II OZ 698/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 484/24 wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 30 kwietnia 2024 r. nr ..., znak: ... w przedmiocie nakazu rozbiórki miejsc postojowych postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 484/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 30 kwietnia 2024 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki miejsc postojowych. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący stwierdził, że decyzja nakazująca rozbiórkę miejsc postojowych wraz z dojazdem obejmuje swoim zasięgiem faktycznie trzy działki i doprowadzi do ich całkowitej degradacji (pozbawienie utwardzenia z tłucznia) oraz do wysokich kosztów zdjęcia kostki betonowej z obszaru około 1000 m2 wraz z podbudową, krawężnikami, obrzeżami, utwardzenia z kruszywa drogowego, czy bariery przeciwwodnej o wymiarach ok. 0.9 m od ogrodzenia betonowego z działką sąsiednią nr ew. ... na długości ok. 60 m, oraz ok. 30 m przy działce nr ew. .... W ocenie skarżącego, koszty realizacji decyzji wyniosą około 400 000 zł, co stanowi dla niego bardzo wysoki wydatek, a skutki tego będzie odczuwał przez dłuższy okres. Skarżący nadmienił jednocześnie, że ewentualna rozbiórka będzie miała wpływ na kwestię naruszenia spływu wód gruntowych i dojdzie do kolejnego ich przelewania pomiędzy sąsiednimi działkami, na co również zwrócił uwagę organ w zaskarżonej decyzji. Tymczasem skarżący poniósł koszty wykonania zabezpieczeń celem blokady wód opadowych. W ocenie Sądu Wojewódzkiego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługiwał na uwzględnienie, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.). W przekonaniu Sądu Wojewódzkiego argumentacja przytoczona przez skarżącego pozwalała uznać, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może zapobiec niebezpieczeństwu wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący określił rodzaj szkody jakiej - jego zdaniem - doznałby w wyniku wykonania kwestionowanej decyzji wskazując jednocześnie prawdopodobne skutki, które byłyby z jednej strony kosztowne, a z drugiej trudne do odwrócenia. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że rozbiórka miejsc postojowych łączy się nierozerwalnie z szeregiem prac o znacznej kapitałochłonności zmierzających do trwałej zmiany substancji i powoduje, że konkretny obiekt budowlany przestaje istnieć. Ewentualna szkoda poniesiona przez skarżącego na skutek rozbiórki związana jest zatem zarówno z utratą środków finansowych przeznaczonych na budowę obiektu, w tym wykonanie elementów zabezpieczających spływ wód jak też z poniesieniem kosztów robót rozbiórkowych i ich ewentualnych następstw. Ponadto, w przypadku rozbiórki miejsc postojowych będących przedmiotem postępowania prawdopodobne staje się naruszenie spływu wód, które będzie generować dodatkowe koszty po stronie skarżącego oraz może doprowadzić do zniszczeń na terenach sąsiednich działek. Sąd stwierdził także, że sam rodzaj obiektu objętego nakazem rozbiórki może wpływać na ocenę dolegliwości wykonania decyzji rozbiórkowej pod kątem przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący powinien uprawdopodobnić, że w konkretnym stanie faktycznym wykonanie nakazu rozbiórki wiąże się z wyrządzeniem znacznej szkody bądź spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu, skarżący uprawdopodobnił wystąpienie okoliczności mających wpływ na grożące konsekwencje przekraczające normalne następstwa wykonania zaskarżonego aktu. Dodatkowo Sąd wskazał, że miał na uwadze rozmiar inwestycji podlegającej rozbiórce, która obejmuje swoim zasięgiem teren trzech działek, co niewątpliwie ma również istotne znaczenie dla oceny wystąpienia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł P. K. wskazując, że podstawowym problemem jest ruch samochodów ciężarowych w bezpośredniej bliskości budynków mieszkalnych, hałas, wibracje oraz zapylenie powodujące problemy zdrowotne, a spowodowane brakiem odpowiedniego utwardzenia obiektu. Zaznaczył też, że Wojewódzki Sąd Administracyjny wydanym postanowieniem pozbawił sąsiadów nielegalnego parkingu możliwości normalnego funkcjonowania i życia na własnych posesjach. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z tego przepisu spoczywa na wnioskodawcy. W rozpoznawanej sprawie, Sąd Wojewódzki zasadnie stwierdził, że skarżący uprawdopodobnił okoliczności, które wskazywały, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić stronie skarżącej znaczną szkodę lub wywołać trudne do odwrócenia skutki. Prawidłowo Sąd Wojewódzki zaznaczył, że rozbiórka obiektu budowlanego, z samej istoty tej czynności, powoduje trudne do odwrócenia skutki, jak i potencjalnie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie NSA z 13 sierpnia 2013 r. II OSK 1805/13). Zgodzić się również należało z Sądem Wojewódzkim, że powyższe stanowisko nie oznacza jednak automatycznego udzielenia stronie ochrony tymczasowej w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego. Jednak w niniejszej sprawie Sąd Wojewódzki przyjął prawidłowo, że z uwagi na znaczny rozmiar przedmiotowej inwestycji uprawdopodobnione zostały okoliczności wskazujące na niebezpieczeństwo znacznej szkody w razie wykonania rozbiórki obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem niniejszej sprawy. Trafnie Sąd Wojewódzki wskazał na wysokie koszty wykonania robót rozbiórkowych, ale też szkodę związaną z utratą środków finansowych przeznaczonych na budowę obiektu. Zaznaczyć należy, że orzeczone przez Sąd Wojewódzki wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji stanowi tymczasową ochronę na czas trwania postępowania sądowego. Natomiast prawidłowość decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu oceniana będzie w ramach merytorycznego rozpoznania sprawy. Sam fakt negatywnych oddziaływań związanych z funkcjonowaniem parkingu (hałas, wibracje, zapylenie) nie mógł stanowić podstawy do odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. Wskazana w zażaleniu okoliczność uciążliwości spornej inwestycji będzie uwzględniona przy rozstrzyganiu sprawy. Z tych względów uznać należało, że Sąd Wojewódzki zasadnie uwzględnił wniosek skarżącego. W konsekwencji orzeczono o oddaleniu zażalenia na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. ----------------------- 4