I SA/Bk 379/12
WyrokWSA w Białymstoku2013-01-16
Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Jacek Pruszyński, Urszula Barbara Rymarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił podstawę opodatkowania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, odrzucając część korekt wartości pojazdu zaproponowanych przez rzeczoznawcę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o podatku akcyzowym dotyczące weryfikacji podstawy opodatkowania, gdy cena nabycia znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej. Organy zasadnie odrzuciły część korekt zaproponowanych przez rzeczoznawcę, które nie wpływały na średnią wartość rynkową pojazdu zgodnie z definicją ustawową, a tym samym nie naruszyły przepisów Ordynacji podatkowej ani Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Spółka nabyła samochód osobowy w USA i zadeklarowała podatek akcyzowy, obliczony od podstawy opodatkowania uwzględniającej opłaty poniesione w związku z dopuszczeniem do obrotu w Holandii. Organ celny uznał, że zadeklarowana podstawa opodatkowania znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej pojazdu i wezwał spółkę do wyjaśnień. Spółka przedłożyła opinię rzeczoznawcy, która uwzględniała różne korekty wartości pojazdu. Organy podatkowe, po analizie, odrzuciły część tych korekt, uznając je za nieistotne dla ustalenia średniej wartości rynkowej, i określiły wyższą podstawę opodatkowania. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ustalania podstawy opodatkowania i postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi [...] B. Spółka z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] września 2012 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego oddala skargę.
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w B. z [...] września 2012 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z [...] czerwca 2012 r. nr [...] wydaną w przedmiocie określenia B. Sp. z o.o. w B. (dalej również jako spółka) wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Lexus [...] w wysokości 18.667,00 zł w miejsce zadeklarowanego zobowiązania podatkowego z ww. tytułu w wysokości 13.309,00 zł.
Z akt sprawy wynika, że spółka nabyła przedmiotowy samochód w USA
za kwotę 17 900 USD (plus koszt transportu zgodnie z warunkami dostawy CIF Rotterdam - 800 USD). Następnie pojazd został przywieziony drogą morską do portu w Rotterdamie, gdzie 12 grudnia 2011 r. dokonano jego odprawy celnej
i przemieszczono do Polski. W związku z tym spółka złożyła w Urzędzie Celnym
w B. deklarację AKC-U, dotyczącą nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu osobowego, w której zadeklarował należny podatek akcyzowy w kwocie 13.309,00 zł, obliczony od podstawy opodatkowania
71.552,00 zł, przy zastosowaniu stawki podatku 18,6 %. Wskazując podstawę opodatkowania spółka uwzględniła opłaty poniesione w związku z dopuszczeniem
do obrotu na terytorium Holandii.
Po stwierdzeniu, że zadeklarowana przez podatnika podstawa opodatkowania w kwocie 71.552,00 zł znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej takiego samochodu osobowego w stanie nieuszkodzonym, ustalonej przez organ w kwocie 341.991,00 zł, Naczelnik Urzędu Skarbowego, pismem z 21 grudnia 2011 r. wezwał stronę w trybie art. 104 ust. 8 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 ze zm. (dalej w skrócie: "u.p.a.") do zmiany wysokości podstawy opodatkowania (skorygowania złożonej deklaracji) lub pisemnego wskazania przyczyn uzasadniających podanie wysokości podstawy opodatkowania
w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej przedmiotowego samochodu osobowego oraz do przedłożenia wszelkich dokumentów potwierdzających wysokość zadeklarowanej przez podatnika podstawy opodatkowania i przedstawienia przedmiotowego samochodu w Oddziale Celnym
w B. w celu przeprowadzenia oględzin.
W odpowiedzi na wezwanie spółka przedłożyła pisemne wyjaśnienie,
w którym wskazała, że zakupiła auto uszkodzone i załączyła opinię rzeczoznawcy.
W skorygowanej opinii z uwzględnieniem daty produkcji pojazdu, jego wartość bazowa brutto określona została na 244.000,00 zł. Kwota ta posłużyła następnie
do wyliczenia przez rzeczoznawcę wartości samochodu w stanie uszkodzonym
z uwzględnieniem pomniejszających ww. wartość ujemnych korekt różnych: korekta ze względu na liczbę właścicieli (3) (-12.200,00 zł); korekta z tytułu aktualności badań technicznych (-9.760,00 zł); korekta z tytułu koniecznych napraw pojazdu
(-73.200,00 zł); korekta za indywidualny zakup za granicą (-19.520,00 zł); korekta
z tytułu utraty gwarancji producenta na obszarze UE (-48.800,00 zł); korekta z tytułu wersji na rynek USA (-24.400,00 zł). Następnie rzeczoznawca określił wartość pojazdu uszkodzonego na kwotę 56.100,00 zł brutto, tj. 38.457,00 zł netto.
Naczelnik Urzędu Celnego przeanalizował ceny podobnych pojazdów sprzedawanych na rynku amerykańskim (z uwzględnieniem stanu technicznego)
i stwierdził, że ceny te znacznie różnią się (są wyższe) od ceny nabycia przedmiotowego pojazdu. Stanowiło to zdaniem organu I instancji uzasadnioną podstawę weryfikacji podanej przez podatnika w deklaracji AKC-U podstawy opodatkowania.
Dokonując tej weryfikacji, Naczelnik Urzędu Celnego, mając na względzie brzmienie przepisu art. 104 ust. 11 u.p.a. stwierdził, że zastosowane w opinii korekty ze względu na liczbę właścicieli (3), z tytułu aktualności badań technicznych,
za indywidualny zakup za granicą, z tytułu utraty gwarancji producenta na obszarze UE oraz korekta z tytułu wersji na rynek USA, nie są elementami wpływającymi
na średnią wartość rynkową pojazdu. Uznał natomiast korektę z tytułu koniecznych napraw pojazdu oraz korektę z tytułu wersji na rynek USA. Organ dokonał następnie wyliczenia wartości pojazdu w stanie uszkodzonym. Jako wartość wyjściową
do wyliczeń przyjął wartość bazową pojazdu (wartość rynkowa brutto pojazdu nieuszkodzonego 244.000,00 zł), a następnie uwzględnił dwie ww. korekty.
W zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej nie znalazł podstaw
do uwzględnienia odwołania spółki. Wskazał, że organ I instancji szczegółowo opisał proces weryfikacji przeprowadzony w oparciu o przepis art. 104 ust. 8 u.p.a.
oraz aktualne orzecznictwo sądów administracyjnych. Stwierdził ponadto, że w toku postępowania porównano ceny modeli podobnych do modelu będącego przedmiotem nabycia wewnątrzwspólnotowego, uwzględniając jego stan techniczny. W tym celu Naczelnik Urzędu Celnego przeprowadził weryfikację cenową sprzedawanych na rynku amerykańskim pojazdów marki Lexus [...] uwzględniając cechy charakterystyczne dla pojazdu nabytego przez stronę: przebieg pojazdu, rok produkcji, rodzaj: paliwa, skrzyni biegów oraz uszkodzeń. Informacje o cenach uszkodzonych pojazdów podobnych, tej samej marki, modelu, roku produkcji i podobnym przebiegu, kształtują się od 24.300 USD do 36.000 USD, tj. na zdecydowanie wyższym poziomie niż kwota zakupu auta będącego przedmiotem postępowania. Ponadto z informacji uzyskanych ze strony internetowej www.crashecars.com wynika, że przedmiotowy samochód (Lexus [...], nr VIN: [...]) został sprzedany za cenę 28.750 USD. Organ odwoławczy wskazał, że z art. 104 ust. 8 u.p.a. wynika obowiązek wykazania, czy cena zakupu pojazdu przez podatnika znacznie odbiega od średniej wartości pojazdów notowanych na rynku zakupu. Zarzut pełnomocnika, iż organ l instancji nie wykazał, że wskazana przez stronę cena całkowicie odbiega od cen amerykańskich w tamtym czasie dla takich samochodów, w takim samym stanie technicznym (po zalaniu), organ odwoławczy uznał więc za bezpodstawny.
Dyrektor Izby Celnej zaznaczył, że organ I instancji wyjaśnił, które
z zastosowanych przez rzeczoznawcę korekt wartości bazowej pojazdu zasługują
na uwzględnienie w świetle definicji średniej wartości rynkowej zawartej w art. 104 ust. 11 u.p.a. Naczelnik Urzędu Celnego zwrócił się również do rzeczoznawcy
o wyjaśnienie zastosowanych w wycenie korekt. W odpowiedzi na to wezwanie rzeczoznawca zacytował Instrukcję określania wartości pojazdów nr [...] (odnośnie zastosowanych korekt) oraz ograniczył się do stwierdzenia, że korekty zastosował na podstawie własnego doświadczenia. Zdaniem organu rzeczoznawca nie uzasadnił zatem wiarygodnie dlaczego zastosował korekty, o które pytał organ podatkowy i dlaczego przyjął taką ich wysokość.
Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy uznał, że Naczelnik Urzędu Celnego dokonał prawidłowego rozstrzygnięcia w zakresie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu osobowego.
W skardze do Sądu pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie decyzji organu drugiej instancji. Podniósł zarzuty naruszenia: 1) art. 100 ust. 1 pkt 2, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 8-9 i 11 u.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na porównaniu wartości samochodu w stanie nieuszkodzonym do wartości samochodu uszkodzonego i na tej podstawie ustalenie, że wysokość podstawy opodatkowania zadeklarowana przez stronę znacznie odbiega od wartości rynkowej pojazdu, oraz uznaniu, iż zapłacona cena
za przedmiotowy pojazd całkowicie odbiega od cen podobnych pojazdów na rynku amerykańskim; 2) art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 1 art. 197 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749) poprzez
nie podjęcie wszelkich niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydanie rozstrzygnięcia na podstawie niepełnego postępowania dowodowego oraz w oparciu o opinię rzeczoznawcy
w sytuacji, gdy organ wziął pod uwagę tylko niektóre jej elementy, przy jednoczesnym braku opinii własnej organu.
Zdaniem autora skargi organy nie wykazały, że wskazana cena samochodu znacznie odbiega od cen amerykańskich w tamtym czasie dla takich samochodów
w takim samym stanie technicznym. Z tego względu nie można mówić o nieistnieniu uzasadnionej przyczyny, która stwarzała podstawę do weryfikacji złożonej deklaracji
i wszczęcia stosownej procedury. W sytuacji, kiedy mamy do czynienia z pojazdem uszkodzonym, organ podatkowy jest zobowiązany ustalić wartość takiego pojazdu według stanu technicznego z dnia przemieszczenia na terytorium kraju, metodą "stopnia uszkodzenia pojazdu". Podstawą będzie więc oszacowanie stopnia uszkodzeń oraz określenie realnej wartości jego nieuszkodzonej części. Analiza dokonana przez organy nie daje podstaw do przyjęcia, iż dokonano porównania pojazdów zgodnie z dyspozycją art. 104 ust. 11 u.p.a.
Strona skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organów uznającym,
że rzeczoznawca przy ustalaniu wartości pojazdu zasadnie zastosował tylko dwie korekty: korektę z tytułu koniecznych napraw pojazdu oraz korektę z tytułu wersji
na rynek USA. Zdaniem pełnomocnika, ani rzeczoznawca ani organ nie zastosowali współczynnika uszkodzeń ukrytych, który jest przewidziany w Instrukcji określania wartości pojazdu i który winien być zastosowany w sprawie niniejszej, albowiem pojazd po powodzi może nie mieć widocznych oznak zalania, jednak istnieje wysokie prawdopodobieństwo wad ukrytych. Autor skargi zaznaczył, że skoro organ stoi
na stanowisku, że rzeczoznawca w swojej wycenie nie uzasadnił zasadności zastosowania korekt, to winien wystąpić o ich doprecyzowanie. Brakiem uzasadnienia końcowego opinii i zastosowanych korekt oraz współczynników organ obarczył podatnika. Kwestionując ustalenia wartości pojazdu dokonane
przez biegłego organ powinien sam postanowić o przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy określenia podstawy opodatkowania
z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, a w konsekwencji prawidłowości określenia przez organy zobowiązania w podatku akcyzowym z tego tytułu.
W podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, podstawę opodatkowania, co do zasady, stanowi kwota, którą podatnik jest obowiązany zapłacić za samochód osobowy - art. 104 ust. 1 pkt 2 u.p.a. Ustawodawca przewidział pewne odstępstwa od tej zasady, opierając podstawę opodatkowania na kryterium wartości samochodu. W niniejszej sprawie organy zastosowały art. 104 ust. 8 i 9 u.p.a., stanowiący wyjątek od wskazanej zasady ustalania podstawy opodatkowania.
Zgodnie z art. 104 ust. 8 u.p.a., jeżeli wysokość podstawy opodatkowania
w przypadku czynności, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2
(tj. m.in. nabycia wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym), bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego, organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej wzywa podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania
lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie jej wysokości w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego.
Stosownie natomiast do art. 104 ust. 9 u.p.a., w razie nieudzielenia odpowiedzi, niedokonania zmiany wysokości podstawy opodatkowania
lub niewskazania przyczyn, które uzasadniają podanie jej wysokości znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego, organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej określi wysokość podstawy opodatkowania.
Wskazane przepisy stanowią pierwszy etap procesu weryfikacji podstawy opodatkowania, w którym, po stwierdzeniu przez organ, że podstawa opodatkowania bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego, podatnik na stosowne wezwanie powinien wskazać okoliczności, które wpłynęły na obniżenie wartości pojazdu. Nieuwzględnienie wyjaśnień podatnika uprawnia do uruchomienia drugiego etapu procesu weryfikacji podstawy opodatkowania, w którym to organ określi wysokość tej podstawy, stosując reguły zawarte w art. 104 ust. 11 u.p.a. Stosownie do tego przepisu, średnią wartością rynkową samochodu osobowego jest wartość ustalana na podstawie notowanej na rynku krajowym, w dniu powstania obowiązku podatkowego, średniej ceny zarejestrowanego na terytorium kraju samochodu osobowego tej samej marki, tego samego modelu, rocznika oraz - jeżeli jest to możliwe do ustalenia -
z tym samym wyposażeniem i o przybliżonym stanie technicznym, co nabyty
na terytorium kraju lub nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy.
Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organy właściwie zastosowały wymienione regulacje, co w efekcie prowadzi do wniosku, że podstawa opodatkowania ustalona w zaskarżonej decyzji jest prawidłowa.
Oceniając przebieg postępowania należy zauważyć, że w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wyrażono już pogląd,
że w świetle regulacji art. 104 ust. 8 i 9 u.p.a. jedną z przyczyn, która może uzasadniać znaczne odstępstwo ceny nabycia samochodu osobowego od średniej wartości rynkowej tego typu pojazdów w kraju, są uwarunkowania rynku, na którym samochód został nabyty (zob. wyrok z 27 czerwca 2012 r. sygn. akt I SA/Bk 147/12
i przywołane tam orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego).
Organy uwzględniły tę okoliczność i przeanalizowały ceny podobnych pojazdów sprzedawanych na rynku amerykańskim (z uwzględnieniem stanu technicznego). W efekcie stwierdzono, że cena zakupu wskazana przez podatnika, znacznie odbiega od średniej wartość pojazdów tego typu notowanych na rynku zbytu (od 24.300 USD do 36.000 USD). Przedmiotem dokonanych porównań były samochody marki Lexus [...] z uwzględnieniem cechy charakterystycznych dla pojazdu nabytego przez stronę, tj.: przebiegu pojazdu, roku produkcji, rodzaju paliwa, rodzaju skrzyni biegów oraz rodzaju uszkodzeń (uszkodzony przez powódź). Strona skarżąca zarzuca, że w porównaniu tym uwzględniono jedynie rodzaj uszkodzeń wynikający z zalania wodą. Podkreślenia jednak wymaga, że pomimo wezwań kierowanych doń przez organ, spółka, za wyjątkiem wydatków poczynionych
na wymianę oleju, naprawę lakieru i tapicerki - nie potwierdziła stosowną dokumentacją rozmiarów uszkodzeń i dokonanych napraw. Dostarczona
przez stronę opinia rzeczoznawcy odwołuje się oprócz kwestii zalania pojazdu
do drobnych uszkodzeń w postaci wgięć i zarysowania lakieru. Takie drobne uszkodzenia stwierdzono również podczas oględzin przeprowadzonych [...] grudnia 2011 r. w Oddziale Celnym w B. W toku postępowania uzyskano ponadto informację pochodzącą ze strony internetowej www.crashecars.com, że przedmiotowy pojazd został sprzedany za cenę 28.750 USD (k.115 akt adm.). Z informacji tej wynika rodzaj uszkodzenia tego samochodu - uszkodzony przez wodę/powódź. Nie można zatem uwzględnić zarzutu, że pojazdy porównywane przez organy nie cechowały się takimi samymi uszkodzeniami jak auto nabyte przez spółkę. Istotnym i potwierdzonym elementem tych uszkodzeń były te wynikające z zalania pojazdu wodą.
Stwierdzenie, że zadeklarowana przez spółkę wartość pojazdu,
z uwzględnieniem stanu jego uszkodzeń, znacznie odbiega od wartości tego typu pojazdów na amerykańskim rynku zbytu, uprawniało organ do wdrożenia drugiego etapu weryfikacji podstawy opodatkowania akcyzą, tj. do określenia wysokości podstawy opodatkowania tym podatkiem z uwzględnieniem reguł wynikających
z art. 104 ust. 11 u.p.a. Omawiany przepis nie nakłada na organy obowiązku ustalania podstawy opodatkowania z wykorzystaniem opinii biegłego. Organy natomiast mogą dopuścić dowód z opinii biegłego, w przypadku gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne (art. 197 § 1 o.p.). Uprawnieniem organów
jest również oparcie się na opinii rzeczoznawcy przedłożonej przez stronę postępowania. Jako dowód należy bowiem dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 o.p.). Wówczas opinia prywatna, jak każdy inny dowód w sprawie, podlega ocenie organu
z uwzględnieniem reguł świadczących o jej swobodnym charakterze.
W sprawie tej organy ustaliły wysokość podstawy opodatkowania
z uwzględnieniem przedłożonej przez spółkę opinii rzeczoznawcy (dokument prywatny), przy czym nie uwzględniły wszystkich elementów tej wyceny. Z faktu tego strona skarżąca uczyniła zarzut wskazując, że w takim przypadku organ powinien przeprowadzić dowód z opinii biegłego, o którym mowa w art. 197 § 1 o.p.
Rozstrzygając tą kwestię, podkreślić trzeba, że organ I instancji uwzględnił dwie korekty zastosowane przez rzeczoznawcę. Uznał korektę z tytułu koniecznych napraw pojazdu oraz korektę z tytułu wersji na rynek USA. Natomiast w przypadku pozostałych, zastosowanych przez rzeczoznawcę korekt: ze względu na liczbę właścicieli (3), z tytułu aktualności badań technicznych, za indywidualny zakup
za granicą, z tytułu utraty gwarancji producenta na obszarze UE oraz z tytułu wersji na rynek USA, stwierdził, że nie są elementami wpływającymi na średnią wartość rynkową pojazdu. Jednocześnie gruntownie i logicznie wyjaśnił swoje stanowisko
w tej sprawie, które w pełni zaaprobował organ odwoławczy. Dokonując tej oceny organy uwzględniły brzmienie art. 104 ust. 11 u.p.a. Pamiętać przede wszystkim należy, że zgodnie z tym przepisem tylko wymienione w tym artykule kryteria (marka, model, rocznik, wyposażenie i stan techniczny) mogą zostać uwzględnione przez organ podatkowy. Tymczasem, jak zauważył organ, korekty: ze względu na liczbę właścicieli (3), z tytułu aktualności badań technicznych, za indywidualny zakup
za granicą, z tytułu utraty gwarancji producenta na obszarze UE oraz z tytułu wersji na rynek USA - są już wkalkulowane w uśrednioną cenę pojazdu na rynku wtórnym według katalogu samochodowego INFO-EKSPERT, który wraz z Instrukcją określania wartości pojazdów Nr 1/2005 (zatwierdzoną 9 grudnia 2004 r. uchwałą Prezydium Rady Naczelnej do stosowania w Stowarzyszeniu Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego oraz w Komputerowym Systemie INFO-EKSPERT) stanowił podstawę opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę. Jak słusznie zaznaczono w skardze, w sytuacji gdy organ uznaje za niewystarczające uzasadnienie zastosowanych przez rzeczoznawcę korekt, powinien wystąpić
o ich doprecyzowanie. Tak też uczyniono w rozpatrywanej sprawie i wezwano rzeczoznawcę do pisemnego uzupełnienia sporządzonej opinii poprzez uzasadnienie zastosowania kwestionowanych przez organ korekt. W odpowiedzi rzeczoznawca wyjaśnił, że korekty oraz współczynniki zawarte w opinii zostały zastosowane zgodnie z Instrukcją nr 1/2005 oraz posiadanym wykształceniem i kompetencjami. Zacytował przy tym tą Instrukcję. W związku z tym zasadnie organ uznał,
że rzeczoznawca nie uzasadnił w wystarczający sposób dlaczego ww., kwestionowane korekty powinny mieć zastosowanie w przedmiotowej sprawie.
W konsekwencji, uwzględniając wartość bazową pojazdu z opinii rzeczoznawcy
oraz zastosowane przez niego korekty z tytułu koniecznych napraw pojazdu
oraz korektę z tytułu wersji na rynek USA, organ określił stosownie do art. 104 ust. 11 u.p.a., średnią wartością rynkową tego samochodu. Pozbawiony podstaw
jest przy tym zarzut pominięcia przewidzianego w Instrukcji współczynnika uszkodzeń ukrytych. Z opinii rzeczoznawcy wynika, że stosując korektę z tytułu koniecznych napraw pojazdu (-30%) uwzględnił nietypowe uszkodzenia pojazdu. Rzeczoznawca stwierdził, że w wyniku zalania wodą powinno zakwalifikować się cały osprzęt elektryczny i elektroniczny do wymiany. Stąd zastosowana została korekta ogólna w takiej wysokości. Przyjąć więc należy, że zastosowana korekta uwzględniająca nietypowe uszkodzenia pojazdu powstałe w wyniku zalania wodą, uwzględnia wszystkie skutki wynikające z tego typu uszkodzenia, w tym również wady ukryte. Korekty tej organy nie kwestionowały i uwzględniły przy określaniu podstawy opodatkowania.
Ocena przedłożonego przez stronę dowodu z dokumentu prywatnego tj. opinii rzeczoznawcy nie nosi zatem znamion dowolności. Jest spójna i logiczna. Wnioskowanie organu znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji. Jeszcze raz podkreślenia wymaga, że z przepisów ustawy o podatku akcyzowym nie wynika obowiązek organów do powoływania biegłego w celu ustalenia wartości rynkowej pojazdów. Regulacja art. 104 ust. 11 u.p.a. zawiera natomiast wytyczne, które winny zostać uwzględnione przy ustalaniu średniej wartości pojazdu.
W tym celu organ może posiłkować się opinią rzeczoznawcy sporządzoną
na zlecenie strony postępowania i ocenić ją jak każdy inny dowód w sprawie. Narzędziem służącym do określenia wartości rynkowej samochodu osobowego może być również System Komputerowy INFO-EKSPERT. Jak wynika z przedstawionej przez stronę ekspertyzy, rzeczoznawca za podstawę ustalenia wartości rynkowej samochodu przyjął jako kwotę bazową cenę samochodu właśnie z katalogu INFO-EKSPERT. Nieuwzględnienie wszystkich korekt z tej ekspertyzy nie obligowało
zaś organu do powołania biegłego. Organ również posiłkował się danymi zawartymi w tym katalogu. Ograniczony był wreszcie regułami zawartymi w art. 104 ust. 11 u.p.a., które przy określaniu średniej wartości rynkowej samochodu osobowego nakazują uwzględnianie tylko takich okoliczności, które wpływają na stan techniczny pojazdu, jego wyposażenie, model, markę i rocznik. Ustalając podstawę opodatkowania organ uwzględnił stan techniczny przedmiotowego pojazdu
i jego uszkodzenia wskazane w opinii rzeczoznawcy sporządzonej na zlecenie strony. Istnienie innych uszkodzeń nie zostało wykazane przez spółkę, nie wynikało również z oględzin przeprowadzonych 10 dni po przemieszczeniu samochodu
na terytorium kraju. Wyeliminowanie przez organ niektórych korekt zastosowanych przez rzeczoznawcę zostało gruntownie wyjaśnione. Zaznaczyć przy tym trzeba,
że organ nie kwestionował wysokości współczynnika zastosowanych korekt,
a to niewątpliwie mieści się w zakresie wiedzy specjalistycznej. Kierując się dyspozycją art. 104 ust. 11 u.p.a. nie uwzględnił części z nich w ogóle z uwagi
na brak wpływu na stan techniczny pojazdu, jego wyposażenie, model, markę
i rocznik. W tym zakresie ustalenia organu nie wymagały wcześniejszego zasięgnięcia wiadomości specjalnych, o których mowa w art. 197 § 1 o.p.
Zdaniem Sądu organy orzekały na podstawie kompletnego materiału dowodowego i nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa.
Wobec zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia orzeczono
jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło