II SA 1174

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2001-10-12

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarząd gminy posiada kompetencje do wprowadzania i ustalania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych oraz obszarów, na których te opłaty obowiązują, po wejściu w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych?
Ratio decidendi
Zarząd gminy nie posiada kompetencji do wprowadzania i ustalania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych ani do określania obszarów, na których te opłaty obowiązują. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 27 czerwca 2000 r., uprawnionym do określania obszarów jest organ zarządzający ruchem (prezydent miasta), a organem wprowadzającym opłatę, ustalającym sposób jej pobierania i stawki jest rada miasta na wniosek zarządu. Zarząd utracił kompetencje do uchwalania uchwał w tych sprawach z dniem wejścia w życie rozporządzenia, a paragraf 10 rozporządzenia pozwala jedynie na obowiązywanie dotychczasowych zasad do czasu wprowadzenia nowych opłat w trybie przepisanym rozporządzeniem, nie dając kompetencji do nowelizacji istniejących uchwał przez wprowadzanie nowych obszarów i stawek.
Stan faktyczny
Zarząd Miasta P. podjął uchwały zmieniające uchwałę z 1996 r. w sprawie wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych. Wojewoda M. stwierdził nieważność tych uchwał, uznając, że zarząd nie miał kompetencji do ich podjęcia, a uprawnionym organem jest prezydent miasta lub rada miasta. Zarząd Miasta P. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody, kwestionując jego ustalenia co do kompetencji i stosowania przepisów przejściowych rozporządzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Zarządu Miasta P. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody M.

Pełny tekst orzeczenia

Zarząd gminy nie ma kompetencji do ustalania obszarów płatnego parkowania pojazdów ani do wprowadzenia opłat za parkowanie na tych obszarach. Uchwałami: z 12 października 2000 r. oraz z 4 stycznia 2001 r. w sprawie zmiany uchwały w sprawie wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w mieście P., Zarząd Miasta P. dokonał zmiany uchwały Zarządu Miasta P. z 7 marca 1996 r. o tej samej nazwie. W dniu 8 marca 2001 r. Wojewoda M. rozstrzygnięciem nadzorczym, na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./, stwierdził nieważność tych uchwał. Stwierdził, iż Zarząd Miasta P. dokonał nimi zmian dotychczasowych przepisów ustalając nowe obszary /ulice/, które mają być objęte opłatami, oraz zmieniając opłaty. Tymczasem zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych, organem uprawnionym do określania obszarów, na których wprowadza się opłaty, jest organ zarządzający ruchem, którym w omawianym przypadku jest prezydent miasta P. /art. 10 ust. 6 ustawy o drogach publicznych/, a organem wprowadzającym opłatę, ustalającym sposób ich pobierania i stawki jest rada miasta na wniosek zarządu, po zaopiniowaniu przez organ zarządzający ruchem. Zgodnie z par. 10 tego rozporządzenia, do czasu wprowadzenia opłat na zasadach wynikających z niniejszego rozporządzenia, mają zastosowanie dotychczasowe zasady. Tymczasem zaskarżonymi uchwałami wprowadzono nowe opłaty i nowe obszary. W dniu 9 kwietnia 2001 r. Zarząd Miasta P. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody. Zarząd wskazał, iż do dnia dzisiejszego obowiązuje jego uchwała z 7 marca 1996 r. w sprawie wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w mieście P. Ostatnia jej zmiana miała miejsce 15 lutego 2001 r., tj. już pod rządami powoływanego rozporządzenia. Wspomniane rozporządzenie zawiera przepisy przejściowe. Wedle par. 9 do spraw wszczętych przed dniem jego wejścia w życie stosuje się jego przepisy przejściowe. Według zaś par. 10 do czasu wprowadzenia opłat na zasadach wynikających z rozporządzenia mają zastosowanie dotychczasowe zasady. Nie określa się przy tym terminu, w którym organ ma te zasady wdrożyć. Mowa jest w nim też o stosowaniu dotychczasowych zasad, a nie dotychczasowych przepisów. Wspomnianymi uchwałami Zarząd Miasta dokonał jedynie zmiany uchwały i zmiany opłat, a nie wprowadzenia nowych. Uchwały zaś z 4 stycznia 2001 r. nie zawierają uregulowań dotyczących nowych opłat, lecz regulują sprawy związane ze sposobem ich poboru i wejściem w życie zmienionych uchwał. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, że: W odniesieniu do rozstrzygnięcia nadzorczego skarga nie jest zasadna. W świetle par. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych, opłaty wprowadza i sposób ich pobierania ustala rada miasta /gminy/ na wniosek zarządu zaopiniowany przez organy zarządzające ruchem. Na podstawie par. 4 tego rozporządzenia rada ta ustala też stawki opłat. Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 1 lipca 2000 r. Tymczasem w przedmiotowej sprawie opłaty te i stawki wprowadził w dniu 12 października 2000 r. zarząd, czyli organ nieuprawniony. Nie miał on kompetencji do podjęcia takiej uchwały, na podstawie par. 9 i par. 10 wspomnianego rozporządzenia. Paragraf 9 dotyczy bowiem spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, zaś par. 10 pozwala jedynie na obowiązywanie dotychczasowych zasad do wprowadzenia nowych opłat w trybie przepisanym rozporządzeniem. Nie można wywodzić z tego paragrafu kompetencji do dokonywania nowelizacji dotychczas obowiązującej uchwały przez wprowadzenie nowych obszarów opłat i stawek na nich. W ten sposób mogłoby bowiem dochodzić do omijania rygorów rozporządzenia poprzez ciągłe nowelizacje. Tymczasem z dniem 1 lipca 2000 r. zarząd nie tylko utracił kompetencje do uchwalania uchwał w tych sprawach, ale i do dokonywania zmian w istniejących uchwałach. Zgodnie z par. 10 do czasu podjęcia uchwały przez organ uprawniony, czyli gminę, obowiązują zasady ustalone w uchwałach zarządu podjętych przed tym dniem. W skardze organ gminy podniósł również szereg zarzutów dotyczących nieprzestrzegania przez organ nadzorczy w swoim postępowaniu zasad przewidzianych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071 ze zm./. Zarzuty te nie są słuszne. Do postępowania nadzorczego przepisy tego kodeksu stosuje się odpowiednio. Nie oznacza to ich pełnego stosowania, ale z modyfikacjami. Strona została zawiadomiona o wszczęciu postępowania nadzorczego. Postępowanie to wszczynane jest zawsze z urzędu, nawet gdy z inicjatywą występuje innych podmiot. Rozstrzygnięcie zawierało, zdaniem sądu. elementy wymagane artykułem 91 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./. Ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w działaniu organu nadzoru naruszenia prawa, orzekł na podstawie art. 27 ust. 1 i art. 53 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło