K 13/92
PostanowienieSąd administracyjny1993-02-16
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, który pomija społeczno-zawodowe organizacje rolników w zakresie zwolnienia podatkowego, jest niezgodny z Konstytucją RP, w szczególności z zasadą równości i sprawiedliwości społecznej?Ratio decidendi
Przepis art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych jest niezgodny z art. 1 i art. 67 ust. 2 Konstytucji RP. Niezgodność wynika z naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej oraz zasady równego traktowania, ponieważ społeczno-zawodowe organizacje rolników, mimo pełnienia zadań tożsamych ze związkami zawodowymi rolników indywidualnych, zostały odmiennie potraktowane pod względem opodatkowania podatkiem dochodowym.Stan faktyczny
Wnioskodawca zakwestionował przepis art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, który nie przewidywał zwolnienia podatkowego dla społeczno-zawodowych organizacji rolników, podczas gdy związki zawodowe rolników indywidualnych były objęte takim zwolnieniem. Skarżący argumentował, że obie kategorie organizacji pełnią tożsame zadania w zakresie reprezentowania interesów rolników indywidualnych i powinny być traktowane równo. Trybunał Konstytucyjny rozpatrywał zgodność tego przepisu z Konstytucją RP.Rozstrzygnięcie
Orzeczenie o niezgodności przepisu art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych z art. 1 i art. 67 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.Pełny tekst orzeczenia
Przepis art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zasady opodatkowania /Dz.U. nr 21 poz. 86 ze zm./ - jest niezgodny z art. 1 i art. 67 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, pozostawionymi w mocy przez art. 77 Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r.
Orzeczenie nie jest ostateczne. Podlega, w myśl art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym, rozpatrzeniu przez Sejm, w terminie sześciu miesięcy od przedstawienia mu przez Trybunał Konstytucyjny niniejszego orzeczenia wraz z jego uzasadnieniem.
Przesłanki, jakie legły u podstaw podjęcia ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników oraz przedstawione wyżej cele i zadania tych organizacji ustalone w tej ustawie, z drugiej zaś strony określone w ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. o związkach zawodowych rolników indywidualnych cele i zadania związków zawodowych rolników indywidualnych upoważniają do jednoznacznej konstatacji co do tego iż społeczno-zawodowe organizacje rolników spełniają z mocy prawa w stosunku do rolników indywidualnych zadania związków zawodowych, po wtóre co do tego, iż spełniane przez te organizacje zadania w tym zakresie są tożsame z zadaniami przypisanymi przez ustawę związkom zawodowym rolników indywidualnych, wreszcie co do tego, iż w myśl art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. wolą ustawodawcy jest równe traktowanie przez organy państwowe i samorządowe społeczno-zawodowych organizacji rolników oraz związków zawodowych rolników indywidualnych. W konsekwencji należy uznać, iż gdy chodzi o zadania społeczno-zawodowych organizacji rolników w zakresie reprezentowania i obrony interesów rolników indywidualnych organizacje te spełniają takie same zadania, jak zawiązki zawodowe rolników indywidualnych. Są organizacjami jednorodnymi z organizacjami związkowymi rolników indywidualnych.
Mimo jednorodności zadań przypisanych społeczno-zawodowym organizacjom rolników z zadaniami przypisanymi związkom zawodowym rolników indywidualnych organizacje te pod względem opodatkowania podatkiem dochodowym potraktowanie zostały odmiennie, niż organizacje związkowe rolników indywidualnych. Pominięcie w art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. społeczno-zawodowych organizacji rolników nastąpiło przy tym w sytuacji proklamowania przez art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. oraz przez art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. zasady równego traktowania przez organy państwowe i samorządowe wszystkich zawiązków zawodowych. Aczkolwiek przypisy te, w tym przepis art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. na który powołuje się Wnioskodawca, nie mają bezpośredniego znaczenia dla oceny przez Trybunał konstytucyjności przepisu art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r., to jednak należy przyjąć, iż Sejm jako prawodawca powinien czuć się także związany normami wynikającymi ze wspomnianych wyżej przepisów.
Trybunał Konstytucyjny podzielił stanowisko Wnioskodawcy i Prokuratora Generalnego, iż przepis art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. naruszając art. 67 ust. 2 Konstytucji RP pozostaje w kolizji także z postanowieniem art. 1 tej Konstytucji stanowiącego, iż "Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, realizującym zasady sprawiedliwości społecznej. Narusza mianowicie proklamowaną w tym przepisie zasadę sprawiedliwości społecznej.
Powołane przepisy
art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawyart. 1art. 67 ust. 2 Konstytucjiart. 77 Ustawyart. 7 ust. 2 ustawyart. 8 ust. 2 ustawyart. 1 ust. 3 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło