II OZ 1166/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-10-26
Skład orzekający: Marzenna Linska – Wawrzon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia może zostać utrzymane w mocy, jeśli wnioski stron o przyznanie prawa pomocy były rozpoznawane na gruncie błędnie zastosowanych przepisów intertemporalnych ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ utrzymanie w mocy zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od zażalenia doprowadziłoby do nierównej sytuacji procesowej stron, gdy ich wnioski o przyznanie prawa pomocy były rozpoznawane na gruncie błędnie zastosowanych przepisów intertemporalnych. Względy ekonomiki procesowej przemawiają za usunięciem nieprawidłowości już na tym etapie, co wymaga uchylenia zaskarżonego zarządzenia i skierowania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Wojewódzki w celu właściwego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Przewodniczący Wydziału WSA w Poznaniu wezwał P. K. do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji. P. K. wniósł zażalenie, wskazując na nierozpoznanie jego wniosku o zwolnienie od wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie, stwierdzając, że wnioski stron o przyznanie prawa pomocy były rozpoznawane na gruncie błędnie zastosowanych przepisów intertemporalnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone zarządzenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 sierpnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 297/15, o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia i umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.
Zarządzeniem z 16 sierpnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 297/15, Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wezwał P. K. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od zażalenia na postanowienie z dnia 12 stycznia 2016 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jako podstawę wezwania Przewodniczący Wydziału wskazał art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") i § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej "rozporządzenie").
W zażaleniu na powyższe postanowienie uczestnik postępowania wniósł o jego uchylenie wskazując, że Sąd nie odniósł się do wniosku o zwolnienie od wpisu od zażalenia. Podniósł ponadto kwestie merytoryczne, niezwiązane z przedmiotem zaskarżonego postanowienia, a sprowadzające się do kwestionowania ustalonego w sprawie przedmiotu postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie, po rozpoznaniu zażaleń skarżącego I. K., wydał postanowienia z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt II OZ 1255/16, II OZ 1254, II OZ 1239/16, II OZ 1165/16, w których wskazał na błędne zastosowanie przez Sąd Wojewódzki przepisu art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym nowelizacją ustawy procesowej, wprowadzoną ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658).
Z akt sprawy wynika, że również wniosek i sprzeciw uczestnika postępowania, P. K., o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany w trybie art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu znowelizowanym, co było niezgodne z przepisami intertemporalnymi ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postępowanie w tym przedmiocie zostało jednak zakończone postanowieniem z dnia 14 czerwca 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 297/15. Na mocy tego postanowienia Sąd Wojewódzki odrzucił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie z dnia 17 maja 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 5 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy P. K.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaistniałej sytuacji procesowej pozostawienie w mocy zaskarżonego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia P. K. doprowadziłoby do nierównej sytuacji procesowej stron postępowania przez to, że ich wnioski w przedmiocie prawa pomocy byłyby rozpoznane na gruncie różnych reżimów prawnych.
Ponadto względy ekonomiki procesowej przemawiają za tym, aby już na tym etapie postępowania usunąć nieprawidłowości wynikające z błędnego zastosowania przez Sąd Wojewódzki w niniejszej sprawie przepisów znowelizowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wobec powyższego uzasadnionym jest aby Sąd Wojewódzki, korzystając z kompetencji przewidzianej w art. 165 p.p.s.a., doprowadził do rozpoznania wniosku i sprzeciwu o przyznanie prawa pomocy na podstawie właściwych przepisów.
W rezultacie konieczne będzie uchylenie postanowienia z dnia 14 czerwca 2016 r. o odrzuceniu zażalenia P. K. oraz postanowienia z dnia 17 maja 2016 r. utrzymującego w mocy postanowienie referendarza sądowego WSA w Poznaniu o odmowie przyznania prawa pomocy P. K. W dalszej kolejności Sąd rozpozna sprzeciw uczestnika od postanowienia referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 5 kwietnia 2016 r.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 i 198 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło