II OZ 1607/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 29 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. i R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 1543/25 wzywające K. P. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 kwietnia 2025 r., nr 528/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. uchylić zaskarżone zarządzenie, 2. odrzucić zażalenie R. P. K. P. i D. K. (skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia 30 kwietnia 2025 r., nr 528/2025. Powyższą decyzją WINB uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z dnia 8 lipca 2024 r., nr IIWT/509/2024 (nakazującą K. P. i D. K. rozbiórkę obiektu budowlanego - typu blaszak - nietrwale połączonego z gruntem) oraz nałożył obowiązek rozbiórki ww. obiektu na D. K. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 1 lipca 2025 r. wezwano skarżące (każdą osobno) do uiszczenia wpisów sądowych od skargi na ww. decyzję - po 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535, zwane dalej: "rozporządzeniem"). Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy zarządzenia z dnia 1 lipca 2025 r., którym do uiszczenia wpisu od skargi wezwano K. P. Zarządzenie z dnia 1 lipca 2025 r., którym do uiszczenia wpisu od skargi wezwano D. K. jest przedmiotem analizy NSA w sprawie o sygn. akt II OZ 1608/25. K. P. i R. P. pismem z dnia 8 sierpnia 2025 r. wnieśli zażalenie na ww. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie K. P. zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w nim podniesione. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są: skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Stosownie do art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W takim przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia pisma (skargi, sprzeciwu, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania). Zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, wpis stały wynosi w sprawach skarg z zakresu budownictwa i architektury - 500 zł. W niniejszej sprawie strona skarżąca zaskarżyła decyzję w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Sprawa, w której wniesiono skargę jest niewątpliwie sprawą z zakresu budownictwa i architektury. Wpis sądowy od takiej skargi należny jest w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 powołanego rozporządzenia. Sąd I instancji wydając przedmiotowe zarządzenie pominął jednakże art. 214 § 2 p.p.s.a., zgodnie z dyspozycją którego, pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Wprawdzie nakaz rozbiórki został wydany na D. K., jednakże nastąpiło to w wyniku rozpatrzenia odwołania skarżących i uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, która nakładała obowiązek rozbiórki na obie skarżące. Dlatego też w okolicznościach tej konkretnej sprawy K. P. i D. K., na podstawie art. 220 § 1 i 3 w zw. z art. 214 § 2 p.p.s.a., powinne być wezwane do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł, a nie każda z nich osobno. Zaskarżone zarządzenie podlegało zatem uchyleniu. Odnosząc się do zażalenia wniesionego przez R. P. wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 p.p.s.a. przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Dodać również należy, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 1 lipca 2025 r. wzywające K. P. do uiszczenia wpisu od skargi jest niedopuszczalne, ponieważ nie był on adresatem tego zarządzenia. Podkreślić należy, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia - w tym przypadku wyłącznie K. P. W tej sytuacji zażalenie wniesione przez R. P. podlegało odrzuceniu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. oraz jak w pkt 2 sentencji w oparciu o art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a.