych w wyrokach wydanych w sprawie VII SA/Wa 1824/10 i VII SA/Wa 659/09, a decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego narusza jego prawa i przepisy ustawy Prawo budowlane.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 29 października 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 538/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organ odwoławczy był związany wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2011r. w sprawie VII SA/Wa 1824/10, którym został zobowiązany do samodzielnej oceny przedstawionego przez inwestorkę projektu budowlanego zamiennego stosownie do przepisu art. 35 ust. 1 prawa budowlanego.
Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.) spowodowało uchylenie decyzji nr [...] wydanej przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2010 r. ww. wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1824/10. Art. 153 P.p.s.a. stanowi, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.
Rozpatrując ponownie odwołanie E.T. i E. D. organ odwoławczy winien był dokonać analizy przedłożonego projektu zamiennego zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, a więc sprawdzić:
1. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo o decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
2. zgodność projektu zagospodarowania działki łub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,
3. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane,
4. wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobą posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane.
Procedurę przeprowadzoną przez organy nadzoru budowlanego w stosunku do inwestycji realizowanej w oparciu o pozwolenie na budowę, zdaniem Sądu, należy uznać za zasadną. Stwierdzenie bowiem, że realizacja inwestycji na działce przy ul. P. [...] w O. przebiega z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego spowodowało konieczność wszczęcia procedury naprawczej w trybie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Zmiany dokonane przez inwestora, w świetle art. 36 ust. 5 ww. ustawy, należało bowiem uznać za istotne, a inwestor nie wystąpił ze stosownym wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę. Dokonanie istotnych odstępstw bez uzyskania pozwolenia na budowę obliguje organ do wszczęcia procedury określonej w art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Nie można natomiast uznać, zdaniem Sądu, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. P. [...] w O. usytuowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] jest samowolą budowlaną. Budynek ten był zrealizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] czerwca 1987 r. wydanej przez Urząd Rejonowy w Otwocku. Istotne zaś zmiany dotyczyły formy architektonicznej budynku, a mianowicie wykonano budynek parterowy z wysokim dachem zamiast parterowego ze stropodachem.
Jak wskazał organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji obecna sytuacja na nieruchomości powstała w wyniku zniesienia współwłasności działki nr [...] i dokonania jej podziału. W związku z tym, że granica pomiędzy nieruchomościami inwestora i skarżącego nie pokrywa się ze ścianą spornego budynku skarżący nie będzie miał możliwości dokonania dobudowy do budynku inwestora. Jednakże organ zasadnie podniósł, że sytuacja ta powstała w okresie późniejszym po uzyskaniu w 1987 r. pozwolenia na budowę w związku ze zniesieniem współwłasności działki nr [...]. Podobnie otwory okienne wykonano zgodnie z dokonaną w 1988 r. adaptacją autorską, a odstępstwa dotyczą jedynie zmiany usytuowania otworów okiennych, gdyż decyzja o pozwoleniu na budowę z [...] czerwca 1987 r. przewidywała usytuowanie w ścianie zachodniej (od strony skarżącego) 7 otworów okiennych.
Zdaniem Sądu, w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy odniósł się także do podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących linii energetycznej i posadowienia słupa energetycznego, jak również odnośnie do garażu, co znalazło wyraz w decyzji. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zatwierdził bowiem projekt budowlany zamienny uwzględniający jedynie zmiany w części dotyczącej budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] (wydzielonej z dawnej działki o nr ew. [...] obr. [...]) oznaczonego nr [...] w planie zagospodarowania przestrzennego działki.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożył E. T. podnosząc zarzuty naruszenia:
1) art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) polegającej na błędnej jego wykładni skutkującej wydaniem decyzji zatwierdzającego projekt budowlany zamienny,
2) art. 134 § 1 P.p.s.a. polegającego na zaniechaniu rozpoznania wszystkich zarzutów zawartych w skardze, w tym w szczególności zarzutu nieważności pozwolenia na budowę z dnia [...] czerwca 1987 r., nr [...] wydanego przez Kierownika Urzędu Rejonowego w Otwocku oraz zarzutu nieważności decyzji z dnia [...] marca 1987 r., nr [...] wydanej przez Naczelnika Miasta Otwocka w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji projektowanego budynku mieszkalnego,
3) art. 145 § 1 lit a i c P.p.s.a. polegającego na zaniechaniu uchylenia decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która wydana została w wyniku rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania mającego istotne znaczenie dla treści decyzji.
Skarżący kasacyjnie stwierdził, że kwestionuje ważność decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż pozostaje ona w sprzeczności z decyzją z dnia [...] marca 1987 r., nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji. Z decyzji tej wynika bowiem, że budynek J. C. powinien być dobudowany do ściany budynku mieszkalnego należącego do skarżącego kasacyjnie i od strony tego budynku winny być wprowadzone ściany ogniowe, tj. ściany pozbawione jakichkolwiek otworów okiennych.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie organ II instancji błędnie stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że skoro granica pomiędzy nieruchomościami nie pokrywa się ze ścianą spornego budynku, to skarżący kasacyjnie nie będzie miał możliwości dokonania dobudowy do tego budynku. Tym samym uznać należy, że interes skarżącego kasacyjnie został naruszony.
Skarżący kasacyjnie stwierdził, że Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku podjął próbę ustalenia, czy organ II instancji wykonał wszystkie wytyczne nałożone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1824/10. Sąd zaniechał jednak rozpoznania wszystkich zarzutów zawartych w skardze z dnia [...] stycznia 2012 r. Tym samym, w ocenie skarżącego kasacyjnie wyrok wydany został z naruszeniem art. 134 § 1 P.p.s.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu uchybień innych, niż te, które przytoczono w piśmie procesowym jak również stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu chociaż skarżący wnosił o jego uchylenie. W przedmiotowej sprawie Sąd nie odniósł się do zarzutu nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 1987 r., nr [...] oraz decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji projektowanego budynku mieszkalnego z dnia [...] marca 1987 r., nr [...]. Decyzja z dnia [...] marca 1987 r. znajduje się w obiegu prawnym i powinna być dla organów administracji podstawą wydania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie był związany wykładnią prawa oraz ustaleniami faktycznymi organów administracji i powinien był w pełnym zakresie dokonać oceny zgodności zaskarżonych decyzji stosownie do treści art. 1 § 2 P.u.s.a czego jednak nie uczynił.
Powyższe naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, w ocenie skarżącego kasacyjnie oznaczają, że doszło do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania mającego istotne znaczenie dla treści tej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez E. T. nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.). Przepis ten stanowi, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy izagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane.
Analiza treści uzasadnienia wyroku Sądu I instancji nie daje podstaw do przyjęcia, że Sąd ten dokonał błędnej wykładni ww. przepisu. Zaprezentowana przez Sąd wykładnia art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest prawidłowa i nie budzi zastrzeżeń. Poza stwierdzeniem, że Sąd dokonał błędnej wykładni prawa materialnego skarżący kasacyjnie nie wskazał jakiegokolwiek argumentu, który wskazywałby na niewłaściwe ustalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny znaczenia tego przepisu.
Nie znajduje również uzasadnienia podniesiony przez skarżącego kasacyjnie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 P.p.s.a. oraz art. 1 § 2 P.u.s.a, które to naruszenie polegać miało na zaniechaniu rozpoznania zarzutów dotyczących nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 1987 r., nr [...]oraz decyzji z dnia [...] marca 1987 r., nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji projektowanego budynku mieszkalnego.
Po pierwsze, stwierdzić należy, że obowiązek odniesienia się do zarzutów zawartych w skardze wynika z art. 141 § 4 P.p.s.a., a zarzut naruszenia tego przepisu nie został w skardze kasacyjnej podniesiony.
Po drugie, stwierdzić należy, że Sąd I instancji nie miał obowiązku dokonywania z urzędu oceny zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 1987 r. oraz decyzji z dnia [...] marca 1987 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji projektowanego budynku mieszkalnego. Ocena, czy decyzja dotknięta jest wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia jej nieważności dokonywana jest przez organy administracji w odrębnym postępowaniu i dopiero orzeczenie wydane na skutek tej kontroli może być poddane ocenie przez sąd administracyjny.
Stwierdzić również należy, że działając na podstawie art. 135 P.p.s.a. sąd administracyjny może wyeliminować z obrotu prawnego oprócz zaskarżonej decyzji także inne decyzje administracyjne z nią związane ale tylko wówczas, gdy stwierdzi, że istnieją podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Nie jest natomiast możliwe uchylenie przez sąd administracyjny kontrolowanej decyzji lub stwierdzenie jej nieważności tylko z tego powodu, że związane z nią inne, wcześniej wydane, decyzje mogą być oceniane, jako nieprawidłowe.
Na marginesie wskazać należy, że z akt administracyjnych wynika, iż decyzją z dnia [...] stycznia 2009 roku, nr [...] Starosta Otwocki, działając na podstawie art. 36a ust. 2 ustawy Prawo budowlane uchylił decyzję z dnia [...] czerwca 1987 roku, nr [...] dotyczącą pozwolenia na budowę zaś decyzją z dnia [...] marca 2008 roku, nr [...] Wojewoda Mazowiecki utrzymał w mocy tę decyzję.
Wobec faktu, że wyrok Sądu I instancji nie został wydany z naruszeniem wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego i procesowego brak jest podstaw do przyjęcia, że w związku z wydaniem tego wyrok doszło do naruszenia art. art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło