II OZ 1005/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 2490/12 w przedmiocie zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi H.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia z dnia 16 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 2490/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi H. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że ze znajdujących się w aktach administracyjnych odpisów skróconych aktów zgonu wynika, że F. C. zmarł w dniu [...] maja 2001 r. zaś M. C. zmarła w dniu [...] listopada 2009 r. Osoby te, jak wynika z wypisu z rejestru gruntów, były współwłaścicielami działki sąsiadującej z terenem inwestycji, dla której wystąpiono z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] września 2011 r. Sąd Rejonowy w O. wyznaczył kuratora spadku po F. C. i M. C. w osobie E. O. w postępowaniu administracyjnym. W dniu 21 lutego 2013 r. do Sądu wpłynęły oświadczenia E. O. i Z. G. o zwolnieniu ich przez Sąd Rejonowy w O. postanowieniami z dnia 31 stycznia 2013 r. (sygn. akt : [...]) z obowiązku pełnienia funkcji kuratora spadku po M. C. i F.C. Z treści załączonych postanowień wynika, że E. O. i Z. G. ustaliły, iż spadkobiercą po M. C. i F. C. jest E. S.. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjnym w Warszawie wezwał E. S. do wykazania i potwierdzenia, że jest następcą prawnym zmarłych stron postępowania oraz wezwał E. O. i Z. G. do udzielenia informacji, na jakiej podstawie ustaliły, że spadkobiercą jest E. S. W piśmie z dnia 9 marca 2013 r. E. S. oświadczyła, że nie posiada postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po M. C. i F.C., ani notarialnego poświadczenia dziedziczenia. Z. G. i E. O. w pismach z dnia 30 kwietnia 2013 r. poinformowały, że ustaleń co do spadkobierców po zmarłych uczestnikach postępowania dokonały na podstawie danych zawartych w księdze wieczystej [...] prowadzonej przez Wydział IV Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w O. dla działki nr [...] położonej w J. przy ul. N. [...], obręb [...] i załączyły do pisma wydruki aktualnej treści księgi wieczystej (z dnia 30 kwietnia 2013 r.). Podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie, Sąd pierwszej instancji wskazał, że M. C. i F. C. byli współwłaścicielami działki sąsiadującej z działką, dla której inwestor wystąpił o ustalenie warunków zabudowy. F. C. zmarł w dniu [...] maja 2001 r. zaś M. C. zmarła w dniu [...] listopada 2009r. W postępowaniu administracyjnym właściwy sąd rejonowy wyznaczył kuratorów spadku po wyżej wymienionych. Kuratorzy ci nie mogą jednak uczestniczyć w postępowaniu przed sądem administracyjnym zarówno ze względu na zakres ich uprawnień (występowanie w postępowaniu administracyjnym) jak i zwolnienie ich z tej funkcji postanowieniami Sądu Rejonowego w O. z dnia 31 stycznia 2013 r. Analiza nadesłanego wydruku aktualnej treści księgi wieczystej [...] nie potwierdziła, że E.S. jest spadkobierczynią po zmarłych uczestnikach postępowania. Z danych zawartych w księdze wieczystej wynika jedynie, że E. S., córka F. i M. jest współwłaścicielem wraz z M. C. i F. C. nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] (ul. N. [...], J.). Natomiast nie ujawniono w księdze wieczystej jakikolwiek danych dotyczących nabycia spadku po M. C. i F. C.. Ponadto E.S., pomimo wezwań Sądu nie potwierdziła, że jest następcą prawnym zmarłych uczestników postępowania i oświadczyła, że nie posiada postanowienia sądu o nabyciu spadku, ani notarialnego poświadczenia dziedziczenia. Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zawiesił postępowanie sądowoadministracyjnego czasu ustalenia następców prawnych M. C. i E. C. Zażaleniem H. W. zaskarżył powyższe postanowienie w całości wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy w wyniku ustaleń dokonanych w toku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Sąd I instancji w związku z koniecznością ustalenia następców prawnych po M. C. i F. C., Sąd powinien był w trybie art. 119 pkt 1 p.p.s.a. stwierdzić nieważność decyzji SKO w W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie zawieszać postępowanie - co w konsekwencji przerzuca na skarżącego konieczność i koszt usunięcia uchybień dokonanych przez organ wydający zaskarżoną decyzję. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone postanowienie, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Zgodnie z przepisem art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci strony lub jej przedstawiciela ustawowego, utraty przez nich zdolności procesowej, utraty przez stronę zdolności sądowej lub utraty przez przedstawiciela ustawowego charakteru takiego przedstawiciela. Zgodnie natomiast z art. 12 p.p.s.a. ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Należy zgodzić się z twierdzeniem, iż nieustalenie następców prawnych zmarłej w dniu [...] listopada 2009 r. M. C. oraz brak możliwości reprezentowania jej przez dotychczasowych kuratorów spadku z uwagi na fakt zwolnienia ich z tej funkcji, obligowało ten Sąd do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie ww. przepisów. Słusznie bowiem Sąd ten uznał, iż M. C. była uczestnikiem niniejszego postępowania, gdyż brała ona udział w postępowaniu administracyjnym wszczętym wnioskiem H. W. z dnia 5 marca 2009 r. i zmarła w jego toku a w związku z faktem, iż była współwłaścicielem nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji, postępowanie to dotyczyło jej interesu prawnego (zob. art. 33 § 1 p.p.s.a.; por. postanowienie NSA z dnia 2 września 2008 r., sygn. akt II OZ 863/08). Odnośnie natomiast F. C., zmarłego w dniu [...] maja 2001 r. a zatem przed wszczęciem przedmiotowego postępowania administracyjnego, należy podzielić pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2004 r. (sygn. akt. OZ 874/04 niepubl.), wskazujący na to, iż jeżeli śmierć określonej osoby nastąpiła zanim wszczęto postępowanie administracyjne, wówczas brak jest podstaw do uznania jej za uczestnika postępowania sądowego na prawach strony w rozumieniu art. 33 § 1 p.p.s.a. i tym samym zawieszania postępowania sądowoadministracyjnego. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.