I SA/Bk 371/13
PostanowienieWSA w Białymstoku2014-02-12
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał w sposób przekonujący swojej sytuacji materialnej, która uniemożliwiałaby mu poniesienie kosztów postępowania. Pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień dotyczących dochodów i wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, wnioskodawca nie udzielił wyczerpującej odpowiedzi, co uniemożliwiło pełną ocenę jego sytuacji majątkowej. Ponadto, podobna sytuacja miała miejsce w innej sprawie dotyczącej wnioskodawcy, gdzie również odmówiono przyznania prawa pomocy, a stanowisko sądu zostało potwierdzone przez NSA.Stan faktyczny
H. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Jako źródło utrzymania wskazał gospodarstwo rolne, z którego miesięczny dochód wynosi 1.000 zł. W skład majątku wchodzi dom i nieruchomość rolna. Referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących dochodów, wydatków, posiadanych maszyn rolniczych, dopłat unijnych oraz pojazdów. Wnioskodawca nie ustosunkował się do wezwania, wnosząc jedynie o przedłużenie terminu. Sąd uznał, że przedstawione dane i brak pełnej odpowiedzi uniemożliwiają pozytywne rozpatrzenie wniosku.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania H. C. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego w sprawie egzekucji podatku od środków transportowych p o s t a n a w i a odmówić przyznania H. C. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
H. C. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Źródłem utrzymania rodziny pozostaje gospodarstwo rolne. Miesięczny dochód rodziny osiągany z tytułu prowadzenia tego gospodarstwa to kwota 1.000 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi: dom o powierzchni[...] m² oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Małżonkowie C. nie posiadają zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 60 i k. 65-66).
Pismem z dnia 20 stycznia 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał H. C. do złożenia w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, oświadczenia, w którym należało wskazać: rodzaj prowadzonej działalności rolniczej, przy czym należało również podać stan inwentarza żywego oraz posiadane maszyny rolnicze; wysokość miesięcznego dochodu uzyskanego z tytułu prowadzenia działalności rolniczej, z okresu trzech ostatnich miesięcy, z podziałem na poszczególne miesiące; czy na określoną we wniosku nieruchomość rolną wnioskodawca lub jego żona otrzymali w roku bieżącym dopłaty z Unii Europejskiej - należało określić w jakiej wysokości i kiedy; miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem oraz związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, z określeniem wysokości poszczególnych wydatków; czy wnioskodawca lub jego żona posiadają samochody osobowe, należało wskazać markę, model, rok produkcji pojazdu oraz koszty miesięcznej eksploatacji. Dodatkowo H. C. został zobowiązany do nadesłania: dokumentów poświadczających wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego z okresu trzech ostatnich miesięcy; decyzji potwierdzających wysokość dopłat z Unii Europejskiej otrzymanych w roku bieżącym na wskazaną we wniosku nieruchomość rolną oraz rachunków i faktur dokumentujących wysokość miesięcznych wydatków (k. 68).
Wezwanie została doręczone prawidłowo dnia 22 stycznia 2014 r. (k. 69), pomimo upływu zakreślonego terminu wnioskodawca nie ustosunkował się do jego treści, wnosząc w piśmie z dnia 28 stycznia 2014 r. o przedłużenie terminu do odpowiedzi na cytowane wezwanie do minimum 30 dni (k. 70).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W złożonym oświadczeniu H. C. wykazał, iż źródłem utrzymania dwuosobowej rodziny pozostaje gospodarstwo rolne, z którego wnioskodawca uzyskuje dochód w wysokości 1.000 zł miesięcznie. Majątek rodziny skarżącego stanowi dom o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha.
Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z brakiem odpowiedzi wnioskodawców na cytowane wezwanie z dnia 20 stycznia 2014 r., uniemożliwiają pełną ocenę ich sytuacji majątkowej, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wskazać przy tym należy, iż w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 361/13 skarżący składając wniosek o przyznanie prawa pomocy również wnosił o przedłużenie terminu do złożenia dodatkowego oświadczenia i nadesłania wskazanych dokumentów. Termin ten został mu przedłużony zgodnie z żądaniem. Niemniej jednak wnioskodawca w rezultacie nie udzielił żadnej odpowiedzi. Ostatecznie postanowienie w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie sygn. akt II SA/Bk 361/13 zostało zaskarżone m.in. przez wnioskodawcę i NSA w dniu 11 grudnia 2013 r. podzieliło stanowisko WSA w Białymstoku w tym zakresie (sprawa sygn. akt II OZ 1159/13, dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż H. C. nie wykazał w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajduje się w sytuacji materialnej, która skutkuje tym, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło