I SA/Bk 112/13

WyrokWSA w Białymstoku2013-06-19

Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Jacek Pruszyński, Urszula Barbara Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do listopada 2006 r., jeśli bieg terminu przedawnienia został zawieszony w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego, o którym podatnik nie został poinformowany przed upływem terminu przedawnienia?
Ratio decidendi
Zobowiązanie podatkowe za styczeń, kwiecień - listopad 2006 r. uległo przedawnieniu, ponieważ podatnik nie został poinformowany o wszczęciu postępowania karnego skarbowego przed upływem terminu przedawnienia, co jest warunkiem koniecznym do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, która dokonała rozliczenia podatku od towarów i usług za styczeń oraz okres od kwietnia do grudnia 2006 r. w sposób odmienny od zadeklarowanego przez podatnika. Organy zakwestionowały prawo skarżącego do zastosowania stawki VAT 0% do sprzedaży towarów w systemie TAX-FREE, uznając, że dokumenty nie odzwierciedlają rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych. Skarżący zarzucił m.in. naruszenie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji w stosunku do zobowiązania przedawnionego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że nie może być ona wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi [...] M. C. J. M. w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń oraz za okres od kwietnia do grudnia 2006 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz strony skarżącej [...] M. C. J. M. w S. kwotę 5.617 zł (słownie: pięć tysięcy sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Dyrektor Izby Skarbowej w B. zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] lutego 2013 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] listopada 2012 r. nr [...], w której dokonano Panu C. J. M., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą [...] "M" w S. (dalej również jako skarżący), rozliczenia podatku od towarów i usług za styczeń, kwiecień - grudzień 2006 r. w sposób odmienny od zadeklarowanego przez podatnika. Organy zakwestionowały prawo skarżącego do zastosowania stawki VAT 0 % do sprzedaży towarów wymienionych na wystawionych przez niego dokumentach TAX-FREE, albowiem dokumenty te nie odzwierciedlają rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych. W ocenie organu, w przedmiotowej sprawie nie doszło do przedawniania zobowiązania podatkowego, bowiem ponad wszelką wątpliwość zawieszenie biegu terminu przedawnienia nastąpiło, zgodnie z dyspozycją art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, dalej w skrócie jako: " o.p."), w dniu 2 kwietnia 2009 r. - tj. z dniem wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie wprowadzenia w błąd i narażenia Urzędu Skarbowego w S. na bezpodstawny zwrot VAT w ramach TAX FREE za 2006 r. w kwocie co najmniej 415.726 zł przez [...] "M" C. M., tj. o czyn z art. 76 § 1 kks. Zakres prowadzonego postępowania karnego dotyczy kwestionowanego rozliczenia w VAT w zakresie transakcji TAX FREE, tym samym przesłanka zawieszenia biegu terminu przedawnienia zaistniała. O fakcie prowadzenia postępowania przygotowawczego skarżący został poinformowany w związku z wezwaniem i przesłuchaniem go w dniu 28 lipca 2009 r., w charakterze świadka w tym postępowaniu. Zdaniem organu odwoławczego nie można więc stwierdzić, iż Pan C. M. o prowadzonym postępowaniu karnym nie wiedział. Przedmiotowe postępowanie karne zawieszone zostało postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w dniu 30 listopada 2010 r. Mając na uwadze powyższe oraz orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012 r. sygn. akt P 30/11, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w B., na dzień wydania decyzji, nie doszło do przedawnienia zobowiązania, bowiem poinformowano skarżącego o fakcie wszczęcia i prowadzenia postępowania karnego, które miało wpływ na zawieszenie biegu terminu przedawnienia jeszcze przed jego upływem. Dodatkowo organ podniósł, że zakres orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego odnosi się do treści art. 70 § 6 pkt 1 o.p. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy -Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw. W brzmieniu przywołanym przez Trybunał Konstytucyjny w/w przepis obowiązywał do dnia 31 sierpnia 2005 r. Konsekwencją powyższego, wyrok Trybunału należy odnosić do stanów faktycznych powstałych w okresie obowiązywania przywołanej regulacji - wydaje się więc uzasadnione stanowisko, że nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie. Odnosząc się do pozostałych zarzutów organ wskazał, że w toku postępowania ustalono, że skarżący w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w rozliczeniach za: styczeń, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik listopad i grudzień 2006 r. wykazał m.in. dostawę towarów określoną w art. 129 ustawy o VAT, opodatkowaną stawką 0 % (zwrot VAT dla podróżnych). Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w B., ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż dokumenty TAX FREE, na podstawie których przewieziono telefony komórkowe przez granicę oraz dokonano zwrotu VAT, nie potwierdzają sprzedaży na rzecz podróżnych, których dane osobowe figurują na tych dokumentach. Za takim stanowiskiem, zdaniem organu odwoławczego, przemawiają zeznania skarżącego, wystawiona przez niego dokumentacja w postaci paragonów fiskalnych i dokumentów TAX FREE, zaznania obywateli Białorusi, których dane widnieją na dokumentach TAX FREE oraz uzyskane informacje od organów celnych. Wbrew twierdzeniom Podatnika nie zostały przez niego spełnione warunki zastosowania stawki 0 % w związku ze sprzedażą w systemie TAX FREE. Wystawione przez skarżącego dokumenty spełniają jedynie formalne wymagania w przywołanej procedurze. Zgromadzony materiał dowodowy ponad wszelką wątpliwość potwierdza, że osoby wypisane na tych dokumentach nie były faktycznymi nabywcami telefonów. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w B., materiał dowodowy w sprawie został zebrany w sposób wyczerpujący, a poszczególne dowody poddane zostały prawidłowej analizie. Każdy z dowodów został oceniony, wskazano przy tym jakim dowodom dano wiarę, a jakim odmówiono przymiotu wiarygodności. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skarżący reprezentowany przez pełnomocnika złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B., zarzucając jej naruszenie: art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez wydanie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w stosunku do zobowiązania przedawnionego; art. 41 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 99 ust. 12, art. 126 ust 1 i 2, art. 127 ust. 1, 2 i 5, art. 128 ust. 1 i 2, art. 129 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez błędne uznanie, iż podatnik nie spełnia przesłanek uzasadniających skorzystanie z preferencyjnej stawki podatku VAT; art. 120, art. 122, art. 187, art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego oraz obciążanie podatnika negatywnymi konsekwencjami wynikającymi z okoliczności niewyjaśnionych; art. 194 § 1 o.p. poprzez bezpodstawne odmówienie wiarygodności dokumentom urzędowym TAX FREE oraz rejestrowi R-30 prowadzonemu przez Urząd Celny. Pełnomocnik skarżącego wniósł o: uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie, decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] listopada 2012 r. nr [...] w całości oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż z dniem 31 grudnia 2011 r. doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego w okresach rozliczeniowych od stycznia do listopada 2006 r. Skarżący nie kwestionuje przy tym faktu, że zaistniała przesłanka określona w art. 70 § 6 pkt 1 o.p., jednakże stosowanie tego przepisu determinowane jest okolicznościami określonymi w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r. sygn. akt P 30/11. W ocenie skarżącego skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia w przedmiotowej sprawie nie nastąpił, gdyż podatnik nie został poinformowany o wszczęciu i prowadzeniu postępowania przygotowawczego przed terminem wskazanym w art. 70 § 1 o.p. Odnosząc się natomiast do prawa skarżącego do zastosowania preferencyjnej stawki 0 % w związku ze sprzedażą towaru na rzecz obywateli Białorusi autor skargi stwierdził, że spełnił on wszystkie warunki formalne w tym zakresie. Pełnomocnik podniósł też, że dokument TAX FREE powinien odznaczać się poprawnością materialną, a ta nie została zakwestionowana w zakresie wystawionych przez niego dokumentów. Wątpliwości skarżącego budzi przy tym fakt oparcia zaskarżonego rozstrzygnięcia na zeznaniach kilku podróżnych, tym bardziej że czynności przesłuchania dokonano przez służby Białorusi - osoby te mogły składać fałszywe zeznania w obawie o negatywne konsekwencje grożące im ze strony białoruskich organów skarbowych. Odmawiając wiarygodności zeznań obywateli Białorusi Skarżący wskazał na fakt, iż nie wszyscy podróżni zostali w sprawie przesłuchani. Co oznacza, że zakwestionowanie więc wszystkich transakcji TAX FREE jest niezasadne. W skardze zwrócono uwagę na fakt, że kwestionowane co do poprawności materialnej dokumenty TAX FREE stanowią dokumenty urzędowe - co nadaje im szczególną moc dowodową. Podważenie, więc zawartych w tych dokumentach zapisów - szczególnie dokonanych przez służby graniczne wymaga jednoznacznych dowodów. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ odwoławczy podniósł, iż rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie nie zostało oparte na jednym dowodzie, jak sugerować próbuje skarżący tj. na zeznaniach obywateli Białorusi, lecz na szeregu dowodów. Wzięto, bowiem pod uwagę, poza wskazanymi zeznaniami, dowody z wydruków z kasy rejestrującej, zeznania skarżącego, informacje z banku czy dane z rejestru R-30. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę uwzględniono z uwagi na zasadność podniesionego w niej zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego za styczeń, kwiecień - listopad 2006 r. Z uwagi na występujące w sprawie powiązania w rozliczeniu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. zaskarżoną decyzję uchylono w całości. W myśl art. 70 § 1 o.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Jednakże z uwagi na brzmienie art. 70 § 6 pkt 1 o.p., bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r. P 30/11, zgodnie z którym art. 70 § 6 pkt 1 o.p., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (OTK-A 2012/7/81, Dz. U. z 2012 r. poz. 848). We wspominanym orzeczeniu Trybunał Konstytucyjny wskazał, że zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 o.p., skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego następuje z mocy prawa z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe tub wykroczenie skarbowe. Wszczęcie takiego postępowania następuje w drodze postanowienia, które nie jest ogłaszane lub doręczane podatnikowi, gdyż do momentu przedstawienia mu zarzutów nie jest on stroną toczącego się postępowania karno-skarbowego. Nie jest mu również doręczane postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie, a zatem, jeżeli nie zostaną mu przedstawione zarzuty, może on w ogóle nie dowiedzieć się o tym, że zostało wszczęte postępowanie w sprawie, które spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia jego zobowiązania podatkowego. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że stan nieświadomości co do zaistnienia przesłanki zawieszenia biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego może być znacznie rozciągnięty w czasie. Zgodnie z art. 153 Kodeksu karnego skarbowego postępowanie przygotowawcze w sprawie o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe może być wielokrotnie przedłużane. Mechanizm ten, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, narusza wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadę ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. Trybunał podkreślił, że naruszenie zasady ochrony zaufania obywatela do państwa i prawa nie polega na tym, że podatnik nie jest informowany o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo (wykroczenie) skarbowe. Wskazał jednak, że z chwilą upływu 5-letniego terminu przedawnienia podatnik musi zostać poinformowany, że przedawnienie nie następuje, bo jego bieg został zawieszony w związku z wszczęciem postępowania karno-skarbowego. Zasada ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa wymaga, żeby podatnik wiedział, czy jego zobowiązanie podatkowe przedawniło się, czy nie. Chociaż przywołany wyrok dotyczy art. 70 § 6 pkt 1 o.p., w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r. do 31 sierpnia 2005 r., to Trybunał Konstytucyjny zwrócił w nim uwagę, że zakwestionowany przepis w obecnie obowiązującym brzmieniu również zawiera normę uznaną za niekonstytucyjną. Bezopornym w sprawie jest, że w dniu 2 kwietnia 2009 r. wszczęte zostało postępowanie przygotowawczego w sprawie wprowadzenia w błąd i narażenia Urzędu Skarbowego w S. na bezpodstawny zwrot VAT w ramach TAX FREE za 2006 r. przez [...] "M" C. M., tj. o czyn z art. 76 § 1 kks. Zakres prowadzonego postępowania karnego pokrywa się także z przedmiotem zakwestionowanych w trakcie prowadzonego postępowania transakcji TAX FREE, co wskazuje, że zaistniała przesłanka zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Spór w sprawie dotyczy tego czy podatnik wiedział, czy jego zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług przedawniło się, czy też nie. Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nie wynika, by skarżący został poinformowany przed upływem 5 letniego terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za styczeń, kwiecień - listopad 2006 r., że bieg terminu przedawnienia został zawieszony z uwagi na wszczęcie postępowania karno-skarbowego. Dokumentem takim nie jest wbrew twierdzeniom organów, znajdujący się w aktach protokół przesłuchania skarżącego w charakterze świadka z 28 lipca 2009 r. w postępowaniu przygotowawczym wszczętym dnia 2 kwietnia 2009 r. Z treści tego protokołu nie wynika bowiem w jakiej sprawie skarżący został przesłuchany. Tym samym nie można uznać, że protokół ten potwierdza, że skarżący w dniu w dniu 28 lipca 2009 r., tj. w dacie jego przesłuchanie w charakterze świadka, uzyskał wiedzę o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, skutkującego zawieszeniem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Ocena wspomnianego protokołu przesłuchania skarżącego w charakterze świadka i wnioski z niej płynące wskazują na naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 191 o.p. Natomiast zawiadomienie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] listopada 2012 r., informujące skarżącego o tym, że z dniem 2 kwietnia 2009 r. został zawieszony bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. jest niewątpliwie dokumentem wskazującym, że skarżący w 2012 r. uzyskał wiedzę na temat toczącego się postępowania przygotowawczego. Jednakże z uwagi na datę doręczenia zawiadomienia pełnomocnikowi skarżącego (w dniu 21 listopada 2012 r.) i treść orzeczenia Trybunału w sprawie o sygn. P/11 uznać należy, że skutek w postaci zawieszenia biegu przedawnienia zobowiązania, zawiadomienie wywołało jedynie w stosunku do zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r., które w myśl postanowień art. 70 § 1 o.p., gdyby nie zawieszenie jego biegu, uległoby przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r. W świetle powyższego zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 70 § 1 o.p. w stosunku do zobowiązań w podatku od towarów i usług za styczeń, kwiecień - listopad 2006 r., które w dacie orzekania przez organ, uległy przedawnieniu z uwagi na nie poinformowanie skarżącego o wszczęciu i prowadzeniu postępowania przygotowawczego przed upływem terminu, o którym mowa art. 70 § 1 o.p. Przechodząc do oceny prawa skarżącego do zastosowania preferencyjnej stawki 0 % za grudzień 2006 r., które nie uległo przedawnieniu, w związku ze sprzedażą telefonów komórkowych na rzecz obywateli Białorusi, podkreślić należy, że przesłanką zakwestionowania dokumentów TAX FREE w rozliczeniu za ten miesiąc było ustalenie, iż dokumenty te nie odzwierciedlają przebiegu rzeczywistych zdarzeń, gdyż nie potwierdzają sprzedaży na rzecz podróżnych, których dane osobowe figurują na tych dokumentach. W tym miejscu przypomnieć należy, że z postanowień art. 129 ust. 1 u.p.t.u. wynika, że do dostawy towarów, od których dokonano zwrotu podatku podróżnemu, sprzedawca stosuje stawkę podatku 0 %, jeżeli spełnił warunki, o których mowa w art. 127 ust. 4 pkt 1 i 4 u.p.t.u., oraz przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, otrzymał dokument określony w art. 128 ust. 2 u.p.t.u., zawierający potwierdzenie wywozu tych towarów poza terytorium Wspólnoty. Podstawą do dokonania zwrotu podatku jest przedstawienie przez podróżnego tj. osobę fizyczną niemającą stałego miejsca zamieszkania na terytorium Wspólnoty (art. 126 ust. 1 u.p.t.u.), imiennego dokumentu wystawionego przez sprzedawcę, zawierającego w szczególności kwotę podatku zapłaconego przy dostawie towarów. Dodatkowo wywóz towaru powinien być potwierdzony na tym dokumencie przez urząd celny stemplem zaopatrzonym w numerator. Do dokumentu powinien być dołączony wystawiony przez sprzedawcę paragon z kasy rejestrującej, o której mowa w art. 111 ust. 1 ustawy. Natomiast wzór dokumentu, o którym mowa w art. 128 ust. 2 u.p.t.u. określił minister właściwy do spraw finansów publicznych w rozporządzeniu z 26 kwietnia 2004 r. w sprawie określenia wzorów: znaku informującego podróżnych o możliwości zakupu w punktach sprzedaży towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług, imiennego dokumentu będącego podstawą do dokonania zwrotu podatku podróżnym oraz stempla potwierdzającego wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty (Dz. U. Nr 88, poz. 838). W dokumencie TAX FREE powinny być zawarte dane identyfikujące podróżnego, w tym w szczególności: imię, nazwisko, państwo, dokładny adres, nr paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość. Z powyższych przepisów wynika, iż przysługujące podatnikowi prawo do zastosowania 0 % stawki VAT w przypadku sprzedaży w systemie TAX FREE nie może być oparte na podstawie jakiegokolwiek dokumentu TAX FREE. Dokument taki oprócz poprawności formalnej musi także cechować się poprawnością materialną, a zatem potwierdzać sprzedaż na rzecz faktycznego nabywcy (podróżnego, w rozumieniu art. 126 ust. 1 u.p.t.u.), który w rzeczywistości nabył towar, wywiózł go w stanie nienaruszonym poza terytorium Wspólnoty w bagażu osobistym, a następnie zwrócił się do sprzedawcy po zwrot podatku i zwrot ten otrzymał. Koniecznym warunkiem zastosowania preferencyjnej stawki VAT jest, by dokument TAX FREE, potwierdzający wywóz towaru poza granice Wspólnoty, był poprawny zarówno pod względem formalnym (prawidłowo wystawiony), jak materialnym tzn. potwierdzał rzeczywiste zdarzenia tj. sprzedaż na rzecz faktycznego nabywcy (podróżnego), który następnie dokonał wywozu towaru poza terytorium Wspólnoty i zwrócił się do sprzedawcy po zwrot podatku i otrzymał jego zwrot. W przedmiotowej sprawie organy wykazały, iż zakwestionowane dokumenty TAX FEEE w rozliczeniu za grudzień 2006 r. nie stanowiły podstawy do zastosowania preferencyjnej stawki podatkowej 0 %, ponieważ nie dokumentują one transakcji zwieranych przez skarżącego z osobami wskazanymi w tych dokumentach. Organy w toku postępowaniu w tym m.in. na podstawie wyjaśnień składanych przez skarżącego ustaliły, że realizując zamówienia na sprzedaż określonej partii telefonów, dokumentację sprzedaży przygotowywał pod nieobecność kupujących, rejestrował w kasie fiskalnej w krótkich odstępach czasu sprzedaż kilkudziesięciu telefonów, a dokumenty TAX FREE w chwili ich wystawienia często nie zawierały danych identyfikujących podróżnego. Organ I instancji dokonując analizy dat i godzin przekroczenia granicy przez podróżnych uwidocznionych w dokumentach TAX FREE ustalił, że część z obywateli Białorusi wskazanych na tych dokumentach nie przebywała w Polsce w czasie drukowania paragonów, tym samym nie mogła dokonać zakupu telefonów komórkowych u skarżącego. W prowadzonym postępowaniu wykazano, że zakwestionowane dokumenty nie potwierdzają dostawy towarów na rzecz obywateli Białorusi wpisanych na dokumentach TAX FREE, którzy jedynie użyczyli swoich danych osobowych oraz przewieźli towar przez granicę. Potwierdzają to zeznania złożone przez 20 osób tj. połowę osób, które dokonywały zakupów w systemie TAX FREE w roku 2006 w firmie skarżącego. Wszyscy zeznający obywatele Białorusi zgodnie przyznali, że nie byli faktycznymi nabywcami towaru i udostępniali jedynie swoje dane osobowe i przewozili towar przez granicę na prośbę innych osób. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego organy nie odmówiły mocy dowodowej rejestrowi R-30, który urzędowo stwierdza, że osoby wykazane w tym dokumencie, dokonały odprawy celnej i wywiozły poza granicę Wspólnoty towary wymienione w tym rejestrze. Przeciwko tym dokumentom organ skarbowy nie przeprowadził dowodu przeciwnego, bowiem nie kwestionowały samego faktu wywozu towarów przez osoby w nich wskazane poza granice Wspólnoty, zakwestionowały natomiast fakt sprzedaży wskazanego tam towaru na rzecz obywateli Białorusi, którzy wywieźli towary za granicę Wspólnoty, jak również fakt zwrotu im podatku VAT. W sytuacji, gdy zakwestionowane dokumenty wskazywały jako nabywców inne osoby, niż te które rzeczywiście dokonały ich zakupów, nie miał istotnego znaczenia w sprawie fakt jego wywozu poza teren Wspólnoty, bowiem dokumenty te nie mogły potwierdzać, że wywozu towaru za granice Wspólnoty dokonał jego rzeczywisty nabywca. W takim przypadku również kwestia ewentualnego zwrotu podatku osobom wykazanym na zakwestionowanych dokumentach TAX FREE, a nie rzeczywistym nabywcom nie może mieć decydującego znaczenia w sprawie. Stan faktyczny ustalono w sposób obiektywny na podstawie obszernego materiału dowodowego, a ocena zebranych w sprawie dowodów jest zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego i nie może być uznana za dowolną. Tym samym należy uznać, że organy podatkowe nie naruszyły postanowień art. 187 § 1 i art. 191 o.p. W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, należycie uzasadniając swoje stanowisko, zgodnie z którym zakwestionowane dokumenty TAX FREE nie potwierdzają dostawy towarów na rzecz wymienionych w nich osób. W tej sytuacji niezasadne okazały się również zarzuty naruszenia art. 41 ust. 1, art. 86 ust.1, art. 99 ust. 12, art. 126 ust 1 i 2, art. 127 ust.1, ust. 2 i ust. 5, art. 128 ust. 1 i ust. 2, art. 129 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Stwierdzone na wstępie naruszenie przepisów, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy stało się podstawą orzeczenia o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. a) i c) p.p.s.a. O tym, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., a o kosztach na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 i § 3 p.p.s.a. Przy ponownym orzekaniu w sprawie organ zobowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną dokonaną przez Sąd, co do przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń, kwiecień - listopad 2006 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło