I SA/Bk 353/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 listopada 2013 r. sprawy ze skargi M. Spółka z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie określenia przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za okresy od listopada 2010 r. do czerwca 2011 r. i od października 2011 r. do stycznia 2012 r., przybliżonych kwot odsetek za zwłokę należnych od tych zobowiązań oraz orzekającej o zabezpieczeniu na majątku podatnika oddala skargę Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...] maja 2013 r. nr [...] utrzymująca w mocy własną decyzję z [...] marca 2013 r. nr [...], wydaną w sprawie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej określenia przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za niektóre okresy 2010 r., 2011 r. i 2012 r. oraz przybliżonej kwoty odsetek za zwłokę należnych od tych zobowiązań oraz orzekającej o zabezpieczeniu na majątku podatnika przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych. Wymienione rozstrzygnięcia podjęte zostały w następujących okolicznościach. W piśmie z 12 czerwca 2012 r. M. Sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. nr [...]. Decyzją z [...] sierpnia 2012 r. nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji z uwagi na brak jej ostateczności. Rozstrzygnięcie to stało się ostateczne. W dniu 28 stycznia 2013 r. spółka złożyła kolejny wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji podnosząc, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa, poprzez dokonanie doręczenia decyzji organu pierwszej instancji o zabezpieczeniu osobie nieuprawnionej, co spowodowało, że wskazana decyzja nie została skutecznie wprowadzona do obrotu prawnego. Decyzją z [...] marca 2013 r. wydaną na podstawie art. 249 § 1 w zw. z art. 247 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. (dalej w skrócie "o.p."), organ odmówił wszczęcia postępowania w zakresie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. Utrzymując w mocy własną decyzję, Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że wnioski o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, złożone 12 czerwca 2012 r. i 28 stycznia 2013 r., oparte są na przesłance z art. 247 § 1 pkt 3 o.p. Uzasadnienia tych wniosków są analogiczne i sprowadzają się do twierdzenia, że decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. nie została skutecznie doręczona. Oznacza to, że w sprawach zainicjowanych ww. wnioskami zachodzi tożsamość przedmiotowa postępowań. Sprawa wszczęta wnioskiem z 12 czerwca 2012 r. została ostatecznie rozstrzygnięta decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w B. z [...] sierpnia 2012 r. Dlatego też nie było możliwe merytoryczne rozpatrzenie wniosku z 28 stycznia 2013 r. Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem pełnomocnik Spółki złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której wniósł o uchylenie obu zaskarżonych decyzji w całości i zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 249 § 1 w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 i 4 o.p. Nie zgodził się, że sprawa z wniosku z 12 czerwca 2012 r. jest tożsama ze sprawą z wniosku z 28 stycznia 2013 r. Zauważył, że w momencie złożenia pierwszego z wniosków decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. była ostateczna. W wyniku przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, decyzja ta utraciła przymiot ostateczności i uzyskała go dopiero w wyniku wydania przez organ II instancji decyzji utrzymującej ją w mocy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Spór dotyczy istnienia w rozpoznawanej sprawie okoliczności pozwalających na wydania decyzji o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w trybie art.249 Ordynacji podatkowej. W myśl wspomnianego art.249 §1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w szczególności, gdy: 1) żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji lub 2) sąd administracyjny oddalił skargę na tę decyzję, chyba że żądanie oparte jest na przepisie art. 247 § 1 pkt 4 § 2 Ordynacji podatkowej. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że dokonane w nim wyliczenie przesłanek negatywnych, które uniemożliwiają wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej nie jest wyliczeniem wyczerpującym. W orzecznictwie przyjmuje się, że taką negatywna przesłankę stanowi także ponowne złożenie wniosku w sytuacji wcześniejszego rozstrzygnięcia organu podatkowego w przedmiocie stwierdzenia nieważności określonej w decyzji ostatecznej (por. wyrok WSA w Gdańsku o sygn. I SA/Gd 1170/12, LEX 1291450). W omawianej sprawie mamy do czynienia z taką sytuacją, bowiem decyzją z [...] sierpnia 2012 r. nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w B. już raz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. nr [...]. Rozstrzygnięcie to stało się ostateczne. Wbrew twierdzeniu autora skargi mamy do czynienie z tożsamością sprawy, oba wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. nr [...], zarówno pochodzący z 12 czerwca 2012 r., jak i wniosek z 28 stycznia 2013 r., oparte zostały na tej samej przesłance nieważności tj. wydaniu jej rażącym naruszeniem prawa (art. 247 § 1 pkt 3 o.p.). W orzecznictwie przyjmuje się, że nawet jeżeli organ nie zbada wszystkich przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji lub zbada je niedokładnie to ponowne orzekanie co do tej samej decyzji ostatecznej w tym samym trybie będzie wymagało uprzedniego wyeliminowania z obrotu prawnego tej decyzji odmownej (por. wyrok NSA w sprawie o sygn. II FSK 982/09, LEX 746003). Skład orzekający w sprawie powyższy pogląd akceptuje i przyjmuje za swój. Odmowa stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. dokonana ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...] sierpnia 2012 r. nr [...], stanowi przesłankę negatywną uniemożliwiają ponowne wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. W myśl zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 128 Ordynacji podatkowej, uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych tj. decyzji, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych. Powyższe oznacza, że bez uprzedniego wyeliminowania z obrotu prawnego, wydanej w trybie nadzwyczajnym ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...] sierpnia 2012 r. nr [...], którą organ ten odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. nie ma możliwości ponownego orzeknie w tym trybie o ważności o decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2012 r. Uznając podniesione w skardze zarzuty za niezasadne, na mocy art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zm.), Sąd orzekł, jak sentencji.