III SA 1050/02

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skarg Fabryki Mebli "F." S.A. w O.-M. na decyzję Izby Skarbowej w W. - Ośrodek Zamiejscowy w S. z dnia 20 marca 2002 r. (...) przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2000 r. i od stycznia do grudnia 1999 r. - oddala skargi. Spółka z o.o. A. zakupiła od innej spółki B. usługi doradztwa. Obydwie spółki były ze sobą powiązane. Właścicielem spółki B. był bowiem prezes zarządu spółki A. Usługi obejmowały doradztwo finansowe, konsulting i doradztwo w zakresie wzornictwa. Wynagrodzenie za świadczone usługi określono jako miesięczny ryczałt w wysokości równowartości ok. 36.000 DM. W Spółce z o.o. A. przeprowadzono kontrolę, w wyniku której zakwestionowano prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur za usługi doradcze spółki B. Organ I instancji określił podatnikowi kwoty zwrotu podatku oraz zaległości podatkowe. Decyzje dotyczyły wszystkich miesięcy 1999 i 2000 r. W uzasadnieniu decyzji podano, że przedmiotowe usługi nie zostały wykonane i w związku z tym pozbawiono podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego na podstawie par. 50 ust. 4 pkt 5 lit. "a" rozporządzenia wykonawczego do ustawy o VAT. Wskazano m.in., że jako materialne dowody wykonania umowy przedstawione były trzy opracowania z 1999 r. i trzy opracowania z 2000 r. Opracowania te /o charakterze marketingowym/ były jednak podpisane przez pracowników podatnika, jak i spółki B. Decyzję organu I instancji utrzymała w mocy izba skarbowa. W uzasadnieniu decyzji wskazano m.in., że przedstawione przez spółkę opracowania nie mogą stanowić dowodów wykonania usługi. Skoro w umowie ustalono wynagrodzenie na bazie miesięcznej, to usługi powinny być świadczone co miesiąc, a nie sporadycznie /trzy razy do roku jak miało to miejsce w niniejszej sprawie/. W skardze do NSA podatnik podniósł m.in., że część z usług doradczych świadczona była bezpośrednio ustnie /przez telefon/ i nie ma możliwości udowodnienia, że usługi były wykonane. Wskazano ponadto, że inspektor kontroli skarbowej nie zakwestionował możliwości zaliczenia wydatków na usługi doradcze do kosztów uzyskania przychodów z uwagi na brak odpowiedniej dokumentacji. NSA oddalił skargę podatnika. Zdaniem składu orzekającego w prawie podatkowym nie można stosować art. 6 Kc. Jednak doktryna i orzecznictwo wypracowało stanowisko, zgodnie z którym w sytuacji, gdy podatnik z jakiegoś faktu, zdarzenia wynosi skutki prawne, musi to udowodnić. Z taką sytuacją mamy do czynienia w przypadku odliczania podatku naliczonego, czyli również w niniejszej sprawie. Nie może budzić wątpliwości, że do odliczenia podatku naliczonego nie wystarcza posiadanie umowy oraz faktury. Muszą istnieć dowody, że dana umowa została wykonana. Również w przypadku usług świadczonych ustnie przez telefon /doradztwo/ podatnik musi udowodnić, że usługa została rzeczywiście wykonana. Przewodniczący składu sędziowskiego, uzasadniając wyrok zadał pytanie, czy trzy opracowania rocznie to wystarczający dowód, że umowa została wykonana? Zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego budzi to, zdaniem sądu, uzasadnione wątpliwości. Wątpliwości te potwierdza fakt, że w sporządzaniu przedmiotowych opracowań brali również udział pracownicy skarżącej spółki.