II OSK 759/05

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2005-09-08

Skład orzekający: Alicja Plucińska-Filipowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wójt gminy, jako organ wykonawczy gminy, jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w imieniu gminy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wójt gminy, jako organ wykonawczy reprezentujący gminę na zewnątrz, jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w imieniu gminy. Gmina jako osoba prawna posiada zdolność procesową, a jej organy mogą dokonywać czynności w postępowaniu. Samodzielność prawna gminy podlega ochronie sądowej, a organ gminy nie może być traktowany jako podmiot od niej niezależny.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Wójta Gminy na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, uznając, że Wójt nie jest legitymowany do jej wniesienia, mimo że Gmina ma interes prawny. Gmina wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów PPSA poprzez pominięcie faktu, że gmina wykonuje swoje prawa i obowiązki przez organ wykonawczy – wójta.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz po rozpoznaniu w dniu 8 września 2005r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 marca 2005r. sygn. akt IV SA/Wa 963/04 o odrzuceniu skargi Wójta Gminy [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 12 października 2004r. Nr [...] w przedmiocie podwyższenia kary łącznej postanawia: - uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 marca 2005r., sygn. akt IV SA/Wa 963/04 odrzucił skargę Wójta Gminy [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 12 października 2004r. w przedmiocie podwyższenia kary łącznej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie Gmina [...] ma interes prawny i jest legitymowana do wniesienia skargi, natomiast Wójt Gminy [...] nie jest uprawniony do jej wniesienia, gdyż nie należy do kręgu podmiotów wymienionych w art. 25 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wniosła Gmina [...] i stawiając zarzut naruszenia art. 50 § 1 pkt 2 oraz art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naruszenie powyższych przepisów polega m.in. na pominięciu przez Sąd faktu, iż gmina jako osoba prawna jest władna do wykonywania przysługujących jej praw i obowiązków poprzez swój organ wykonawczy – wójta, którego kompetencje określa art. 30 i 31 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Należy bowiem podkreślić, iż z przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) wynika, iż gmina, jako osoba prawna (art. 2 ust. 2), mieści w swej strukturze organ, który reprezentuje ją na zewnątrz (art. 31), a jest nim wójt (burmistrz, prezydent miasta). Gmina posiada również zdolność procesową, dokonuje czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu (art. 26 § 1 i art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Istotną kwestią, na którą trzeba zwrócić uwagę jest to, iż samodzielność prawna gminy podlega ochronie sądowej, co wynika z art. 165 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 2 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. W myśl art. 32 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Jednakże obok takiej definicji strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie można nie dostrzegać, że podmiotem praw i obowiązków jest gmina jako wspólnota terytorialna, a nie jej organy. Organ gminy nie może być traktowany jako podmiot od niej niezależny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dostrzegł że w niniejszej sprawie Gmina [...] ma interes prawny, jednak uniemożliwił stronie działanie za pośrednictwem jej organu. Stąd wniesienie skargi w imieniu Gminy [...] przez Wójta tej gminy należało uznać za dopuszczalne. Uchylenie zaskarżonego postanowienia prowadzi do nadania biegu skardze Gminy Borzęcin na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 12 października 2004r., Nr [...] Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 i art. 182 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło