II OW 92/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-03-04

Skład orzekający: Marek Stojanowski, Andrzej Gliniecki, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Który organ jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji – aktu własności ziemi wydanego przez Prezydenta Sosnowca z 1977 roku?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że właściwym organem do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które uznało swoją właściwość w sprawie. W związku z tym uchylono wcześniejsze postanowienie przekazujące sprawę Wojewodzie Śląskiemu.
Stan faktyczny
Wojewoda Śląski wystąpił do NSA o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Katowicach dotyczącego właściwości do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi z 1977 roku wydanego przez Prezydenta Sosnowca. SKO w Katowicach umorzyło postępowanie i przekazało sprawę Wojewodzie, który następnie złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu. SKO w odpowiedzi uznało swoją właściwość, powołując się na wcześniejszy wyrok NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek Wojewody Śląskiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego oraz uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia listopada 2009 r. przekazujące wniosek Wojewodzie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Czerwiński Protokolant Daniel Zdzieszyński po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody Śląskiego z dnia 15 września 2010 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Śląskim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Katowicach w sprawie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji – aktu własności ziemi Prezydenta Sosnowca z dnia [...] kwietnia 1977 r. nr [...] postanawia 1. oddalić wniosek, 2. uchylić postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...]. Wojewoda Śląski pismem z dnia 15 września 2010 r., wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Śląskim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Katowicach dotyczącego ustalenia, który z organów jest właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej – aktu własności ziemi z dnia [...] kwietnia 1977 r. nr [...] wydanego przez Prezydenta Sosnowca, o stwierdzeniu nabycia przez A. G. własności nieruchomości położonej w Sosnowcu, oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 7 października 2010 r. sygn. akt II SO/GI 19/10 przekazał do Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższy wniosek Wojewody Śląskiego. Jak wynika z akt sprawy, M. D. i W. D. pismem z dnia 30 kwietnia 2009 r. wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi z dnia [...] czerwca 1975 r. oraz z dnia [...] kwietnia 1977 r. wydanych przez Prezydenta Miasta Sosnowiec. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...] umorzyło postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności aktu własności ziemi z dnia [...] kwietnia 1977 r. wydanego przez Prezydenta Miasta Sosnowiec stwierdzając swoją niewłaściwość, a następnie postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...], na podstawie art. 65 § 1 w związku z art. 157 § 1 k.p.a. przekazało do Wojewody Śląskiego według właściwości wniosek M. D. i W. D. z dnia [...] kwietnia 2009 r., dotyczący stwierdzenia nieważności aktu własności ziemi z dnia [...] kwietnia 1977 r. Wojewoda Śląski pismem z dnia 15 września 2010 r., na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., wystąpił o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Katowicach. W uzasadnieniu wniosku wskazano między innymi, iż akt własności ziemi z dnia [...] czerwca 1975 r. wydany przez Prezydenta Sosnowca został wydany na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, która następnie została uchylona przez ustawę z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 11, poz. 81 ze zm.). Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 669/09 organ wskazał, że sprawy przyznania indywidualnym podmiotom w drodze decyzji administracyjnej tytułu własności do gospodarstw rolnych zaliczyć należy do spraw o znaczeniu lokalnym na poziomie samorządu gminnego, co oznacza, że właściwość w tych sprawach na podstawie art. 6 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) należy przypisać samorządowi gminy. Dlatego też, przyjmując kompetencje gminy w tego rodzaju sprawach, jako organ wyższego stopnia, stosownie do art. 17 pkt 1 k.p.a., należy wskazać samorządowe kolegium odwoławcze. Pismem z dnia 7 stycznia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach złożyło odpowiedź na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, wnosząc o jego uwzględnienie powołując argumentację zawartą w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 669/09, w którym to wskazano, iż organem wyższego stopnia dla prowadzenia postępowania w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi jest samorządowe kolegium odwoławcze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość oraz spory kompetencyjne w przypadkach określonych w art. 4 p.p.s.a. oraz w art. 22 § 1 i 2 k.p.a. Spór jaki wynikł pomiędzy Wojewodą Śląskim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Katowicach dotyczył tego, który z tych organów jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi wydanego przez Prezydenta Sosnowca z dnia [...] kwietnia 1977 r. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach powołując się na wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 669/09 przyznało, że to do niego należy rozpatrzenie wniosku M. D. i W. D. o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi wydanego przez Prezydenta Sosnowca z dnia [...] kwietnia 1977 r. W związku z powyższym SKO w Katowicach wnosi o uwzględnienie wniosku Wojewody Śląskiego, co świadczy o braku sporu kompetencyjnego pomiędzy tymi organami. Nie jest więc, w tym stanie rzeczy, niezbędne rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego przez Sąd, przez wskazanie organu właściwego do rozpatrzenia sprawy. Pozostaje jednak w obrocie prawnym prawomocne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] wiążące Wojewodę Śląskiego, którym na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazano do Wojewody Śląskiego wniosek M. D. i W. D. o stwierdzenie nieważności decyzji – aktu własności ziemi z dnia [...] kwietnia 1977 r. W związku z uznaniem swej właściwości w sprawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, powyższe postanowienie tego organu, należało uchylić. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 w związku z art. 64 § 3, art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p..s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło