III OSK 1832/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 759/23 w sprawie ze skargi S. G. na postanowienia Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 759/23 oddalił skargę S. G. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] (dalej: "KWP w [...]"), działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023 r. poz. 171, zwana dalej: "ustawa o Policji"), zwolnił S. G. (dalej: "skarżący") ze służby z dniem [...] stycznia 2018 r., ze względu na ważny interes służby. Decyzji tej, zgodnie z art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a."), został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżący nie wniósł odwołania od powyższej decyzji, wobec czego stała się ona ostateczna. Sąd Okręgowy w [...] wyrokiem z dnia [...] lipca 2022 r. sygn. akt [...] utrzymał w mocy, w zasadniczej części, wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] września 2021 r. sygn. akt [...], na mocy którego S. G., oskarżony [...], został uniewinniony od zarzucanych mu czynów. Skarżący pismem z dnia [...] sierpnia 2022 r., skierowanym do KWP w [...], powołując się na zapadły wyrok uniewinniający, zgłosił "pełną gotowość do służby". Komendant Wojewódzki Policji w [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2022 r. poinformował skarżącego, że uregulowania prawne określone w art. 42 ustawy o Policji nie przewidują przywrócenia do służby w Policji osoby, która została zwolniona na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, tj. ze względu na ważny interes służby. Skarżący pismem z dnia [...] października 2022 r. złożył do KWP w [...] wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem przez ten organ rozkazu personalnego z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...]. Wskazał, że podstawą wznowienia postępowania jest "fakt, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, jak też, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe". Stwierdził, że wznowienie postępowania zakończonego ww. rozkazem personalnym jest zasadne "z uwagi na uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego w [...]". Komendant Wojewódzki Policji w [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...], na podstawie art. 149 § 3 oraz art. 150 § 1 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem rozkazu personalnego KWP w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji S. G. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Na powyższe postanowienie skarżący pismem z dnia [...] grudnia 2022 r. złożył zażalenie. Po rozpatrzeniu zażalenia, Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na powyższe postanowienie pismem z dnia [...] marca 2023 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę S. G. uznając, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że z akt sprawy wynika, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznym rozkazem personalnym KWP w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] został złożony do właściwego organu w dniu [...] października 2022 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej). We wniosku skarżący jako podstawę wznowienia postępowania powołał okoliczność wydania w dniu [...] lipca 2022 r. prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w [...] o sygn. [...]. Na okoliczność ogłoszenia ww. prawomocnego wyroku skarżący powołał się już uprzednio - w dniu [...] sierpnia 2022 r., we wniosku skierowanym do KWP w [...] o przywrócenie go do służby w Policji. Zatem jeśli okoliczność wydania ww. prawomocnego wyroku była znana skarżącemu w dniu [...] sierpnia 2022 r., to oczywistym jest, że wniosek skarżącego o wznowienie postępowania skierowany w dniu [...] października 2022 r., został złożony po terminie przewidzianym w art. 148 § 1 k.p.a. Zatem zarzut naruszenia przez organ tego przepisu jest nieuzasadniony. Wprawdzie wznowienie postępowania w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 może również nastąpić z urzędu, ale nie oznacza to, że strona, która uchybiła terminowi do złożenia wniosku o wznowienie może skutecznie domagać się wznowienia postępowania z urzędu, gdyż leży do wyłącznie w gestii organu administracyjnego. W tym stanie rzeczy WSA w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, zwana dalej: "p.p.s.a.") w związku z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł S. G., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania a uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 148 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie a tym samym błędne uznanie, że w sprawie doszło do przekroczenia jednomiesięcznego terminu liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, a także oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Po pierwsze sąd administracyjny nie stosuje wprost przepisów regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej, stąd też jego związanie tymi przepisami sprowadza się do obowiązku sformułowania oceny prawnej, czy proces podjęcia decyzji stosowania prawa przez organ administracji był prawidłowy. Nie budzi wątpliwości, że sformułowanie tej oceny wymaga odpowiedzi na szereg pytań, pytań takich samych jak te, na które musi odpowiedzieć organ administracji bezpośrednio stosujący te przepisy. To nie wojewódzki sąd administracyjny stosuje te przepisy, lecz posługuje się nimi jedynie, jako matrycą porównawczą, w celu ustalenia, czy postępowanie organu w tym zakresie jest zgodne z ustalonym porządkiem prawnym. I w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku Sąd I instancji dał wyraz swojej argumentacji odnosząc się do całokształtu sprawy i zgromadzonego przez organy administracyjne materiału dowodowego. Uchybienie przez sąd przepisom regulującym postępowanie organów administracji publicznej ma charakter pośredni i wynikać może jedynie z uchybienia przez sąd I instancji przepisom p.p.s.a. Oznacza to, że procedując wojewódzki sąd administracyjny nie stosuje przepisów k.p.a., lecz kontroluje, czy postępowanie organów odpowiadało tym przepisom. W konsekwencji zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego skarżący kasacyjnie powinien powiązać je z naruszeniem przez Sąd I instancji odpowiednich przepisów postępowania sądowoadministracyjnego – czego w niniejszej skardze kasacyjnej nie uczynił. Po drugie podkreślić należy, że zarzut odnosi się wyłącznie do niewłaściwego zastosowania wskazanego w nim przepisu. Jednocześnie nie został jednak zakwestionowany przyjęty w sprawie przez organy oraz Sąd I instancji stan faktyczny. Nadto nie budzi wątpliwości, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji było postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] oraz poprzedzające je postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, które zostało wydane na podstawie art. 149 § 3 oraz art. 150 § 1 k.p.a. Zarówno organy, jak i Sąd I instancji, prawidłowo przyjęły, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznym rozkazem personalnym KWP w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] został złożony do właściwego organu w dniu [...] października 2022 r. We wniosku skarżący jako podstawę wznowienia postępowania powołał okoliczność wydania w dniu [...] lipca 2022 r. prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w [...] o sygn. [...]. Na okoliczność ogłoszenia ww. prawomocnego wyroku skarżący powołał się już wcześniej - w dniu [...] sierpnia 2022 r., we wniosku skierowanym do KWP w [...] o przywrócenie go do służby w Policji. Zatem jeśli okoliczność wydania ww. prawomocnego wyroku była znana skarżącemu najpóźniej w dniu [...] sierpnia 2022 r., to oczywistym jest, że wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] października 2022 r., został złożony po terminie przewidzianym w art. 148 § 1 k.p.a. W konsekwencji zarzut naruszenia tego przepisu jest nieuzasadniony. Nie sposób także przyjąć, że wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] października 2022 r., miałby być kontynuacją wniosku z dnia [...] sierpnia 2022 r. o zawieszenie świadczenia emerytalnego i przywrócenie Skarżącego do służby. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.