I SA/Bk 299/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2010-08-17

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego stronie, która jest już reprezentowana przez radcę prawnego?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego nie może być przyznane stronie, która jest już reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, niezależnie od jej sytuacji finansowej. Taka reprezentacja wyklucza możliwość ustanowienia kolejnego pełnomocnika na podstawie przepisów o prawie pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący wskazał na niskie dochody z emerytury, konieczność ponoszenia kosztów alimentów i leków, a także brak majątku. Okazało się jednak, że skarżący był już reprezentowany przez radcę prawnego A. K. na podstawie złożonego pełnomocnictwa.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok wraz z odsetkami za zwłokę p o s t a n a w i a 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. J. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego (k. 24) podając, iż zamieszkuje w domu przy ul. W. [...] w B. wraz z uczącą się córką W. K. Powyższy dom stanowi własność I. K. (byłej żony) i W. K. Źródłem miesięcznego utrzymania skarżącego pozostaje emerytura w wysokości 910 zł netto. Wykazane wydatki miesięczne J. K. stanowią: alimenty – 349,23 zł; Internet – 100 zł; telefon komórkowy - 55 zł; lekarstwa około 100 zł. Wnioskodawca nie prowadzi działalności gospodarczej, jest osobą schorowaną, nie posiada majątku, w tym zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Skarżący podniósł, iż po opłaceniu alimentów i bieżących kosztów utrzymania nie zawsze starcza mu na zakup niezbędnych leków (k.24-25, decyzja organu II instancji, akta administracyjne). Na wstępnie należy podnieść – mając na uwadze wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy obejmującym ustanowienie radcy prawnego – iż zgodnie z art. 246 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Tymczasem jak wynika z treści pism procesowym znajdujących się w aktach sprawy skarżący jest już reprezentowany przez radcę prawnego A. K. Pełnomocnictwo z dnia [...]czerwca 2010 r. zostało złożone do akt niniejszej sprawy i nie zostało odwołane (k. 22). W świetle brzmienia art. 246 § 3 cytowanej ustawy pozostawanie przez stronę w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem, wyklucza pozytywne rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, niezależnie od rzeczywistych możliwości finansowych wnioskodawcy. Mając zatem na uwadze fakt, że skarżący ma już w sprawie ustanowionego radcę prawnego należało odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie na mocy art. 246 § 3 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o czym orzeczono w sentencji (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 maja 2008 roku, w sprawie sygn. akt I FZ 160/08 i postanowieniu z dnia 24 stycznia 2008 roku, w sprawie sygn. akt I GZ 228/07). Rozpoznaniu podlega natomiast wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku J. K. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jedynym źródłem jego utrzymania pozostaje emerytura w wysokości 910 zł brutto. Wykazane wydatki miesięczne – bez zakupu żywności i środków czystości – zamykają się zaś kwotą około 600 zł. Skarżący jest osobą schorowaną, nie posiada majątku, zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu wnioskodawcy, w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych pozwalają na stwierdzenie, iż J. K. nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło