I SA/Bk 388/14

WyrokWSA w Białymstoku2014-09-03

Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego oparta na zarzucie niekonstytucyjności przepisu prawa materialnego, który stanowił podstawę wydanego orzeczenia, jest dopuszczalna, jeśli termin do jej wniesienia został zachowany?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest dopuszczalna, gdy oparta jest na zarzucie niekonstytucyjności przepisu prawa materialnego, który był podstawą wydanego orzeczenia, pod warunkiem zachowania terminu do jej wniesienia, biegnącego od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego tę niekonstytucyjność. W przypadku stwierdzenia dopuszczalności wznowienia i jednoczesnego umorzenia postępowania podatkowego przez organ, sąd uchyla swoje poprzednie orzeczenie i umarza postępowanie sądowe.
Stan faktyczny
Skarżący K. U. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 14 grudnia 2011 r., który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. z tytułu przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Podstawą skargi o wznowienie był wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r. stwierdzający niezgodność z Konstytucją art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który był podstawą wydania decyzji podatkowej. W międzyczasie Dyrektor Izby Skarbowej w B. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz umorzył postępowanie podatkowe.
Rozstrzygnięcie
Wznowiono postępowanie sądowe w sprawie I SA/Bk 324/11, uchylono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. I SA/Bk 324/11, umorzono postępowanie sądowe w sprawie i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego K. U. kwotę 6.717 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Andrzej Melezini, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 września 2014 r. sprawy ze skargi K. U. o wznowienie postępowania w sprawie I SA/Bk 324/11 zakończonego wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 r. oddalającym skargę K. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. z tytułu osiągnięcia przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów 1. wznawia postępowanie sądowe w sprawie, 2. uchyla wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. I SA/Bk 324/11, 3. umarza postępowanie sądowe w sprawie, 4. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego K. U. kwotę 6.717 zł (słownie: sześć tysięcy siedemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Bk 324/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę K. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], wydaną w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego za 2005 r. z tytułu osiągnięcia przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona w sprawie decyzja została wydana na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.; dalej: u.p.d.o.f.). Sąd podzielił ustalenia organów skarbowych w zakresie wyliczenia przychodów ze źródeł nieujawnionych wskazując, że w postępowaniu dotyczącym tego typu przychodów organy podatkowe dowodzą istnienia i wysokości przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych, zaś podatnik powinien wskazać dochody jako źródła pokrycia swoich wydatków i wartości zgromadzonego mienia. Z istoty rzeczy to na podatniku spoczywa więc ciężar wykazania, że suma poniesionych w roku podatkowym wydatków i wartość zgromadzonych w tymże roku zasobów finansowych znajdują pokrycie w już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania źródłach przychodu oraz w posiadanych przedtem zasobach majątkowych. Powyższy wyrok nie został zaskarżony i stał się prawomocny. W dniu 26 listopada 2013 r. pełnomocnik K. U. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie sygn. akt I SA/Bk 324/11, wskazując jako podstawę art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a."). Powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt SK 18/09 (Dz. U. z 2013 r. poz. 985) stwierdzający niezgodność z Konstytucją RP art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2006 r. W związku z powyższym pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie wyroku WSA w Białymstoku z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Bk 324/11, uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] marca 2011 r., jak też o umorzenie postępowania sądowego w sprawie I SA/Bk 324/11. Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Bk 560/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zawiesił postępowanie sądowe w sprawie z uwagi na toczące się przed Dyrektorem Izby Skarbowej w B. postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2011 r. Pismem z dnia 30 maja 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. poinformował, że decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] uchylono decyzję ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] i umorzono postępowanie w sprawie ustalenia K. U. zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu osiągnięcia przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2005 r. W piśmie z dnia 23 lipca 2014 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę o wznowienie postępowania sądowego i wniósł o uchylenie wyroku z dnia 14 grudnia 2011 r., zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu opłaconych kosztów sądowych oraz zasądzenie od organu kosztów sądowych w tym kosztów zastępstwa procesowego. Postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2014 r. sygn. akt I SA/Bk 560/13 Sąd podjął zawieszone postępowanie sądowe i sprawa została skierowana na rozprawę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skargę o wznowienie postępowania należało uwzględnić. W świetle art. 272 § 1 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego może być oparta na zarzucie niekonstytucyjności podstaw wydanego orzeczenia. W takiej sytuacji, w myśl art. 272 § 2 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli w chwili wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego orzeczenie sądowe nie było jeszcze prawomocne na skutek wniesienia środka odwoławczego, który został następnie odrzucony, termin biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu. Stosownie do treści art. 281 p.p.s.a., na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i odrzuca wniosek, jeżeli brak ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany. W przywołanym w podstawie skargi o wznowienie postępowania sądowego wyroku z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. SK 18/09, Trybunał Konstytucyjny uznał, że zastosowany w tej sprawie przepis art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wyrok ten został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 27 sierpnia 2013 r., poz. 985. Należy zatem stwierdzić, że rozpatrywana skarga o wznowienie postępowania sądowego jest dopuszczalna, bowiem w sprawie zachodzi ustawowa przesłanka wznowienia, o której mowa w art. 272 § 1 p.p.s.a., a skarga o wznowienie została złożona z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 272 § 2 p.p.s.a Trzeba przy tym podkreślić, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2010 r. , sygn. akt II GPS 1/10, art. 272 § 1 p.p.s.a. "stanowi podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w każdym przypadku, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, obejmuje akt normatywny, jaki stosował lub powinien zastosować sąd administracyjny lub organ administracji publicznej w danej sprawie." Mając powyższe na uwadze należało wznowić postępowanie sądowe w tej sprawie. Zgodnie z art. 282 § 1 p.p.s.a. sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia. Biorąc pod uwagę fakt, że orzekając w sprawie o sygn. I SA/Bk 324/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zastosował, jako wzorzec sądowej kontroli decyzji, przepis art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. w brzemieniu obowiązującym w 2005 r., którego niekonstytucyjność została stwierdzona w przywołanym wyroku TK z dnia 18 lipca 2013 r., SK 18/09, należało uchylić wyrok z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Bk 324/11. Mając z kolei na uwadze fakt, że w wyniku wznowionego postępowania podatkowego, Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] i umorzył postępowanie w sprawie ustalenia K. U. zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu osiągnięcia przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2005 r. – dalsze postępowanie przed sądem stało się bezprzedmiotowe. Z tych powodów, stosowanie do art. 282 § 2 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i 4 w zw. z art. 276 p.p.s.a. oraz § 3 ust. 1 pkt 1 lit. f rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło