I SA/Bk 1285/17
WyrokWSA w Białymstoku2018-01-10
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Jacek Pruszyński, Dariusz Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo zakwestionowały przychody i koszty uzyskania przychodów podatnika, opierając się na zeznaniach świadków i innych dowodach, mimo istnienia faktur wystawionych przez podatnika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zakwestionowały przychody i koszty uzyskania przychodów podatnika. Organy wykazały, że zeznania świadków i inne dowody (np. polecenia przelewu, polisy ubezpieczeniowe, katalogi wartości rynkowych) były spójne i logicznie uzasadniały ustalenia odmienne od tych wykazanych na fakturach. Podkreślono, że organy miały obowiązek zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, a ocena tego materiału należy do ich swobodnego uznania, opartego na wiedzy i doświadczeniu życiowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok. Podatnik zarzucił organom naruszenie szeregu przepisów Ordynacji podatkowej, w tym zasad postępowania, bezstronności, czynnego udziału strony oraz swobody oceny dowodów. Skarżący kwestionował zakwestionowanie przez organy przychodów i kosztów uzyskania przychodów, opierając się na fakturach, podczas gdy organy oparły się na zeznaniach świadków i innych dowodach.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Dariusz Zalewski (spr.), Protokolant referent Mateusz Kownacki, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi G. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok oraz odsetek za zwłokę oddala skargę
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. stwierdził, że G. Ł. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "L." (dalej – "Skarżący") w 2014 r. zaniżył przychody ze sprzedaży oraz zawyżył koszty uzyskania przychodów. Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego organ I instancji w decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] określił Skarżącemu przychód w wysokości 1.154.686,21 zł, koszty uzyskania przychodu - 1.127.734,22 zł, dochód - 26.951,99 zł, niewpłacone zaliczki 1.689,00 zł, kwotę należnego zobowiązania podatkowego 4.295,00 zł i odsetki za zwłokę od niezapłaconych zaliczek na podatek - 188,00 zł.
2. W odwołaniu od decyzji Skarżący podniósł, że organ bezpodstawnie kwestionuje jego przychody z działalności gospodarczej.
3. Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., znak [...] utrzymał ją w mocy w części dotyczącej określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. oraz na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej: "o.p.") uchylił decyzję w części dotyczącej odsetek za zwłokę.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że samo złożenie podpisu na dokumencie np. fakturze VAT nie przesądza jeszcze o tym, że kwota z tej faktury została rzeczywiście przez nabywcę pojazdu zapłacona, zwłaszcza gdy inne okoliczności związane z daną transakcją, np. przelewy bankowe, sumy ubezpieczenia pojazdu, kredyty lub pożyczki bankowe świadczą o innym przebiegu transakcji.
Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie uzyskanych w trakcie kontroli podatkowej materiałów dowodowych (zeznań świadków) uzupełnionych w postępowaniu podatkowym dodatkowymi pisemnymi informacjami przekazanymi przez świadków, analizie zarzutów i wyjaśnień składanych przez pełnomocnika ustalono, iż w niektórych przypadkach faktycznie uzyskane przychody ze sprzedaży były wyższe, niż kwoty wykazane na fakturach VAT i VAT-marża. Ponadto w niektórych przypadkach nie zaksięgowano prowizji z tytułu sprzedaży (usługi) lub też nie zaksięgowano zatrzymanych (otrzymanych) przez przedsiębiorcę zadatków. W jednym przypadku zawyżono koszty uzyskania przychodu. Wskazano, że dotyczy to następujących transakcji:
- sprzedaż pojazdu V., rok prod. 2009 na rzecz Państwa G., na podstawie faktury VAT- marża nr [...] z [...] stycznia 2014 r. w kwocie 40.000,00 zł, gdy ustalona w postępowaniu kwota faktycznie zapłacona wyniosła 49.500,00 zł brutto,
- sprzedaż samochodu marki F. rok prod. 2002 na rzecz A. B. i J. K., na podstawie faktury VAT-marża nr [...] z [...] stycznia 2014 r. w kwocie 4.200,00 zł, gdy ustalona w postępowaniu kwota faktycznie zapłacona wyniosła 7.900,00 zł brutto,
- sprzedaż samochodu N. rok prod. 2010 na rzecz Państwa N., udokumentowana fakturą VAT nr [...] z [...] lutego 2014 r. na kwotę 10.000,00 zł, gdy ustalona w postępowaniu kwota faktycznie zapłacona została określona na 23.000,00 zł brutto,
- sprzedaż samochodu marki T. rok prod. 2009 na rzecz M. S., udokumentowana pierwotnie fakturą VAT [...] r. z [...] marca 2014 r. w kwocie brutto 40.700,00 zł, skorygowana następnie przez podatnika do kwoty 9.000,00 zł brutto. W postępowaniu ustalono, że nabywca pojazdu faktycznie zapłacił 40.700,00 zł,
- sprzedaż samochodu O. (rok prod. 1999) na rzecz B. W. na podstawie faktury VAT-marża nr [...] z [...] maja 2014 r. w kwocie 2.000,00 zł, gdy w postępowaniu ustalono, że nabywca pojazdu faktycznie zapłacił 5.300,00 zł,
- sprzedaż samochodu marki O. na podstawie faktury VAT nr [...] z [...] maja 2014 r. w kwocie 10.000,00 zł brutto na rzecz B. S. W postępowaniu ustalono, że nabywca pojazdu faktycznie zapłacił 27.600,00 zł.
- zatrzymanie zadatku w kwocie 2.400,00 zł w związku z transakcją sprzedaży samochodu marki H., rok prod. 2013, na rzecz D. i A. P. na podstawie faktury VAT-marża nr [...] z [...] lipca 2014 r. w kwocie 36.800,00 zł brutto. Pojazd został następnie odkupiony przez L. W postępowaniu ustalono, że przychód z tytułu zatrzymanego zadatku nie został zaewidencjonowany i wykazany do opodatkowania,
- sprzedaż samochodu marki O., rok prod. 2005, na rzecz S. i D. G. na podstawie faktury VAT-marża nr [...] z [...] października 2014 r. w kwocie 7.500,00 zł brutto. W postępowaniu ustalono, że nabywca pojazdu faktycznie zapłacił 15.000,00 zł,
- przychód z tytułu pośrednictwa w sprzedaży samochodu marki V., rok prod. 2009, stanowiącego własność A. S. - w kwocie 10.000,00 zł - niezaewidencjonowany i niewykazany do opodatkowania,
- transakcja z Ł. C. - otrzymanie przychodu (zadatku) w kwocie 1.500,00 zł z tytułu pośrednictwa w transakcji jako dostawca pojazdu,
- zawyżenie przez podatnika kosztów uzyskania przychodu o kwotę 5.700,00 zł brutto z tytułu nabycia przez "L. " samochodu T., pozostawionego przez P. K. w rozliczeniu za nabyty pojazd A.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji. Stwierdził jednak, że mimo prawidłowych ustaleń w zakresie przychodów i kosztów działalności gospodarczej Skarżącego (w tym przeliczeń kwot brutto na netto) oraz zaliczki za marzec 2014 r., organ I instancji błędnie obliczył wysokość odsetek za zwłokę od niewpłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2014 r. Prawidłowa wysokość odsetek wynosi bowiem 147,00 zł.
5. Z powyższą decyzją nie zgodził się Skarżący i w sporządzonej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 120 o.p. - poprzez naruszenie naczelnych i ogólnych zasad postępowania,
- art. 121 o.p. - poprzez rażące niezachowanie bezstronności zarówno w sposobie prowadzenia postępowania, jak i w dokonanej ocenie zgromadzonego materiału dowodowego, niedającej się pogodzić z zasadą działania w sposób pogłębiający zaufanie do organów podatkowych
- art. 122 o.p. w związku z art. 187 § 1 o.p. - poprzez brak działań na rzecz wyjaśnienia kluczowych dla sprawy okoliczności faktycznych,
- art. 123 o.p. - poprzez ograniczenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu, zastępując zeznania świadków pisemnymi oświadczeniami przeprowadzanymi drogą pocztową lub e-mailową.
- art. 191 o.p. - poprzez rażące przekroczenie granic swobody w ocenie zgromadzonego materiału dowodowego,
- art. 210 § 4 o.p. - poprzez brak jednoznacznego, jasnego i pełnego uzasadnienia faktycznego decyzji w formie wskazania przyczyn, dla których organ odmówił mocy dowodowej dowodom świadczącym na korzyść Skarżącego, co jest niezbędne dla czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym oraz uzasadnienia prawnego,
- art. 3531 Kodeksu Cywilnego - poprzez jego nieuwzględnienie,
- art. 15 i nast. Ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej - poprzez jego nieuwzględnienie.
W uzasadnieniu skargi Skarżący zarzuca, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił obszernej dokumentacji kontrolowanego zawierającej kilkukrotne, osobiste podpisy świadków, wskazujące wartości odmienne od wskazywanych w zeznaniach i oświadczeniach złożonych przez świadków. Co więcej, organy kontrolujące nie dokonały uzasadnienia uznania dowodów kontrolowanego za niewiarygodne.
Zdaniem strony skarżącej, zeznania świadków, na które powołuje się organ, budzą wątpliwości co do ich wiarygodności. Wskazuje, że świadkowie wyrażają negatywne uczucia wobec niego i zależy im na negatywnych dla niego skutkach.
Skarżący wskazał, że nie zgadza się z kwestionowaniem przez organy danych wynikających z faktur, a uznawaniem za wiarygodne zeznań świadków – kontrahentów Skarżącego, zeznających pod rygorem odpowiedzialności karnej i na danych z katalogu Info – Ekspert.
Zdaniem Skarżącego, analizując sposób i zakres przeprowadzonych dowodów, nie uczyniono najmniejszych starań w dokonaniu weryfikacji dokumentów przekazanych przez kontrolowanego z zeznaniami świadków. Organ kontrolujący ograniczył się w zasadzie do zadania pytań: za jaką cenę świadek zakupił pojazd, czy był ubezpieczony i na jaką wartość. Nie dokonano natomiast prób zweryfikowania licznych dokumentów podpisywanych przez świadków, co niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na treść zeznań świadków. Zasadnym było wykazanie świadkom, pozostałych dokumentów, poza fakturą. Wydaje się zasadnym, dla oceny wiarygodności zeznań świadków, uwzględnienie w świetle zasad doświadczenia życiowego, rzekomych wątpliwości przy akceptowaniu faktur przez świadków (co wyraźnie potwierdzają podpisy na nich umieszczone ), jak zeznają w swoich przesłuchiwaniach - znacząco różniących się od danych w nich zawartych.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 15 i nast. ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej Skarżący wskazuje na niezasadność argumentu organów podatkowych, że zeznania świadków zostały uznane za wiarygodne, gdyż dokonali oni ubezpieczeń pojazdów na wartości wyższe, niż wynikają one z faktur. Skarżący wskazuje zaś, że na potrzeby dokonania ubezpieczeń pojazdów używanych nie jest wymagany dokument zakupu pojazdu.
6. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B., podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
2. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga jest niezasadna.
4. Sporna w sprawie jest prawidłowość przeprowadzonych przez organy podatkowe dowodów i ich ocena. Skarżący zarzuca naruszenie przepisów postępowania, w szczególności kwestionuje fakt oparcia się na dowodach z zeznań świadków, przy zakwestionowaniu mocy dowodowej dokumentów w postaci wystawionych przez niego faktur.
W tym kontekście należy wskazać, że niewątpliwie to na organy nałożony jest obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, czemu towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i art. 187 o.p.). Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, jest zarówno zebranie wszystkich istotnych dla sprawy dowodów, jak tez ich prawidłowa ocena.
Dowodem w sprawie podatkowej jest przy tym wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, o ile nie jest to sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 o.p.). Według art. 181 o.p. dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2, oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ dokonuje natomiast na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego, a o jej prawidłowości decyduje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie (zob. art. 191 o.p.). Ocena ta ma zatem charakter swobodny, winna być jednak oparta na wszechstronnym rozważeniu całego materiału dowodowego. Organ podatkowy według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności (por. wyrok NSA z 20 sierpnia 1997 r., III SA 150/96, LEX nr 30848). Dodać należy, iż ustaleń stanu faktycznego organ dokonuje bezpośrednio w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także na podstawie domniemań faktycznych i prawnych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa, 2003, s. 208).
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy nie uchybiły zasadom postępowania podatkowego i dołożyły wszelkich starań, by prawidłowo ustalić stan faktyczny sprawy.
Analiza akt sprawy, w szczególności zaś dowodów z zeznań świadków – kontrahentów Skarżącego - prowadzi do wniosku, że zarzuty Skarżącego nie są zasadne. Zakwestionowanie przez organy prawidłowości niektórych transakcji zostało w sposób logiczny i rzetelny wyjaśnione w decyzjach organów obu instancji. Organ wyczerpująco wskazał w odniesieniu do każdej z zakwestionowanych transakcji, jakie elementy zdecydowały o tym, że przychód czy koszty uzyskania przychodów zostały w sprawie ustalone w sposób odmienny, niż to zadeklarował Skarżący. I tak w odniesieniu do poszczególnych transakcji organ wyjaśnił w sposób następujący:
- ustalenie ceny nabycia samochodu V. rok prod. 2009 na rzecz Państwa G. nastąpiło w oparciu o zeznania L. G., który wskazał, że zapłacona przez nich gotówką cena pojazdu wynosiła 49.500 zł, a nie jak wskazano na fakturze – 40.000 zł. Zeznania te były złożone w warunkach pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań lub zatajanie prawdy. Organ dodatkowo zauważył, że nabywca ubezpieczył pojazd w zakresie Auto Casco i firma ubezpieczeniowa (M. S.A.) określiła sumę ubezpieczenia na kwotę 49.750,00 zł, a więc wartość bardzo zbliżoną do kwoty faktycznie zapłaconej;
- ustalenie, że sprzedaż samochodu marki F. rok prod. 2002 na rzecz A. B. i J. K., na podstawie faktury VAT-marża nr [...] z [...].01.2014 r. nastąpiło w kwocie 7.900 zł, a nie w kwocie 4.200,00 zł miało miejsce w oparciu o polecenie przelewu, z którego wynika właśnie wyższa kwota. Organ wyjaśnił, dlaczego nie dał wiary niespójnym oświadczeniom A. B., pierwotnie – że pojazd wymagał napraw, a następnie, że zgłosił reklamację. Słusznie argumentuje organ, że w takiej sytuacji pierwotna faktura winna zawierać kwotę wyższą, a następnie powinna zostać wydana faktura korygująca. Taka sytuacja nie miała miejsca, gdyż już pierwotna faktura została wystawiona na kwotę 4.000 zł, natomiast została opłacona przelewem na kwotę 7.900 zł;
- ustalenie ceny nabycia samochodu N. rok prod. 2010 na rzecz Państwa N. nastąpiło na podstawie zeznań nabywców pojazdu – I. N. i H. N. W szczególności I. N. przyznała, że zapłaciła za samochód kwotę 21.000 – 25.000 zł i że była to cena rynkowa. Organ przyjął wartość arytmetyczną tj. 23.000 zł;
- ustalenie ceny nabycia samochodu T. rok prod. 2009 na rzecz M. S. na kwotę 40.700 zł wynikało z tego, że na taką kwotę opiewała faktura z dnia [...] marca 2014 r. i taka kwota została zaksięgowana w podatkowej księdze przychodów i rozchodów. Twierdzenia Skarżącego, że następnie tj. [...] marca 2014 r. została wystawiona faktura korygująca na kwotę brutto 9.000 zł z uwagi na stan techniczny pojazdu nie znalazło potwierdzenia w materiale dowodowym, w szczególności twierdzeń Skarżącego nie potwierdził nabywca samochodu – M. S. Przeciwnie, zeznał on, że pojazd był w bardzo dobrym stanie technicznym a ponadto wskazał na źródła finansowania pojazdu tj. pożyczkę gotówkową z Banku M. w wysokości 17.074,97 zł oraz przyznanie środków przez Gminę K. na podjęcie działalności gospodarczej w kwocie 21.890,00 zł. Dodatkowo organ zauważył, że certyfikat ubezpieczeniowy nr [...] (Ubezpieczenie Używany Gwarantowany), który nabywca otrzymał w dniu zakupu, wystawiony przez komis we współpracy z firmą ubezpieczeniową H. Ltd., określał wartość samochodu (T. nr VIN [...]) na 40.700,00 zł. Ponadto w tym samym dniu Ś. Biuro Rzeczoznawców wystawiło dokument potwierdzający, że stan techniczny pojazdu nie budzi zastrzeżeń (nadwozie bezwypadkowe, przebieg pojazdu szacowany zgodny ze wskazaniem drogomierza tj. 68.170 km). Ponadto polisa ubezpieczeniowa wystawiona w dniu [...] marca 2014 r. przez I. S.A. w zakresie Autocasco określiła sumę ubezpieczenia na 37.300,00 zł i ustalona została na podstawie Info-Ekspert;
- ustalenie przez organ ceny nabycia samochodu O., rok prod. 1999 w kwocie 5.300 zł, nie zaś 2.000 zł nastąpiło na podstawie zeznań kupującego – B. W., który wskazał, że zapłacił za pojazd kwotę 5.300 zł. Ponadto organ ustalając wartość pojazdu odwołał się do wartości rynkowej tego typu pojazdów wskazanej w katalogu Info – Ekspert, potwierdzając w ten sposób wiarygodność oświadczenia świadka;
- ustalenie wartości samochodu O. na rzecz B. S. na kwotę 27.600 zł, nie zaś - jak wskazano na fakturze – 10.000 zł nastąpiło na podstawie zeznań nabywcy, złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej, która potwierdziła cenę uiszczoną za pojazd tj. 27.600 zł, jak też wskazała, że nie otrzymała następnie zwrotu żadnej kwoty. Okoliczność tą potwierdza również przelew bankowy. Organ wykazał też nieprawdziwość twierdzeń Skarżącego co do zbycia pojazdu przez B. S. na rzecz jego firmy,
- okoliczność zatrzymania zadatku w kwocie 2.400 zł w związku z transakcją sprzedaży samochodu marki H., rok prod. 2013, na rzecz D. i A. P., bez ujęcia tej kwoty jako przychodu organ ustalił przede wszystkim na podstawie zeznań D. P., która potwierdziła uiszczenie kwoty zadatku i to, że w związku z odstąpieniem od umowy nie został on jej zwrócony, lecz uległ przepadkowi na rzecz sprzedawcy tj. L. Dodatkowo organ wskazał na zapis dokumentu z dnia [...] lipca 2014 r., wskazujący na fakt odstąpienia od transakcji sprzedaży pojazdu, z jednoczesnym utrzymaniem warunków zamówienia za zgodą kupujących;
- ustalenia co do kwoty nabycia samochodu marki O., rok prod. 2005, na rzecz S. i D. G. w kwocie 15.000 zł, nie zaś jak Skarżący wskazał w fakturze – 7.500 zł nastąpiły na podstawie zeznań nabywcy – S. G., złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Wskazał on, że zapłacił za samochód gotówką kwotę 15.000 zł;
- fakt zaistnienia przychodu w kwocie 10.000 zł z tytułu pośrednictwa w sprzedaży samochodu marki V., rok prod. 2009 stanowiącego własność A. S., który nie został przez Skarżącego zaewidencjonowany i wykazany do opodatkowania organ ustalił na podstawie wyjaśnień strony dotyczących ustalenia takiego wynagrodzenia. Zasadnie wskazał organ, odnosząc się do twierdzenia Skarżącego o braku zapłaty tej kwoty, że okoliczność ta, w związku z treścią art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozostaje bez znaczenia, gdyż zgodnie z tym przepisem, przychodem z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 (tj. pozarolnicza działalność gospodarcza) są kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane. Zatem zasadnie przyjęto kwotę należną z tytułu pośrednictwa w sprzedaży wskazanego samochodu za przychód Skarżącego;
- okoliczność otrzymania przez Skarżącego kwoty 1.500 zł od Ł. C. za pośrednictwo w transakcji dostawy pojazdu organ potwierdził zgromadzoną dokumentacją, z której wynika, że Skarżący był dostawcą pojazdu (umowa leasingu z [...] października 2014 r., protokół odbioru nr [...] z [...] października 2014 r.). Organ wykazał na podstawie przepływów pieniężnych, że Ł. C. dokonał przelewu w dniu [...] października 2014 r. na rzecz Skarżącego, wskazując w tytule jako "zadatek P. " w kwocie 5.000,00 zł. Następnie w dniu [...] października 2014 r. Skarżący zwrócił część otrzymanej kwoty tj. 3.500,00 zł Tytuł operacji opisany został "zwrot zaliczki - kompensata za transport". Na tej podstawie organ przyjął, że podatnik otrzymał od Ł. C. kwotę 1.500 zł (5.000.00 zł - 3. 500.00 zł). Zdarzenia te potwierdził przesłuchany w charakterze świadka Ł. C.;
- fakt zawyżenia kosztów uzyskania przychodów o kwotę 5.700 zł brutto z tytułu nabycia przez "L." samochodu T., pozostawionego przez P. K. w rozliczeniu za nabyty pojazd A. organ ustalił przede wszystkim wskazując, że Skarżący zaliczył do kosztów uzyskania przychodów kwotę 7.000 zł z tytułu nabycia pojazdu. Z kolei P. K. zeznał pod rygorem odpowiedzialność karnej, że zapłata za A. wyglądała w ten sposób, że wpłacił on 500 zł jako zaliczkę oraz w rozliczeniu pozostawił swój stary samochód w kwocie 1300 zł, resztę zaś wpłacił gotówką przy podpisywaniu umowy. Organ, uznając za prawdziwe twierdzenia świadka przyjął, że w rozliczeniu między stronami uwzględniony został pojazd zbyty na rzecz komisu "L." w kwocie 1.300,00 zł. Zatem zawyżenie kosztów uzyskania przychodów wyniosło 5.700,00 zł brutto (7.000,00 - 1.300,00 = 5.700,00 zł).
5. Reasumując, po analizie przeprowadzonych przez organ w sprawie dowodów i ich oceny, Sąd stwierdza, że została ona dokonana w sposób prawidłowy, organ zebrał wystarczający materiał dowodowy potrzebny do ustalenia stanu faktycznego sprawy, ocena dowodów została dokonana zgodnie z logiką i doświadczeniem życiowym. Zakwestionowanie wysokości przychodów przy wskazanych transakcjach jak też wysokości kosztów zostało przez organ uzasadnione w sposób przekonywujący. Odmienne od Skarżącego twierdzenia znajdują uzasadnienie w potwierdzeniach przelewów, a przede wszystkim w zeznaniach stron transakcji.
Sąd nie znajduje podstaw, by kwestionować prawdziwość twierdzeń kontrahentów Skarżącego, gdyż nie mają oni interesu w potwierdzaniu nieprawdy. W większości analizowanych transakcji zeznania te nie są jedynymi dowodami, ale znajdują potwierdzenie w całokształcie okoliczności sprawy. To Skarżący ma interes w tym, aby uzasadniać okoliczności korzystne dla niego z punktu widzenia skutków podatkowych.
Ceny sprzedaży poszczególnych samochodów umieszczone na niektórych z zakwestionowanych faktur istotnie odbiegały od cen rynkowych konkretnych modeli samochodów znaczące obniżenie ceny nie znajdowało uzasadnienia w stanie technicznym poszczególnych pojazdów. Zdaniem Sądu, doświadczenie życiowe wskazuje, że niemal każdy używany samochód posiada jakieś mankamenty będące skutkiem użytkowania. Mankamenty te mogą mieć wpływ na cenę konkretnego pojazdu. Jednakże wykazanie w fakturze dokumentującej sprzedaż ceny znacząco niższe niż cena rynkowa pojazdu mogłoby być wynikiem jedynie takiej sytuacji, gdyby pojazd ten był uszkodzony w sposób znaczny. To z kolei powodowałoby konieczność dokonania przez nabywcę napraw o istotnym znaczeniu, bez których pojazd taki nie przeszedłby stosownych badań technicznych. Naprawa pojazdu o znacznym rozmiarze wymaga zakupu odpowiednich części zamiennych oraz w większości przypadków skorzystania z usług specjalistycznego serwisu. Takie wydatki są odpowiednio dokumentowane. Doświadczenie życiowe wskazuje też, że dokumenty takie są zwykle w posiadaniu właścicieli pojazdów, choćby z tego powodu, że konieczne są one dla złożenia ewentualnej reklamacji dotyczącej części zamiennej lub usługi naprawy. Skoro zaś w tej sprawie takich dokumentów Skarżący, ani nabywcy pojazdów nie posiadali, a posiadały aktualne badania techniczne, to oznacza, że ich cena była zaniżona. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że sporne samochody nie były rozbite i nie posiadały wad, które mogłyby przyczynić się do znacznych różnic w stosunku do wartości rynkowych danego modelu.
6. Odnosząc się do sformułowanych w skardze zarzutów Sąd nie znajduje podstaw do ich uwzględnienia. Skarżący zarzuca brak działań na rzecz wyjaśnienia kluczowych dla sprawy okoliczności faktycznych, nie wskazując równocześnie, jakie jeszcze działania powinny zostać podjęte, aby pełniej wyjaśnić stan faktyczny sprawy. W ocenie Sądu okoliczności sprawy zostały ustalone w sposób pozwalający na prawidłowe rozstrzygnięcie.
Wbrew zarzutowi skargi należy stwierdzić, że z decyzji organu wynika jednoznacznie, dlaczego organ odmówił mocy dowodowej dowodom, na które powołuje się Skarżący, w szczególności zapisom zawartym w zakwestionowanych fakturach. Jest dla Sądu oczywiste i wynika to z decyzji, że powodem tego były ustalenia sprzeczne z twierdzeniami Skarżącego, które z kolei organ uznał za wiarygodne w świetle okoliczności sprawy.
Nie jest prawdą, że organ nie dokonał prób zweryfikowania dokumentów podpisywanych przez świadków. Niejednokrotnie świadkowie, uczestnicy transakcji ze Skarżącym, byli pytani o składane oświadczenia i odnosili się do nich. Z wyjaśnień tych wynika, że kontrahenci nie przykładali do tego szczególnej wagi, w innych sytuacjach wskazywali, że byli wprowadzani w błąd przez sprzedawcę co do znaczenia oświadczeń.
Skarżący zarzuca naruszenie przez organ art. 3531 Kodeksu cywilnego, a zatem przepisu który stanowi o swobodzie kontraktowania. Zgodnie z jego treścią, strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Zarzut naruszenia tego przepisu jest chybiony. Organ w żaden sposób nie podważa możliwości ułożenia przez strony umowy swoich ustaleń w sposób dowolny. W niniejszej sprawie organy podatkowe zakwestionowały prawidłowość wykazania wysokości przychodów, wskazując w prawie wszystkich przypadkach, że twierdzenia stron umowy (z których jednym jest Skarżący, z drugiej najczęściej nabywcy samochodów) pozostają sprzeczne.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 15 i nast. Ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej reasekuracyjnej - Skarżący wskazuje na niezasadność argumentu organów podatkowych, że zeznania świadków zostały uznane za wiarygodne, gdyż dokonali oni ubezpieczeń pojazdów na wartości wyższe, niż wynikają one z faktur, natomiast na potrzeby dokonania ubezpieczeń pojazdów używanych nie jest wymagany dokument zakupu pojazdu. Sąd zauważa, że w sytuacjach, gdy organ wskazywał na argument związany z kwotami ubezpieczenia pojazdu, był to każdorazowo argument jedynie dodatkowy, wspierający. Zarzut ten pozostaje bez znaczenia z punktu widzenia prawidłowości oceny okoliczności sprawy.
7. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło