II OZ 802/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 14 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. R. i B. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1762/19 w przedmiocie odrzucenia skargi R. R. i B. P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 822/17 w sprawie ze skargi R. R. i B.P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 22 stycznia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1762/19, odrzucił skargę R. R. i B.P. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 822/17. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że pismem z dnia 2 sierpnia 2019 r. R. R. i B. P., za pośrednictwem pełnomocnika B. R., wnieśli o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 822/17. Sąd pismem z 18 grudnia 2019 r. wezwał skarżących do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania braków formalnych skargi poprzez uzasadnienie podstaw wznowienia postępowania, wskazanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi, wskazanie czy skarżący domagają się uchylenia czy zmiany zaskarżonego orzeczenia oraz nadesłanie 1 odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem. Sąd poinformował skarżących, że nieusunięcie powyższych braków formalnych w terminie spowoduje odrzucenie skargi o wznowienie postępowania. Powyższa korespondencja została odebrana przez pełnomocnika skarżących w dniu 24 grudnia 2019 r. W odpowiedzi na wezwanie pismem z 30 grudnia 2019 r. pełnomocnik skarżących wniósł o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania, ze względu na to, że od 26 grudnia 2019 r. przebywa w Stanach Zjednoczonych. Wskazał, że odebrał korespondencję w dniu 24 grudnia 2019 r. z siedziby poczty, po czym umieścił ją w bagażu podręcznym. Podniósł także, że nie jest aktualnie w stanie uzupełnić braków formalnych skargi o wznowienie postępowania, ponieważ nie dysponuje kopią skargi ani innymi dokumentami. W momencie powrotu do kraju, a więc po 23 stycznia 2020 r., będzie w stanie wykonać wezwanie Sądu. Uzasadniając odrzucenie przedmiotowej skargi Sąd wskazał, że w związku z doręczeniem skarżącym wezwania do uzupełnienia jej braków formalnych w dniu 24 grudnia 2019r. termin do uzupełnienia braków upływał im 31 grudnia 2019 r. We wskazanym terminie pełnomocnik skarżących nie uzasadnił jednak podstaw wznowienia, nie wskazał okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi, nie wskazał czy domaga się uchylenia czy zmiany zaskarżonego rozstrzygnięcia, a także nie nadesłał 1 odpisu skargi o wznowienie. W związku z powyższym Sąd uznał, że zobowiązany jest do odrzucenia przedmiotowej skargi. Odnośnie natomiast wniosku strony skarżącej o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania Sąd podkreślił, że podany w wezwaniu termin siedmiodniowy do uzupełnienia braków formalnych skargi jest terminem ustawowym, który nie może być skracany, ani przedłużany. Zażaleniem R. R. i B. P. zaskarżyli powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że nadal istnieje przeszkoda procesowa uniemożliwiająca merytoryczne odniesienie się w terminie do sprawy (stan zagrożenia życia córki skarżącego oraz jego pełnomocnika, co uniemożliwia skupienie się nad pismami procesowymi). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego stanowi podstawową instytucję obalania prawomocnych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych. W ujęciu przepisów działu VII ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), wznowienie postępowania jest instytucją wyjątkową. Owa wyjątkowość wyraża się w tym, że wymieniona instytucja przysługuje od ściśle określonych orzeczeń (prawomocnych, kończących postępowanie) i na ściśle określonych podstawach. Poza ogólnymi wymogami jakie powinno spełniać pismo w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zob. art. 276 w zw. z art. 45-47 p.p.s.a.) skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia (art. 279 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia - § 2. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że skarga R. R. i B. P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 822/17, nie spełniała powyższych wymogów, bowiem nie zawierała uzasadnienia podstaw wznowienia postępowania, wskazania okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do jej wniesienia oraz wskazania czy skarżący domagają się uchylenia czy zmiany zaskarżonego orzeczenia, a także nie załączono do niej wymaganej ilości jej odpisów koniecznej dla doręczenia jej stronom postępowania - stosownie do wymogu z art. 47 § 1 p.p.s.a. Słusznie w tych okolicznościach pismem z 18 grudnia 2019 r. wezwano skarżących do uzupełnienia powyższych braków skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. W wyznaczonym terminie skarżący nie uzupełnili jednak przedmiotowych braków. W odpowiedzi na ww. wezwanie pełnomocnik skarżących wniósł jedynie o przedłużenie terminu do uzupełnienia przedmiotowych braków formalnych skargi. Ziściły się zatem w niniejszej sprawie przesłanki do odrzucenia przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania sądowego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - mającego z mocy art. 276 p.p.s.a. zastosowanie do skargi o wznowienie postępowania - sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji nie narusza zatem przepisów obowiązującego prawa. Odnośnie podnoszonych w zażaleniu okoliczności należy wyjaśnić skarżącym, że siedmiodniowy termin na uzupełnienie braków formalnych pisma jest terminem ustawowym, który nie może być skracany ani przedłużany, na co zwrócono uwagę w zaskarżonym postanowieniu. W tej sytuacji uwzględnienie wniosku skarżących byłoby działaniem sprzecznym z treścią przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny regulującymi tryb uzupełniania braków formalnych pisma. Takie działanie w istocie prowadziłoby do przedłużenia ustawowego terminu do uzupełnienia tych braków, abstrahowałoby od kwestii dotyczących zawinienia w nieuzupełnieniu braków w terminie, a w konsekwencji stanowiłoby obejście przepisów regulujących skutek prawny niedopełnienia czynności procesowych w ustawowym terminie i zasady przywracania terminu. Zagadnienia związane z przywracaniem terminu do dokonania czynności procesowej regulują przepisy zawarte w Rozdziale 6 - Uchybienie i przywrócenie terminu – art. 85 – art. 89 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.