III ARN 24/84
WyrokSąd administracyjny1985-02-06
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Ministrów nr 169 z 1981 r., zmieniona uchwałą nr 20 z 1983 r., stanowi samoistną podstawę prawną do przyznawania odpraw pracownikom zmieniającym pracę, czy też wymaga odniesienia do przepisów ustawowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że uchwała Rady Ministrów nr 169 z 1981 r., nawet po zmianie dokonanej uchwałą nr 20 z 1983 r., nie stanowi samoistnej podstawy prawnej do przyznawania odpraw pracownikom zmieniającym pracę. Uprawnienia do takich świadczeń wynikają pośrednio z przepisów, które mają swoją podstawę prawną w ustawie, a nie bezpośrednio z samej uchwały.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy wypłacenia odprawy w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia pracownikowi zmieniającemu pracę. Decyzja ta została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a następnie sprawa trafiła do Sądu Najwyższego w trybie rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie charakteru prawnego uchwał Rady Ministrów regulujących przyznawanie takich odpraw.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w przedmiocie odmówienia wypłacenia odprawy w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia, przysługującego w związku ze zmianą pracy na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 1983 r. II SA 1529/83
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Rozważając charakter prawny uchwały nr 169 Rady Ministrów z dnia 17 sierpnia 1981 r. w sprawie dodatkowych świadczeń dla pracowników uspołecznionych zakładów pracy zmieniających pracę /M.P. nr 21 poz. 195 ze zm./ Sąd Najwyższy w uchwale Składu Siedmiu Sędziów z dnia 23 października 1982 r. III PZP 45/82 /OSNCP 1983 z. 2-3 poz. 20/ stwierdził, że uchwała ta ma charakter samoistnej, wobec czego nie może nakładać na niepaństwowe zakłady pracy obowiązków finansowych względem zwalnianych pracowników.
Uchwałą nr 20 z dnia 28 lutego 1983 r. Rada Ministrów zmieniła treść uchwały nr 169 w ten sposób, że obowiązkiem przyznawania i wypłacania świadczenia na rzecz zwalnianych pracowników obciążyła terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego, jako dysponentów środkami funduszu aktywizacji zawodowej.
Istota zagadnienia sprowadza się zatem do ustalenia, czy wprowadzone zmiany powodują, że par. 6 uchwały nr 169 Rady Ministrów uzyskał podstawę prawną o randze ustawowej skoro reguluje tryb przyznawania świadczeń z funduszu aktywizacji zawodowej, utworzonego na podstawie delegacji ustawowej z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 25 listopada 1970 r. - Prawo budżetowe /Dz.U. nr 29 poz. 244/, czy też odesłanie do Funduszu Aktywizacji Zawodowej ma jedynie charakter informacyjny, wskazujący źródło dochodów, z których świadczenia będą pokrywane.
Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17 lutego 1984 r. w sprawie III AZP 12/83 /OSNCP 1984 z. 9 poz. 152/ stwierdził, że organ administracji państwowej załatwia sprawę o wypłatę odprawy przewidzianej w par. 6 uchwały nr 169 Rady Ministrów z dnia 17 sierpnia 1981 r. w sprawie dodatkowych świadczeń dla pracowników uspołecznionych zakładów pracy zmieniających pracę /M.P. nr 21 poz. 195 ze zm./ zmienionej uchwałą nr 20 Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1983 r. /M.P. nr 10 poz. 54/, przez wydanie decyzji podlegającej zaskarżaniu do sądu administracyjnego.
W uchwale tej Sąd Najwyższy odrzucił pogląd jakoby par. 6 uchwały nr 169 w znowelizowanym brzmieniu samodzielnie normował zasady materialnoprawne przyznawania przewidzianych nim świadczeń i przyjął, że odprawy są świadczeniami, do których uprawnienia wynikają pośrednio z przepisów, mających swą podstawę prawną w ustawie.
Powołane przepisy
art. 13 ust. 1 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło