II OZ 1095/18
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-10-10
Skład orzekający: Arkadiusz Despot - Mładanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnictwo ogólne, obejmujące reprezentację przed sądami, uprawnia do reprezentowania mocodawców przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że pełnomocnictwo ogólne, które obejmuje reprezentację przed sądami, jest wystarczające do reprezentowania mocodawców przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne są bowiem sądami w rozumieniu art. 175 ust. 1 Konstytucji RP. W związku z tym, odrzucenie skargi z powodu braku jej własnoręcznego podpisania przez skarżące, które były prawidłowo reprezentowane przez pełnomocnika, było niezasadne.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę B.B-B. i M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, ponieważ pełnomocnik nie uzupełnił braków formalnych skargi, a skarżące wezwane do osobistego podpisania skargi nie wykonały zarządzenia. Pełnomocnik skarżących wniósł zażalenie na to postanowienie, podnosząc, że przedłożył pełnomocnictwa, które powinny być uznane za wystarczające. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 listopada 2016 r.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 10 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B.B-B. i M.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 336/16 o odrzuceniu skargi B.B.-B. i M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...]; [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie
W dniu 23 marca 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga A.B., B.B-B. oraz M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...]; [....], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W skardze wskazano, że skarżący A.B. występuje jako strona skarżąca jak również jako pełnomocnik swojej żony B.B-B. oraz swojej córki M.B.. Skarga została podpisana jedynie przez A.B..
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 30 marca 2016 r. (k. 9) wezwano pełnomocnika skarżących A.B. do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżących B.B-B. i M.B. w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi na wezwanie przy piśmie z dnia 25 kwietnia 2016 r. (k. 16) pełnomocnik skarżących przedłożył kopie pełnomocnictw.
Zarządzeniem z dnia 30 maja 2016 r. (k. 34) Przewodniczący Wydziału II wezwał A.B. jako skarżącego i pełnomocnika skarżących B.B-B, M.B. do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżących przed wojewódzkim sądem administracyjnym, gdyż uznał, że złożone przy piśmie z dnia 25 kwietnia 2016 r. pełnomocnictwa nie spełniają tych wymogów.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżących przedłożył przy piśmie z dnia 23 czerwca 2016 r. oryginały uprzednio złożonych pełnomocnictw (k. 38).
Zarządzeniem z dnia 1 lipca 2016 r. wezwano skarżące B.B-B i M.B. do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, poprzez podpisanie skargi pod rygorem jej odrzucenia (k. 55).
Zarządzenie to zostało prawidłowo doręczone obydwu skarżącym w dniu 25 lipca 2016 r. (k. 60, 61).
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 336/16 (k. 141), WSA w Krakowie na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej p.p.s.a.) odrzucił skargę B.B-B. oraz M.B. ponieważ pełnomocnik skarżących nie uzupełnił braków formalnych skargi nie przedkładając pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżących przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, a skarżące wezwane do osobistego podpisania skargi nie wykonały zarządzenia.
Powyższe postanowienie zostało doręczone A.B. jako pełnomocnikowi skarżących w dniu 21 grudnia 2016 r. (k. 198), zaś B.B-B i M.B. w dniu 20 lutego 2017 r. (k. 213, 214).
W dniu 27 lutego 2017 r. (data nadania na poczcie) zażalenie na to postanowienie wniósł i podpisał A.B. w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik swojej żony i córki (k. 215). Skarżący podniósł, że WSA nie udzielił wyjaśnień z jakiego powodu uznał, że nadesłane pełnomocnictwa nie wykazują uprawnień pełnomocnika do reprezentowania pozostałych skarżących. Skarżący wskazał, że WSA w Krakowie i NSA dotychczas rozpoznawały ich zażalenia z uznaniem wszystkich stron, przyjmując poprawność pełnomocnictw.
Skarżący wniósł o zmianę lub uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Postanowieniem z dnia 2 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 336/16, zażalenie skarżącego A.B. na postanowienie z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 336/16, zostało prawomocnie odrzucone.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Oznacza to, że w aktach sprawy winien znaleźć się pisemny dokument potwierdzający istnienie pełnomocnictwa uprawniającego do reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Braki w tym zakresie podlegają uzupełnieniu na wezwanie, w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a.
Przepis art. 49 p.p.s.a. odnoszący się do braków pisma stanowi, że jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (§ 1). W przypadku nieuzupełnienia we wskazanym wyżej terminie braków formalnych skargi sąd stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzuca skargę.
Podkreślić należy, że każde pismo strony, w tym i skarga do Sądu pierwszej instancji, powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem (art. 46 § 3 p.p.s.a.).
Z treści art. 49 § 1 p.p.s.a. wynika, że istota braków formalnych skargi polega na stwierdzeniu, czy braki te uniemożliwiają nadanie skardze dalszego biegu. To od zbadania okoliczności w konkretnej sprawie będzie możliwe stwierdzenie, czy rzeczywiście mamy do czynienia z takim brakiem formalnym skargi, który uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Wykładnia art. 49 § 1 p.p.s.a. powinna być dokonana przez pryzmat konstytucyjnej zasady prawa strony do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Prawo do zastępstwa procesowego jest także ściśle związane z prawem do sądu, tak więc wykładnia przepisów dotyczących działania pełnomocnika nie powinna również ograniczać stronie realizacji tego prawa.
W niniejszej sprawie nie jest sporne, że skarga na etapie jej składania była obarczona brakiem formalnym, o którym mowa w powołanym przepisie, z uwagi na niedołączenie do skargi pełnomocnictwa wykazującego umocowanie pełnomocnika do działania w imieniu swojej żony i córki. Wobec powyższego zasadnie wezwano autora skargi do usunięcia tego braku, stosownie do art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżący A.B. przy piśmie z dnia 23 czerwca 2016 r. (k. 38) nadesłał własnoręcznie podpisane przez mocodawczynie oraz poświadczone notarialnie pełnomocnictwa dla niego do występowania w imieniu swojej żony B.B-B. i swojej córki M.B. Z obydwu pełnomocnictw wynika, że A.B. jest umocowany do zarządu i administrowania wszelkimi nieruchomościami, w tym m.in. do reprezentowania mocodawczyń we wszystkich sprawach przed Sądami, do składania w ich imieniu wszelkiego rodzaju pism, wniosków, oświadczeń, odwołań, do składania wszelkiego rodzaju wyjaśnień i zapewnień, do odbioru korespondencji, przesyłek pocztowych, a także do dokonywania wszelkich czynności jakie tylko z wykonaniem tego pełnomocnictwa mogą okazać się konieczne.
W związku z treścią niniejszego pełnomocnictwa, należy wskazać, że w orzecznictwie wskazuje się, że w myśl art. 175 ust. 1 Konstytucji RP wymiar sprawiedliwości w Rzeczypospolitej Polskiej sprawują Sąd Najwyższy, sądy powszechne, sądy administracyjne oraz sądy wojskowe. Przepis ten wyznacza zakres pojęcia "sądy" poprzez wymienienie kategorii organów, które w Rzeczypospolitej Polskiej sprawują wymiar sprawiedliwości. Wyrażenie języka prawnego – "sądy" - obejmuje swoim zakresem przedmiotowym wszystkie wskazane w art. 175 ust. 1 Konstytucji RP organy sprawujące wymiar sprawiedliwości, zatem jego użycie w pełnomocnictwie umocowuje do reprezentowania mocodawcy przed sądem każdej kategorii, a zatem także przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia z 13 maja 2015 r., sygn. akt II FZ 342/15).
W związku z powyższym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie należało przyjąć, że pełnomocnik skarżących uzupełnił braki skargi w sposób, dzięki któremu można było nadać jej dalszy bieg, ponieważ nadesłane pełnomocnictwa do występowania A.B. w imieniu żony i córki obejmowały reprezentowanie ich przez sądami administracyjnymi. Jak wskazano bowiem powyżej sądy administracyjne są sądami w rozumieniu art. 175 ust. 1 Konstytucji RP, a udzielone pełnomocnictwa mają charakter ogólny.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że podlega uchyleniu zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w którym odrzucono skargę B.B-B.i M.B. z powodu braku jej własnoręcznego podpisania. Skarżące były bowiem reprezentowane w sprawie przez prawidłowo umocowanego pełnomocnika, a zatem wzywanie ich do własnoręcznego podpisu skargi było zbędne.
Niniejsze postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza, że należy nadać bieg skardze B.B-B. oraz M.B.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...]; [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, reprezentowanych przez pełnomocnika A.B., po wcześniejszym wezwaniu go, wyłącznie jako pełnomocnika wskazanych skarżących, do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 30 marca 2016 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Natomiast postanowieniem z dnia 22 września 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 336/16, prawomocnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę skarżącego A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...]; [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło