I SA/Bk 114/11
WyrokWSA w Białymstoku2011-06-08
Skład orzekający: sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Piotr Pietrasz (spr.), sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stronie postępowania podatkowego przysługuje zwrot utraconego zarobku w związku z osobistym stawiennictwem w siedzibie organu podatkowego na wezwanie do złożenia korekty zeznania podatkowego, jeśli wezwanie nie wymagało osobistego stawiennictwa?Ratio decidendi
Stronie postępowania podatkowego nie przysługuje zwrot utraconego zarobku w związku z osobistym stawiennictwem w siedzibie organu podatkowego, jeśli wezwanie organu nie wymagało takiego osobistego stawiennictwa, a jedynie złożenia korekty zeznania podatkowego, które mogło być dokonane osobiście, za pośrednictwem poczty lub pełnomocnika. Osobiste stawiennictwo, które nie wynika z obowiązkowego wezwania do stawienia się, nie stanowi podstawy do przyznania wynagrodzenia za utracony zarobek.Stan faktyczny
Skarżący został wezwany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego do złożenia korekty zeznania podatkowego. Skarżący stawił się osobiście w siedzibie organu i złożył wniosek o zwrot utraconego zarobku. Organ I instancji przyznał ograniczoną kwotę, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących obliczenia utraconego zarobku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Piotr Pietrasz (spr.), sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 01 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zwrotu utraconego zarobku w pełnej wysokości z tytułu stawiennictwa na wezwanie w siedzibie organu podatkowego oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] stycznia 2011 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] listopada 2010 r. nr [...]w sprawie przyznania wynagrodzenia za utracony zarobek w wysokości 50,65 zł w związku z osobistym stawiennictwem Pana J. B. [...]października 2010 r. na wezwanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. w toku czynności sprawdzających.
U podstaw wydanego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne.
Z akt sprawy wynika, że Skarżący pismem z [...] października 2010 r. został wezwany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. do złożenia korekty zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2006 w związku z niewykazaniem dochodów uzyskanych za granicą. Skarżący stawił się [...] października 2010 r. w siedzibie organu I instancji, gdzie do protokołu sporządzonego z czynności sprawdzających złożył wniosek o zwrot kwoty 86,20 zł wynikającej z utraconego zarobku wskutek stawiennictwa na wezwanie do urzędu skarbowego. Powyższe wezwanie zawierało pouczenie, iż czynności należy dokonać "osobiście za pośrednictwem poczty lub pełnomocnika w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania". Jednocześnie do organu I instancji przedłożył "oświadczenie w sprawie wysokości utraconego zarobku wskutek stawiennictwa do Urzędu Skarbowego" i zaświadczenie nr [...]z [...] sierpnia 2008 r. wydane przez Urząd Miejski w S. zaświadczające, iż figuruje jako podatnik podatku rolnego za grunty o pow. 21,1142 ha fizycznych w tym 9,6883 ha przeliczeniowych.
W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowieniem nr [...] z [...] listopada 2010 r. przyznał Skarżącemu wynagrodzenie za utracony zarobek w wysokości 50,65 zł. Organ I instancji wyliczył wysokość utraconego przez stronę skarżącą zarobku dokonując przemnożenia kwoty dochodu z 1 ha przeliczeniowego określonej zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS przez ilość hektarów przeliczeniowych użytków rolnych, a następnie dzieląc uzyskany wynik przez ilość dni w roku.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący złożył zażalenie,
w którym wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez podwyższenie przyznanego zwrotu utraconego zarobku do żądanej kwoty, tj. 76,20 zł. W ocenie strony skarżącej błąd organu polega na podziale dochodu rocznego na 365 dni roboczych, zamiast na 265 dni roboczych, brak podwyższenia przyznanego zarobku o stratę z tytułu posiadania niedochodowych gruntów, wadliwego oparcia się
na orzecznictwie sądów administracyjnych oraz nieuwzględnienia kryteriów dochodu
w rolnictwie Głównego Urzędu Statystycznego. Skarżący stwierdził, że w Polsce jako ekwiwalent pełnego etatu przyjęto 2120 godzin pracy w roku, co stanowi 265 dni roboczych po 8 godzin dziennie. Zauważył ponadto, że zasady obliczania dni roboczych w miesiącu, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasady wypłaty tych świadczeń, mają uniwersalne zastosowanie.
Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z [...] stycznia 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołując się na treść art. 266 § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., w dalszej części powoływana w skrócie "o.p.")podkreślił, że zwrotu kosztów podróży organ dokonuje wyłącznie na żądanie strony uprawnionej, które powinno być złożone przed wydaniem decyzji w sprawie, pod rygorem utraty roszczenia. Mając powyższe na uwadze organ II instancji stwierdził, że zasadny jest zwrot kosztów związanych z osobistym stawiennictwem strony skarżącej na wezwanie organu podatkowego, ale w wysokości wyliczonej przez organ I instancji, a nie przez Skarżącego. Poza tym Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że brak jest podstaw, aby kryteria zawarte w opracowaniu Głównego Urzędu Statystycznego "Charakterystyka gospodarstw rolnych w 2007 roku ",na które powołuje się Skarżący w zażaleniu, miały stanowić podstawę do wyliczenia utraconego wynagrodzenia. Przyjęte kryteria doprowadziły do wyliczenia umownej jednostki pracy na potrzeby opracowania. Organ odwoławczy stwierdził również, że powołane przez Skarżącego przepisy rozporządzenia z Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie. Mają one zastosowanie w postępowaniu o świadczenia i przy wypłacie świadczeń określonych w ustawie z 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz.267).
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący złożył skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zaskarżając postanowienie organu II instancji w części odmawiającej przyznania zwrotu utraconego zarobku wskutek stawiennictwa do organu podatkowego w pełnej wysokości wskazanej przez stronę w żądaniu zwrotu. Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 120 o.p. przez brak wskazania podstawy prawnej przyjętej metody wydzielania kwoty przeciętnego dziennego zarobku (dochodu) z dochodu rocznego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie dniu [..].10.201 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. w toku czynności sprawdzających wezwał Pana J. B. do złożenia korekty zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2006 w związku z niewykazaniem dochodów uzyskanych za granicą. W odpowiedzi
na powyższe wezwanie w dniu [...].10.2010 r. Skarżący stawił się osobiście w Urzędzie Skarbowym w S.
Analizując kwestię zwrotu kwoty utraconego zarobku przez Skarżącego
w pierwszej kolejności należy wskazać, iż stosownie do treści art. 265 § 1 o.p.
do kosztów postępowania zalicza, się między innymi koszty podróży i inne należności świadków, biegłych i tłumaczy, ustalone zgodnie z przepisami o należnościach świadków i biegłych w postępowaniu sądowym, związane z osobistym stawiennictwem strony, jeżeli postępowanie zostało wszczęte z urzędu, albo gdy strona została błędnie wezwana do stawienia się.
Jak trafnie zwrócił uwagę organ odwoławczy, generalną zasadą jest, iż koszty postępowania przed organami podatkowymi ponosi Skarb Państwa, województwo, powiat lub gmina (art. 264 o.p.). Organ podatkowy może dokonać zwrotu tylko kosztów podróży i innych należności świadków, biegłych i tłumaczy oraz kosztów związanych z osobistym stawiennictwem strony (art. 266 § 2 o.p.). Zgodnie z treścią przepisu art. 266 § 2 o.p. zwrotu kosztów podróży dokonuje się wyłącznie na żądanie uprawnionej osoby, które powinno być złożone przed wydaniem decyzji w sprawie, pod rygorem utraty roszczenia. Strona może więc domagać się zwrotu kosztów podróży i wynagrodzenia tylko, jeżeli były one związane z jej osobistym stawiennictwem w organie podatkowym, jeżeli postępowanie zostało wszczęte z urzędu, albo gdy strona została błędnie wezwana do stawienia się, co wynika z brzmienia przepisu art. 265 § 1 pkt 2 w zw. z art. 266 § 1. o.p.
Dekret z 26 października 1950 r. (Dz. U. Nr 49, poz. 445 z późn. zm.)
oraz Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 4 lipca 1990 r. (Dz. U. Nr 48 poz. 284 z późn. zm.) określają zasady zwrotu kosztów należności świadków i biegłych
w postępowaniu sądowym. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 Dekretu, świadkowi
na jego żądanie może być przyznane odszkodowanie za zarobek utracony z powodu stawiennictwa na wezwanie sądu. Zasada powyższa odnosi się również do strony postępowania, w tym również w postępowaniu podatkowym. W myśl bowiem postanowień art. 13 Dekretu w przypadkach, gdy obowiązujące przepisy przewidują przyznanie stronie należności z tytułu jej udziału w postępowaniu sądowym należności te przyznaje się stronie w wysokości przewidzianej dla świadków.
Z treści art. 2 ust. 1 Dekretu wynika, że przesłanką przyznania odszkodowania za zarobek utracony z powodu stawiennictwa jest - co należy podkreślić - wezwanie organu administracji publicznej. Chodzi tu - rzecz jasna - o wezwanie do osobistego stawiennictwa, a nie o jakiekolwiek wezwanie. Stanowisko to w pełni znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Wskazuje się bowiem,
że równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie stanowi niezbędne koszty postępowania prowadzonego przez stronę osobiście tylko wówczas, gdy strona zostanie wezwana do stawiennictwa obowiązkowego (postanowienie NSA z dnia 13.10.20109 r., sygn. akt, II GZ 222/09, LEX nr 573554).
Poddając analizie treść pisma z dnia [...].10.2010 r. można mieć pewne wątpliwości
w zakresie istoty żądania organu pierwszej instancji. Wskazano bowiem,
że "Ww. czynności należy dokonać osobiście za pośrednictwem poczty lub pełnomocnika w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania". Nie jest zatem jasne, czy owej czynności należało dokonać "osobiście za pośrednictwem poczty" czy też "osobiście, ewentualnie za pośrednictwem poczty". Wyjaśnienie tej kwestii w niniejszej sprawie
ma jednak znaczenie drugorzędne. Czynność, do której został zobowiązany Skarżący nie sprowadzała się bowiem do osobistego stawiennictwa, ale - co należy szczególnie podkreślić - do dokonania korekty zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku 2006. Nie bez znaczenia w sprawie pozostaje również fakt,
iż na przedmiotowym wezwaniu do dokonania korekty zeznania wskazano dane personalne osoby oraz numer telefonu do kontaktu w sprawie przedmiotowego wezwania.
Skoro zatem Skarżący nie został wezwany przez organ podatkowy do stawienia się we wskazanym miejscu oznacza to, że nie istniały przesłanki do przyznania wynagrodzenia (odszkodowania) za utracony zarobek. Osobiste stawienie się
w siedzibie organu, jeżeli nie wiązało się z realizacją wezwania do takiego zachowania, nie stanowi podstawy do wysuwania takich roszczeń.
Mając na uwadze treść art. 134 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., Sąd nie mógł w tej sprawie wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego. Nie stwierdzono bowiem naruszenia prawa, które skutkowałoby stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził naruszenia innych przepisów prawa, które mogłyby stanowić podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
W świetle powyższego Sąd za bezzasadne uznał wszystkie podniesione
w skardze zarzuty i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło