I SA/Bk 35/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 marca 2026 r. sprawy ze skargi B. S.A. w B. na decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku z dnia 8 grudnia 2025 r. nr 318000-CZC3.4103.12024 w przedmiocie określenia za grudzień 2012 r. kwoty podatku od towarów i usług do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w miejsce zadeklarowanej kwoty do przeniesienia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku z 22.12.2020 r. nr 318000-CKK1-2.4103.7.2020.20, w zaskarżonej części, 2. umarza postępowanie podatkowe, 3. zasądza od Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku na rzecz B. S.A. w B. kwotę 12 997 (słownie: dwanaście tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z 22 grudnia 2020 r. nr 318000-CKK1-2.4103.7.2020.20 wydaną wobec B. S.A. z siedzibą w B. (zwanej też dalej: "skarżącą", "Spółką", "stroną") Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku (dalej: "NPUCS", "organ I instancji") dokonał odmiennego niż strona rozliczenia podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2012 r. W ww. decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że Spółka: 1) ujęła w rejestrach, a następnie w rozliczeniu podatku od towarów i usług 76 faktur wystawionych przez P. sp. z o.o., niepotwierdzających faktycznych zdarzeń gospodarczych, przez co zawyżyła podatek naliczony o łączną kwotę [...] zł, w tym: - w listopadzie 2012 r. o [...] zł (VAT naliczony), - w grudniu 2012 r. o [...] zł (VAT naliczony), 2) bezpodstawnie zadeklarowała wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotów: W., R., K., S. w związku z niedokonaniem transakcji sprzedaży na ich rzecz, przez co zawyżyła wartość WDT na łączną kwotę [...] zł, w tym: - w listopadzie o [...] zł. - w grudniu o [...] zł. Zgodnie z ustaleniami organu pierwszej instancji Spółka w listopadzie i grudniu 2012 r. była elementem nielegalnego procederu związanego z wystawianiem dokumentów, które nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji. Jednocześnie według stanowiska organu strona mogła co najmniej przypuszczać, że "obrót", w którym uczestniczy ma znamiona oszustwa podatkowego. Wobec . powyższego w wydanym rozstrzygnięciu zarzucono Spółce niedochowanie należytej staranności w relacjach handlowych, odmawiając przy tym prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z zakwestionowanych dowodów zakupu oraz podważając dokonanie transakcji wewnątrzwspólnotowej' dostawy towarów. Po rozpatrzeniu odwołania Spółki, NPUCS decyzją z 12 września 2022 r. nr 318000-COP.4103.33.2021: 1) za listopad 2012 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i w tym zakresie umorzył postępowanie w sprawie ze względu na przedawnienie zobowiązania podatkowego, 2) za grudzień 2012 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i określił kwotę podatku od towarów i usług do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w miejsce zadeklarowanej przez Spółkę kwoty do przeniesienia. Po rozpatrzeniu odwołania, NPUCS decyzją z 12 września 2022 r. nr 318000-COP.4103.33.2021: - za listopad 2012 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i w tym zakresie umorzył postępowanie; - za grudzień 2012 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji oraz określił kwotę podatku od towarów i usług do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Wyrokiem z 4 stycznia 2023 r. sygn. akt I SA/Bk 488/22 WSA w Białymstoku oddalił skargę Spółki na decyzję NPUCS z 12 września 2022 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że istota zarzutów skargi sprowadzała się do przedawnienia przedmiotowego zobowiązania podatkowego z uwagi na ocenę, iż zdaniem skarżącej śledztwo, wszczęcie którego ziścić miało zawieszenie biegu terminu tego zobowiązania (na zasadzie art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c o.p.), po pierwsze – nie jest związane z tym zobowiązaniem, po drugie – miało charakter instrumentalny i po trzecie – zawiadomienie skarżącej o zawieszeniu biegu terminu było bezskuteczne. Z akt sprawy administracyjnej Sąd pierwszej instancji wywiódł, że pismem z 21 listopada 2017 r., a następnie pismem z 30 listopada 2018 r., organ podatkowy został poinformowany o wszczęciu śledztwa mającego mieć związek z niewykonaniem przedmiotowego zobowiązania podatkowego. Dlatego zawiadomieniem z 28 listopada 2018 r. o okoliczności jego wszczęcia poinformowana przez organ została sama skarżąca. Tymczasem w ramach prowadzonego śledztwa prokurator kilkukrotnie przesłuchiwał A. B., który ujawnił proceder nielegalnego obrotu towarami nastawiony na wyłudzenie VAT, dokonywany m.in. przez Skarżącą oraz spółkę P. Śledztwo obejmować miało również przestępstwa i przestępstwa skarbowe popełnione przy wykorzystaniu Skarżącej. Zdaniem Sądu pierwszej instancji stan faktyczny ustalony przez organ podatkowy potwierdził, że Skarżąca w sposób nieuprawniony odliczyła podatek wyszczególniony na fakturach, które nie dokumentowały rzeczywistych transakcji, jak również bezpodstawnie wykazała w deklaracjach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, której w istocie dokonać nie mogła, co wprost wynika z pierwszych ustaleń dotyczących tzw. pustych faktur. Od powyższego wyroku wniesiona została skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 9 kwietnia 2024 r. sygn. akt I FSK 662/23: 1) uchylił zaskarżony wyrok w całości, 2) uchylił decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku z 12 września 2022 r. Sąd kasacyjny w uzasadnieniu wskazanego wyroku odniósł się do najdalej idącego zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych strony oraz skuteczności zawiadomienia podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w trybie art. 70c o.p. W tym zakresie zauważył, że do uznania możliwości zastosowania instytucji wskazanej w art. 70 § 6 ust. 1 o.p. niewystarczające są informacje przekazane przez prokuraturę w wystosowanych do organu podatkowego pismach i koniczne jest zgromadzenie w aktach sprawy danych, na podstawie których informacje te zostały sformułowane, to jest dowodów z których ma wynikać, że wszczęte śledztwo, stanowiące podstawę do zwieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych Spółki, obejmowało przestępstwa popełnione przy wykorzystaniu skarżącej. NSA podniósł, że żaden z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy podatkowej nie wskazuje danych, na podstawie których konkluzja taka została sformułowana, a mianowicie, że wszczęte śledztwo obejmowało przestępstwa popełnione przy wykorzystaniu skarżącej. Tymczasem tylko taka właśnie okoliczność mogłaby wskazywać na gruncie niniejszej sprawy na istnienie związku między wszczętym śledztwem, a zobowiązaniem podatkowym skarżącej. Dowodu takiego nie stanowią jedynie pisemne zapewnienia Prokuratury Krajowej o istnieniu takiego związku. Sąd wskazał, również że dla uznania skuteczności zawiadomienia, o którym mowa w art. 70c o.p. jako przesłanki formalnej ziszczenia się materialnoprawnego skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na zasadzie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. niezbędne jest wykazanie przez organ istnienia związku między wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, a niewykonaniem tego zobowiązania. Tym samym związek ten musi istnieć przed tym, zanim o tej okoliczności organ zawiadomi podatnika w trycie art. 70c o.p. Mając na uwadze powyższe, NSA stwierdził, że postępowanie dowodowe w tym zakresie powinno zostać przez organ uzupełnione tak, by móc udzielić jednoznacznej odpowiedzi co do tego, czy przed upływem terminu zobowiązania skarżącej w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2012 r., doszło do jego zawieszenia z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, związane z jego niewykonaniem. W odniesieniu do wskazanego wyżej orzeczenia NSA, a także postanowienia Prokuratury Okręgowej w Katowicach z 25 kwietnia 2025 r. o częściowym umorzeniu śledztwa o sygn. akt [...] przeciwko Z. Ł. strona w ramach postępowania odwoławczego, pismami z 23 stycznia 2025 r., 19 marca 2025 r. i 20 sierpnia 2025 r., wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 lit 1 w zw. z art. 208 § 1 o.p. Po rozpatrzeniu odwołania z 5 stycznia 2021 r. złożonego od decyzji NPUCS z 22 grudnia 2020 r. nr 18000- CKKl-2.4103.7.2020.20 w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2012 r. oraz w związku z wyrokiem NSA z 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt I FSK 662/23, NPUCS decyzją z 8 grudnia 2025 r. nr 318000-CZC3.4103.1.2024: 1) uchylił decyzję organu pierwszej instancji w odniesieniu do rozliczeń podatkowych Spółki za listopad 2012 r. i w tym zakresie umorzył postępowanie, 2) uchylił decyzję organu pierwszej instancji w odniesieniu do rozliczeń podatkowych Spółki za grudzień 2012 r. i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy. W pierwszej kolejności organ odwoławczy odniósł się do kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego i stwierdził, że za listopad 2012 r. zobowiązanie Spółki w podatku od towarów i usług uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2017 r., zaś za grudzień 2012 r. z dniem 31 grudnia 2018 r. NPUCS wyjaśnił, że pismem z 28 listopada 2017 r. nr 318000-CKK1-2.500.5.2017.26, 318000-CKK1-2.500.6.2017.26 (poz. nr 26 akt sprawy) organ I instancji działając w oparciu o postanowienia art. 70c o.p. zawiadomił Spółkę o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia jej zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od listopada 2012 r. do grudnia 2013 r. w związku z wystąpieniem okoliczności, o których mowa w art. 70 § 6 pkt 1 ww. ustawy. Podstawą zawieszenia był fakt prowadzenia przez Śląski Wydział Zamiejscowy Prokuratury Krajowej Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji śledztwa o sygn. [...]. którym objęto m.in. czyny z kodeksu karnego skarbowego związane z uszczupleniem podatku od towarów i usług od listopada 2012 r. do maja 2013 r. przez skarżącą Spółkę w związku z posługiwaniem się niepotwierdzającymi rzeczywistych zdarzeń gospodarczych fakturami, wystawionymi przez podmiot P. sp. z o.o. z siedzibą w C. O niniejszym fakcie organ został poinformowany pismem Prokuratury z 21 listopada 2017 r. (poz. nr 25 akt sprawy). Organ odwoławczy dokonując analizy materiału dowodowego stwierdził, że ww. zawiadomienie z 28 listopada 2017 r. było obarczone błędem formalnym, gdyż nie zawierało informacji z jakim dniem następuje zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych Spółki w zakresie podatku od towarów i usług za okres od listopada 2012 r. do maja 2013 r. Organ przywołał stanowisko NSA wyrażone w uchwale w składzie siedmiu sędziów z 18 czerwca 2018 r., sygn. akt I FPS 1/18. Organ odwoławczy zauważył, że pismem Prokuratury Krajowej w Katowicach z 20 września 2018 r., sygn. akt [...] (poz. nr 407/9 akt sprawy) ponownie poinformowano NPUCS, że zakres wskazanego śledztwa prowadzonego w sprawie przeciwko A. B. i innym osobom, podejrzanym o udział w działającej w latach 2012 - 2016 w D. i innych miejscowościach, zorganizowanej grupie przestępczej zajmującej się procederem uzyskiwania bezpodstawnych zwrotów podatku VAT, uszczupleń podatku VAT dużej wartości, wystawianiem poświadczających nieprawdę faktur VAT i posługiwania się nimi w związku z transakcjami o charakterze karuzelowym, praniem brudnych pieniędzy i innymi czynami, to jest o przestępstwa z art. 258 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k., art. 271 § 1 i 3 k.k., art. 273 k.k., art. 56 § 1 k.k.s., art. 62 § 3 k.k.s., art. 299 § 1 i 5 k.k. i inne, obejmuje również wątek dotyczący kwestii podejrzenia spowodowania uszczupleń w podatku VAT w związku z posługiwaniem się przez B. S.A. fakturami niepotwierdzającymi rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, wystawionymi przez P. sp. z o.o. z/s w C. Jednocześnie w przesłanym piśmie prokurator wskazał organowi, że po dokonaniu analizy powiązań występujących między ww. podmiotami postanowił o rozszerzeniu okresu prowadzonego śledztwa odnośnie wątku dotyczącego spółki B. za miesiące od czerwca 2013 r. do października 2015 r., w związku z czym śledztwo objęło następujący okres działalności strony postępowania: od listopada 2012 do października 2015 r. Następnie pismem z 28 listopada 2018 r. NPUCS działając w oparciu o art. 70c o.p. poinformował skarżącą Spółkę, że z dniem 19 grudnia 2014 r. został zawieszony bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych Spółki w podatku od towarów i usług za okres od listopada 2012 r. do października 2015 r. Podstawę zawieszenia stanowiły okoliczności wskazane w art. 70 § 6 pkt 1 o.p. (poz. nr 337/2 akt sprawy). Pismem z 30 listopada 2018 r. organ przygotowawczy poinformował bezpośrednio NPUCS, że w związku z ustaleniami śledztwa o sygn. [...], wszczętego 19 grudnia 2014 r. prowadzonego w sprawie przeciwko A. B. i innym osobom, podejrzanym o udział w działającej w lata 2012 do czerwca 2016 r. w D., K., C., W., P., K. i innych miejscowościach na terenie RP, zorganizowanej grupie przestępczej zajmującej się procederem uzyskiwania bezpodstawnych zwrotów podatku VAT, uszczupleń podatku VAT dużej wartości, wystawianiem poświadczających nieprawdę faktur VAT i posługiwaniem się nimi, (w związku z transakcjami o charakterze karuzelowym), praniem brudnych pieniędzy i innymi czynami, to jest o przestępstwa z art. 258 § 1 k.k., art 286 § 1 k.k., art. 271 § 1 i 3 k.k., art, 273 k.k., art. 56 § 1 k.k.s., art. 62 § 3 k.k.s., art. 299 § 1 i 5 k.k. i inne, stwierdzono podejrzenie popełnienia przestępstwa przez podmiot B. S.A. Wskazał, że zgodnie ze stanowiskiem prokuratury ww. przestępstwo wiąże się z niewykonaniem przez stronę niniejszego postępowania zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od listopada 2012 r. do października 2015 r. (poz. nr 337/5 akt sprawy). Dokonując analizy formalnej zawiadomienia z 28 listopada 2018 r. organ odwoławczy stwierdził, że spełnia ono wymogi wynikające z art. 70 § 6 pkt 1 o.p., na które uwagę zwrócił NSA w powołanej uchwale I FPS 1/18. Dokonując analizy podstaw materialnych zastosowania wobec Spółki instytucji zawieszenia biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego, mając na uwadze wytyczne wynikające z wyroku NSA z 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt I FSK 662/23 organ stwierdził, że postanowieniem z 19 grudnia 2014 r., sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa w Katowicach działając na podstawie art. 303 k.p.k. i art. 305- § 3 k.p.k., art. 309 pkt 1 k.p.k. wszczęła śledztwo w sprawie podejrzenia zaistnienia w okresie od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r. przestępstwa polegającego na podejmowaniu przez osoby działające wspólnie i w porozumieniu czynności, które mogą udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie przestępnego pochodzenia środków pieniężnych lub też miejsca umieszczenia, wykrycia, zajęcia albo orzeczenia przepadku, poprzez wykorzystanie rachunków bankowych prowadzonych na rzecz takich podmiotów jak: Uab E. z siedzibą na L., A. sp. z o.o. z siedzibą w K., V. sp. z o.o. z siedzibą w W., I. sp. z o.o. z siedzibą w B., W.1 sp. z o.o. z siedzibą w D., H. sp. z o.o. z siedzibą w W. i inne, tj. o przestępstwo opisane w art. 299 § 1 i § 5 k.k. w zw. z art. 12 k.k. (poz. nr 407/6 akt sprawy). Wskazane śledztwo zostało wszczęte w oparciu o zawiadomienie Generalnego Inspektora Informacji Finansowej z 19 grudnia 2014 r. (poz. nr 407/10 - 407/29 akt sprawy). Zawiadomienie to zostało skierowane do Prokuratury Okręgowej w Katowicach i dotyczyło podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 299 § 1 k.k. przez A. B., M. B. i innych osób w związku z działalnością szeregu podmiotów w tym spółek R. i D. s.r.o. (mających być kontrahentami spółki B. w latach 2012 - 2015). W dniu 6 października 2017 r. ww. postępowanie zostało przejęte do dalszego prowadzenia przez Śląski Wydział Zamiejscowy Departamentu ds. Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w Katowicach i zarejestrowane pod sygnaturą akt [...] (poz. nr 407/5 akt sprawy). Postanowieniem z 6 lutego 2024 r. (poz. nr 410/14-410/15 akt sprawy) prokurator prowadząca wskazane śledztwo postanowiła: - po pierwsze: wyłączyć z akt sprawy materiały dotyczące czynu polegającego na podawaniu właściwym organom podatkowym nieprawdy w deklaracjach i zeznaniach w okresie od listopada 2012r. do października 2015 r. przez osoby reprezentujące B. S.A. z siedzibą w B. poprzez ujęcie w nich kwot wynikających z wystawionych w nierzetelny sposób faktur VAT i posłużenia się nimi oraz posługiwania się przez osoby reprezentujące spółkę innymi nierzetelnymi fakturami VAT, które to dokumenty wystawione zostały w ramach udziału w procederze związanym z fikcyjnym obrotem szeregu rodzaju towarami, w tym stalą, w wyniku czego doszło do narażenia na uszczuplenie podatku od towarów i usług w wielkiej wartości, tj. o przestępstwo skarbowe z art. 56 § 1 k.k.s. z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 1 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 k.k.s., a także czynu mającego miejsce w okresie od listopada 2012 r. do października 2015 r. w B., polegającego na wystawianiu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, przez osoby uprawnione działające w imieniu spółki B. S.A. z siedzibą w B. fikcyjnych faktur VAT, a następnie posługiwania się tymi dokumentami w dokumentacji księgowej spółki oraz w rozliczeniach z organami podatkowymi, tj. o przestępstwo z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 273 k.k. w zw. z art. § 11 § 2 k.k. i 12 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; - po drugie: wyłączone materiały przekazać Prokuraturze Okręgowej w Katowicach do śledztwa o sygn. akt [...]. W związku z powyższym Prokurator Prokuratury Okręgowej w Katowicach na podstawie wydanego 15 lutego 2024 r. postanowienia o połączeniu postępowań włączył do śledztwa [...] prowadzonego przeciwko P. G. i innym podejrzanym materiały pochodzące ze śledztwa [...], o których mowa powyżej, to jest dotyczące spółki B. (poz. Nr 410/16 - 410/18 akt sprawy). Organ odwoławczy zauważył, że postępowanie prokuratorskie wszczęte 19 grudnia 2014 r., oznaczone sygnaturą [...], a następnie postępowania [...], jak i [...] mają szeroki zakres zarówno podmiotowy jak i przedmiotowy. Wskazał, że obowiązujące przepisy kodeksu postępowania karnego nie przewidują instytucji "postanowienia o rozszerzeniu śledztwa" czy "postanowienia o uzupełnieniu postanowienia o wszczęciu śledztwa", na co wskazuje prokurator prowadząca postępowanie [...] w piśmie z 15 listopada 2022 r. (poz. nr 407/5 akt sprawy). Jednocześnie prokurator zaznaczył, że zgodnie z § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2016 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. 2017, poz. 1206), wcześniej z § 64c Regulaminu z dnia 15 września 2014 r. (Dz. U. 2014, poz. 1218), śledztwo lub dochodzenie wszczęte w sprawie prowadzi się w stosunku do wszystkich czynów ujawnionych w jego toku. Wobec czego śledztwo wszczęte postanowieniem z 19 grudnia 2014 r. obejmuje swoim zakresem również czyny dokonane przy wykorzystaniu spółki B. S.A., mające związek z naruszeniem przepisów karnych i karnoskarbowych, wpływające na zobowiązania podatkowe tego podmiotu za okres od listopada 2012 r. do października 2015 r. Dowodami w niniejszym zakresie są dokumenty zgromadzone w trakcie postępowań prokuratorskich, zeznania świadków i podejrzanych. Osoby działające w imieniu B. S.A. oraz czyny związane z naruszeniem przepisów karnych i karno-skarbowych przy udziale tej Spółki nie są więc, zdaniem NPUCS, jedynym przedmiotem zainteresowania organów ścigania w ramach ww. śledztw. Wobec powyższego wskazane postępowania prokuratorskie obejmowały szereg czynności zmierzających do zidentyfikowania procederu obrotu karuzelowego różnego rodzajami towarami, przy udziale wielu firm, w tym Spółki B., P. - bezpośredniego "dostawcy" strony postępowania, czy podmiotów zagranicznym mających być "odbiorcami" B., w tym np. spółek np. R. i D. s.r.o., wskazanych w zawiadomieniu Generalnego Inspektora Informacji Finansowej. W ramach prowadzonych przez prokuraturę czynności odnośnie wskazanych śledztw zebrano dowody zarówno z dokumentów, jak i dowody osobowe dotyczące bezpośrednio także spółki B. Prokuratura otrzymała: - od Naczelnika Podlaskiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku deklaracje podatkowe podmiotu, których wydania zażądała 27 kwietnia 2017 r., - od Naczelnika Pierwszego Śląskiego Urzędu Skarbowego w Sosnowcu faktury VAT, dokumenty WZ wystawione na rzecz strony postępowania przez spółkę P., potwierdzenia dokonania przelewów na rzecz wskazanej spółki przez B. S.A., czy umowę o współpracy zawartą pomiędzy ww. podmiotami - stanowiącymi załączniki do protokołu kontroli z 14 maja 2018 r. - od Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku, informacje i zestawienia faktur dotyczące "obrotu" towarami, których dostawcą dla B. S.A. miała być firma P., materiały zgromadzone w prowadzonych wobec Spółki kontrolach celno-skarbowych i postępowaniach podatkowych. Ponadto NPUCS podniósł, że przesłuchano Z. Ł., J. D. czy M. K., stawiając wskazanym osobom zarzuty popełnienia, przy wykorzystaniu podmiotu gospodarczego jakim jest spółka B., przestępstw karnoskarbowych i karnych ostatecznie zaś karnych. Do popełnienia zarzucanych mu czynów przyznał się były prezes zarządu B. S.A. Pan J. D. co wyraził podczas przesłuchań mających miejsce 26 marca 2025 r. i 4 czerwca 2025 r. (poz. nr 439 akt sprawy). Organ odwoławczy nadmienił, że Prokuratura Okręgowa w Katowicach biorąc pod uwagę wyrok NSA z 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt I FSK 662/23 wydany w niniejszej sprawie oraz brzmienie przepisu art. 5 § 2 k.p.k., postanowieniem z 25 kwietnia 2025 r., sygn. akt [...] (poz. nr 432 akt sprawy) umorzyła częściowo śledztwo prowadzone przeciwko Z. Ł., to jest w zakresie przestępstw skarbowych z art. 9 § 1 k.k.s. w zw. z art. 56 § 1 k.k.s. i art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 i 5 k.k.s. na zasadzie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. wobec przedawnienia ich karalności. Wskazane okoliczności, zdaniem organu odwoławczego, bezsprzecznie wykluczają instrumentalne wykorzystanie działań prokuratury do zastosowania instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych strony postępowania. Przed wydaniem na rzecz B. S.A. zawiadomienia z 28 listopada 2018 r., o którym mowa w art. 70c o.p., prokuratura w ramach śledztwa wszczętego postanowieniem z 19 grudnia 2014 r., sygn. akt [...] zgromadziła dowody (zeznania A. B., faktury VAT wystawione na rzecz strony postępowania przez spółkę P., związane z nimi dokumenty WZ, przelewy bankowe, a także umowa o współpracy zawarta pomiędzy wskazanymi podmiotami czy informacje z kontroli przeprowadzonych przez organy podatkowe zarówno u strony postępowania, jak i jej rzekomego kontrahenta) pozwalające jednoznacznie stwierdzić istnienie związku miedzy wszczętym postępowaniem, a zobowiązaniami podatkowymi Spółki. Mając na uwadze ustalone w niniejszej sprawie okoliczności organ odwoławczy stanął na stanowisku, że zawiadomienie wystosowane do B. S.A. w związku z art. 70c o.p., wydane przez NPUCS w dniu 28 listopada 2018 r. jest poprawne zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym. Jednocześnie przeprowadzona w ramach postępowania odwoławczego analiza materiałów dowodowych zgromadzonych w toku śledztwa potwierdza informacje przekazane organom podatkowym przez Prokuraturę Krajową w Katowicach pismami z 21 listopada 2017 r. i 30 listopada 2018 r. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że zobowiązanie spółki B. S.A. w podatku VAT za listopad 2012 r. uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2017 r. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. został natomiast skutecznie zawieszony do dnia prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe. W oparciu o powyższe ustalenia NPUCS orzekł o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji w zakresie zobowiązań podatkowych strony w podatku VAT za listopad 2012 r. i umorzeniu postępowania w tym zakresie. W dalszej część uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że w okresie objętym postępowaniem Spółka prowadziła działalność gospodarczą polegającą głównie na sprzedaży towarów w postaci gazu płynnego, węgla i nawozów. W okresie objętym postępowaniem Spółka była czynnym i zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT. Deklaracje z tytułu jego rozliczenia za okresy miesięczne (VAT-7) złożyła do Podlaskiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku. Z dokumentów źródłowych oraz rejestrów spółki prowadzonych dla celów podatku od towarów i usług wynika, że podmiot w okresie objętym postępowaniem przyjął do rozliczenia faktury VAT, na których jako wystawca figuruje P. sp. z o.o. z W grudniu 2012 r. było to 28 faktur, z których kwota podatku VAT wynosiła łącznie [...] zł. Wartość netto tych faktur wyniosła [...] zł. Jako przedmiot sprzedaży na fakturach wykazano drut walcowany, płytę dębową klejoną oraz walcówkę. Wskazany asortyment miał stanowić dla Spółki towar handlowy. Faktury sprzedaży na niniejszy towar wystawiono na rzecz podmiotów zagranicznych, to jest: (-) W. -jedna faktura na kwotę [...] zł (stal), (-) R. - dwie faktury na łączna wartość [...] zł (drut walcowany), (-) K. - siedem faktur na łączną wartość [...] zł (płyta dębowa klejona), (-) S. - osiemnaście faktur na łączną wartość [...] zł (walcówka). Łączna wartość dokumentów mających dokumentować dostawę wewnątrzwspólnotową towarów, których dostawcą dla Spółki miała być firma P. wyniosła [...] zł. W przeprowadzonym postępowaniu dokonano ustaleń zgodnie, z którymi obrót ww. towarami miał charakter "karuzelowy" i był elementem nielegalnego procederu nakierowanego na uzyskanie nienależnych korzyści finansowych kosztem budżetu państwa. Obrót ten polegał na "przerzucaniu" pomiędzy poszczególnymi elementami karuzeli tego samego towaru z wykorzystaniem nadużyć w podatku VAT. Strona postępowania w zidentyfikowanym procederze pełniła natomiast rolę "brokera". Kontrolę celno-skarbową oraz postępowanie podatkowe przeprowadzone wobec B. S.A. Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku realizował we współpracy z Prokuraturą Krajową - Wydziałem Zamiejscowym w Katowicach - prowadzącą śledztwo o sygn. [...]. Następnie organ odwoławczy, po wydzieleniu i przekazaniu wątku śledztwa dotyczącego strony postępowania Prokuraturze Okręgowej w Katowicach prowadzącej postępowanie przygotowawcze o sygn. akt [...], otrzymał stosowne dowody, mające związek z niniejszym postępowaniem, zgromadzone w ramach wskazanego śledztwa. W ramach śledztwa [...] zarzuty przedstawiono między innymi A. B., T. C., P. G., G. Z. Zarzuty te dotyczyły przede wszystkim udziału ww. w zorganizowanej grupie przestępczej, a w przypadku A. B. kierowania grupą przestępczą. Z kolei w ramach śledztwa o sygn. akt [...] zarzuty przedstawiono między innymi osobom reprezentujący B. S.A. oraz działającym w imieniu Spółki to jest Panu Z. Ł., J. D. oraz Pani M. K., na co szczegółowo wskazano w części I niniejszej decyzji. Ponadto prokuratura prowadząca ww. śledztwo postanowiła również o przedstawieniu zarzutów Z.Ł.1, P. G., A. S., J. W., P. W., a także M. O. W związku z prowadzonymi czynnościami organy ścigania przesłuchały kilkukrotnie podejrzanego, to jest 28 września 2016 r., 21 grudnia 2016 r., 27 kwietnia 2017 r., 23 lipca 2018 r. oraz 30 lipca 2018 r. W takcie przeprowadzonych czynności A. B. opisał schemat funkcjonowania łańcucha podmiotów obracających drzwiami dębowymi i płytą dębową klejoną. Według zeznającego proceder ten funkcjonował od września 2012 r., a jego rola w nim polegała na "wynajęciu" do łańcucha trzech podmiotów polskich oraz jednego zagranicznego. Zgodnie z zeznaniami A. B. "operatorem" w obrocie płytą klejona była Spółka B. S.A. Strona postępowania została umiejscowiona w łańcuchu poprzez kontakty ze Z.Ł.1 - prezesem P., który to poprzez T. C. (spółka M.) nawiązał znajomość z prezesem B. W ujawnionym łańcuchu funkcjonowały zarówno spółki stworzone celowo, nieprowadzące rzeczywistej działalności gospodarczej, których właściciele i prezesi byli "fikcyjni", nie pełnili w nich żadnej roli (np. S.1, P.1, L., P.2 - pozostające pod kontrolą B.), a także podmioty faktycznie działające np. skarżąca Spółka. W zakresie "obrotu" płytą dębową klejoną, według zeznań B., udział brały co najmniej firmy wymienione poniżej: - P.1 (Słowacja) - podmiot kierowany przez A. B., którego formalnym prezesem była P. C. (T.), - K. (Czechy), - B. S.A. (tzw. "operator") - P. (tzw. "inwestor"), - S.1 sp. z o.o. - podmiot kierowany przez A. B., którego formalnym prezesem był G. J., - L. sp. z o.o. (A. B.) oraz P.2 sp. z o.o. (formalny prezes G. J.) podmioty również zarządzane przez zeznającego. W ramach przeprowadzonych dowodów z przesłuchań B. zeznał również, że "jego firmy nie składały żadnych deklaracji". W związku z czym "obrót" przez te podmioty odbywał się poza opodatkowaniem. Stosownie do złożonych wyjaśnień nad procederem kontrolę sprawował "inwestor", to jest osoba, która wynajmowała spółki oraz finansowała towar, jednocześnie pełniła nadzór nad "obrotem", w tym decydowała o marży stosowanej w łańcuchu. W zakresie płyty dębowej klejonej inwestorem byli również właściciele P. - Pan Ł. z żoną. Organ zaznaczył, że w związku z rozległym zakresem prowadzonego śledztwa prokuratura wielokrotnie przedłużała termin jego zakończenia. O przedłużeniu okresu śledztwa oznaczonego sygnaturą [...], prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w Katowicach postanowiono na mocy między innymi postanowienia z 13 lipca 2017 r., w którym to postanowieniu wskazano w czynnościach wykonanych przez organy ścigania - pozyskanie od NPUCS informacji odnośnie spółki B. S.A., jednocześnie podając jako argument przedłużenia śledztwa - konieczność uzupełninia materiału dowodowego, w tym związanego z pozyskaniem materiałów ze zleconej kontroli podatkowej w podmiotach P. sp. z o.o. i B. S.A. (poz. nr 411/22 - 411/30 akt sprawy). Kolejne z postanowień wydanych w przedmiocie przedłużenia czasu trwania śledztwa z 15 stycznia 2018 r., dotyczące już postępowania o sygnaturze [...] w uzasadnieniu wskazuje bezpośrednio, że przedmiotem prowadzonego przez prokuraturę postępowania jest funkcjonowanie w latach 2012 - 2015 w D. i innych miejscowościach na terenie RP, zorganizowanej grupy przestępczej zajmującej się procederem uzyskiwania bezpośrednich zwrotów podatku VAT, uszczupleń podatku VAT dużej wartości, wystawiania poświadczających nieprawdę faktur \/AT i posługiwania się nimi, prania brudnych pieniędzy i innymi czynami, to jest przestępstwami z art. 258 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k., art. 271 § 1 i 3 k.k., art. 273 k.k., art. 56 § 1 k.k.s., art. 62 § 3 k.k.s., art. 299 § 1 i 5 k.k. i inne (poz. nr 411/31 - 411/45 akt sprawy). NPUCS w dalszej części uzasadnienia przywołał następnie ustalenia w zakresie postępowania kontrolnego przeprowadzonego wobec skarżącej Spółki za styczeń 2014 r., dowody w postaci przesłuchań przeprowadzonych przez organ podatkowy, tj. zeznania osób zarządzających Spółką B., zeznania pracowników Spółki, zeznania prezesa i pracowników P. sp. z o.o., zeznania w zakresie przewozu towarów. Następnie organ odwoławczy dokonał ustaleń w zakresie usług transportowych, w zakresie P. sp. z o.o.- fakturowego dostawcy B. S.A. Poza tym organ przedstawił ustalenia dotyczące podmiotów, na rzecz których P. sp. z o.o. przekazywała pieniądze w grudniu 2012 r., tj. S.1 sp. z o.o, M. sp. z o.o., S.2 sp. z o.o., P.W. I. I. Z. Organ podniósł, że obrót powyższy miał charakter typowego obrotu karuzelowego, z charakterystycznymi elementami, jakim są podmioty "słupy" wprowadzające towary na rynek krajowy, nierozliczające podatku z tytułu obrotu tymi towarami. Przepływ towarów następował pomiędzy podmiotami zagranicznymi, skąd miały one pochodzić, spółkami krajowymi, ostatecznie dokonującymi ich ponownego wywozu za granicę. Odnośnie firm R., W., S. zaznaczył, że były to podmioty, które zarówno pełniły rolę dostawców przedmiotowych towarów jak i ich odbiorców. W ocenie organu fikcyjność zakwestionowanego obrotu potwierdzają także ustalenia dokonane w stosunku do zagranicznych kontrahentów spółki B., tj. W., R., K. W tym zakresie oprócz wskazanych już w niniejszej decyzji dowodów istotną rolę odgrywają informacje pozyskane od zagranicznych administracji podatkowych (dokumenty SCAC). Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, dokonując jego oceny w oparciu o całokształt ustaleń organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca Spółka w grudniu 2012 r. był uczestnikiem łańcucha obrotu, którego celem było nienależne wyłudzenie podatku VAT. Spółka w łańcuchu tym pełniła rolę brokera - podmiotu wyprowadzającego za granicę towar, od sprzedaży którego nie został odprowadzony na terenie kraju podatek od towarów i usług. Organ dokonał oceny poziomu świadomości Spółki B. z tytułu udziału w oszustwie. Mając na uwadze dokonane w sprawie ustalenia, na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Z 2011 r., nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej jako: "u.p.t.u.") w oparciu o obowiązujące w tej materii orzecznictwo zarówno krajowe, jak i TSUE organ uznał, że prawo podatnika wynikające z art. 86 ust. 1 i ust 2 pkt 1 lit. a u.p.t.u. nie podlega realizacji w odniesieniu do zakwestionowanych faktur wystawionych w grudniu 2012 r. przez P. na rzecz kontrolowanej Spółki. Ponadto NPUCS stwierdził, że zadeklarowana przez Spółkę w grudniu 2012 r. wewnątrzwspólnotowa dostawa, udokumentowana fakturami wystawionymi na rzecz K., R., W. i S. nie spełnia ustawowych założeń. Nie stanowi więc obrotu podlegającego wykazaniu w deklaracji podatkowej za wskazany okres. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się Spółka i wywiodła skargę do tut. Sądu. Zaskarżonej decyzji zarzucono: I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1. art. 187 § 1 oraz art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 11 ze zm., dalej: "o.p.") poprzez zaniechanie rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz przyjęcie wadliwych ocen i wniosków płynących z materiału dowodowego zebranego w sprawie, poprzez uznanie, że: i. istniał związek między podejrzeniem popełnienia przestępstwa skarbowego objętym wszczęciem śledztwa o sygn. [...] a rzekomym niewykonaniem przez Spółkę zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r., a w konsekwencji doszło do spełnienia przesłanek z art. 70 § 6 pkt 1 o.p. - podczas gdy związek taki nie istniał; ii. NPUCS wydając w dniu 28 listopada 2018 r. zawiadomienie w trybie art. 70c o.p. dysponował dowodami na spełnienie przesłanek zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. - podczas gdy dowodami takimi nie dysponował; iii. transakcje nabycia i sprzedaży towarów nie miały w rzeczywistości miejsca oraz ich okoliczności budziły wątpliwości, podczas gdy z materiału dowodowego (m.in. z dokumentów WZ, dokumentów PZ, potwierdzeń przelewów, międzynarodowych listów przewozowych) wynika, że transakcje te były rzeczywiste i miały standardowy przebieg; iv. Spółka nie dochowała należytej staranności w kontaktach z P. oraz podmiotami czeskimi i słowackimi, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że (i) Spółka dokonała odpowiednich do sytuacji czynności sprawdzających (również o charakterze ponadprzeciętnym), (ii) rzekomych nieprawidłowości w rozliczeniu VAT po stronie P. nie były w stanie wykryć - powołane do tego - organy podatkowe; v. Spółka była świadomym uczestnikiem schematu wyłudzenia VAT, co organ stwierdził jedynie w oparciu o nieocenione przez sąd co do wiarygodności, wybiórczo włączone do akt sprawy dokumenty z postępowań karnych, podczas gdy w rzeczywistości Spółka nie była świadoma wykorzystania do schematu wyłudzenia VAT; 2. art. 191 w zw. z art. 194 § 1 i 3 o.p. poprzez nieuprawnione dokonanie ustaleń faktycznych w sprzeczności z dokumentem urzędowym - to jest uznanie, że: • postępowanie karne o sygn. [...] było wszczęte również w związku z przestępstwami skarbowymi związanymi z rzekomym niewykonaniem przez Spółkę zobowiązania w VAT za grudzień 2012 r., podczas gdy z dokumentów urzędowych - postanowienia o wszczęciu śledztwa o sygn. [...] oraz postanowieniu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach z 25 kwietnia 2025 r. o częściowym umorzeniu śledztwa o sygn. [...] - stwierdzono fakt przeciwny; • w aktach postępowania karnego o sygn. [...] znajdują się dowody na okoliczność istnienia takiego związku, podczas gdy w dokumencie urzędowym - postanowieniu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach z dnia 25 kwietnia 2025 r. o częściowym umorzeniu śledztwa o sygn. [...] - stwierdzono fakt przeciwny; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. 1. art. 70 § 1 i § 6 pkt 1 i art. 70c o.p. w zw. z art. 2 i 7 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 121 § 1 o.p. - poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że w sprawie doszło do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania Spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r., podczas gdy: • śledztwo o sygn. [...] nie zostało wszczęte w przedmiocie przestępstwa ani wykroczenia skarbowego, ale jedynie czynu stypizowanego w Kodeksie karnym; • podejrzenie popełnienia przestępstwa, którego dotyczyło wszczęcie postępowania karnego o sygn. [...], nie miało związku z rzekomym niewykonaniem przez Spółkę wskazanego zobowiązania; • zawiadomienie Spółki o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia jest nieskuteczne, ponieważ zostało wydane przez organ nie dysponujący dowodami na spełnienie przesłanek zawieszenia biegu terminu przedawnienia; 2. art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że faktury otrzymane od P. stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane, podczas gdy z materiału dowodowego, m.in. z dokumentów WZ, dokumentów PZ, potwierdzeń przelewów, międzynarodowych listów przewozowych, a także protokołów kontroli podatkowych przeprowadzonych wobec bezpośredniego dostawcy Spółki – P. (potwierdzających prawidłowość transakcji objętych niniejszym postępowaniem) wynika, że Spółka nabywała towary w ilościach wskazanych na tych fakturach; 3. art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a u.p.t.u. oraz art. 167 i 168 lit. a Dyrektywy 2006/112/WE poprzez ich błędną wykładnię, sprzeczną z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i uznanie, że Spółce nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących nabycie towarów od P., podczas gdy zakupiony towar został wykorzystany do wykonania czynności opodatkowanych, a także z orzecznictwa TSUE wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur kontrahentów jest podstawowym prawem podatnika (a nie wyjątkiem od zasady), którego nie można ograniczać poprzez wymaganie od podatnika dokonywania czynności sprawdzających kontrahentów i uzależnienie prawa do odliczenia od skuteczności takich czynności; 4. art. 29a ust. 1 w zw. z ust. 3 w zw. z art. 13 ust. 1 i ust. 3 oraz w zw. z art. 99 ust. 1 i ust. 12 u.p.t.u. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że faktury wystawione na rzecz K., R., W. i S. stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane, podczas gdy z materiału dowodowego (m.in. dokumentów WZ, dokumentów PZ, międzynarodowych listów przewozowych) wynika, że Spółka zbywała towary w ilościach wskazanych na tych fakturach, a w wykonaniu tej czynności towary zostały przemieszczone do Czech i na Słowację. Do skargi strona skarżąca dołączyła: (-) zawiadomienie z 28 listopada 2018 r w trybie art. 7-Oco.p.;(-) postanowienie Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach z 19 grudnia 2014 r., sygn. akt [...] o wszczęciu postępowania karnego; (-) zawiadomienie Generalnego Inspektora Informacji Finansowej z 19 grudnia 2014 r. o możliwości popełnienia przestępstwa; (-) postanowienie o częściowym umorzeniu śledztwa o sygn. 3015-2-Ds. 49.2023; (-) artykuł prof. dr hab. Bogumiła Brzezińskiego, dr hab. Krzysztofa Lasiński-Sułeckiego, dr hab. Wojciecha Morawskiego: "Związek podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia skarbowego z niewykonaniem zobowiązania podatkowego w rozumieniu art. 70 § 6 pkt 1 o.p.- skutki braku spójności powiązanych regulacji prawnych "; (-) artykuł prof dr hab. Włodzimierza Nykiela, dr Michała Wilka, Jakuba Wirskiego: "O zakazie zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z mocą wsteczną’’; Przegląd Podatkowy 7/2025; (-) pismo organu z 29 listopada 2024 r.; (-) pismo NPUCS z 22 kwietnia 2021 r.; (-) pismo NPUCS z 15 maja 2017 r.; (-) pismo organu do Prokuratury z 30 października 2017 r.; (-) pismo Organu do Prokuratury z 2 sierpnia 2018 r.; 15. pismo Organu do Prokuratury z 12 czerwca 2018 r.; (-) postanowienie o przedłużeniu trwania śledztwa z 13 lipca 2017 r.; (-) postanowienie o przedłużeniu trwania śledztwa z 15 stycznia 2018 r.; (-) wniosek Spółki z 18 września 2024 r. w sprawie dostępu do akt postępowania karnego; 19. protokół sprawdzenia dokumentów z 3 października 2013 r. sporządzony przez NPUCS [...]; (-) protokół sprawdzenia dokumentów z 20 marca 2014 r. sporządzony NPUCS [...]; 21. protokół kontroli podatkowej (nr postępowania 9091) z 14 maja 2018 r. przeprowadzonej wobec P. w przedmiocie wywiązywania się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego w zakresie transakcji zawartych z S.1 Sp. z o.o. oraz Spółką w okresie 1 listopada 2012 r. - 31 maja 2013 r.; (-) protokół z 11 lipca 2014 r. kontroli podatkowej przeprowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Chorzowie (nr postępowania [...]) wobec P. w zakresie transakcji zawartych ze Spółką w okresie 1 marca 2014 r. - 31 marca 2014 r.; (-) protokół kontroli podatkowej z 8 maja 2014 r. przeprowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Chorzowie (nr postępowania [...]) wobec P. w zakresie transakcji zawartych w okresie 1 listopada 2013 r. - 30 listopada 2013 r. W oparciu o powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie jej punktu drugiego, to jest uchylającego decyzję organu pierwszej instancji oraz orzekającego w przedmiocie zobowiązania Spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.; 2) umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania Spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a.; 3) zasądzenie na rzecz skarżącej od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych - na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. W piśmie przygotowawczym z 2 marca 2022 r. pełnomocnik Spółki wskazał na najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych w przedmiocie warunków skuteczności zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Na wstępie wskazać należy, iż przedmiotowa sprawa była już przedmiotem zainteresowania sądów administracyjnych. Wyrokiem z dnia 4 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Bk 488/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę B. S.A. Natomiast wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt I FSK 662/23 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok tutejszego Sądu oraz uchylił obydwie decyzje organów. NSA zalecił organowi zebranie dodatkowego materiału dowodowego na poparcie twierdzeń, że doszło do skutecznego zawieszenia terminu przedawnienia w związku z wszczęciem postępowania o przestępstwo skarbowe. Sąd rozpoznając ponownie niniejszą sprawę, w sposób oczywisty, skupi się najpierw na wykonaniu wytycznych przez organ. Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powoływanym orzeczeniu zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 o.p.). Jednak bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania (art. 70 § 6 pkt 1 o.p.). Dlatego organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego niewykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 o.p., najpóźniej z upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 i 1a o.p. oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia (art. 70c o.p.). Z akt sprawy administracyjnej wynika natomiast, iż zarządzeniem prokuratora Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej (dalej: Prokuratura Krajowa) z 20 listopada 2017 r. (sygn. [...]; k. nr 24 t. I akt adm.), uwzględniono wniosek organu podatkowego (Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku) z 31 października 2017 r., złożony w związku z postępowaniami kontrolnymi prowadzonymi wobec Skarżącej i wyrażono zgodę na udostępnienie organowi materiałów zgromadzonych w toku śledztwa przeciwko m.in. A. B. i innym o przestępstwa z art. 258 § 1 k.k. (udział w zorganizowanej grupie przestępczej). Pismem Prokuratury Krajowej z 21 listopada 2017 r. poinformowano organ, że "przedmiotem śledztwa o sygn. [...] są również czyny z kodeksu karnego skarbowego związane z uszczupleniem podatku VAT od listopada 2012 r. do maja 2013 r. przez przedsiębiorcę działającego pod firmą B. S.A. (...) [tj. przez Skarżącą], co wynika z faktu, że wymieniona spółka posługiwała się fakturami wystawionymi przez podmiot objęty niniejszym śledztwem – P. Sp. z o.o. (...), a faktury te, według ustaleń śledztwa, nie potwierdzają rzeczywistych transakcji gospodarczych" (k. nr 25/2 t. I akt adm.). Pismem z 28 listopada 2017 r. (doręczonym pełnomocnikowi Skarżącej dnia 12 grudnia 2017 r.) organ – powołując się na art. 70c i art. 70 § 6 pkt 1 o.p. – zawiadomił Skarżącą, że Prokuratura Krajowa "prowadzi śledztwo o sygn. [...], przedmiotem którego są m.in. czyny z kodeksu karnego skarbowego związane z uszczupleniem podatku od towarów i usług od listopada 2012 r. do maja 2013 r. przez przedsiębiorcę działającego pod firmą B. S.A. (...) [tj. przez Skarżącą] w związku z posługiwaniem się niepotwierdzającymi rzeczywistych zdarzeń gospodarczych fakturami wystawionymi przez podmiot objęty śledztwem – P. Sp. z o.o. (...). W związku z powyższym zawieszeniu uległ bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego B. S.A. (...)". Natomiast pismem z 28 listopada 2018 r. organ poinformował Skarżącą, iż z dniem 19 grudnia 2014 r. został zawieszony bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego "z uwagi na fakt, iż w dniu 19.12.2014 r. wszczęto postępowanie przygotowawcze w stosunku do [przedmiotowych] zobowiązań podatkowych". Następnie pismem z 15 listopada 2022 r. Prokuratura Krajowa, w odpowiedzi na pismo organu z 8 listopada 2022 r., doręczyła organowi postanowienie z 19 grudnia 2014 r. o wszczęciu przez Prokuraturę Okręgową w Katowicach śledztwa w sprawie o sygn. akt [...], które następnie przekazane zostało do prowadzenia Prokuraturze Krajowej i zarejestrowane pod sygn. [...]. W piśmie tym Prokuratura Krajowa wskazała jednocześnie, że "obowiązujące przepisy kodeksu postępowania karnego nie przewidują instytucji postanowienia o rozszerzeniu zakresu śledztwa (postanowienia o uzupełnieniu postanowienia o wszczęciu śledztwa). Stąd w aktach sprawy o sygn. [...] nie znajduje się tego rodzaju dokument, który wprost stanowiłby wyraz wszczęcia śledztwa także w kierunku przestępstw bazowych do przestępstwa z art. 299 § 1 k.k." (k. nr 148 t. I akt sąd.). Załączone do tego pisma postanowienie obejmowało wszczęcie śledztwa w sprawie podejrzenia zaistnienia w okresie od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r. przestępstwa polegającego na podejmowaniu przez osoby działające wspólnie i w porozumieniu czynności, które mogą udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie przestępnego pochodzenia środków pieniężnych lub też miejsca umieszczenia, wykrycia, zajęcia albo orzeczenia przepadku, poprzez wykorzystanie rachunków bankowych prowadzonych na rzecz takich podmiotów jak: UAB E. z siedzibą na L., A. Sp. z o.o. z siedzibą w K., V. Sp. z o.o. z siedzibą w W., I. Sp. z o.o. z siedzibą w B., W.1 Sp. z o.o. z siedzibą w D., H. Sp. z o.o. z siedzibą w W. i inne, tj. o przestępstwo opisane w art. 299 § 1 i § 5 k.k. w zw. z art. 12 k.k." (k. 157 t. I akt sąd.). Z kolei pismem z 29 listopada 2022 r. Prokuratura Krajowa, w odpowiedzi na pismo organu z 23 listopada 2022 r., poinformowała organ, że "wszystkie informacje przekazane w piśmie z 15 listopada 2022 r. odnoszą się do ujawnionych przestępstw popełnionych przy wykorzystaniu spółki B. S.A. z siedzibą w B. w okresie od listopada 2012 r. do października 2015 r.". Na tle tak ukształtowanego stanu faktycznego sprawy doszło między stronami do następującego sporu co do skuteczności zawieszenia biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego w trybie art. 70 § 6 pkt 1 w związku z art. 70c o.p. Zdaniem Skarżącej decyzja ostateczna określająca jej zobowiązanie podatkowe wydana została po upływie terminu przedawnienia, albowiem wbrew twierdzeniom organu, termin ten nie został – jej zdaniem – skutecznie zawieszony, w szczególności z tego powodu, że w dniu wskazanym w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 70c o.p. w sprawie nie toczyło się postępowanie karne skarbowe dotyczące przedmiotowych zobowiązań. W ocenie Skarżącej odmiennie bowiem, niż w zawiadomieniu z 28 listopada 2018 r., przedmiot postępowania karnego (śledztwa) ukształtowany został w treści postanowienia z 19 grudnia 2014 r. o jego wszczęciu. Ponownie rozpoznając sprawę organy obydwu instancji co prawda próbowały zebrać dodatkowy materiał dowodowy, jednakże zdaniem Sądu, ani ten materiał ani jego analiza nie daje podstaw do twierdzenia, że doszło do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Wskazują na to konkretne analizy tegoż materiału. Przypomnieć należy, że dla uznania skuteczności zawiadomienia, o którym mowa w art. 70c o.p., jako przesłanki formalnej ziszczenia się materialnoprawnego skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na zasadzie art. 70 § 6 pkt 1 o.p., niezbędne jest wykazanie przez organ istnienia związku między wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, a niewykonaniem tego zobowiązania. Tym samym związek ten musi istnieć przed tym, zanim o tej okoliczności organ zawiadomi podatnika w trybie art. 70c o.p. Trudno bowiem, by zawiadamiać podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 o.p. w sytuacji, gdy brak jest dostatecznych podstaw dla przyjęcia istnienia związku między tym zobowiązaniem, a wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. Analiza ponowna zgromadzonego materiału dowodowego na to jednak nie wskazuje. W postanowieniu o wszczęciu śledztwa z dnia 19 grudnia 2014 r. mowa jest bowiem o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa prania brudnych pieniędzy z przestępstw polegających na zaniżaniu zobowiązań podatkowych z tytułu VAT w obrocie wewnątrzwspólnotowym. Nie wskazuje się jednak w jego treści ani na okres, w jakich dochodzić miało do wskazywanych przestępstw, ani tym bardziej na samą Skarżącą i jej zobowiązania podatkowe, związane z przestępczą działalnością stanowiącą przedmiot śledztwa. Co więcej, nowe spojrzenie na sprawę daje postanowienie Prokuratury Okręgowej w Katowicach z dnia 25 kwietnia 2025 r., [...] o częściowym umorzeniu śledztwa, w którym prokurator wskazał wprost, że "mając na względzie całokształt wskazanych okoliczności należy stwierdzić, że zarówno w okresie będącym przedmiotem rozpoznania w ramach postępowania przed Naczelnym Sadem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I FSK 662/23, jak i późniejszych objętych kolejnymi decyzjami Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno - Skarbowego w Białymstoku za okresy styczeń - grudzień 2013 roku, styczeń 2014 roku, luty - grudzień 2014 roku oraz styczeń - październik 2015 roku - nie doszło do skutecznego zawieszenia biegu przedawnienia należności publicznoprawnej określonego w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Prokurator ma jednocześnie na uwadze, iż w cytowanym wyroku NSA zalecił organom podatkowym uzupełnienie postępowania dowodowego celem kompleksowego ustalenia, czy śledztw a Prokuratury Okręgowej w Katowicach o sygn. akt [...] oraz Śląskiego Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w Katowicach!) o sygn. akt [...] obejmowały swoim zakresem czyny zabronione związane z obrotem karuzelowym prowadzonym w ramach spółki B. S.A. i możliwym jest, że w perspektywie kolejnej oceny tej sprawy przez sądy administracyjne dojdą one do odmiennej konkluzji niż Naczelny Sąd .Administracyjny". Tutejszy Sąd rozpoznający sprawę ponownie zgadza się ze stanowiskiem prokuratury. W ocenie Sądu nic nie wskazuje na to, że doszło skutecznie do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Organ powziąwszy wiedzę o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa związanego z niewykonaniem zobowiązania podatkowego Skarżącej, powinien był – w celu skutecznego zawiadomienia podatnika o tej okoliczności, warunkującego zawieszenie biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 6 pkt 1 w związku z art. 70c o.p.) – przeprowadzić dowód na okoliczność istnienia związku przedmiotu śledztwa z rzeczonym zobowiązaniem podatkowym. Z materiałem tym w zakresie niezbędnym dla ustalenia istnienia lub nieistnienia takiego związku, Skarżąca winna mieć prawo się zapoznać, albowiem wyrażona w tym przedmiocie ocena ma doniosłe znaczenie dla ustalenia, czy zobowiązanie to uległo przedawnieniu, a w konsekwencji, czy po upływie tego okresu dopuszczalne było wydanie w sprawie decyzji określającej. Powinność ta wynika bowiem z zasady czynnego udziału oraz przekonywania strony w postępowaniu podatkowym (art. 123 i art. 124 o.p.), a także z zasady udzielania informacji (art. 121 § 2 o.p.) i prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 o.p.). Postępowanie dowodowe w tym zakresie powinno zatem zostać przez organ uzupełnione tak, by móc udzielić jednoznacznej odpowiedzi co do tego, czy przed upływem terminu zobowiązania Skarżącej w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2012 r., doszło do jego zawieszenia z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, związane z jego niewykonaniem. Organ jednak tego nie uczynił, a postanowienie o częściowym umorzeniu śledztwa wprost przeczy tezie organu podatkowego o zawieszeniu tego terminu. Ponadto uzupełniając wskazać należy, że śledztwo w istocie zostało wszczęte w związku z przepisami kodeksu karnego a nie w przedmiocie przestępstwa lub wykroczenia skarbowego. Z tego powodu należało uwzględnić sformułowany w skardze zarzut naruszenia przepisów art. 70 § 1 i § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c O.p. Z tego też względu, zdaniem składu orzekającego, w sprawie doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 122, 187 § 1 oraz 191 o.p., a w konsekwencji także art. 121 § 1 o.p. Organy zasadniczo bowiem wykonały zalecenia sądu, uzupełniając materiał dowodowy i częściowo formułując nową argumentację, jednakże decyzje oparły w istocie na materiale dowodowym już raz prawomocnie uznanym za niewystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia o treści i skutkach wywodzonych przez organy. Takie postępowanie stoi w sprzeczności nie tylko z przepisami proceduralnymi regulującymi postępowanie dowodowe, ale godzi też w zasadę działania w sposób budzący zaufanie do organu podatkowego. Następstwem przesądzenia, że materiał dowodowy nie dawał podstaw do wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji pierwszej instancji, jest stwierdzenie, iż w sprawie nie było podstaw do zastosowania przepisów prawa materialnego, co stanowi o naruszeniu art. 86 ust. 1 i 2 w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u., również w zw. z art. 7 ust. 1 oraz art. 13 ust. 1 u.p.t.u., jak też art. 42 ust. 1 w zw. z ust. 3 oraz w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. Naruszenie prawa procesowego, a w konsekwencji również materialnego, spowodowało, że sąd postanowił uchylić decyzje organów wydane w obu instancjach i jednocześnie umorzyć postępowanie podatkowe jako bezprzedmiotowe, o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w z w. z art. 135 oraz art. 145 § 3 p.p.s.a. O kosztach, na które składają się kwota wpisu sądowego od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa, sąd orzekł stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ww. ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r. poz. 1964).