II OZ 257/06
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-03-15
Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) osobie, która jest pełnomocnikiem strony skarżącej, ale jednocześnie posiada wspólny interes w prowadzeniu sprawy z tą stroną?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o odmowie przyznania prawa pomocy. Sąd uznał, że nawet jeśli wnioskodawca (pełnomocnik) ma wspólny interes w sprawie ze stroną skarżącą, sąd pierwszej instancji nie dokonał wystarczającej analizy jego sytuacji materialnej, co narusza przepis art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. Sąd powinien był ocenić, czy wnioskodawca jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania, a w razie wątpliwości mógł zobowiązać go do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. T. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło mu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata). Sąd pierwszej instancji uznał, że wnioskodawca, będący pełnomocnikiem swojej córki (strony skarżącej), ma z nią wspólny interes w sprawie i wspólnie ponoszą koszty. Wnioskodawca argumentował, że sprawa dotyczy wyłącznie jego, a córka jest tylko pełnomocnikiem, wskazując jednocześnie na swoją złą sytuację materialną i koszty leczenia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2006 r.Pełny tekst orzeczenia
II OZ 257 / 06 P O S T A N O W I E N I E Dnia 15 marca 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 19/05 o odmowie przyznania J. T. prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. T. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 maja 2004 r. znak : [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a uchylić zaskarżone postanowienie.
U z a s a d n i e n i e.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił J. T. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania adwokata.
W treści uzasadnienia swego postanowienia Sąd I instancji wskazał, iż z akt sprawy wynika, że J. T. wraz z żoną prowadzi wspólnie gospodarstwo domowe, małżonkowie utrzymują się z rent o łącznej wysokości 931,87 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca jest też właścicielem lokalu mieszkalnego o powierzchni 60 m 2. Sąd I instancji stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie stroną skarżącą jest córka wnioskodawcy, która jest jednocześnie jego pełnomocnikiem. Tak więc A. T. i J. T. mają wspólny interes w prowadzeniu sprawy i wspólnie ponoszą koszty procesu.
Sąd I instancji ze wskazanych wyżej względów na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej zwanej p.p.s.a.- odmówił przyznania prawa pomocy wnioskodawcy.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J. T. w którym wskazał, iż przedmiotowa sprawa dotyczy wyłącznie jego, a nie córki, która w niniejszym postępowaniu jest wyłącznie jego pełnomocnikiem. Ponadto skarżący wskazał na swą złą sytuację materialną i koszty ponoszone w związku ze stanem zdrowia.
Wskazując na powyższe okoliczności strona skarżąca wniosła o uwzględnienie zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzutom zażalenia nie można odmówić słuszności.
Na wstępie trzeba jednakże podkreślić, iż stwierdzenie J. T., iż stroną skarżącą jest wyłącznie on jest całkowicie błędne, bowiem treść wniesionej w sprawie skargi nie budzi wątpliwości co do tego, iż skargę wniosła wyłącznie A. T.. Fakt ten nie stanowił jednakże przeszkód do tego, iż w toku postępowania będący stroną w sprawie J. T. udzielił córce pełnomocnictwa do występowania w jego imieniu. Udzielenie przez J. T. w toku postępowania pełnomocnictwa A. T. nie spowodowało tym samym, iż w niniejszej sprawie nastąpiło przekształcenie podmiotowe po stronie skarżącej.
Jednakże fakt, że w ocenie Sądu I instancji J. T. posiada wspólny interes do udziału w postępowaniu z córką A. T. będącą zarazem stroną w sprawie, jak i jego pełnomocnikiem nie zwalniał Sądu od przeprowadzenia oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Wnioskodawca J. T. wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata) wskazał wysokość dochodów swoich i żony z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe.
Sąd I instancji z naruszeniem dyspozycji przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie dokonał takiej analizy, która pozwoliłaby na ustalenie czy wnioskodawca jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania w sprawie.
Należy ponadto wskazać, że w świetle art. 255 p.p.s.a. Sąd może zobowiązać stronę do złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie strony jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 197 § 1 i 2 w związku z art. 185 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło