III RN 86/99

WyrokSąd administracyjny1999-09-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samochód osobowy bez silnika może być uznany za wyrób niekompletny w rozumieniu reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, a w konsekwencji, czy organy celne mogą dwukrotnie wymierzyć cło od wartości silników samochodowych?
Ratio decidendi
Samochód osobowy bez silnika nie posiada zasadniczego charakteru wyrobu kompletnego i nie może być traktowany jako wyrób niekompletny w rozumieniu reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej. Organy celne nie mogą dwukrotnie wymierzyć cła od wartości silników, raz jako odrębnego towaru, a drugi raz jako części składowej innego towaru.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł w sprawie wymiaru cła na samochody. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił decyzję organu celnego, uznając, że samochód bez silnika nie jest wyrobem niekompletnym. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając NSA błędną interpretację przepisów i nieprawidłowe odczytanie stanu faktycznego dotyczącego liczby brakujących silników. Skarżąca strona, Agata A., kwestionowała decyzję organu celnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości.

Pełny tekst orzeczenia

Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi Agaty A. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia 28 maja 1997 r., (...) w przedmiocie wymiaru cła na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 25 września 1998 r. I SA/Lu 544/97 oddala rewizję nadzwyczajną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Treść rewizji nadzwyczajnej jest wynikiem nieporozumienia. Wbrew twierdzeniu Ministra Sprawiedliwości, Naczelny Sąd Administracyjny nie przyjął wcale, że "(...) brakuje jednego silnika", lecz postawił tezę, że samochód osobowy bez silnika nie może stanowić "wyrobu niekompletnego" w rozumieniu reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, będących załącznikiem do powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów. Teza ta jest trafna, gdyż wspomniana reguła tylko wtedy pozwala odnosić do wyrobu niekompletnego informacje zawarte w treści danej pozycji taryfy celnej, gdy wyrób ten - mimo niekompletności - posiada zasadniczy charakter wyrobu kompletnego. Przykładowo charakter taki może posiadać samochód bez lusterka, czy też samochód bez listwy na błotniku. Nie sposób jednak uznać, że zasadniczy charakter wyrobu kompletnego posiada samochód bez silnika. Tego rodzaju konstrukcja nie mogłaby się poruszać, a w konsekwencji nie byłaby samochodem. Stawiając przytoczoną wyżej tezę, Naczelny Sąd Administracyjny użył wyrazu "silnik" w liczbie pojedynczej, gdyż dokonywał rozważań teoretycznych. Rozważania te odniósł jednak do konkretnych decyzji administracyjnych, których treść przytoczył na stronach 3 i 6 uzasadnienia wyroku. Z treści decyzji z dnia 16 października 1995 r. jednoznacznie wynika, że wśród części dopuszczonych do obrotu na polskim obszarze celnym nie było silników ani do samochodu "Nissan", ani do "Mitsubishi". Innymi słowy, brakowało dwóch silników, a nie jednego - jak błędnie odczytał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Minister Sprawiedliwości. Silniki te odprawione zostały inną decyzją, a mianowicie z dnia 13 września 1995 r. Organy celne władne były uchylić obie decyzje w trybie wznowienia postępowania i ustalić, że importer sprowadził dwa samochody, a nie części samochodowe. Tymczasem uchylono jedynie decyzją z dnia 16 października 1995 r., a pozostawiono w obrocie prawnym decyzje z dnia 13 września 1995 r. Świadczy o tym postanowienie Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia 21 listopada 1996 r., umarzające postępowanie wznowieniowe dotyczące ostatnio wymienionej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia jednoznacznie stwierdzono, że przyjęto wersję importera, iż przedmiotem importu były części samochodowe, a nie samochody. Skoro pozostawiono w obrocie prawnym decyzję z dnia 13 września 1995 r., w której między innymi wymierzono cło od silników do samochodów Nissan i Mitsubishi, to konsekwentnie należało pozostawić w obrocie decyzję z dnia 16 października 1995 r. Uchylając ją i wymierzając cło od dwóch samochodów /por. decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia 21 listopada 1996 r. i utrzymującą ją w mocy decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 28 maja 1997 r./, organy celne popadły w sprzeczność. Nie można bowiem dwukrotnie wymierzyć cła od wartości silników samochodowych, a mianowicie raz traktując je jako odrębny towar /decyzja z dnia 13 września 1995 r./ i drugi raz jako cześć składowa innego towaru /decyzja z dnia 21 listopada 1996 r./. Nie można też uniknąć podwójnego oclenia przez obniżenie wartości samochodów o wartość silników, gdyż oznaczałoby to akceptację poglądu, że samochód bez silnika jest wyrobem posiadającym zasadniczy charakter wyrobu kompletnego. Jak wykazano wyżej, taka wykładnia nie jest dopuszczalna. Trafnie zatem Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. Wymienione w rewizji nadzwyczajnej przepisy - wbrew stanowisku jej autora - nie tylko nie zostały naruszone w stopniu rażącym, ale - więcej nawet - Sąd w ogóle ich nie naruszył. Z tych przyczyn rewizja nadzwyczajna podlegała oddaleniu na podstawie art. 393[12] Kpc w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 43 poz. 189 ze zm./ oraz w związku z art. 236 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. /Dz.U. nr 78 poz. 483/.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło