I SA/Bk 249/14
WyrokWSA w Białymstoku2014-12-30
Skład orzekający: Andrzej Melezini, Paweł Janusz Lewkowicz, Mieczysław Markowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione na utwardzenie placu magazynowego, instalacje telewizji przemysłowej i rejestracji czasu pracy, montaż dodatkowego kotła olejowego oraz część robót budowlanych mogą zostać uznane za kwalifikowalne w ramach projektu dofinansowanego ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca Spółka realizowała projekt z naruszeniem przepisów ustawy o finansach publicznych, a poniesione wydatki na utwardzenie placu magazynowego (powyżej ustalonej powierzchni), instalacje telewizji przemysłowej i rejestracji czasu pracy (nieujęte we wniosku o dofinansowanie), montaż dodatkowego kotła olejowego (niezgodny z projektem) oraz część robót budowlanych (wykonanych poza zakresem rzeczowym) nie spełniały warunków kwalifikowalności wydatków. W związku z tym, organ zasadnie zobowiązał Spółkę do zwrotu dotacji.Stan faktyczny
Spółka P. S.A. otrzymała dotację z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa P. na realizację projektu "Wdrożenie innowacyjnych technologii w produkcji konstrukcji z aluminium i stolarki PCV". W wyniku kontroli stwierdzono szereg nieprawidłowości, w tym utwardzenie placu magazynowego na powierzchni przekraczającej założony zakres, poniesienie wydatków na instalacje telewizji przemysłowej i rejestracji czasu pracy, nieprawidłowości związane z montażem kotła olejowego oraz wykonanie części robót budowlanych poza zakresem projektu. W konsekwencji Zarząd Województwa P. decyzją utrzymał w mocy decyzję o zwrocie części dotacji. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując prawidłowość oceny stanu faktycznego i wykładnię przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia NSA Mieczysław Markowski, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi P.w B. P. na decyzję Zarządu Województwa P. z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu udzielonej dotacji oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...], Zarząd Województwa P., działając jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa P. na lata 2007-2013, utrzymał w mocy wydaną w I instancji decyzję z dnia [...] maja 2012 r. nr [...], określającą kwotę dotacji podlegającą zwrotowi od strony postępowania – P. S.A. w B. P. – należności głównej w wysokości 165.520,55 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków.
Z wydanych w sprawie decyzji wynika, że [...] października 2010 r. Spółka podpisała z Województwem P. umowę o dofinansowanie Projektu "Wdrożenie innowacyjnych technologii w produkcji konstrukcji z aluminium i stolarki PCV w Przedsiębiorstwie Budowlanym "P." Sp. z o. o." W trakcie realizacji projektu zostały podpisane też 2 aneksy do umowy.
W wyniku kontroli przeprowadzonej przez zespół kontrolujący stwierdzono,
że projekt został zrealizowany z następującymi nieprawidłowościami: została utwardzona powierzchnia placu przylegającego do hali PCV i hali aluminium – 3274,62 m2, tj. większa od zakładanej we wniosku o dofinansowanie. Zgodnie
z zarysem lokalizującym projekt, powierzchnia utwardzonego placu przylegającego do hali PCV powinna wynosić 342,88 m2, a placu przylegającego do hali aluminium powinna wynosić 1092,50 m2 – łącznie 1435,38 m2. W związku z powyższym ustalono, że koszty kwalifikowalne poniesione na roboty drogowe powinny wynosić 108.706,63 zł netto, natomiast pozostała część kosztów, tj. 130.793,37 zł netto - stanowi wydatki niekwalifikowalne w projekcie.
Kolejna stwierdzona nieprawidłowość dotyczyła wydatków poniesionych przez Spółkę m.in. na: instalację telewizji przemysłowej w wysokości 500,00 zł netto (hala PCV), instalację rejestracji czasu pracy - w wysokości 300,00 zł netto (hala PCV), instalację telewizji przemysłowej w wysokości 2.900,00 zł netto (hala aluminium), instalację rejestracji czasu pracy - w wysokości 300,00 zł netto (hala aluminium). Wydatki te nie zostały jednak określone przez Beneficjenta w Biznes Planie i wniosku
o dofinansowanie, co oznacza, że stanowią koszt niekwalifikowalny w projekcie.
W związku z tym, pomniejszeniu podlegała także kwota dofinansowania zgodnie
z warunkami Umowy.
Zespół kontrolny stwierdził także, że mimo założenia wykonania montażu dodatkowego kotła olejowego o mocy 21 kW i dostosowania do pracy w układzie kaskadowym z istniejącym kotłem, nie zainstalowano dodatkowego kotła olejowego, a jedynie ten, który Spółka posiadała na palniku olejowym opatrzony tabliczką znamionową zawierającą rok produkcji 1994. W związku z powyższym uznano,
że roboty związane z montażem dodatkowego kotła olejowego nie zostały wykonane,
a poniesiony na nie wydatek w kwocie 25.700,00 zł netto stanowi koszt niekwalifikowalny w projekcie.
Ponadto stwierdzono, że część robót remontowych z kosztorysu nie została wykonana (okładziny z płyt gipsowo – kartonowych), część robót została wykonana bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę (przebudowa ścian konstrukcyjnych w halach produkcyjnych – wykucie otworów, przesklepienie otworu), a część robót została wykonana poza zakresem rzeczowym określonym w projekcie (roboty
w pomieszczeniach biurowych w hali PCV; roboty związane z posadzką z izolacją cieplną w hali PCV - tylko 37,58% dotyczy robót zgłoszonych w projekcie, t.j. 279 m2
z 742,50 m2; tynki, malowanie farbami emulsyjnymi wykonane na powierzchni nie zgłoszonej w projekcie odnoście w hali PCV - tylko 37,58% dotyczy robót zgłoszonych w projekcie, tj. 279 m2 z 742,50 m2; montaż bram przemysłowych w hali PCV poza powierzchnią zgłoszoną w projekcie - tylko 50% robót dotyczy zakresu projektu; remont pomieszczeń socjalnych w hali aluminium wykonany poza powierzchnią zgłoszoną w projekcie; roboty związane z wykonaniem posadzki przemysłowej w hali aluminium na powierzchni nie zgłoszonej w projekcie). Łączne wydatki niekwalifikowalne związane w tymi robotami wyniosły 115.374,21 zł netto.
Na podstawie dokonanych przez zespół kontrolujący oględzin wyremontowanych hal produkcyjnych oraz kosztorysu ofertowego firmy W.
stwierdzono, że wskaźnik produktu określony we wniosku o dofinansowanie
do osiągnięcia na poziomie 687 m2 został przekroczony. Powierzchnię w wysokości
67,56 m2 uznano za wyremontowaną poza projektem.
Uwzględniając przytoczone okoliczności, Instytucja Zarządzająca uznała,
że Spółka realizowała projekt z naruszeniem art. 207 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy
z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1240, ze zm., dalej powoływana również w skrócie jako "u.f.p.").
W złożonej do Sądu skardze pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] maja 2012 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Instytucję Zarządzającą.
Zaskarżonej decyzji postawiono zarzut dokonania oceny stanu faktycznego
w sposób nieprawidłowy i naruszający obowiązujące normy prawne,
tj. w szczególności poprzez:
– błędną wykładnię zapisów zawartych w "Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa P. na lata 2007-2013" stanowiących załącznik do Uchwały Nr [...] Zarządu Województwa P. z dnia [...] listopada 2008 r., dokonaną przy ocenie projektu będącego przedmiotem wniosku o dofinansowanie, dokumentów i dowodów zgromadzonych na etapie postępowania kontrolnego prowadzonego w związku z rozliczeniem dotacji udzielonej na rzecz Spółki;
– nierzetelną, subiektywną i selektywną ocenę dokumentów i dowodów zgromadzonych na etapie postępowania kontrolnego prowadzonego w związku
z rozliczeniem dotacji udzielonej na rzecz Spółki, bez uwzględnienia okoliczności faktycznych wskazanych przez Spółkę w pismach składanych w toku działań kontrolnych.
Zdaniem Spółki wydatkiem podlegającym refundacji powinny zostać uznane koszty poniesione na utwardzenie całej nawierzchni placu magazynowego i ciągu jezdnego związane z remontem i adaptacją budynków pod linię PCV i aluminium. Zakres placu objęty projektem (tj. 3274,62 m2) został zagospodarowany na plac składowy materiałów służących do produkcji stolarki PCV i ślusarki aluminium. Jest on konieczny dla możliwości zapewnienia ciągłości procesu produkcji oraz zrealizowania zamówień - oba zakłady PCV i aluminium muszą mieć zapas materiałów produkcyjnych zgromadzonych na przedmiotowym placu składowym.
Strona za błędne uznaje także stanowisko uznające jako wydatki niekwalifikowalne koszty robót elektrycznych o łącznej wartości 4.000 zł netto.
W Biznes Planie oraz załączonym do kosztorysie ogólnobudowlanym określony został zakres robót elektrycznych, w który wchodzą m.in. gniazda wtykowe
i przewody kabelkowe. W kosztach tych zawarte zostały koszty instalacji telewizji przemysłowej i instalacji rejestracji czasu pracy. Wykorzystanie instalacji rejestracji czasu pracy oraz telewizji kablowej pomogło wprowadzić i osiągnąć innowacyjność organizacyjną i procesową oraz znacznie poprawić warunki pracy BHP.
W zakresie kosztów zwiększenia mocy kotłowni olejowej Spółka podniosła,
że oferta wykonawcy zakładała m. in. montaż dodatkowego kotła olejowego o mocy 21 kW i dostosowanie do pracy w układzie kaskadowym z istniejącym kotłem
i opiewała na wartość 85.500 zł. Umowę podpisano [...] października 2010 r.
na wartość 62.000 zł i określono w niej zakres prac jako zwiększenie mocy kotłowni olejowej. Zakupiony piec - kocioł jest nowy, co poświadczają tabliczki znamionowe umiejscowione na obudowie, które nie zostały sfotografowane podczas kontroli. Dostarczony został również protokół odbioru i uruchomienia kotła.
Spółka za bezzasadny uznała także zarzut dotyczący nie spełniania wymogów stawianych wydatkom uznawanym za kwalifikowalne przez część robót budowlanych wykonywanych prze firmę "W.". Zakres inwestycji został zaprezentowany
w Biznes Planie oraz pkt. III. 5 Wniosku jako: 1) roboty ogólnobudowlane związane
z uruchomieniem linii PCV; 2) roboty ogólnobudowlane związane z uruchomieniem linii aluminium. Zakres prac wyszczególniony został w § 1 umowy z dnia
[...] października 2010 r. oraz w kosztorysach powykonawczych sporządzonych przez "P." oraz "W.". Na etapie składania wniosków nie wymagano szczegółowych kosztorysów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wyrokiem z dnia 14 listopada 2012 r. I SA/Bk 306/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji z dnia [...] maja 2012 r. Sąd wyraził pogląd,
że brak podpisów wszystkich osób biorących udział w podjęciu decyzji stanowi rażące naruszenie art. 207 ust. 9 u.f.p.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Zarządu Województwa P., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 marca 2014 r. II GSK 123/13 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania tut. Sądowi. Sąd kasacyjny uznał, że brak jest podstaw do akceptacji stanowiska o wyłączeniu stosowania ustawy o samorządzie województwa w zakresie odnoszącym się
do zasad procedowania przez Zarząd Województwa jako Instytucję Zarządzającą
w rozumieniu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Wobec tego, odnośnie zasad podpisywania decyzji wydawanych przez zarząd województwa znajduje zastosowanie art. 46 ust. 2a ustawy o samorządzie województwa, który stanowi, że decyzje wydane przez zarząd województwa w sprawach z zakresu administracji publicznej podpisuje marszałek. W decyzji wymienia się imiona
i nazwiska członków zarządu, którzy brali udział w wydaniu decyzji. W przepisach ustawy o samorządzie województwa nie ma uregulowań wyłączających podpisywanie przez wicemarszałka decyzji wydawanych przez zarząd województwa, zwłaszcza że wicemarszałek jest także członkiem zarządu województwa z mocy
art. 31 ust. 2. Istotne jest w tej sytuacji, aby wicemarszałek był prawidłowo umocowany.
W związku z ogłoszeniem w dniu [...] maja 2014 r. upadłości Spółki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, postanowieniem z dnia 17 września 2014 r. zawiesił postępowanie sądowe w sprawie.
Po wstąpieniu syndyka masy upadłości do niniejszego postępowania sądowego, w dniu 6 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku postanowił podjąć zawieszone postępowanie.
Pismem z dnia 18 listopada 2014 r. syndyk masy upadłości, powołując się na art. 145 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze, wniósł
o zawieszenie postępowania.
Postanowieniem z dnia 28 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku nie uwzględnił tego wniosku.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
W pierwszej kolejności, realizując zalecenia zawarte w wyroku NSA z dnia
14 marca 2014 r. Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja została podpisana przez prawidłowo umocowanego wicemarszałka województwa (vide zarządzenie
Nr [...] Marszałka Województwa P. z dnia [...] czerwca 2011 r. w sprawie udzielenia upoważnienia Panu M. K. B. – Wicemarszałkowi Województwa P. do zastępowania, na czas nieobecności, Marszałka Województwa P. – k. 144 tom I akt sądowych).
Przystępując do rozpoznania skargi należy zauważyć, że zgodnie z art. 207 ust. 1 u.f.p., w brzmieniu obowiązującym w 2012 r., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane
z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, 3) pobrane nienależnie lub
w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami
w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa
w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10.
Stosownie do art. 207 ust. 8 u.f.p., w przypadku stwierdzenia okoliczności,
o których mowa w ust. 1, instytucja, która podpisała umowę z beneficjentem, wzywa go do: 1) zwrotu środków lub 2) do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
Po bezskutecznym upływie powyższego terminu, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej w rozumieniu ustawy
o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r.
o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu
i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków,
z uwzględnieniem ust. 2 (art. 207 ust. 9 u.f.p.).
Decyzji, o której mowa w ust. 9, nie wydaje się, jeżeli dokonano zwrotu środków przed jej wydaniem (art. 207 ust. 10 u.f.p.).
W doktrynie finansów publicznych wskazuje się, że wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem następuje przez zapłatę za zrealizowane zadania, inne niż te, na które środki były przyznane. Chodzi o sfinansowane zadania będące poza zakresem rzeczowym projektu, na który środki zostały przekazane, wydatki niezwiązane bezpośrednio z realizacją projektu, nieprzyczyniające się do osiągnięcia celu określonego w umowie o dofinansowanie, które nie mogą zostać uznane
za kwalifikowalne. Przeznaczenie oznacza określenie z góry celu, któremu ma służyć dana rzecz, przekazanie dla kogoś, na czyjś użytek, zastosowanie. Naruszenie procedur przy wykorzystaniu środków dotyczy m.in. procedur wskazanych w umowie o dofinansowanie projektu (zob. L. Lipiec-Warzecha, Ustawa o finansach publicznych. Komentarz do art. 207, ABC 2011).
Zgodnie z § 2 Umowy o dofinansowanie, określa ona warunki, na jakich dokonywane będzie dofinansowanie wydatków kwalifikowanych ponoszonych przez Spółkę na realizację ww. Projektu. Beneficjent zobowiązał się do realizacji Projektu
w oparciu o wniosek o dofinansowanie oraz harmonogram rzeczowo-finansowy
(§ 2 pkt 2 Umowy). Paragraf 1 pkt 14 Umowy stanowi, że ilekroć w niniejszej umowie jest mowa o "Wydatkach kwalifikowanych" – należy przez to rozumieć wydatki lub koszty ponoszone przez Beneficjenta lub podmiot upoważniony przez Beneficjenta
w ramach przygotowania i realizacji projektu, zgodnie z zasadami obowiązującymi
w Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach RPOWP na lata 2007-2013, które kwalifikują się do dofinansowania ze środków przeznaczonych
na realizację RPOWP na lata 2007-2013. Stosownie do § 10 ust. 1 Umowy, jeżeli zostanie stwierdzone, że Beneficjent wykorzystał całość lub część dofinansowania niezgodnie z przeznaczeniem, bez zachowania obowiązujących procedur, lub pobrał całość lub część dofinansowania w sposób nienależny albo w nadmiernej wysokości, Beneficjent zobowiązany jest do zwrotu tych środków, odpowiednio w całości lub
w części, wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych, w sposób wskazany przez Instytucję Zarządzającą RPOWP w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia doręczenia stosownego wezwania.
Wspomniane Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w rozdziale 5.2 przewidują, że ocena kwalifikowalności wydatku polega na analizie zgodności jego poniesienia z obowiązującymi przepisami i dokonywana jest na dwóch płaszczyznach. Pierwszą z nich jest sprawdzenie kwalifikowalności na etapie oceny wniosku o dofinansowanie. Drugą, jest weryfikacja na etapie realizacji projektu, kiedy Beneficjent przedkłada wnioski o płatność.
Wytyczne określają warunki, których łączne spełnienie pozwala
na zakwalifikowanie wydatku do współfinansowania (rozdział 5.2.2). Wydatkiem kwalifikującym się do współfinansowania jest wydatek spełniający łącznie następujące warunki: a) został poniesiony w okresie kwalifikowalności wydatków,
b) jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa wspólnotowego oraz prawa krajowego, a w przypadku projektów objętych pomocą publiczną jest zgodny
z programem pomocowym, w ramach którego pomoc jest udzielana, c) jest zgodny
z postanowieniami RPOWP, d) jest zgodny z kategoriami wydatków wynikającymi
z postanowień umowy o dofinansowanie projektu, e) jest niezbędny do realizacji projektu i został poniesiony w związku z realizacją projektu, f) został dokonany
w sposób efektywny, tzn. w oparciu o zasadę dążenia do uzyskania założonych efektów przy możliwie najniższych kosztach, g) został właściwe udokumentowany,
h) nie podlega wyłączeniom określonym w niniejszych wytycznych.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd nie miał wątpliwości, że ocena materiału dowodowego uzasadniała zakwestionowanie prawidłowości wydatkowania części dotacji udzielonej Spółce na realizację przedmiotowego projektu i uznanie poszczególnych wydatków w tym zakresie jako niekwalifikowalnych. Podstawę ku temu stanowiły wyniki kontroli na miejscu na zakończenie realizacji projektu, trwającej od [...] sierpnia 2011 r. do [...] listopada 2011 r., podczas której dokonano oględzin środków trwałych nabytych przez Spółkę
w ramach realizacji projektu oraz wyremontowanych hal produkcyjnych.
Przede wszystkim prawidłowe wnioski wyciągnięte zostały z analizy zakresu robót budowlano-drogowych wykonanych przez firmę "B.".
Z wniosku o dofinasowanie projektu oraz umowy zawartej z Województwem P. wynika, że Spółka zakłada wdrożenie innowacyjnego sposobu produkcji stolarki PCV i produkcji konstrukcji z aluminium prowadzącego do powstania unikalnego produktu – okna z dodatkową izolacją termiczną oraz do zróżnicowania oferty sprzedażowej przedsiębiorstwa, wzrostu eksportu i konkurencyjności. Cele te Spółka zamierza osiągnąć przez zakup linii do produkcji stolarki PCV, zakup linii do produkcji konstrukcji z aluminium, zakup systemów komputerowych, remont i adaptację budynku magazynowego i hali magazynowej pod ww. linie produkcyjne.
Zakres planowanych robót remontowo-adaptacyjnych hala produkcyjnych Spółka określiła w Załączniku nr [...] do wniosku o dofinansowanie, który stanowi integralną część Umowy o dofinansowanie z dnia [...] października 2010 r. Graficzne zarysy lokalizujące projekt pozwalają ustalić konkretną powierzchnię placów magazynowych objętą dofinansowaniem, przylegających do hal produkcyjnych PCV
i aluminium. Załącznik ten stał się zatem naturalnym punktem odniesienia podczas weryfikacji realizacji projektu przez zespół kontrolujący, który stwierdził, że plac magazynowy utwardzony został kostką brukową na powierzchni wykraczającej poza zakres rzeczowy projektu. Kosztorys powykonawczy firmy "B." wskazuje,
że utwardzona została powierzchnia placu przylegającego do hali PCV i hali aluminium – 3274,62 m2. Natomiast zgodnie z zarysem lokalizującym projekt, powierzchnia utwardzonego placu przylegającego do hali PCV powinna wynosić 342,88 m2, a placu przylegającego do hali aluminium powinna wynosić 1092,50 m2 (łącznie 1435,38 m2). Instytucja zarządzająca zasadnie zatem potraktowała powstałą nadwyżkę – nie zgłoszoną na etapie aplikowania do konkursu – jako wykonaną poza zakresem rzeczowym projektu i niemożliwą do zrefundowania. Należy podkreślić,
że w sprawie nie kwestionowano potrzeby wykonania przez Spółkę większej powierzchni utwardzonej placu magazynowego. Poddano natomiast weryfikacji prace faktycznie wykonane z pracami zadeklarowanymi w projekcie, na wykonanie których Spółka, zgodnie z ww. Umową, uzyskała publiczne środki pieniężne.
Zdaniem Sądu trafne są również ustalenia dotyczące montażu instalacji telewizji przemysłowej i instalacji rejestracji czasu pracy, które doprowadziły
do uznania wydatków w tym zakresie za niekwalifikowalne. Zupełnie nieprzekonująca jest argumentacja strony, jakoby koszty te zawierały się w zakresie robót elektrycznych (m.in. gniazda wtykowe i przewody kabelkowe), określonym
we wniosku o dofinansowanie oraz kosztorysie ogólnobudowlanym. W kosztorysie ogólnobudowlanym Spółka określiła, że w ramach remontu hali PCV zostanie wykonana m.in. instalacja elektryczna, składająca się z linii kablowe nn, rozdzielni, korytek, instalacji siłowej i oświetleniowej wraz z oprawami świetlówkowymi, gniazdami wtykowymi i przewodami kabelkowymi. Instytucja słusznie jednak zauważyła, że gniazda wtykowe i przewody kabelkowe odnoszą się tylko do instalacji siłowej, do której nie można zaliczyć telewizji przemysłowej i instalacji rejestracji czasu pracy. W Biznes Planie nie założono wykonania takich instalacji. Wydatków
na instalację telewizji przemysłowej i rejestracji czasu pracy nie przewidziano również we wniosku o dofinasowanie oraz we wspomnianym kosztorysie.
W ocenie strony skarżącej, wydatki na instalację rejestracji czasu pracy oraz telewizji kablowej powinny być kwalifikowalne, gdyż pomogło to wprowadzić
i osiągnąć innowacyjność organizacyjną i procesową oraz znacznie poprawić warunki pracy BHP. Stanowisko to nie znajduje potwierdzenia w dokumentacji konkursowej projektu aplikującego do dofinansowania. W Biznes Planie (pkt C2) strona wiąże innowacyjność organizacyjną z wdrażaniem technologii informacyjno-komunikacyjnych (ICT), które będą wdrożone przez zakup systemu komputerowego wspomagającego proces produkcji (przejście z systemu "ręcznego" na elektroniczny transfer informacji). Wydatki na system komputerowy zostały tymczasem rozliczone w ramach innej kategorii wydatków w budżecie projektu.
Wobec powyższego zasadnie odmówiono Spółce zakwalifikowanie
do refundacji wydatków związanych z nabyciem ww. instalacji.
Kolejnym spornym punktem ustaleń organu jest uznanie za niekwalifikowalne wydatków poniesionych na zwiększenie mocy kotłowni olejowej. Sąd w pełni podziela te ustalenia i wnioski płynące z oceny realizacji projektu w tej części. W trakcie kontroli nie stwierdzono zainstalowania dodatkowego, nowego kotła olejowego. Spółka posiadała jedynie kocioł na palniku olejowym opatrzony tabliczką znamionową wskazującą na 1994 rok produkcji. Tymczasem projekt nie obejmował modernizacji istniejącego kotła, tylko zakup nowego o mocy 21 kW i dostosowanie do pracy w układzie kaskadowym z już istniejącym kotłem. Ponadto, Spółka złożyła [...] sierpnia 2011 r. oświadczenie, że wszystkie zakupione w ramach realizacji projektu środki trwałe są nowe. Nie potwierdza tego jednak wspomniana data
na tabliczce znamionowej. O tym, że kocioł jest nowy nie świadczy okoliczność,
że na tabliczkach znamionowych widnieje data 2010 r., co w ocenie strony zostało pominięte przez Instytucję. Należy jednak zauważyć, co podkreślono w odpowiedzi na skargę, że Spółka dokonała modernizacji kotła będącego już w jej posiadaniu
w ten sposób, że wymieniła obudowę na nową – właśnie z tabliczką znamionową wskazującą na datę produkcji 2010 r. Palnik olejowy pozostał ten sam (rok produkcji 1994) i został przystosowany do pracy z większą wydajnością. Tym samym nie został zrealizowany cel projektu w postaci montażu dodatkowego kotła olejowego.
Nie budzą również wątpliwości ustalenia Instytucji w zakresie kwalifikowalności wydatków w przypadku części robót wykonywanych przez spółkę "W.". Jak się okazuje część z nich została wykonana poza zakresem rzeczowym projektu. Potwierdzeniem tego jest kosztorys ofertowy i wykonawczy, które zostały porównane przez kontrolujących z zapisami zwartymi w dokumentacji konkursowej (Biznes Plan, Załącznik nr [...] do wniosku o dofinansowanie – Projekt i opis techniczny, Załącznik nr [...] do wniosku o dofinansowanie).
Podstawowym argumentem Spółki w rozpatrywanej kwestii jest twierdzenie, że kosztorys ofertowy nie stanowił podstawy wyboru kwestionowanego zakresu prac. Zakres tych prac został określony zdaniem strony w umowie z dnia [...] października 2010 r. i w kosztorysach powykonawczych.
Zdaniem Sądu brak jest podstaw do uznania, że kosztorys ofertowy nie stanowi dokumentu związanego z projektem i nie określa zakresu robót planowanych. W trakcie kontroli realizacji projektu strona przedstawiła kontrolującym ww. kosztorys wskazując, że jest to oferta najkorzystniejsza cenowo. Podczas oględzin Spółka nie zgłaszała, że kontrolujący dysponują kosztorysem ofertowym nie związanym z realizowanym projektem. Zarzuty w tym zakresie zostały wniesione dopiero, gdy pojawiły się istotne zastrzeżenia Instytucji co do zakresu robót budowlanych. Instytucja wyjaśniła ponadto, że zgodnie z ustalonym zwyczajami,
w przypadku, gdy oferent przedstawia ofertę wraz z kosztorysem ofertowym, stanowi on jej element. W sytuacji zaś wynegocjowania w ramach tej ofert niższej ceny należy uznać, że zakres przedmiotowy umowy określony w kosztorysie ofertowym nie został zmieniony, co potwierdza kosztorys powykonawczy.
Wobec powyższego Sąd za bezpodstawny uznał zarzut błędnej wykładni zapisów "Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa P. na lata 2007-2013". Wbrew stanowisku Spółki Instytucja dokonała właściwej oceny zebranych dowodów
i odniosła się twierdzeń strony w spornych kwestiach. Ocena ta nie pozostawia wątpliwości co do prawidłowości wniosków końcowych, kwestionujących zakwalifikowanie spornych wydatków do refundacji.
Końcowo należy wyjaśnić, że ogłoszenie upadłości Spółki spowodowało zawieszenie postępowania sądowego do czasu wstąpienia syndyka masy upadłości do tego postępowania. Wniosek o zawieszenie postępowania złożony przez syndyka po jego wstąpieniu do postępowania i oparty na art. 145 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze nie został uwzględniony, gdyż w ocenie Sądu przepis ten nie mógł mieć zastosowania w sprawie.
Przywołana regulacja stanowi, że postępowanie sądowe lub administracyjne
w sprawie wszczętej przeciwko upadłemu przed dniem ogłoszenia upadłości
o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, może być podjęte przeciwko syndykowi tylko w przypadku, gdy
w postępowaniu upadłościowym wierzytelność ta po wyczerpaniu trybu określonego ustawą nie zostanie umieszczona na liście wierzytelności.
Przede wszystkim wymaga zauważenia, że w omawianym przepisie mowa jest jedynie o podjęciu postępowania, a nie o jego zawieszeniu.
Niezależnie o tego wskazać trzeba na pogląd wyrażany już w orzecznictwie sądów administracyjnych, że wynikający a contrario z art. 145 Prawa upadłościowego i naprawczego zakaz wszczęcia po ogłoszeniu upadłości postępowania przeciwko syndykowi z tytułu wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy upadłości nie dotyczy postępowania podatkowego wszczętego w celu udokumentowania decyzją podatkową wierzytelności upadłego z tytułu zobowiązania podatkowego powstałego z mocy prawa przed ogłoszeniem upadłości. Decyzja taka bowiem nie konstytuuje nowej wierzytelności upadłego, lecz jedynie stanowi formalne potwierdzenie powstania tej wierzytelności podatkowej przed ogłoszeniem upadłości, umożliwiające organowi podatkowemu dokonanie jej zgłoszenia do masy upadłości sędziemu – komisarzowi (np. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2012 r.
w sprawie I FSK 929/11, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W ocenie Sądu, powyższe można odnieść do decyzji o zwrocie dotacji, wydanej na podstawie art. 207 ust. 1 u.f.p.
Zobowiązanie do zwrotu udzielonego dofinansowania powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia z którym ustawa o finansach publicznych wiąże jego powstanie. W przypadku przesłanek z art. 207 ust. 1 tej ustawy są nimi: wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem, wykorzystanie z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, czy też pobranie środków nienależnie lub
w nadmiernej wysokości. O deklaratywnym charakterze tej decyzji świadczy również to, że środki podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków.
W tej sytuacji trudno jest uznać, aby sędzia komisarz, działając w ramach swoistego postępowania uregulowanego w ustawie Prawo upadłościowe i naprawcze mógł odnośnie wierzytelności wynikającej z decyzji o zwrocie dotacji działać jako organ administracji publicznej i zastępując organ przesądzać o powstaniu zobowiązania publicznoprawnego przed ogłoszeniem upadłości. Na liście wierzytelności może zostać umieszczona wierzytelność właściwie udokumentowana, w tym przypadku ostateczną decyzją właściwego organu administracji publicznej (organu działającego w takim charakterze z mocy wyraźnego upoważnienia).
Tym bardziej trudno jest przyjąć aby sędzia komisarz w uproszczonej, cywilnej procedurze sądowej wchodził w kompetencje sądu administracyjnego rozpatrującego skargę na decyzję o zwrocie dotacji i decydował o umieszczeniu tej wierzytelności
na liście wierzytelności. W istocie bowiem sędzia komisarz zastępowałby sąd administracyjny w kontroli zgodności z prawem decyzji administracyjnej, do czego
w żadnym wypadku nie jest uprawniony. To bowiem sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (art. 184 Konstytucji RP, art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. z 2014 r. poz. 1647).
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że były podstawy do podjęcia
i prowadzenia postępowania z udziałem syndyka masy upadłości skarżącej Spółki.
Uznając skargę za całkowicie bezzasadną orzeczono jak w sentencji
na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło