SA/Ł 445/93

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1994-02-25

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Spółdzielnia Ogrodniczo-Pszczelarska miała prawo do zaniechania ustalenia i poboru podatku od towarów i usług (VAT) od zapasów szampana pochodzącego z importu, zakupionego przed wejściem w życie przepisów o VAT, przy zastosowaniu wskaźnika 18,03% od ceny zakupu?
Ratio decidendi
Skarga Spółdzielni Ogrodniczo-Pszczelarskiej nie zasługuje na uwzględnienie. Spółdzielnia, nabywając szampana przed 5 lipca 1993 r., mogła obniżyć podatek VAT jedynie o 1% podatku obrotowego wskazanego na fakturze zakupu. Nie przysługuje jej prawo do dalszego obniżenia podatku ani do zaniechania jego poboru w zakresie wskazanym we wniosku, ponieważ importowany szampan nie mieści się w grupach towarowych objętych zarządzeniami Ministra Finansów zezwalającymi na takie działania, a wypowiedź prasowa nie stanowi źródła prawa.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Ogrodniczo-Pszczelarska złożyła wniosek o zaniechanie ustalenia i poboru podatku VAT od zapasów importowanego szampana, zakupionego przed 5 lipca 1993 r., stosując wskaźnik 18,03% od ceny zakupu. Urząd Skarbowy i Izba Skarbowa odmówiły uwzględnienia wniosku, wskazując na brak podstaw prawnych do takiego działania. Spółdzielnia wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące niepublikowanej decyzji organu I instancji oraz powołując się na wypowiedź prasową Wiceministra Finansów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

oddala skargę. We wniosku z 20.7.1993 r., złożonym w Urzędzie Skarbowym, Spółdzielnia Ogrodniczo-Pszczelarska wniosła o zaniechanie ustalenia i poboru podatku od towarów i usług w części stanowiącej równowartość kwoty podatku obliczonej przy zastosowaniu wskaźnika w wysokości 18,03 procent od ceny zakupu 7.028 szt. butelek szampana pochodzącego z zakupu od importera, stanowiących zapas na dzień 5.7.1993 r. Decyzją z 4.9.1993 r. Urzędu Skarbowego nie uwzględniono wniosku, powołując się na art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. nr 27 poz. 111 ze zm./ i par. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 31 grudnia 1989 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1990 nr 1 poz. 4 ze zm./ oraz na decyzję Ministra Finansów nr 5/ON z 23.8.1993 r. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono także, że podatek od towarów i usług nie stanowi kosztu Spółdzielni, gdyż jest pobierany w cenie towaru. W odwołaniu od powyższej decyzji Spółdzielnia wniosła o zmianę decyzji i uwzględnienie wniosku. Uzasadniając odwołanie stwierdzono, że organ I instancji powołał się w uzasadnieniu decyzji na niepublikowaną decyzję Ministra Finansów z 23.8.1993 r., a także, że decyzja nie posiada właściwego uzasadnienia, oraz że naliczenie podatku spowoduje istotne obciążenie finansowe dla spółdzielni. Decyzją z 14.10.1993 r. Izby Skarbowej nie uwzględniono odwołania. Uzasadniając decyzję powołano się na art. 53 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług /Dz.U. nr 11 poz. 50/ oraz par. 2 pkt 1 i par. 3 pkt 5 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 12 maja 1993 r. /M.P. nr 24 poz. 243/, które to przepisy uzasadniają jedynie obniżenie podatku od towarów i usług o całość lub część podatku obrotowego zawartego w cenach towarów nabytych przed 5.7.1993 r. Spółdzielni nie przysługuje zwrot podatku granicznego, gdyż nie była bezpośrednim importerem. Nie mają zastosowania także przepisy zarządzenia Ministra Finansów Nr 52 z dnia 30 czerwca 1993 r. /Dz.Urz. MF nr 12 poz. 54/, gdyż przepisy zarządzenia odnoszą się tylko do towarów wyprodukowanych w kraju, a nadto szampan sklasyfikowano w innej grupie towarowej /SWW 2472/ niż wymienione w tym zarządzeniu wyroby spirytusowe /SWW 2443/. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółdzielnia podniosła, że podatek nie powinien być naliczony, gdyż Spółdzielnia kupując towar zapłaciła podatek obrotowy, nie podwyższono ceny szampana o kwotę podatku VAT po dacie wejścia w życie przepisów o podatku od towarów i usług oraz nie prowadzono wyprzedaży na zasadach art. 53 ust. 1-5 ustawy o VAT. W treści skargi strona skarżąca powołała się także na wypowiedź Wiceministra Finansów opublikowaną w "Rzeczypospolitej", z treści której, zdaniem skarżącej, wynika uprawnienie do zaniechania ustalenia i poboru podatku VAT od zgromadzonych przed 5.7.1993 r. zapasów przy zastosowaniu wskaźnika 18,03 procent od ceny zakupu. W odpowiedzi na skargę podtrzymano argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, akcentując, że strona skarżąca, która nabyła szampan przed 5.7.1993 r., jest uprawniona do potrącenia jedynie 1 procent podatku obrotowego wykazanego na fakturze zakupu. Zarzuty dotyczące uchybień procesowych organu I instancji nie miały wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył: Skarga nie jest uzasadniona. Stosownie do art. 53 ust. 6 pkt 2 ustawy o VAT Minister Finansów określił w drodze zarządzenia szczegółowe zasady i tryb obniżania należnego podatku od towarów i usług od wymienionych tam kategorii podatników o całość lub część kwoty podatku obrotowego, zawartego w cenach towarów nabytych przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed 5.7.1993 r. W granicach upoważnienia ustawowego zarządzenie Ministra Finansów z dnia 12 maja 1993 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu obniżania należnego podatku od towarów i usług o kwoty podatku obrotowego oraz ewidencji, której prowadzenie zwalnia od obowiązku dokonywania spisu z natury /M.P. nr 24 poz. 243/, uprawniało podatników do obniżenia należnego podatku od towarów i usług o całość lub część podatku obrotowego. W konsekwencji powołanych przepisów, jak trafnie zwrócono uwagę w odpowiedzi na skargę, skarżąca Spółdzielnia mogła dokonać obniżenia podatku - o 1 procent podatku obrotowego wskazanego na fakturze zakupu szampanów. Nie ma natomiast podstaw do dalszego obniżenia podatku od towarów i usług. Minister Finansów zarządzeniem z dnia 30 czerwca 1993 r. - w sprawie zaniechania ustalania i poboru podatku od towarów i usług od niektórych towarów /Dz.Urz. MF nr 12 poz. 54/, wydanym na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych z dnia 19 grudnia 1980 r., wprowadził co do pewnych grup towarowych i podatników dalej idące zaniechanie poboru podatku, jednakże nie dotyczy ono importowanego szampana. Wypowiedź, udzielona w wywiadzie prasowym przez wysokiego przedstawiciela Ministerstwa Finansów, nie jest źródłem prawa i nie może sama w sobie stanowić podstawy zaniechania poboru podatku. Zaniechania poboru podatku w części stanowiącej równowartość kwoty podatku obliczonej przy zastosowaniu wskaźnika, w wysokości 18,03 procent od ceny zakupu, wprowadzono jedynie w stosunku do wyrobów spirytusowych i gatunkowych /SWW 2443/ produkcji krajowej cytowanym wyżej rozporządzeniem Ministra Finansów Nr 52 z dnia 30 czerwca 1993 r., które jednakże nie ma zastosowania do nabytego przez Spółdzielnię importowanego szampana. Mając powyższe na uwadze, należało na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło