II OSK 810/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-01-17
Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Miładowski, Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak, Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy od zaległości podatkowej z tytułu opłaty za brak sieci, naliczanej w związku z brakiem zapewnienia sieci zbierania pojazdów, należy naliczać odsetki za zwłokę, nawet jeśli pierwotnie wpłacona opłata została zwrócona jako nadpłata na skutek późniejszej decyzji organu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że naliczanie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu opłaty za brak sieci jest zasadne. Sąd stwierdził, że nawet jeśli pierwotnie wpłacona opłata została zwrócona jako nadpłata na wniosek strony, to kwota zwrócona nienależnie lub w wyższej wysokości niż należne zobowiązanie powinna być traktowana jako zaległość podatkowa, od której naliczane są odsetki za zwłokę. Sąd uznał, że strona przyczyniła się do powstania nadpłaty poprzez złożenie wniosku o jej stwierdzenie.Stan faktyczny
Spółka została zobowiązana do zapłaty opłaty za brak sieci za 2006 r. Po wpłaceniu opłaty i odsetek, decyzja organu została uchylona, a następnie stwierdzono nadpłatę i zwrócono wpłaconą kwotę. Później organ ponownie określił wysokość zobowiązania, a Spółka wpłaciła nową kwotę. Organ zaliczył wpłaconą kwotę częściowo na poczet zaległości głównej, a częściowo na poczet odsetek. Spółka zaskarżyła to postanowienie, kwestionując naliczanie odsetek za zwłokę, argumentując, że pierwotna opłata została zwrócona jako nadpłata. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 3577/15 w sprawie ze skargi [...] w W. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia kwoty na poczet zaległości z tytułu opłaty za brak sieci 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Wyrokiem z 10 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sygn. IV SA/Wa 3577/15 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi R. [...] Sp. z o.o. (dalej: Spółka, skarżąca) na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) z [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie zaliczenia kwoty na poczet zaległości z tytułu opłaty za brak sieci oddalił skargę.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
GIOŚ wszczął postępowanie administracyjne w sprawie określenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., z uwagi na fakt, że Spółka od dnia podjęcia działalności, tj. od 2 stycznia 2006 r., do końca 2006 r. nie zapewniła sieci zbierania pojazdów spełniającej warunki art. 11 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. W decyzji z [...] maja 2008 r., nr [...], GIOŚ wymierzył opłatę za brak sieci. Decyzja ta następnie została utrzymana w mocy decyzją z [...] listopada 2008 r., nr [...].
W dniu 11 grudnia 2008 r. Spółka wpłaciła na rachunek bankowy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej opłatę wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 13 545 360,37 zł. Następnie złożyła na decyzję GIOŚ skargę do WSA w Warszawie.
Wyrokiem z 20 maja 2009 r., sygn. IV SA/Wa 225/09, WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję GIOŚ i poprzedzającą ją decyzję organu w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania R. [...] Sp. z o.o. z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r.
Po wyroku WSA w Warszawie z 20 maja 2009 r., GIOŚ wydał decyzję z [...] października 2009 r. stwierdzającą nadpłatę w opłacie za brak sieci za 2006 r., na podstawie której zwrócono skarżącej wniesioną opłatę.
GIOŚ w decyzji z [...] lipca 2013 r., nr [...], określił wysokość zobowiązania Spółki, z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. w wysokości 613 547 zł. Po rozpatrzeniu wniosku Spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy GIOŚ w decyzji z [...] stycznia 2014 r., nr [...], uchylił decyzję z [...] lipca 2013 r. i orzekł, że wysokość zobowiązania Spółki wynosi 605 973 zł.
W dniu 28 stycznia 2014 r. Spółka wpłaciła na rachunek bankowy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej opłatę w wysokości 605 973 zł. Wobec faktu, że wpłata ta nie pokryłaby w całości kwoty zobowiązania określonego decyzją z [...] stycznia 2014 r. i odsetek za zwłokę od tego zobowiązania, które w dniu wpłaty wynosiłyby odpowiednio 605 973 zł i 507 208 zł., GIOŚ w postanowieniu z [...] lutego 2014 r., nr [...], wpłaconą przez Spółkę kwotę 605 973 zł zaliczył w następujący sposób: na poczet zaległości z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. - 329 868 zł, zaś na poczet odsetek za zwłokę – 276 105 zł.
Spółka zaskarżyła decyzję GIOŚ z [...] stycznia 2014 r., nr [...]. Następnie Spółka złożyła zażalenie na postanowienie GIOŚ z [...] lutego 2014 r., nr [...].
WSA w Warszawie wyrokiem z 5 czerwca 2014 r., sygn. IV SA/Wa 537/14, uchylił zaskarżoną decyzję GIOŚ z [...] stycznia 2014 r., nr [...].
GIOŚ w decyzji z [...] lipca 2015 r., nr [...], uchylił decyzję GIOŚ z [...] lipca 2013 r., nr [...], określającą wysokość zobowiązania Spółki z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. w wysokości 613 547 zł. i orzekł, że wysokość zobowiązania Spółki wynosi 424 181 zł.
W postanowieniu z [...] lutego 2014 r., nr [...], orzekł o zaliczeniu wpłaconej w dniu 28 stycznia 2014 r. przez Spółkę, kwoty w wysokości 605 973,00 zł w ten sposób, że kwota 329 868 zł została zaliczona na poczet zaległości z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r., zaś kwota 276 105 zł została zaliczona na poczet odsetek za zwłokę.
Na skutek złożenia przez Spółkę zażalenia, postanowieniem z [...] września 2015 r. nr [...] GIOŚ zmienił poprzedzające je postanowienie z [...] lutego 2014 r. w ten sposób, że na poczet zaległości głównej zaliczył kwotę 364 467 z kwoty wpłaconej przez Spółkę w dniu 28 stycznia 2014 r., zaś na poczet odsetek zaliczył kwotę 241 506 zł.
Skargę na postanowienie GIOŚ z [...] września 2015 r. nr [...] do WSA w Warszawie złożyła Spółka, zarzucając naruszenie: art. 53 § 1 i 2 oraz 5 w związku z art. 55 § 2 oraz art. 62 § 4 o.p., a także art. 52 § 1 pkt 1 o.p. w związku z art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, poprzez uznanie że Spółka zobligowana była do uiszczenia odsetek od określonego jej zobowiązania w opłacie za brak sieci za 2006 r., pomimo że zwrot pierwotnie uiszczonej opłaty był wynikiem wydania Spółce decyzji z [...] października 2009 r. stwierdzającej nadpłatę w opłacie za 2006 r.
Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego.
W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji) w uzasadnieniu wyroku z 10 grudnia 2015 r., sygn. IV SA/Wa 3577/15, w którym oddalił skargę Spółki wskazał, że wobec braku zapewnienia przez skarżącą Spółkę sieci zbierania pojazdów w 2006 r., co stanowi okoliczność niesporną, skarżąca Spółka obowiązana była do obliczenia i wpłaty w terminie do dnia 31 marca 2007 r. stosownej opłaty. Wobec braku dokonania wymaganej opłaty, opłata ta została naliczona decyzją. Obowiązek zapłaty tej kwoty istniał już od dnia określonego w ustawie o recyklingu. Tym samym, niezależnie od faktu, że wysokość opłaty była kwestionowana przez Spółkę, od dnia następującego po dniu 31 marca 2007 r., tj. od dnia 1 kwietnia 2007 r. (a wobec faktu, że był to dzień wolny od pracy – niedziela – od dnia 2 kwietnia 2007 r.) opłata ta jako nieuiszczona w terminie stała się zaległością podatkową. Jednocześnie w myśl stosowanych odpowiednio przepisów o.p., od zaległości podatkowej, naliczane są odsetki za zwłokę (art. 53 § 1 o.p.). Tym samym w ocenie Sądu I instancji, zasadne było – wbrew twierdzeniu strony skarżącej – naliczanie odsetek za zwłokę w uiszczeniu należnej opłaty za brak sieci.
W skardze kasacyjnej R. [...] Sp. z o.o. (dalej: skarżąca kasacyjnie, Spółka) reprezentowana przez adw. M. S. zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji. Skargę kasacyjną oparto na następujących podstawach kasacyjnych:
1. naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), tj.
- art. 51 § 1, art. 53 § 1 i 2 oraz 5 w zw. z art. 55 § 2 w zw. z art. 62 § 1 i 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm., obecnie tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., dalej: o.p.) oraz art. 52 § 1 pkt 1 o.p. (w brzmieniu obowiązującym na 31 marca 2007 r.) w związku z art. 17 ust. 3 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm., obecnie tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1162, dalej: ustawa o recyklingu) poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu przez WSA, że Spółka zobligowana jest do uiszczenia odsetek od określonego jej zobowiązania w opłacie za brak sieci za 2006 r., pomimo, że zwrot pierwotnie uiszczonej opłaty za brak sieci za 2006 r. tj. 13 545 360, 37 zł był wynikiem wydania Spółce decyzji z [...] października 2009 r. nr [...] stwierdzającej nadpłatę w opłacie za brak sieci za 2006 r., a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów,
2. naruszenia przepisów postępowania, tj.:
- art. 151 p.p.s.a. oraz "art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)" poprzez oddalenie skargi, podczas gdy postanowienie oraz postanowienie I instancji powinny być uchylone, jako wydane z naruszeniem art. 51 § 1, art. 53 § 1 i 2 oraz 5 w zw. z art. 55 § 2 w zw. z art. 62 § 1 i 4 o.p. oraz art. 52 § 1 pkt 1 o.p. (w brzmieniu obowiązującym na 31 marca 2007 r.) w związku z art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu.
Biorąc pod uwagę powyższe wniesiono o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, tj. uchylenie postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia I instancji, a ponadto rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Spółka nie zgadza się z WSA, który w ślad za GIOŚ, uznał, że na Spółce ciążył obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę w uiszczeniu opłaty recyklingowej za 2006 r. Według skarżącej kasacyjnie, istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii czy w stanie faktycznym sprawy Spółka była zobowiązana do zapłaty odsetek za zwłokę od zaległości w opłacie za brak sieci za 2006 r. Spółka nie zgadza się z WSA z uwagi na to, że w niniejszej sprawie, odmiennie niż przyjął to Sąd, brak jest, bowiem podstaw do żądania przez GIOŚ odsetek za zwłokę od uiszczonej przez skarżącą opłaty za brak sieci w 2006 r. Spółka podkreśla również, że nie przyczyniła się do rzekomo nienależnego zwrotu opłaty za brak sieci, gdyż to GIOŚ wydał - sprzecznie z wnioskiem Spółki o zwrot opłaty w związku z brakiem wykonalności decyzji decyzję o nadpłacie. Skarżąca podnosi, że aby na przedsiębiorcy ciążył obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę, musi istnieć zaległość podatkowa, od której odsetki te powinny zostać naliczone. Tymczasem w niniejszej sprawie nie powstała zaległość podatkowa, a tym samym na Spółce nie ciążył obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną GIOŚ wniósł o oddalenie w całości skargi kasacyjnej. Na podstawie art. 204 p.p.s.a., wniesiono o zasądzenie od strony na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Ponadto w przypadku podniesienia w skardze kasacyjnej jednocześnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć te pierwsze, ponieważ determinują one ocenę prawidłowego zastosowania lub właściwej wykładni przepisów prawa materialnego powołanych w tej sprawie. W skardze kasacyjnej powołano dwie podstawy kasacyjne uregulowane w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.
Argumentacja skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że w istocie skarżąca kasacyjnie kwestionuje wyrok WSA w Warszawie poprzez zastosowanie przez ten Sąd dyspozycji art. 151 p.p.s.a. i wadliwy brak doszukania się przez Sąd I instancji naruszenia ze strony orzekającego organu w obu instancjach przepisów wskazanych w zarzutach kasacyjnych, obejmujących przepisy postępowania i prawa materialnego. Jak wynika z motywów zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji orzekał stosując przepis art. 151 p.p.s.a.
Zarzut dotyczący naruszenia prawa materialnego został błędnie sformułowany. Skarżąca kasacyjnie nie powiązała powołanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. może stanowić podstawę do formułowania zarzutów skargi kasacyjnej jedynie wespół z innymi przepisami prawa materialnego, do naruszenia których w ocenie skarżącej kasacyjnie doszło. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stosuje przepisów prawa materialnego, lecz jedynie kontroluje ich zastosowanie przez organy. Zatem w zakresie przepisów prawa materialnego Sąd I instancji może naruszyć te przepisy tylko w ten sposób, że zaakceptuje ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowania. Sąd administracyjny nie stosuje żadnego przepisu prawa materialnego, w sensie wiążącego ustalenia konsekwencji prawnych stwierdzonych faktów, dokonuje jedynie oceny zastosowania prawa materialnego przez organ administracji.
Zarzut naruszenia przepisów postępowania został błędnie powiązany z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. Ponadto przez normy postępowania, o których mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., należy rozumieć wyłącznie przepisy p.p.s.a., gdyż akt ten zawiera pełną i wyczerpującą podstawę procedowania sądów administracyjnych. Aby poprawnie sformułować zarzut w ramach wskazanej podstawy kasacyjnej, skarżąca kasacyjnie winna powołać stosowne przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym Sąd I instancji uchybił, a nie jedynie przepisy o.p. Odnosząc się do postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy zauważyć, że o ich skuteczności nie decyduje każde im uchybienie, lecz jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ" należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie orzeczeniem sądu administracyjnego I instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy.
Wynikającym z art. 176 p.p.s.a., obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Tak więc skarżąca kasacyjnie winna uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło, wyrok sądu administracyjnego I instancji byłby inny. W skardze kasacyjnej powołano się na jedną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., i jednocześnie wskazano, że postawione w niej zarzuty są zarzutami naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania.
Z motywów uchwały pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., (ONSAiWSA 2010, Nr 1, poz. 1) wynika, że sąd kasacyjny powinien poddać merytorycznej kontroli każdy zarzut, bez względu na to, czy jest powiązany z przepisami p.p.s.a., czy też ogranicza się do wskazania przepisów materialnych lub procesowych zawartych w prawie administracyjnym, nie dyskwalifikuje skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznych jej zarzutów.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. mogłoby nastąpić w sytuacji, gdyby sąd oddalił skargę pomimo stwierdzenia uchybień skutkujących podjęciem przez sąd określonych rozstrzygnięć. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi, ponieważ Sąd I instancji uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa ani materialnego, ani procesowego.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 51 § 1, art. 53 § 1 i 2 oraz 5 w zw. z art. 55 § 2 w zw. z art. 62 § 1 i 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: o.p.) oraz art. 52 § 1 pkt 1 o.p. (w brzmieniu obowiązującym na 31 marca 2007r.) w związku z art. 17 ust. 3 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm., dalej: ustawa o recyklingu) poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu przez WSA, że Spółka zobligowana jest do uiszczenia odsetek od określonego jej zobowiązania w opłacie za brak sieci za 2006 r., pomimo, że zwrot pierwotnie uiszczonej opłaty za brak sieci za 2006 r. tj. 13 545 360, 37 zł był wynikiem wydania Spółce decyzji z [...] października 2009 r. nr [...] stwierdzającej nadpłatę w opłacie za brak sieci za 2006 r., a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów. Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że decyzja GIOŚ z [...] października 2009 r. nr [...], stwierdzająca nadpłatę w opłacie za brak sieci za 2006 r. została wydana na wniosek Spółki z 14 września 2009 r. Kwota objęta decyzją w zakresie przekraczającym należną kwotę wynikającą ze zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. została nienależnie zwrócona na wniosek strony na podstawie okoliczności wskazanych w tym wniosku. Sposób nazwania przez Spółkę wniosku z 14 września 2009 r. nie zwalniał bowiem organu od prawidłowego jego zakwalifikowania i załatwienia. Odmienne stanowisko skarżącej kasacyjnie w tym zakresie, że nie był to wniosek o stwierdzenie nadpłaty nie znajduje uzasadnienie w okolicznościach tej sprawy. Powstanie nadpłaty wiąże się z uiszczeniem należności podatkowej w zbyt dużej wysokości lub w przypadkach, kiedy podatek w ogóle nie powinien być zapłacony. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może być wszczęte z urzędu. Brak wniosku uniemożliwia prowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty nawet wówczas, gdy organ nie ma wątpliwości co do wystąpienia nadpłaty. Nie oznacza to, że organ nie ma w takiej sytuacji możliwości rozstrzygnięcia o nadpłacie i jej zwrocie. Nieistnienie nadpłaty objętej wnioskiem spowodowałoby wydanie decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty.
Wniesienie wniosku Spółki z 14 września 2009 r. spowodowało wszczęcie postępowania, które doprowadziło do wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty. Spółka przyczyniła się zatem do przekazania jej nienależnej kwoty. Do naliczania odsetek od tej części zwróconej kwoty, która została zwrócona stronie w wysokości wyższej od należnego zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. określonego decyzją z [...] lipca 2015 r. nr [...] będzie miał zastosowanie odpowiednio stosowany na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu, art. 52 § 1 pkt 1 o.p. Odpowiednie stosowanie przepisów polega na tym, że niektóre z nich stosowane są wprost, inne ulegają modyfikacji, a jeszcze inne w ogóle nie mogą być stosowane. Ocena zakresu odpowiedniego stosowania przepisu musi zatem uwzględniać cel regulacji. W ustawie o recyklingu wprowadzono też pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w o.p. Wynika stąd konieczność selektywnego stosowania przepisów. W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest możliwe zastosowanie art. 52 § 1 pkt 1 o.p. wprost na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu, ponieważ ustawa ta nie posługuje się dokumentami wymienionymi w ustawie o recyklingu, ale wyłącznie w ustawach podatkowych. Przepis ten powinien być zatem zastosowany odpowiednio z uwzględnieniem założenia, że istotą zastosowania art. 52 § 1 pkt 1 o.p. jest przyjęcie, że jeżeli nadpłata została wykazana przez podatnika nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej, a organ podatkowy dokonał jej zwrotu, to kwotę tę należy zrównać z zaległością podatkową. Zgodnie z art. 53 § 1 i 2 o.p., od kwoty tej naliczane są odsetki za zwłokę.
Do naliczania odsetek od tej części zwróconej kwoty, która została zwrócona stronie w wysokości wyższej od należnego zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci za 2006 r. określonego decyzją z [...] lipca 2015 r. nr [...], będzie miał zastosowanie odpowiednio stosowany na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy o recyklingu, art. 52 § 1 pkt 1 o.p. w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z 10 września 2015 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1649, 2183 oraz poz. 2184). Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że wobec braku zapewnienia przez Spółkę sieci zbierania pojazdów w 2006 r., skarżąca Spółka obowiązana była do obliczenia i wpłaty w terminie do dnia 31 marca 2007 r. stosownej opłaty. Wobec braku dokonania wymaganej opłaty, opłata ta została naliczona decyzją. Obowiązek jednak zapłaty tej kwoty istniał już od dnia określonego w ustawie o recyklingu. Tym samym, niezależnie od faktu, że wysokość opłaty była kwestionowana przez Spółkę, od dnia następującego po dniu 31 marca 2007 r., tj. od dnia 1 kwietnia 2007 r. (a wobec faktu, że był to dzień wolny od pracy – niedziela – od dnia 2 kwietnia 2007 r.), opłata ta jako nieuiszczona w terminie stała się zaległością podatkową. Jednocześnie w myśl stosowanych odpowiednio przepisów o.p., od zaległości podatkowej, naliczane są odsetki za zwłokę (art. 53 § 1 o.p.). Tym samym zasadne było – wbrew twierdzeniu skarżącej kasacyjnie, naliczanie odsetek za zwłokę w uiszczeniu należnej opłaty za brak sieci. Prawidłowo ocenił Sąd I instancji, że orzekający organ dokonując zaliczenia wpłaty z 28 stycznia 2014 r. na poczet zobowiązania z tytułu opłaty za brak sieci do zbierania pojazdów zobowiązany był do zaliczenia tej wpłaty zarówno na poczet zaległości głównej, jak i proporcjonalnie, na poczet odsetek z tego tytułu. Okresy naliczania odsetek wskazane w zaskarżonym postanowieniu są prawidłowe, organ bowiem uwzględnił i zastosował wszystkie przepisy o.p., regulujące sposób i tryb naliczania tych odsetek.
Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a. Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości ze względów słusznościowych i rozważając całokształt okoliczności rozpoznawanej sprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło